T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/472 Esas
KARAR NO : 2025/625
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 24/06/2022
KARAR TARİHİ : 17/07/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile davalı şirket arasındaki ticari ilişki neticesinde işyeri içerisindeki proje kapsamında işveren tarafından verilmiş onaylı projelere uygun olarak dış cephe dikey aydınlatma ile sayılı bloklarda yazıyla ekran aydınlatma işlerinin yapımını ihtiva eden alt işveren sözleşmesi imzaladığını, aralarında sözleşmeden kaynaklı borç ilişkisi doğduğunu, sözleşme şartlarından dolayı müvekkilinin alt işverene teminat sunma yükümlülüğü doğduğunu ve işverene avans ile kesin teminat çekini teslim ettiğini, müvekkilinin sözleşmede yazdığı gibi işin tam ve eksiksiz yapıldığını ancak davalı şirketin teminatın bir kısmını iade etmeyerek borcun ifasını tam olarak yerine getirmediğini, davalı şirketin 13.376,00 Euro (218.931,68 TL) eksik ödeme yaptığını, davalının bakiye borcunun bulunmadığına dair iddialarının hukuki dayanaktan yoksun ve mesnetsiz olduğunu, müvekkilinin alacağını tahsili amacıyla --------- İcra 'nün ---------- Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, davalının haksız ve mesnetsiz itirazı üzerine takibin durduğunu, davalının itirazlarının süreyi uzatmak amaçlı yaptığını beyan ederek davanın kabulü ile davalının icra dosyasına yaptığı itirazın iptaline, davalının %20'den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesine, vekalet ücreti ve yargılama giderinin davalının üzerine tahmiline karar verilmesini vekaleten talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkilinin işveren davacının ise alt işveren konumunda olduğu ---------- numaralı sözleşme hükümleri gereğince, iş yeri içerisindeki proje kapsamında işveren tarafından verilmiş onaylı projelere uygun olarak ---------- tipi bloklarda dış cephe dikey aydınlatma ile --------- tipi bloklara yazıyla ekran aydınlatma işlerinin sözleşme ve eklerinde yer alan detaylara göre her türlü malzemeleri, işçiliği, nakliyesi ve temini, montajıyla test ve devreye alma dahil olmak üzere alt işveren tarafından yerine getirileceğinin hükmedildiğini, davacı alt işverenin, sözleşme yükümlülüklerini eksiksiz olarak yerine getirdiğine dair gerekli işlemleri yapmamasına karşın müvekkiline verilen teminatın iadesi talepli haksız davayı açtığını, davacı tarafından teminatın tek iade koşulunun, işin bitmesi olarak gösterilmeye çalışılsa da, sözleşme maddelerinde yer alan şartlara ve hangi edimlerin davacı tarafından yerine getirilip getirilmediğine hiç yer verilmediğini, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 10.Teminat başlıklı maddenin 3.bendinde alt işverenin hakkedişlerinden %5 oranında nakit teminat kesintisi yapılacağı, işverenin ise alt işveren hakkedişlerinden kesilecek olan nakit teminatı geçici kabul şartlarının sağlanması ile alt işverene iade edeceğinin hüküm altına alındığını, ancak sözleşmede hüküm altına alınan şartların da alt işveren tarafından sağlanmaması halinde, müvekkili şirketin teminatın iadesini sözleşme şartlarının yerine getirilmesine kadar erteleyebileceğinin de taraflarca kabul, beyan ve taahhüt edildiğini, işbu iade şartlarının neler olduğunun sözleşmenin her bir madde başlığında ayrıntılı olarak düzenlendiğini, davacının sözleşme hükümleri kapsamında, ---------- nezdinde temin edilmesi gerekli evraklar ile bağlı bulunulan vergi dairesi nezdinde temin edilmesi gereken vergi borcu yoktur yazılarını müvekkili şirkete sunmadığını, müvekkilini risk altında bıraktığını belirtmiş olup, davacı şirketin sicilden terkin edilmesi nedeniyle taraf ehliyeti bulunmadığını, işbu davanın usulden reddinin gerektiğini, davacının kötü niyetli olarak başlattığı icra takibinin durdulması gerektiğini beyan ederek davanın reddine, davacının kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davacının üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Sözleşme: ----------Ş. ile Alt İşveren ----------Ş. Arasında 25.04.2016 tarihinde imzalanan --------- Alt İşveren Sözleşmesi bulunmaktadır. İcra Dosyası: -------- İcra Müdürlüğü' nün ---------- E. Sayılı dosyasında davacının davalı aleyhine13.376,00-EUR alacak üzerinden takip başlattığı, davalının 06.04.2022 tarihli dilekçesi ile takibe, borcun tamamına, faiz kısmına, masraflara ve takibin tüm fer’ilerine itiraz itiraz ettiği takibin durduğu görülmüştür.Bilirkişi Raporu :Mahkememizce mali müşavir bilirkiden alınan 15/01/2024 tarihli raporun sonuç kısmında,"A- Defterlerin Usulüne Uygun Tutulup Tutulmadığı Yönünden; Davacı şirketin 2016-2017-2018- 2019-2020 ve 2021 yıllarına ilişki cari defterlerinin GİB onaylı beratlarının süresinde alındığı, TTK ve VUK hükümlerine göre usulüne uygun tutulduğu,Davalı şirketin 2016-2017-2018-2019-2020 ve 2021 yıllarına ilişkin ticari defterlerinin GİB onaylı beratlarının süresinde alındığı, TTK ve VUK hükümlerine göre usulüne uygun tutulduğu,B- Davacı Alacağı Yönünden: Raporumuzun Genel Değerlendirme bölümünde detaylı bir şekilde açıklandığı üzere, taraflar arasında imzalanan Alt İşveren Sözleşmesi'nin 10.3.maddesi doğrultusunda davalı şirketin davacı şirkete ait hakkedişlerden 965 nakit teminat kesintisi yaptığı, işbu hesapta davalı şirketin kendi defterlerinde 13.376,00 EUR tutarında borçlu gözüktüğü,Davalı vekilinin cevap dilekçesinde belirtmiş olduğu, davacı şirketin teminat iadesini talep etmesine ilişkin sözleşme gereği kararlaştırılan koşulların oluşmadığı yönündeki savunmasının teknik ve hukuki olarak değerlendirilmesi uzmanlık alanım dışında kaldığı, hukuki değerlendirme Sayın Mahkemeye ait olmak üzere, davacının nakit teminat kesintisi alacağının yerinde görülmesi halinde, davacı şirketin 13.376,00 EUR alacak talebinde bulunabileceğiC- FAİZ: davacı/alacaklı takip öncesinde faiz talebinde bulunmadığı için taleple bağlılık kuralıgereği bu konuda değerlendirmenin yapılmadığı, Sayın Mahkeme'nin kısmen ya da tamamen davacı lehine hüküm kurması halinde; tarafların tacir olması, işin ticari iş olması, temerrüt faiz oranının önceden kararlaştırılmamış olması münasebetiyle, takip tarihinden sonrasında yabancı para (EURO) ana para alacağı için 3095 s.k m.4/a maddesi kapsamındaki oranı uygulanır. (3095 Sayılı Kanun m. 4/a)...” faizi isteyebileceği,İCRA İNKÂR TAZMİNATI VE sair hususların yüce yargı makamının münhasır takdiri içinde kaldığı"
Yönünde rapor tanzim edilmiştir.Mahkememizce alınan 21/04/2025 tarihli raporun sonuç kısmında,"Davacının “Sosyal Güvenlik Kurumundan ilişkisizlik yazısını alarak davalıya teslim etmesiveya davalıya teslim edilmek üzere dosyaya sunması” halinde; davacının, bakiye 13.376,00 EURO'luk alacağının, takip tarihinden itibaren işletilecek temerrüt faizi (3095 sayılı Faiz Kanunu md.4/a) ile birlikte tahsilini davalıdan talebe hak kazanacağı "Yönünde rapor tanzim edilmiştir.Dava; hukuki niteliği itibariyle taraflar arasında yapılan dış cephe dikey aydınlatma sözleşmesi nedeniyle eksik kalan ödeme için başlatılan ---------- İcra Müdrülüğünün ----------- E. Sayılı icra dosyasının davalı tarafça yapılan itirazın İİK 67 kapsamında iptali ve icra inkar tazminatı isteminden ibarettirDava, 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılmıştır. Taraflar arasında davacının Alt İşveren, davalının İşveren olduğu 25.04.2016 tarihli Alt İşveren Sözleşmesinin imzalandığı hususunda ihtilafın bulunmadığ%5 nakit teminat kesintisinden kaynaklanan 13.376,00 EUR bedelli alacağının tahsili amacıyla davalı şirket aleyhine başlatılan icra takibine davalının yaptığı itirazın iptali istemine ilişkin olduğu,Davalı yanın ise; davacının sözleşme hükümleri kapsamında, --------- nezdinde temin edilmesi gerekli evraklar ile bağlı bulunulan vergi dairesi nezdinde temin edilmesi gereken vergi borcu yoktur yazılarını Davalı şirkete sunmadığını, müvekkilini risk altında bıraktığını ve davanın reddini savunmuştur. Taraflar arasında imzalanan sözleşmenin,9.3 maddesi doğrultusunda; İşin kalan tutarı, Alt İşverenin yaptığı iş karşılığında işverenin belirlediği formatta 30 günlük periyotlar halinde ara hakkedişlerini her ayın 25.gününde ve iş bitiminde kesin hakkediş hazırlayarak işverene verecektir.Alt İşverenin onaylı hakkediş tutarı karşılığında keseceği ara hakkediş fatura bedeli, fatura ve İşveren tarafından istenen tüm evrakların (İşyerinde çalıştırdığı personel listesi, ----------hizmet dökümü, ödeme dekontu, tahakkuk sayfası, eksik gün bildirim formu, işten çıkış bildirgesi, çarşaf bordro personel imzalı veya ücretlerin ödendiğini gösterir banka dekontu, işten ayrılanlara ait ibraname belgeleri, muhtasar beyannamesi vs.) İşverene tes tarihinden itibaren 30 takvim günü içinde ödenecektir.10.3.maddesi doğrultusunda; Alt işveren, hakkedişlerinden %5,00 oranında nakit teminat kesintisi yapılacaktır. İşveren, alt işveren hakkedişlerinden kesilecek olan nakit teminatı geçici kabul şartlarının sağlanması ile Alt İşverene iade edecektir. Fakat sözleşmede istenilen şartların Alt İşveren tarafından sağlanamaması durumunda, İşveren nakit teminat kesintisinin iadesini Sözleşme şartlarının yerine getirilmesine kadar erteleyebilir.
11.1.maddesi doğrultusunda; İşin eksiksiz ve kusursuz ve sözleşme hükümlerine uygun Yapılıp teslim edilmesi, imalatlarının ve montajının sözleşme şartlarına uygun ve eksiksiz yapılması,
-------- alınacak işin ifa edildiği döneme ait borcu yoktur belgesi ile ileride ---------- işle ilgili aynı döneme ait borcun ortaya çıkması halinde söz konusu borcun davacı tarafça ödeneceği,
Davacı alt işverenin personeline ait aylık sigorta bilgileri ile söz konusu bilgilere ait ödemelerin yapıldığını gösteren tahsilat makbuzlarının ibraz edilmesi, şeklinde kararlaştırılmış olduğu,
Taraflarca herhangi bir hakediş belgesi sunulmadığı, bu sebeple ara hakkedişlerden yapılan %5,00 oranında nakit teminat kesintisinin teknik olarak incelenemediği, ancak taraflar arasında işbu hususta uyuşmazlığın söz konusu olmadığı anlaşılmaktadır. 5510 sayılı Kanunun 12 nci maddesinin altınca fıkrasında, bir işverenden, iş yerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin bir işte veya bir işin bölüm veya eklentilerinde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği sigortalıları çalıştıran üçüncü kişiye alt işveren denileceği, sigortalılar, üçüncü bir kişinin aracılığı ile işe girmiş ve bunlarla sözleşme yapmış olsalar dahi, asıl işverenin, bu Kanunun işverene yüklediği yükümlülüklerden dolayı alt işveren ile birlikte sorumlu olacağı, belirtilmiştir.
Taşeronun, kendi çalışanlarını --------- kendi iş yerlerinin Sicil numarası ile bildirmek ve primlerini yatırmak zorunda olduğu, Taşeronun iş sicil numarası, ana firmanın sicil numarasına bağlı bir alt iş numarası olarak açıldığı, Taşeron sigorta primlerini ödemediği takdirde, ----------- alacaklarını asıl işverenden tahsil edebileceği, İşçi alacakları konusunda da asıl işveren, taşeron ödemelerine karşı müteselsil sorumluluk taşıdığı, Davacı taşeron firma kendi çalışanlarını ---------- kendi iş yerlerinin Sicil numarası ile bildirmek ve primlerini yatırmak zorunda olduğu, bu sigortayı da davalı üst işverenin sicil numarasına bağlı bir alt iş numarası olarak açıldığı, Taşeron sigorta primlerini ödemediği takdirde, --------- alacaklarını asıl işverenden tahsil edebileceği anlaşılmaktadır.Taraflar arası sözleşmenin Nisan 2016 tarihinde akdedildiği, Kasım 2017 tarihinde son hakkediş faturasının sunulduğu, ancak dosyaya sunulan davacının borcu yoktur belgesinin 19.06.2024 tarihi itibariyle alındığı göz önünde bulundurularak, işin ifa edildiği döneme ait --------- alınmış bir belge olmadığı, bu sebeple sözleşmenin 10.3 maddesi gereği nakit teminat kesintisinin iadesini Sözleşme şartlarının yerine getirilmesine kadar erteleyebileceği kanaat edilmiştir. Davacının dosyaya sunulu -------- Başkanlığı sigorta primleri genel müdürlüğünün verilerine göre yapılan e sorgulama evrakının sonucunda davacının davalının alt sigorta sicilinde borçlu olmadığı anlaşılmaktadır.
Davalı vekili, cevap ve beyanlarında davacının ---------- nezdinde temin edilmesi gereken evraklar ile bağlı bulunan Vergi Dairesi nezdinde temin edilmesi gereken “vergi borcu yoktur” yazılarının davalıya sunmadığını, davalıya risk altında bıraktığını, beyan ettiği, Davacı Vergi Dairesi nezdinde temin edilmesi gereken “vergi borcu yoktur” yazısını almış ve davalıya sunduğu, Ayrıca Sözleşmenin 10.3 nolu maddesindeki hükme göre; nakit teminat kesintisinin davalı/işveren tarafından davacı/alt işverene iade edilebilmesi için, davacı/alt işverenin --------- ilişkisizlik yazısını davalı/işverene teslim etmesi, gerektiği, Davacının “----------- ilişkisizlik yazısını alarak davalıya teslim etmesi veya davalıya teslim edilmek üzere dosyaya sunması” halinde; davacının, bakiye 13.376,00 EURO'luk alacağının, takip tarihinden itibaren işletilecek temerrüt faizi (3095 sayılı Faiz Kanunu md.4/a) ile birlikte tahsilini davalıdan talebe hak kazanacağı, 24.06.2024 tarihli ---------- Sorgu Cevabında;"...24.06.2024 tarihi itibariyle ----------- sicil nolu işyerinden yapılan sorgulama sonucunda Kurumumuza muaccel hale gelmiş borcunuz bulunmamaktadır...." şeklinde olduğu, Tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde yapılan incelemede, Davacı şirketin 2016- 2017-2018-2019-2020 ve 2021 yıllarına ilişkin ticari defterlerinin GİB onay beratlarının süresinde alındığı, TTK ve VUK hükümlerine göre usulüne uygun tutulduğu, Davalı şirketin 2016-2017-2018-2019-2020 ve 2021 yıllarına ilişkin ticari defterlerinin GİB onaylı beratlarının süresinde alındığı, TTK ve VUK hükümlerine göre usulüne uygun tutulduğu tarafları lehine delil olduğu anlaşılmıştır.Taraflar arasında imzalanan Alt İşveren Sözleşmesi'nin 10.3.maddesi doğrultusunda davalı şirketin davacı şirkete ait hakkedişlerden %5 nakit teminat kesintisi yaptığı, işbu hesapta davalı şirketin kendi defterlerinde 13.376.00 EUR tutarında borçlu gözüktüğü, Davacı/alacaklı takip öncesinde faiz talebinde bulunmadığı, tarafların tacir olması, işin ticari iş olması, temerrüt faiz oranının önceden kararlaştırılmadığı, takip tarihinden sonrasında yabancı para (EURO) ana alacağı için 3095 s.k m.4/a maddesi kapsamındaki “...Sözleşmede daha yüksek akdi veya gecikme faizi kararlaştırılmadığı hallerde, yabancı para borcunun faizin Devlet bankalarının o yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödedi en yüksek faiz oranı uygulanır. (3095 Sayılı Kanun m. 4/a)...” faizi isteyebileceği anlaşılmakla; Davanın Kabulüne, ---------- E. sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine davalı tarafından yapılan itirazın iptali ile takibin 13.376,00-EUR asıl alacak üzerinden devamına, Asıl alacağa takip tarihinden itibaren 3095 sayılı Yasanın 4/a hükmü uyarınca yabancı para alacağına ilişkin devlet bankalarınca EURO cinsi 1 yıl vadeli mevduat hesabına uygulanan en yüksek faizi işletilmesine, Alacak likit ve belirlenebilir olduğundan kabul edilen 13.376,00-EURO'nun %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-Davanın KABULÜNE,---------- İcra Müdürlüğü' nün ----------- E. sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine davalı tarafından yapılan itirazın iptali ile takibin 13.376,00-EUR asıl alacak üzerinden devamına,
Asıl alacağa takip tarihinden itibaren 3095 sayılı Yasanın 4/a hükmü uyarınca yabancı para alacağına ilişkin devlet bankalarınca EURO cinsi 1 yıl vadeli mevduat hesabına uygulanan en yüksek faizi işletilmesine,
2-Alacak likit ve belirlenebilir olduğundan kabul edilen 13.376,00-EURO'nun %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Alınması gerekli 16.753,60-TL harcın peşin alınan 3.093,74-TL harçtan mahsubu ile bakiye 13.659,86-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
4-Davacı tarafından harç dahil harcanan 15.772,19-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesindeki esaslara göre belirlenen 39.241,33-TL avukatlık ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-6325 Sayılı Kanun'un 18-A/13. bendi uyarınca ------------ tarafından karşılanan 1.560,00-TL zorunlu arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir olarak kaydedilmesine,
7-Tarafların artan gider avansı bulunması ve talep etmeleri halinde karar kesinleştiğinde kendilerine iadesine,
Dair, Gerekçeli kararın taraf vekillerine tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 17/07/2025