T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/342 Esas
KARAR NO : 2025/464
DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 11/05/2022
KARAR TARİHİ : 17/06/2025
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ----------Şti'nin borçlu olarak göründüğü ---------- İcra Müdürlüğünün ---------- Esas sayılı dosyası ile ihtiyati haciz yapıldığını, icraya konu olan ekte görüntüsü sunulan ve icra dosyasında yer alan kambiyo evrakı ile müvekkili ----------- firmasının borçlu olarak gösterilmiş ise de çek sahibi olan --------- Şti firması böyle bir çeki müvekkili firmaya vermediğini, müvekkili firma ile ----------- Firması arasında daha önce ticaret ilişkisi bulunmakta olup buna dair evrak ve borçların ödendiğini, davaya konu evraka ilişkin bir ticari işlem yapılmamış olup ilgili evrakta herhangi bir şekilde bir borca yada ticari ilişkiye dayanılarak bir alış veriş yapılmadığını, ilgili çekin hiç bir ticari işe karşılık verilmemiş olmasından ve imza, kaşe ve yazıların müvekkil firma ve yetkilisine ait olmamasından dolayı borcun olmadığının tespitine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretlerinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Söz konusu icra takibinin 18.01.2022 tarihinde başlatıldığını, icra ödeme emrinin usule uygun tebliğ edildiğini, sonrasında icrai işlemlere geçildiğini, davacıya ait taşıtların , banka hesaplarının ve alacaklı olduğu icra dosyalarına hacizler konulduğunu,söz konusu çeki ---------- isimli kişinin müvekkiline olan borcuna karşılık verildiğini, çekin müvekkiline verildiğinde ciranta zincirinde karalanmış olan kısımda ----------- isimli şahsın kendi ismi ve imzası bulunduğunu , kendini zincirden çıkarmak için ismini karaladığını, son ciranta olarak görülen ---------- çeki müvekkiline iade etmesi bir çeşit şaibenin delili gibi sunulduğunu, müvekkilinin çekin ödeme günü işleri nedeniyle müsait olmadığı için, güvenilir bir personel olması nedeniyle çeki tahsil etmesi için ------------ verdiğini, kendisinin bankadan çeki tahsil etmeye gittiğini, karşılığı çıkmayan çeki yazdırıp sonrasında iade ettiğini açıklanan nedenlerle dava şartı yönünden aksi kanaat oluşursa esas yönünden reddine, kötü niyetle açılmış olan dava nedeniyle lehe kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:İcra dosyası: ---------İcra Müdürlüğünün ----------- esas sayılı dosyasında davalı alacaklı ----------- tarafından borçlu davacı ve -------- Şti aleyhine 10.12.2021 tarihli ------- seri nolu 64.330,00 TL bedelli çeke istinaden kambiyo senetlerine mahsus takip yoluyla takip yapılmış, takip kesinleşmiş olduğu anlaşılmıştır.
ATK Raporu :Mahkememizce dosyanın ATK'ya gönderilerek dava konusu çekteki imzanın davacıya ait olup olmadığı hususunda rapor tanzim edilmesine karar verilmiş, düzenlenen 06/03/2025 tarih-----------Sayılı raporda "İnceleme konusu çek arka yüz 1. ciro "----------" içerikli kaşe izi üzerine atılı imza ile----------- mukayese imzaları arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından farklılıklar saptandığından söz konusu imzanın mevcut mukayese imzalarına kıyasla --------- eli ürünü olmadığı "Yönünde rapor tanzim edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava, İİK 72.maddesi uyarınca takipten sonra açılmış menfi tespit davasıdır. İİK.nın 72.maddesi gereğince borçlu icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu olmadığını ispat için menfî tespit davası açabilir. Davacı vekili dava dava dilekçesinde müvekkilinin ---------- Şti firması böyle bir çeki müvekkili firmaya vermediğini, müvekkili firma ile---------- Firması arasında daha önce ticaret ilişkisi bulunmakta olup buna dair evrak ve borçların ödendiğini, davaya konu evraka ilişkin bir ticari işlem yapılmamış olup ilgili evrakta herhangi bir şekilde bir borca yada ticari ilişkiye dayanılarak bir alış veriş yapılmadığını, ilgili çekin hiç bir ticari işe karşılık verilmemiş olmasından ve imza, kaşe ve yazıların müvekkil firma ve yetkilisine ait olmadığını ileri sürerek müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespiti ile takibin iptal edilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Çek, hukuki niteliği itibariyle poliçe gibi bir havaledir ve aynı zamanda da kanunen emre yazılı bir senettir. 6102 sayılı TTK'nın m.818/1-e yollamasıyla TTK'nın m.687/1 maddesi uyarınca, çekten dolayı kendisine başvurulan kişi, düzenleyen veya önceki hamillerden biriyle kendi arasında doğrudan doğruya var olan ilişkilere dayanan ve çek metninden anlaşılmayan def'ileri başvuran hamile karşı ileri sürememez, ancak ciro ve teslim yoluyla çeki teslim alan devralırken bilerek borçlunun zararına hareket etmiş ise çek borçlusu-keşideci bu takdirde, çek lehdarına karşı haiz olduğu tüm def’ileri senedi devralan kişiye de ileri sürebilir. Davaya konu-takip dayanağı 10.12.2021 tarihli -----------seri nolu 64.330,00 TL bedelli çekin incelenmesinde; çekin davalı ---------- tarafından keşide edildiği, çekin araka yüzünün davacı-lehdar tarafından temlik cirosu ile davalıya ciro edildiği, davalı tarafından muhatap bankaya ibraz edildiği, çekin karşılığının olmaması nedeniyle çekin arkasının yazıldığı görülmüştür. Davacı, çeki elinde bulunduran lehdara karşı imzanın sahte olduğu mutlak def'ini ileri sürmüştür. Dava konusu çek üzerinde -------- Dairesi --------- Şubesi tarafından düzenlenen 06/03/2025 tarihli raporda, çek arka yüz 1. ciro "----------" içerikli kaşe izi üzerine atılı imza ile --------- mukayese imzaları arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından farklılıklar saptandığından söz konusu imzanın mevcut mukayese imzalarına kıyasla ---------- eli ürünü olmadığı tespit edildiğinden davacının davasının kabulüne karar vermek gerekmiş,Davacı vekili dava dilekçesinde davanın kabulü ile birlikte davacı lehine kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep etmiştir. Menfi tespit davasının kabulü halinde davacı lehine tazminatı düzenleyen İİK 72/5.maddesine göre "Dava borçlu lehine hükme bağlanırsa derhal takip durur. İlamın kesinleşmesi üzerine münderecatına göre ve ayrıca hükme hacet kalmadan icra kısmen veya tamamen eski hale iade edilir. Borçluyu menfi tespit davası açmaya zorlayan takibin haksız ve kötü niyetli olduğu anlaşılırsa, talebi üzerine, borçlunun dava sebebi ile uğradığı zararın da alacaklıdan tahsiline karar verilir. Takdir edilecek zarar, haksızlığı anlaşılan takip konusu alacağın yüzde yirmisinden aşağı olamaz."şeklindedir. Buna göre davanın kabulü halinde davacı lehine tazminata hükmedilebilmesi davalının kötü niyetli olduğunun ispatlanması gerekir. Davalı da ciranta olup, çekteki davacı imzasının davacıya ait olmadığını bilmesi mümkün değildir. Davacı taraf davalının kötü niyetli olduğunu gösteren bir delil sunmamıştır. Bu nedenlerle şartları oluşmadığından davacı vekilinin tazminat talebinin reddine karar vermek gerekmiş aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın Kabulüne
1-Davacının ---------- İcra Müdürlüğünün ------------ Esas sayılı dosyasında davalıya borçlu olmadığının tespitine,
2-Davacının Kötü niyet tazminatı talebinin ispatlanmadığından reddine
3-Alınması gerekli 4.394,38-TL harçtan davacı tarafından yatırılan 1.253,74-TL harcın mahsubu ile bakiye 3.140,64-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
4-Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 80,70-TL başvurma harcı, 1.253,74-TL peşin harç toplamı olan 1.334,44TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından sarfedilen toplam 295,75-TL yargılama giderlerinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Bedeli ödenmeyen --------- Başkanlığı'nca gönderilen 14/03/2025 tarih ve ------------- nolu 5.900,00-TL bedelli faturanın davalıdan tahsili ile Hazineye İrad Kaydına,
7-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davacı vekili için takdir olunan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Kullanılmayan gider avansının yatıran tarafa iadesine,
Dair, Gerekçeli kararın taraf vekillerine tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı davalı vekilinin yokluğunda verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 17/06/2025