T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2021/717 ESAS
KARAR NO : 2025/259
DAVA : Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 17/10/2021
KARAR TARİHİ : 20/03/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ile davalı ... ---------- temsilen ... ve ----------- adına hareket eden ---------- arasında müvekkiline ait --------- ilçesi, ------------ mahallesi, ---------- ada, ------------parsel sayılı taşınmazdaki inşaat için inşaat işleri ve dış cephe yapımı taşeron sözleşmesinden kaynaklı anlaşma yapıldığını, davalılar ..., ..., ... ve dava dışı ---------- ise ---------- şirketinin işçisi olduklarını, inşaat işleri yapıldıktan sonra çalışanların tüm alacağının ----------- temsilen ... ve -----------ödendiğini, bu kişilerin çalışan işçilerin ücretini vermemesi yada geç vermesi nedeniyle işçiler ile aralarında sorun yaşandığını, çalışanların müvekkiline ait inşaata zarar verdiklerini, konuyla ilgili olarak -------- Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından başlatılan soruşturma sonucunda iddianame düzenlendiğini, devam eden ceza yargılamasında dava dışı ---------- dışındaki çalışanların tamamının suçluluğuna karar verildiğini, ------------Noterliğinin 20.07.2015 tarih ve ----------- yevmiye numaralı tespiti ile karşı tarafından verilen zararların tespit edildiğini, ayrıca verilen zarar konusunda ----------- ve ----------- arasında 20.07.2015 tarihli tutanak düzenlendiğini, davalıların yıllar boyunca müvekkilinin zararını karşılayacaklarını beyan etmelerine rağmen herhangi bir ödeme yapmadıklarını, bu nedenle yasal yollara başvuru zorunluluğunun hasıl olduğunu beyan ederek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 40.000,00 TL tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek en yüksek ticari reeskont faizi ile birlikte davalılardan tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara yüklenmesine karar verilmesini taleple dava etmiştir. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının talebinin yaşanmış olan haksız fiil eyleminden kaynaklı olduğunu, söz konusu eylemin 2015 yılında gerçekleştiği göz önüne alındığında davaya konu taleplerin zamanaşımına uğradığını, bu nedenle davanın öncelikle zamanaşımı yönünden reddi gerektiğini, müvekkiline karşı açılan davada müvekkilinin dava konusu zararın meydana gelmesiyle alakasının bulunmadığını, bu nedenle müvekkiline husumet yöneltilmeyeceğini, müvekkili yönünden husumetten davanın reddi gerektiğini, müvekkilinin yetkilisi konumunda olduğu ------------ isimli firmanın yetkilisinin ------------ olduğunu, müvekkilinin inşaat işi ile uğraştığını, taraflar arasındaki inşaat işi anlaşmasına istinaden dosya kapsamındaki diğer davalılar ve dava dışı ----------- ile söz konusu taşınmazın kalfalık işleri hususunda anlaşıldığını, müvekkili ile kalfa ----------- ve diğer davalıların da içinde bulunduğu ekibin toplamda 148.000,00TL’ye taşınmazın 2015 yılının 6. ayının 28’ine kadar teslimi taahhüdü ile anlaşıldığını, buna ilişkin olarak müvekkili ile dava dışı --------- arasında anlaşma imzalandığını, müvekkilinin üzerine düşen tüm sorumluluklarını yerine getirerek ------------ öncelikle 3.000,00 USD, ardından hiçbir gecikmeye mahal vermeyecek şekilde 102.000,00 TL ödeme yaptığını, tüm ödemeler gecikme olmaksızın ödenmesine karşılık ------------- söz konusu işi zamanında bitirmeyecek olmasına karşılık müvekkilinden yine ödeme talep ettiğini, işin bitirilmemiş ve taahhüdün yerine getirilmemiş olmasına karşılık müvekkilinin yine kendisine 15.000,00 TL ödeme yaptığını, bunun ardından geriye kalan 16.000,00 TL ödemenin de yapılması için ısrarcı olunduğunu, müvekkiline açık ve net bir şekilde tehditte bulunduğunu, müvekkilinin ise eksik işin tamamlanması halinde ödeme yapılabileceğini beyan ettiğini, ancak ------------ ve dosya kapsamındaki diğer davalılarca 16.07.2015 tarihinde söz konusu taşınmaza gidilerek inşaatın iç ve dış cephesinde bulunan seramik, kompozit, denizlik, pencere camı ve logolarına ve birçok yerine zarar verildiğini, söz konusu zararlar nedeniyle diğer davalılar aleyhine açılan ceza davası sonucunda davalılara ceza verildiğini, akabinde -------------- Esas sayılı dosyası ile dava açılarak tazminat talebinde bulunulduğunu, söz konusu dosyaların incelenmesi halinde de görüleceği üzere davacı tarafın uğramış olduğu ve müvekkilinden talep etmiş olduğu zararların müvekkili tarafından ortaya çıkarılmadığını, söz konusu hasar nedeniyle müvekkilinin kötü ve zor duruma düştüğünü ve söz konusu zararlar sebebiyle başlatmış oldukları davalarda da haklı bulunduklarını, söz konusu zararın tamamen müvekkili üzerine doğmuş bir zarar olduğunu, taşınmazın işlemleri yapılırken zarar verilmiş olan malzemeler ve diğer gereçlerin tamamının müvekkili tarafından temin edildiğini, diğer davalılar tarafından müvekkilinin zarar uğratıldığını, zarar sebebiyle basiretli ve unvanına önem veren bir tacir olan müvekkilince davacı ile ticari ilişkisinin her zaman devam edeceği düşüncesi ile davacı ile ticari ilişkiden kalan alacağından müvekkilinin iradesi dışında oluşan bu zarar nedeniyle gecikme sebebi ile müvekkilinin alacağından kesildiğini, ticari defterlerin incelenmesi halinde bu durumun açığa çıkacağını, taraflar arasında imzalanan taşeronluk sözleşmesi gereğince müvekkili tarafından davacı adına fatura düzenlendiğini, bu faturanın ardına davacı tarafça müvekkiline ödeme söz konusu hasar tespitindeki zarara ilişkin bedel düşüldükten sonra yapıldığını, davacı tarafça alınacak olan zararın ödenen bedel üzerinden mahsup edildiğini, davacının haksız kazanç elde etmek gayesi ile işbu davayı açtığını beyan ederek davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER ve GEREKÇE: Dava; tazminat isteminden ibarettir. Mahkememizce taraflara usulüne uygun tebligat yapılmış, ---------- Esas sayılı dosyası, --------- Esas sayılı dosyası, -----------Noterliği'ne, -----------, ------------ Vergi Dairesine ve Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne yazılan müzekkere cevapları dosyamız arasına alınmıştır. ----------- sayılı dosyasında davalılar ..., ... ve ...'e mala zarar verme suçundan ceza verildiği görülmüştür.Dosya konusunda uzman mimar ve inşaat mühendisi bilirkişi heyetine verilerek rapor alınmıştır. 14/02/2023 tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle; Davacı ile ---------- - ... arasında dava konusu inşaatının inşaat ve dış cephe işlerinin KDV dahil toplam 691.413,38.-TL ye yapımı, 19.05.2015 tarihinde teslimine ilişkin Sözleşme imzalandığı, davacı şirket ile ---------- - ... arasında düzenlenmiş olan 20.07.2015 tarihli Tutanak’da özetle; 16.07.2015 tarihinde dava konusu inşaatının dış cephesine işçilerce verilen zararın iş kalemleri ve miktarları belirtildiği,----------- Noterliği’ne ait 20.07.2015 tarihli Tutanak’da yer alan fotkça görüldüğü, dosya muhtevasından davacıya ait inşaata zarar veren işçilerin ---------- - ---------- muhtevasından davacıya ait inşaata zarar veren işçilerin ----------- - ... firması adına çalıştıkları ve verilen zarar nedeniyle işçilerin ceza aldıkları anlaşıldığı, davalı ... cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin bu olayda suçu olmadığını, taraflar arasında imzalanmış olunan taşeronluk sözleşmesi gereğince, müvekkili tarafından davacı tarafa fatura düzenlendiğini, bu faturanın ardından davacı tarafça müvekkile ödeme söz konusu hasar tespitindeki zarara ilişkin bedelin düşülerek yapıldığını, huzurdaki dosya kapsamında müvekkilinden halen söz konusu zarara ilişkin olarak tazminat talep ediliyor olmasının haksız kazanç olduğunu beyan etmiş olmakla birlikte dosya kapsamında söz konusu zarar bedelinin ne kadar olduğu ve davacı tarafından davalıya yapılan ödemeden düşülüp düşülmediği konusunda geçerli nitelikte herhangi bir belgeye rastlanmadığı, tutanakla tespit edilen zararların listesi ve dava tarihi itibarıyla tadil ve onarım bedelleri toplamı 97.397,67 TL hesaplandığı, davacının talebi 40.000,00-TL olup, taleple bağlılık ilkesi gözetilerek talep edilen bedelin teknik olarak uygun ve geçerli olduğu," tespitinde bulunmuştur.Davacı vekili tarafından 17/04/2023 tarihinde ıslah dilekçesi sunulmuştur.
Tarafların itirazları değerlendirilmek üzere bilirkişi heyetinden alınan 29/05/2023 tarihli ek raporda özetle;" Heyetimizce yapılan inceleme ve hesaplamalar sonucu dava konusu taşınmazdaki hazarların meydana geldiği tarihteki rayiçlere göre giderilme bedeli 49.213,97 TL tayin, takdir ve hesap edilmiştir "tespitinde bulunmuştur.
Mahkememizce tarafların iddia ve savunmaları değerlendirilmek üzere dosya mali müşavir bilirkişiye tevdii edilerek, rapor alınmıştır. 04/07/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle" İnceleme günü ve sonrasında herhangi bir ticari defterlerin sunulmamış olması nedeniyle usul ve hesap incelemesinin yapılamadığı, davacı şirketin tazminat taleplerine ilişkin dava dosyasına sunulan İnşaat Yüksek Mühendisi----------- ve Mimar ------------ oluşan bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen; 14.02.2023 tarihli bilirkişi raporunda zarar bedelinin 17.10.2021 dava tarihi itibariyle KDV dahil 97.397,67 TL olarak hesaplandığı, 29.05.2023 tarihli bilirkişi ek raporunda zarar bedelinin 16.07.2015 olay tarihi itibariyle KDV dahil 49.213,97 TL olarak hesaplandığının görüldüğü, Davacı şirketin huzurdaki davayı açarken talebinin 40.000 TL olduğu, işbu tutara olay tarihinden itibaren ticari faiz talebinde bulunduğu, ancak teknik bilirkişi kök raporunda belirlenen 97.397,67 TL’lik tutar sonrasında alacağının 57.397,67 TL olarak ıslah ederek 97.397,67 TL’nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont faiziyle birlikte tahsilinin talep edildiği, Nihai değerlendirme mahkemeye ait olmak üzere, haksız fiiil sebebiyle davacının 16.07.2015 tarihinden itibarın teknik bilirkişiler tarafından belirlenen 49.213,97 TL talebinde bulunabileceği, davanın konusunun haksız fiil sonucu meydana gelen zararın tazminine ilişkindir. Haksız fiilden doğan zararlarda faizin başlangıcının haksız fiilin işlendiği tarih olduğundan, tarafların tacir olması, işin ticari iş olması, temerrüt faiz oranının önceden kararlaştırılmamış olması münasebetiyle, 16.07.2015 olay tarihinden itibaren hükmolunacak alacağın dava tarihinde talep edilen 40.000 TL kısmına 17.04.2023 ıslah tarihine kadar, 49.213,97 TL için 17.04.2023 tarihinden sonra olmak üzere 3095 s.k m.2/2 kapsamında ticari faiz talebinde bulunabileceği, davalı vekili cevap dilekçesi ve diğer beyan dilekçelerinde, dava konusu borçtan müvekkilinin sorumlu olmadığını, müvekkili tarafından davalı işçiler aleyhine hukuk ve ceza davaları açtığını ve kazandıklarını, davacı şirket ile olan ilişki doğrultusunda, duyulan güven doğrultusunda, davacı şirket adına düzenledikleri fatura bedelinden dava konusu zarar bedelinin düşümü yapılarak davacı şirket tarafından ödeme yapıldığını, tarafların ticari defterlerinin incelenmesi ile bu hususun ortaya çıkacağını, huzurdaki davada bir ödeme çıkması halinde davacının sebepsiz zenginleşeceğini belirterek davanın reddini talep ettiği, davalı vekilinin cevap dilekçesinde, davacı adına düzenledikleri faturaya karşılık, dava konusu zarar tutarının düşülerek, davacı tarafından ödeme yapıldığı belirtilmiş olmasına rağmen ticari defterlerini ibraz etmediğinden ilave inceleme ve değerlendirmenin yapılamadığı, davalının mahsuben ödeme iddiasının dosya kapsamına göre ispata muhtaç olduğu "tespitinde bulunmuştur.Bilirkişi raporunun taraflara tebliğ edildiği, taraf vekillerinin beyan ve itiraz dilekçesi sunduğu, davacı vekilinin ıslah dilekçesi sunduğu görülmüştür. Bilirkişi raporu denetime açık, karar vermeye yeterli ve elverişli mahiyettedir.Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamından: Davacı vekili, davalılardan ...'a ait inşaata, diğer davalı işçiler ..., ... ve ... tarafından binanın dış cephesinin zarar verildiğini belirterek zararın tazminini talep etmiştir.
Davalılardan sorumluluğunun 6098 sayılı TBK md. 49 uyarınca davalılar ..., ... ve ... haksız fiil sorumluluğuna, ...'ın sorumluluğunun ise 6098 sayılı TBK md. 66 uyarınca adam çalıştıranın sorumluluğuna yöneliktir. Adam çalıştıranın sorumluluğu 6098 sayılı TBK’nın 66. maddesinde düzenlenmiştir. Bu madde gereğince, adam çalıştıranlara genel nitelikte objektif bir özen yükümlülüğü yüklenmiş ve adam çalıştıranın bir özel hukuk ve bağımlılık ilişkisi içerisinde çalışanlarının kendilerine bırakılan işleri gördükleri sırada hukuka aykırı bir fiille üçüncü kişilere vermiş oldukları zarardan sorumluluğu düzenlenmiştir. Buna göre adam çalıştıranın sorumluluğu, kusursuz sorumluluk türlerinden özen sorumluluğudur. Başka bir deyişle adam çalıştıranın sorumluluğunun kaynağı, adam çalıştıranın çalışanlarını seçerken ve onları çalıştırırken çalışanlar üzerindeki denetim ve gözetim ödevini yerine getirmemesine, kanun tarafından kendisine yükletilen bu tür objektif bir ödevi ihlal etmesine dayanmaktadır .
Adam çalıştıranın sorumluluğu bir kusur sorumluluğu olmadığı için sorumluluk, kendisinin veya emrinde çalışan yardımcı kişinin kusurlu olup olmamasına bakılmaksızın, kusurdan bağımsız olarak doğmaktadır. Sorumluluğun doğması için objektif özen yükümlülüğünün ihlâliyle meydana gelen zarar arasında, uygun illiyet bağının bulunması yeterlidir (Eren, s. 644).
6098 sayılı TBK’nın 66. maddesinde ayrıca adam çalıştırana sorumluluğu kaldıracak nitelikte bir kurtuluş kanıtı getirme imkânı tanınmıştır. Buradaki kurtuluş kanıtı, niteliği itibariyle bir kusursuzluk kanıtı olmayıp, sorumluluktan kurtulma kanıtıdır. Bu nedenle, adam çalıştıran; zararın meydana gelmemesi için somut durumun gerektirdiği her türlü objektif dikkat ve özeni göstermiş olduğunu ispat ederse, sorumluluktan kurtulacaktır.Sorumluluk şartları gerçekleştiği takdirde, zarar veren, zarar görenin mal varlığında meydana gelen eksilmeyi gidermek zorundadır. Maddi tazminatın amacı, zarar verici olay meydana gelmese idi, zarar gören hangi durumda bulunacak idiyse o durumun yeniden kurulmasıdır. Başka bir deyişle maddi tazminat zarar görenin mal varlığında meydana gelen eksilmeyi karşılamalı ve zararın tamamını gidermelidir.Davacı ile ---------- - ... arasında dava konusu inşaatının inşaat ve dış cephe işlerinin KDV dahil toplam 691.413,38-TL ye yapımı, 19.05.2015 tarihinde teslimine ilişkin sözleşme imzalanmış, yapılan işin sonucunda, davacı şirket ile --------- - ... arasında düzenlenmiş olan 20.07.2015 tarihli Tutanak’da özetle; 16.07.2015 tarihinde dava konusu inşaatının dış cephesine işçilerce verilen zararın iş kalemleri ve miktarları belirtilmiştir.
-----------Noterliği’ne ait 20.07.2015 tarihli Tutanak’da yer alan fotoğraflardan; davalı işçilerce atılan taşlar nedeniyle binanın dış cephesinde meydana gelen zararlar açıkça
görülmektedir. Somut olaya bakıldığında, ceza dosyası ve dosya kapsamına göre davalı ...-------- tarafından yapımı üstlenilen inşaatın dış cephesinin diğer davalı işçi ..., ... ve ... tarafından zarar verildiği hususu sabittir. Davalı ...'ın zarar veren işçileri seçerken, işin görülmesi esnasında özen, gözetleme ve denetleme yükümlülüğü vardır. Davalı, çalışanları seçerken ve barındırırken zararın doğmasını engellemek için gerekli özeni gösterdiğini, ispat edemediğine göre çalışanların davalının etki alanında, denetimi ve gözetiminde olduğu kabul edilerek zarardan, çalışanlarla birlikte müteselsilen sorumlu olduğu kabul edilmelidir. ------------ Esas sayılı dosyasında davalılar ..., ... ve ...'ün 23.392,85 TL bedelin ilgili dosya davacısı ...'a ödenmesine hükmedildiği, kararın istinaf incelemesinde kesinleştiği görülmüştür.Davalı ... tarafından diğer davalılara karşı açılıp görülen ---------- Esas sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporunda hesaplanan zarar bedelleri ile dosyamızda alınan bilirkişi raporundaki bedellerin benzer, eşiti olduğu görülmüş, ---------- Esas sayılı dosyada alınan bilirkişi raporunda: Siyah kompozit levha, Altın sarısı kompozit levha, Ahşap desenli kompozit levha, Seramik kaplama yapılması, Isı yalıtımlı 4+16+4 cam, Pileksi kutu (Platin logo) için KDV dahil hesaplanan 34.392,85 TL bedele Mahkememiz dosyasında alınan raporda hesaplanan hasarlı malzemelerin sökülmesi ve atılması ile çalışma iskelesi/vinç bedeli olan 6.844,00 TL bedel eklenerek toplam 41.236,85 TL yönünden davalılar sorumlu tutulmuştur.
Davalıların ------------ Esas sayılı dosyasında ödeyeceği zarar kalemi bu dosya ile aynı olup, davalı ...'ın sebepsiz zenginleşmesine sebep olmaması ve mükerrer tahsilat olmaması için davalılar ..., ... ve ... hakkında ilgili dosyada hükmedilen 23.392,85 TL TL mahsup edilerek zararın meydana geldiği tarihteki bedel yönünden davalıların müştereken ve müteselsilen dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davacının davasının KISMEN KABULÜ ile,
1-) 41.236,85 TL'nin, 40.000,00 TL'sinin dava tarihinden, 1.236,85 TL'sinin ıslah tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan (davalılar ..., ... ve ...'ün sorumluluğu 17.844,00 TL ile sınırlı olmak üzere) müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
2-) Alınması gerekli 2.816,89-TL harçtan davacı tarafından peşin olarak yatırılan 683,10-TL peşin harç ve 976,00-TL ıslah harcın mahsubu ile bakiye 1.157,79-TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-a) Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 59,30-TL başvurma harcı, 683,10-TL peşin, 976,00-TL ıslah harcın toplamı olan 1.718,40-TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
b) Davacı tarafından sarfedilen toplam 8.835,00-TL yargılama giderlerinin davanın kabul ve red oranına (%42,34-57,66) göre hesaplanan 3.739,76-TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
4-) Davalı ... tarafından sarfedilen toplam 35,80-TLyargılama giderinin davanın kabul ve red oranına (%42,34-57,66) göre hesaplanan 20,65-TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, kalan kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,
5-) Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştikten sonra talep halinde yatırana iadesine,
6-) Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca kabul olunan dava değeri üzerinden hesaplanan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalılardan (davalılar ..., ... ve ...'ün sorumluluğu 17.844,00 TL ile sınırlı olmak üzere) müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
7-) Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca (red olunan dava değeri 56.160,82 TL üzerinden hesaplanan vekalet ücreti tutarı) 30.000,00 -TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile bu davalıya verilmesine,
8-) 6325 sayılı Kanun'un 18-A/13. bendi uyarınca ---------- tarafından karşılanan 1.320,00-TL zorunlu arabuluculuk ücretinin kabul ret oranına (%42,34-57,66) göre hesaplanan 558,89-TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen, bakiye 761,11-TL'sinin davacıdan alınarak hazineye gelir olarak kaydedilmesine,
Dair, davacı ve davalı ... vekilinin yüzüne karşı diğer davalıların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta süre içinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 20/03/2025