T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/749 Esas
KARAR NO: 2024/667
DAVA: İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 30/09/2022
KARAR TARİHİ: 17/09/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili şirket tarafından ---------- numaralı Nakliyat Emtia Abonman Sigorta Poliçesi ile teminat altına alınmış bulunan ---------- Şirketi’ne ait emtia, 21.08.2021 tarihli, --------- numaralı faturada belirtilen 1 adet mayo cinsi emtia alıcısı ---------/-------- yerleşik ---------- satıldığını, Emtia 24/08/2021 tarih ve ---------- numaralı konşimento ile davalı nakliye şirketi sorumluluğunda nakledilmek üzere, --------- ------------ sevkiyatına başladığını, bu taşıma ile ilgili 21/08/2021 tarih ve --------- numaralı nakliye faturası tanzim edildiğini, sevkiyata konu ----------- sevkiyat numaralı ''Mayo/Plaj Kıyafeti'' cinsi emtia sigortalı tarafından 23.08.2021 tarihinde taşıyıcı --------- firmasına teslim edildiğini, teslim edilen emtianın 24.08.2021 tarihinde --------- - ---------sevkiyatına başlandığını, uçak ile sevkiyatı yapılan emtianın 25.08.2021 tarihinde taşıyıcı -------- --------- yer alan merkezine gelmiş olup, 26.08.2021 tarihinde --------- ulaştığını, Taşıyıcı ---------- şirketinin internet üzerinden yayınladığı bilgilendirme bölümü ve ---------- taşıma belgesinde görüldüğünü ancak taşıyıcı yetkililerin yaptığı araştırma ve kontrollerde, konu gönderinin ----------- bulunan alıcı ----------- teslim edilmeyip başka bir adrese teslim edildiğini fakat sigortalının takibi üzerine söz konusu emtianın yer tespitinin yapılamadığı/kaybolduğu bilgisinin bildirildiğini, nakliyeci firma tarafından sigortalıya yaşanan aksaklıkların kendi sorumluluğunda meydana geldiğini belirtir nitelikte yanıt verildiğini, bu duruma istinaden araştırmaya yönelik hasar bildiriminin taraflarına yapıldığını, Nakliyeci firmanın taşıyıcı yükümlülükleri esas alınarak ''mal bedelini ve taşıma ücretini'' sigortalı firmaya ödemesini yapacağını beyan etmesine rağmen sigortalıya yalnızca taşıma ücretinin ödenmiş olup mal bedelinin ödenmediğini, taşınan emtianın taşıyıcı sorumluluğunda kaybolduğunu, taşıyıcının taşınma eşyasını taşınmak üzere teslim almasından teslim edinceye kadar geçecek süre içinde eşyanın zıya ve hasarı ile teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumlu olduğunu, sigortalı tarafından davalı nakliye şirketine gönderilen 16/11/2021 tarihli ihtarname ile emtianın nakliye esnasında hasarlandığını ve bundan dolayı oluşabilecek zarar ve masrafların davalıya rücu edileceğinin ihtar edildiğini, 280,00 USD hasar bedelinin müvekkili şirket tarafından 20.10.2021 tarihinde sigortalısına ödendiğini, müvekkili şirketin 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 1472. Maddesi gereği sigortalısının haklarına halef olduğundan ödenen tazminat bedelinin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsili için ---------İcra Müdürlüğü’nün ----------- Esas Sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, davalının haksız ve kötü niyetli itirazları nedeniyle icra takibinin durduğunu, dava açılmadan önce arabuluculuk başvurusu yapılmış ise de anlaşma sağlanamadığını beyan ederek davalı borçlunun --------- İcra Müdürlüğü ---------- Esas sayılı dosyasına yaptığı haksız tüm itirazlarının iptaline ve takibin devamına, icra inkar tazminatı ödemeye mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı borçluya yükletilmesine karar verilmesini taleple dava etmiştir. Davalı sunduğu cevap dilekçesinde özetle: Uyuşmazlık konusu gönderinin teslim adresinin --------- olması nedeniyle söz konusu ilişkinin uluslararası bir taşıma ilişkisi olduğunu, müvekkili Şirketin söz konusu ilişkide uluslararası taşıyıcı olduğunu, gönderinin geliş-varış yeri devletlerinin uluslararası sözleşmelere tabi olması ile uyuşmazlığın çözümünde 1929 tarihli ------------ Konvansiyonu ve Protokolleri ile 1999 tarihli Montreal Sözleşmesi’nin uygulanacağını, müvekkili şirket ile Davacının dava dışı sigortalısı arasında kararlaştırılan hükümler uyarınca davacının müvekkili şirketten doğrudan ve dolaylı zararlara ilişkin talepte bulunmasının kesinlikle kabul edilemeyeceğini, basiretli tacir olan davacının dava dışı sigortalısının da tüm bu kural ve koşulları kabul etmiş olup herhangi bir itirazda bulunmadığını, Uluslararası sözleşmeler ve ilgili mevzuat uyarınca uluslararası taşımacılığa ilişkin olarak gecikme bagaj ve kargoyla bağlantılı olarak taşıyıcının sorumluluğunun sınırlandırılmış ve taşıyıcısının sorumluluğu kusur sorumluluğu olarak kabul edildiğini, sözleşmelerde sınırsız sorumluluk hallerinin yalnızca yolcu ve bagaj taşımaları için düzenlendiğini, davacının müvekkili şirketin kastı ya da kasta yakın kusurlu eylemi olduğuna ilişkin herhangi bir iddiasının bulunmadığını beyan ederek müvekkilinin sadece sınırlı sorumluluğu bulunduğundan ve tamamen kötüniyetli haksız maddi ve hukuki dayanaktan yoksun davanın tüm talepleri ile birlikte reddine karar verilmesini ve kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava; Hukuki niteliği itibariyle --------- İcra Müdürlüğünün ----------- Esas sayılı icra takibine davalının yapmış olduğu itirazın İİK 67 maddesi gereğince iptali ile icra inkar tazminatı isteminden ibarettir. Mahkememizce taraflara usulüne uygun tebligat yapılmış, ---------- İcra Müdürlüğünün ---------- Esas sayılı dosyası dosyamız arasına alınmıştır.Dosya konusunda uzman bilirkişiye verilerek, rapor alınmıştır. Bilirkişi 17/03/2024 tarihli raporunda: " Davacı yanın dava dışı --------- işletmesinin sigortacısı olduğu, dosya içeriğine sunulan ---------- poliçe kapsamından anlaşıldığı, ----------- işletmesinin, dava dışı --------- yerleşik ----------- isimli müşteriye 1 adet mayo emtiasını 280 USD + 14,99 USD’lik bedel ile satış yaptığı, Dava konusu taşıma sürecinin bu satış sonucunda ------------ arasındaki hava kargo taşımasına ilişkin olduğu, Söz konusu taşıma sürecinin dosyaya sunulan 23.08.2021 tarihli barkodlu---------- ile sabit olduğu, söz konusu ------------ içeriğinde taşımaya konu kargonun 1 paket 0,5 kg. olduğu, ilgili ---------- arası taşıma sürecinin Montreal Konvansiyonu (MK) hükümlerine tabi olması gerektiği, MK Md.1 uyarınca ücret karşılığı yapılan bu taşımanın akdi taşıyıcısının davalı ---------- olduğu, MK Md.18/1 uyarınca taşıma süresince meydana gelen zarardan taşıyıcının sorumlu olacağı, Mevcut dosya içeriği, eksper raporu, mail yazışmaları ve satış faturası birlikte gözetildiğinde dosya konusu emtianın yanlış adrese teslim olarak yürütülen hatalı operasyonel süreç neticesinde kayıp-zayi olarak değerlendirildiği, Zararın temel sebebinin ve kayıp-zayi durumunun mail yazışmaları ile sabit olmak üzere taşıyıcı kabulünde olduğu, MK Md.22/3 uyarınca kargoda meydana gelen zararda, zarara uğrayan kısmın kg. ağırlığı başına 22 SDR’lik sınırlı sorumluluk üst limitinin söz konusu olacağı, taşıyıcının bu sınırlı sorumluluk üst limitinden sorumlu olacağı, Bu doğrultuda sınırlı sorumluluk üst limitinin, 0,5 kg. x 22 SDR= 11 SDR olarak hesap edildiği, 11 SDR’lik tutarın ---------- SDR/TL kur dönüşümünün MK Md.24 uyarınca yargılama tarihi itibariyle dönüşümünün yapılması gerektiği, MK Md.22/4 uyarınca sınırlı sorumluluk hakkının kaybına ilişkin yalnızca MK Md.22/1-2 paragraflarına atıf olduğu, bu maddelerin yolcu ve bagaj taşımalarına ilişkin olduğu, kargo gönderilerini kapsamadığı, dolayısıyla ---------- içeriğinde kargo gönderilerinde pervasızlık-kasıt-ağır kusura ilişkin sınırlı sorumluluk hakkının kaybına ilişkin bir içerik bulunmadığı, dolayısıyla kural olarak sınırlı sorumluluk uygulamasının söz konusu olacağı, bu husustaki görüş ve kanaatlerimizin dosya kapsamında değerlendirildiği, Bu noktada, 280 USD’lik zarar tutarının tamamından, yanlış adrese teslim kayıp-zayi sebebiyle ağır kusur değerlendirmesi yapılıp yapılamayacağının nihai takdirinin sayın mahkemede olacağı, bu husustaki görüşlerimizin ayrıca rapor içerisinde de belirtildiği Sonuç ve kanaatine varılmaktadır." şeklinde raporunu sunmuştur. Bilirkişi raporu taraf vekillerine usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş, ayrı ayrı itiraz ve beyan dilekçesi sunmuşlardır. Bilirkişi raporu denetime açık, karar vermeye yeterli ve elverişli mahiyettedir.Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamından; Davalı tarafından taşıma sürecinde gönderinin başka adrese teslimi nedeniyle oluşan zararın tazmini isteminden kaynaklı itirazın iptali istemine ilişkindir. Davacı yan, kaybedilen ürünün 280 USD bedelinde olduğu, yanlış adrese teslim etmek suretiyle bu ürünün zayi edildiğini iddia etmiştir. Dosya içeriğindeki ----------- detayları, özellikle mail yazışmaları davalı yanın taşımak üzere teslim aldığı ürünü gönderenden herhangi bir talimat almadan tamamen operasyonel süreç hatasına dayalı olarak başkaca bir alıcıya teslim ettiği, mail yazışmalarında açık şekilde taşıyıcı yetkilileri, gönderilen ürünün yanlış adrese teslim edildiğini ve kaybolduğu anlaşılmıştır. Lojistik ve taşıma operasyonları ve süreçleri ile hemen hemen tüm taşıma konvansiyonları içerikleri birlikte gözetildiğinde taşıyıcı sıfatına sahip olan işletmenin, sınırlı sorumluluk hakkının yanı sıra; bu hakkın kaybı durumu, dolayısıyla ağır kusur sorumluluğu da düzenlenmiştir. Yine Türk Ticaret Kanunu içeriğine bakıldığında; TTK md.882 içeriği taşıyıcının sorumluluğunu sınırlandırırken, TTK md.886/1 uyarınca sınırlı sorumluluk hakkının kaybı durumu düzenlenmiş, kast veya kasta eşdeğer kusur- pervasızlık ile zararın meydana geldiği durumlarda sınırlı sorumluluk hakkının kaybedileceği, dolayısıyla taşıyıcının doğrudan zarardan sorumlu olacağı belirtilmiştir. Ancak sınırlı sorumluluk hakkının kaybı hükmü ve atıfta bulunduğu maddelerin yolcu ve bagaj taşımalarına ilişkin olduğu, kargo taşımalarına ilişkin herhangi bir düzenlemenin olmadığı, dolayısıyla davalı yanın taşıyıcının -------- uyarınca sınırsız sorumlu olduğu durumun konvansiyon kapsamında olmadığı itirazlarının yerinde olduğu anlaşılmış, MK md. 22/3 uyarınca kargoda meydana gelen zararda, zarara uğrayan kısmın kg ağırlığı başına 22 SDR'lik sınırlı sorumluluk üst limitinin söz konusu olacağı, taşıyıcının bu sınırlı sorumluluk üst limitinden sorumlu olacağı, ilgili gönderiye ilişkin ağırlık detayları MK Md.l1 uyarınca --------- üzerinde yazan değer ele alınmalıdır. 0,5 kg olacaktır: 0,5 kg x 22 SDR = 11 SDR (Sınırlı sorumluluk üst limiti-SDR) 11 SDR x 12.0055-TL (AWB 13.08.2021 tarihindeki kur)= 132,0605 TL (Sınırlı Sorumluluk üst Limiti -TL)Davalı taraf sınırlı sorumluluk miktarı 0,5 kg (kayıp olduğu iddia olunan ürünün ağırlığı) x 22 SDR x12.0055= 132,0605 TL olduğu, 211,47 TL olarak 20.01.2022 tarihli tahsilat makbuzu ile ---------- İcra Müdürlüğü 'nün ---------- E. sayılı dosyasına davalı tarafından ödendiği görülmekle davacının karşılanmamış bakiye zararı olmadığı anlaşılmakla davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuş, kötüniyet tazminatı yönünden ise; olayın özelliğinden davacının takipte kötü niyetli olduğu anlaşılamamaktadır. Davalı da davacının takipte kötü niyetli olduğunu ispatlayamamıştır. Bu nedenle şartları oluşmadığından kötü niyet tazminatı talebinin reddine, kötüniyet tazminatı davalının fer'i talebi olup, fer'i talebin reddi halinde vekalet ücretine hükmedilmesi gerekmediğinden, davalı taraf lehine bu nedenle vekalet ücretine hükmedilmemiş , aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Şartları oluşmayan kötü niyet tazminatı talebinin Reddine,
3-Alınması gerekli 427,60-TL harçtan davacı tarafından peşin olarak yatırılan 80,70 TL peşin harcın mahsubu ile eksik kalan 346,90 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davalı tarafından yapılan yargılama giderleri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalı kendini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davalı taraf için takdir olunan 2.657,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Tarafların artan gider avansı bulunması ve talep etmeleri halinde yatıran tarafa iadesine,
7-6325 sayılı Kanun'un 18-A/13. bendi uyarınca ----------- tarafından karşılanan 1.560,00TL zorunlu arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir olarak kaydedilmesine,
Dair, kararın davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.17/09/2024