T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/401 Esas
KARAR NO: 2023/82
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 17/06/2021
KARAR TARİHİ: 02/02/2023
BİRLEŞEN ----- SAYILI DOSYASI
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 17/08/2021
KARAR TARİHİ: 18/01/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
ASIL DAVA İDDİA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirkete----- ile sigortal------ Plakalı, sigortalı ----- adına kayıtlı aracın, ----- tarihinde sürücü---sevk ve idaresinde iken ----- plakalı araca çarparak yaralanmalı ve maddi hasarlı kazaya sebebiyet verdiği Kaza Tespit Tutanağı ile tespit edildiğini, sürücü ----- alkollü olduğu ve kazanın meydana gelmesinde kusurlu olduğunun tespit edildiğini, müvekkili şirket tarafından, kazada zarar gören ------ plakalı araç sahibine/zarar gören sigortacısına ----------- tazminat ödemesi yapıldığını, sigortalı -------- kayıtlı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde alkollü ve kusurlu olması nedeniyle müvekkil şirketin üçüncü kişiye ödediği tazminat tutarı yönünden müvekkil şirkete karşı sorumluluğunun bulunmadığını, takibe itirazın haksız ve hukuka aykırı olması, Arabuluculuk süreci neticesinde de hukuki ihtilafın çözümlenememiş olması nedeniyle işbu itirazın iptali davasını açma zorunluluğu doğduğunu, davalının kaza esnasında araç alkollü olması ve kazanın meydana gelmesinde kusurlu olması nedeniyle müvekkil şirkete karşı sorumluluğu bulunduğunu, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, davalı/borçlunun haksız ve hukuka aykırı borca itirazlarının iptali ile itiraz neticesi durmuş olan takibin devamına, davalı/borçlu aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı borçlu tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
ASIL DAVA SAVUNMA:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ------ tarihinde müvekkilinin maliki olduğu, davacı ------- kapsamında sigortalanan ve kazanın gerçekleştiği sırada ------ şahsın sevk ve idaresinde olan ------- sevk ve idaresindeki ------plakalı aracın karışmış olduğu maddi hasarlı ve ölümlü yaralamalı trafik kazası neticesinde sigorta şirketi tarafından karşılanan maddi zararın rücu edilmesi talebine ilişkin dava açıldığını, buna göre sigorta şirketi tarafından müvekkili aleyhine 42.910,71 TL tutarında icra takibi başlatıldığını ve taraflarınca bu takibe itiraz edilmesi neticesinde davacı tarafından itirazın iptali davası açıldığını, dava konusu riziko sigorta poliçesi kapsamı dışında kalmadığını, bu sebeple sigorta şirketi tarafından karşılanan maddi zararın müvekkilden rücuen tahsil hakkı bulunmadığını, davacı ------ tarafından dosyaya sunulan hasar dosyasında kaza tespit tutanağına bakıldığında dava konusu kazanın meydana gelmesinde------------ plakalı araç sürücüsünün Karayolları Trafik Kanunu'nun 59. maddesini ihlal ettiği, müvekkilin maliki olduğu ------- plakalı aracın da aynı kanunun 56/1-c bendini ihlal ettiği, bu sebeple müvekkilin maliki olduğu araç sürücüsünün %100_ kusurlu olmadığı, kusurun kazaya karışan araç sürücüleri arasında paylaşıldığının görüleceğini, buna göre---------plakalı araç;" Yerleşim birimleri dışındaki kara yolunda zorunlu haller dışında taşıt yolu üzerinde duraklamak veya park etmek yasaktır. " şeklindeki kuralı ihlal etmek suretiyle, müvekkilin maliki olduğu -------- plakalı araç ise "Sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorundadırlar. " şeklindeki kuralı ihlal etmek suretiyle kazanın meydana gelmesine sebebiyet verdiğini, davacı ----- müvekkilinin maliki olduğu araç sürücüsünün alkollü olduğundan bahisle kaza sebebi ile meydana gelen hasar masraflarının poliçe kapsamı dışından kaldığını iddia etüiğiri ve yapmış olduğu masrafları tarafımıza rücu ettiğini, ancak ----- gereğince zararın teminat dışı kalabilmesi için kazanın meydana geliş şekli itibariyle sürücünün salt(münhasıran) alkolün etkisi altında kaza yapmış olması gerektiğini belirterek, davacının davasının reddine,------- sayılı dosyanın işlemden kaldırılmasına, müvekkil lehine kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
BİRLEŞEN DAVA İDDİA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili olan şirkete ------sigortalı ------ adına kayıtlı aracın; ---- tarihinde sürücü ------ sevk ve idaresinde seyir halindeyken, ---- adına kayıtlı sürücü----- sevk ve idaresindeki araç ile çarpışması sonucunda maddi hasarlı ve ölümlü/yaralanmalı trafik kazası meydana geldiğini,-----gereğince müvekkili olan davacı şirket tarafından ---tarihinde ---- tazminat ödemesi yapıldığını, sürücü ----alkollü ve kusurlu şekilde kazaya sebebiyet vermesi nedeniyle sigortalı ----- ortaya çıkan hasardan müvekkili olan şirkete karşı sorumlu olduğunu, müvekkili olan davacı şirket tarafından ödenmiş tazminat tutarı 4.305-TL ile takip tarihi itibariyle işlemiş faiz miktarı 442,51 TL olmak üzere olmak üzere toplam 4.747,51-TL'nin tahsili amacıyla ------ dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, ancak davalı tarafın haksız ve hukuka aykırı itirazı nedeniyle takip davalı yönünden durduğunu, arabuluculuk yoluna başvurulduğunu ancak uzlaşma sağlanamadığını, davaya konu kazada, zarar gören üçüncü kişilere daha önce yapılmış tazminat ödemelerine istinaden sigortalı ---- sürücü -----sorumluluğu çerçevesinde-------tarihinde davalı ------ dava açıldığını, davanın taraflarından birinin aynı olması ve aynı kazaya dair olması nedeniyle davaların birleştirilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
BİRLEŞEN DAVA SAVUNMA:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı ------vekilinin dava dilekçesinde belirttiği itirazın iptali konusunun --- tarihinde müvekkili olan davalının maliki olduğu, davacı --- tarafından ---- kapsamında sigortalanan ve kazanın gerçekleştiği sırada ----- isimli şahsın sevk ve idaresinde olan ----- sevk ve idaresindeki ------ plakalı aracın karışmış olduğu maddi hasarlı ve ölümlü/yaralamalı trafik kazası neticesinde sigorta şirketi tarafından karşılanan maddi zararın rücu edilmesi talebine ilişkin olduğunu, sigorta şirketi tarafından müvekkili olan davalı şirket aleyhine icra takibi başlatıldığını, dava konusu rizikonun sigorta poliçesi kapsamı dışında kalmamakta olduğunu, bu sebeple sigorta şirketi tarafından karşılanan maddi zararın müvekkili olan rücuen tahsil hakkı bulunmadığını, müvekkili olan davaya ihbar edilmesini beyan etmiş, haksız davanın reddine, -------- sayılı dosyanın işlemden kaldırılmasına, müvekkil lehine %20den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE;
Asıl ve Birleşen dava,----- tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle davacı ---- dava dışı ---- plaka sayılı araç sahibine ödediği tazminatın rücuen tahsili talebiyle ------- esas sayılı dosyalarından yapılan icra takibine itirazın iptali ve icra inkar tazminat ile kötü niyet tazminat taleplerine ilişkindir.
Davada taraf teşkili sağlanmış, dava 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılmıştır.
Kaza:---- sıralarında sürücü ---- sevk ve idaresindeki ----- plakalı-------istikametinde seyir halindeyken, ------ durağına geldiğinde, durakta bekleyen ticari taksilerden dolayı tam olarak durağa yanaşmadan duraklayarak yolcu indirdiği esnada, -------- arkasından aynı istikamette seyreden sürücü ----- sevk ve idaresindeki----- plakalı aracının sağ ön kısımlarıyla ------- sol arka kısımlarına çarpması sonucu yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir.Poliçe:----- plakalı aracın ---- tarafından ------ tarihleri arasında geçerli ----- olduğu, Teminat limitinin araç başına ------ olduğu,Ödeme: Davacı ------ tarafından sigorta poliçeleri kapsamında tarafından ----- tazminat ödemesi yapıldığı, sürücü ---- alkollü ve kusurlu şekilde kazaya sebebiyet vermesi nedeniyle sigortalı -----ortaya çıkan hasardan müvekkili olan şirkete karşı sorumlu olduğundan bahisle Takip: ----tarafından ----- asıl alacak------- işlemiş faz olmak üzere ----üzerinden yasal faiz talepli ---- rücu ve -----hasar numaralı dosyaya istinaden ----- tarihhinde meydana gelen kaza nedeniyle rücuen tazminat talebidir ------- açıklaması ile ilamsız takipte ödeme emri ile icra takibi yapıldığı, yine sigorta şirketi tarafında birleşen davaya konu ------ Esas sayılı dosyasından müvekkili olan davacı şirket tarafından ödenmiş tazminat tutarı ----- ile takip tarihi itibariyle işlemiş faiz miktarı ----olmak üzere olmak üzere toplam ----- tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığı, takibe itiraz neticesi asıl ve birleşen davanın ikame olduğu anlayşılmıştır.
Dosya rapor düzenlenmesi için Trafik bilirkişisi, Nöroloji uzmanı ve Sigorta uzmanı bilirkişilerden oluşan heyete tevdi edilmiştir.Kusur: ---- plakalı ----------; 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu Madde 52/b-c, 56/c ve 84/d kurallarını ve Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin ilgili maddelerdeki kuralları ihlal ederek %70 (yüzdeyetmiş) Oranında Kusurlu Bulunduğu,------- yolcu otobüsü şoförü ------; 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu Madde 59’u ve Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin ilgili maddelerdeki kuralları ihlal ederek %30 (Yüzdeotuz) Oranında Kusurlu Bulunduğu Değerlendirmesi Yapılmıştır.
Değerlendirme dosya içeriği ve kazanın oluşuna uygun olduğundan kusur oranı mahkememizce de benimsenmiştir. İhbar olunan ------;Yasal sınır olan 0.5 promil üzerindeki 0.99 promil alkollü oluşu koordinasyon ,algı ve mukamesinin zarar görmüş olmasına rağmen, kazada % 70 kusurlu olduğundan, karşı taraf sürücü de kazada % 30 kusura sahip olduğundan, ’’kaza münhasıran alkol etkisinde olmamıştır.’’ kanaati mahkememizce de benimsenmiştir. Hasarın teminat dışı kalabilmesi için sürücünün sadece alkollü olması yetmeyip kazanın münhasıran alkolün etkisinde oluşması gerekmektedir. Üstelik, böyle bir durumda hasarın teminat dışı kaldığının ispat yükü TTK.'nun 1281. maddesi hükmü gereğince sigortacıya düşmektedir.
----------- göre sigortacı davacının, zarar gören dava dışı üçüncü kişiye ödediği tazminatı sözleşmeye aykırı davrandığını ileri sürdüğü davalıya rücu edebilmesi için kazanın oluş biçimi itibarıyla sürücünün salt (münhasıran) alkolün etkisi altında kaza yapmış olması gerekmektedir. Diğer bir anlatımla, sürücünün alkollü olması tek başına dava dışı üçüncü kişiye ödenen tazminatın rücu edilebilmesine olanak sağlamaz.
Somut olayda trafik kazasının salt davalının alkollü olmasından kaynaklanmadığı, kazada alkol dışında başka unsurların etkili olduğunun anlaşıldığından davacı ------ rücuen tahsil şartları oluşmadığından davanın reddine, dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur. Davalı tarafından talep edilen kötüniyet tazminat talebinin şartları oluşmamış ise de sehven bu konuda hüküm kurulmamıştır.
H Ü K Ü M : Yukarıda Açıklanan Nedenlerle
1-Asıl ve Birleşen Davanın REDDİNE
2-Asıl dava yönünden Harçlar Kanunu uyarınca alınması gerekli 179,90 TL harçtan, davacı tarafça dava açılırken peşin olarak yatırılan 732,81 TL harcın mahsubu ile fazladan yatırılan 552,91 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine
3-Asıl dava yönünden davalı lehine 2023 yılı AAÜT göre hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacı taraftan tahsili ile davalı tarafa ödenmesine,
4-Birleşen dava yönünden Harçlar Kanunu uyarınca alınması gerekli 179,90 TL harçtan, davacı tarafça dava açılırken peşin olarak yatırılan 81,08 TL harcın mahsubu ile arta kalan 98,82 TL harcın davacı taraftan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
5-Birleşen dava yönünden davalı lehine 2023 yılı AAÜT göre hesaplanan 4.747,51 TL vekalet ücretinin davacı taraftan tahsili ile davalı tarafa ödenmesine,
6-Asıl ve birleşen davalar yönünden davalı tarafça yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Asıl dava yönünden Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ----- bütçesinden ödenen 1.360,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
8-Birleşen dava yönünden Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ------bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
9-Asıl ve birleşen dosyada mevcut gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde -------Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 02/02/2023