T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/34 Esas
KARAR NO: 2022/229
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 04/01/2022
KARAR TARİHİ: 17/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Dava konusu çek tahsili bakımından Müvekkilimin hesap sahibi olduğu garanti bankası --- şubesine-----tutanağı karşılığı tahsili için teslim edildiği ancak bir süre sonra tasarrufta bulunma üzere bankadan iade alındığını, çek Müvekkilinin elinde iken bir kaza sonucu yırtılmak sureti ile zayi edildiğini, dava konusu çek zarf içinde muhafaza edilmekte iken Boş bir zarf ile karıştırılmış ve Boş olduğu düşünülerk yırtılan zarfın içinde maalesef bir kaza sonucu yırtıldığını iddia ederek, yırıtılan çekin iptalini talep etmektedir.
Çek tüm parçaları itibarı ile eksiksiz olarak elimzde bulunmaktadır. Bu nedenle çekin 3. Şahıslar tarafından ele geçirilmesi ve/veya bankaya ibrazı gibi bir riskli durum söz konusu olmadığından, tarafımızca tedbir talep edilmediği gibi iptali için Takdiri sayın mahkemeye ait olmak üzere ilanına da gerek bulunmamaktadır. Sayın mahkemenin aksi kanaatte olması ve karar vermesi halinde bu gereklilik de derhal yerine getirilecektir. Ek Yırtılmış halde bulunan çek fotokopisi (Yırtılmış hali ile aslı tarafımzca muhafaza edilmektedir.)
TTK mad 651 hükmü kapsamında Müvekkilim haklı Hamili ve zilyedi bulunduğu Çek'in iptalini talep edebilir ve TTK mad 6525 kapsamında İptal kararı üzerine hak sahibi hakkını senetsiz olarak da ileri sürebilir veya yeni bir senet düzenlenmesini isteyebilir.
DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE;
Dava hukuki niteliği itibariyle 6102 sayılı T.T.K.nun 818 madde hükmü delaletiyle Aynı kanunun 757,762,763,764 madde hükümleri gereğince zayi nedeniyle çeklerin iptali talebine ilişkindir.
Dava dilekçesinde de belirtildiği üzere dava konusu çek talep eden tarafın elinde bulunmaktadır. Ancak davaya konu edilen çek yırtılarak tahrip olmuştur.
Uyuşmazlığın; dava konusu çekin kaybedilip kaybedilmediği, kaybedilmiş ise çekin iptaline karar verilip verilemeyeceği noktalarında toplandığı anlaşılmıştır.
Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteyebilmek için gerekli olan şartlardan birisi de, senette mündemiç olan hakkın varlığını sürdürmesidir.
Hasımsız olarak açılan ve kesin hüküm niteliği de taşımayacak olan bu türden istemlerin çekişmesiz yargı işi olduğu, davacının mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunmasını yeterli saymak gereklidir.
Aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, çeklere de uygulanacak olan TTK'nin 757 ve devamı maddelerindeki zayi nedeniyle kıymetli evrak iptali hükümlerinin uygulanmasını imkânsız hale getirecektir.
Kaldı ki, dava sırasında yapılan ilanlar sonucunda, hak sahipleri varsa ortaya çıkabilecek ve kendilerine karşı istirdat davası açılabilecek ya da hak sahipleri tarafından hasımlı olarak açılacak bir dava ile, çek iptali kararının iptali talep edilebilecektir.
Dolayısıyla mahkemeyi tereddüte sevk eden hususlar, esasen anılan davalarda tartışılacaktır.
Davacı tarafından yırtılarak zayi edildiği bildirilen çek mahkememize ibraz edilmiş ve çekin yırtıldığı tespit edilmiş olup davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-DAVANIN KABULÜNE,
----- olan ve ----- tarafından ciro edilerek müvekkili ------ verildiği anlaşılan dava konusu çekin yırtılmak suretiyle zayi olması nedeniyle iptaline,
2-Harçlar Kanununa göre alınması gerekli 80,70 TL harcın, davacı tarafından yatırıldığı anlaşılmakla, yeniden alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafından tebligat, posta ve müzekkere gideri olarak sarf edilen yargılama giderinin DAVACI ÜZERİNDE BIRAKILMASINA,
4-Dosyada mevcut gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde -----Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.17/03/2022