T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/307 Esas
KARAR NO: 2022/678
DAVA: İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 28/07/2020
KARAR TARİHİ: 29/09/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ---- dava dışı -------- yürüttüğü ticari işler kapsamında, ---- sattığı ----- sırasında ----- ---- altına aldığını, sigortalı ----- alıcısına ulaştırılmak amacıyla taşıma işinin, Davalı---- üstlenildiğini, ---- yani aracı taşıyıcı olarak davalı ------görev aldığını ve fiili taşıma işinin davalı------- gerçekleştirildiğini,---------------, -------------- --------- tarihinde yapılan -------- yırtılma ve açılma olduğunun görüldüğünü, yapılan detaylı incelemede; --------- kayıp olduğunun tespit edildiğini, yapılan ekspertiz incelemesi hasar hesaplamasında, ----- düşüldükten sonra belirlenen toplam -----hasar tutarının sigortalıya ödendiği ve müvekkilinin-----olduğunu, davalıların taşıyıcı sıfatıyla meydana gelen zarardan ----uyarınca sorumlu olduklarını, ------ kapsamı dahilinde hareket eden anlaşmalı taşıyıcının, çalışanlarının ya da acentelerinin fiil ve ihmalleri, gerçek taşıyıcı tarafindan gerçekleştirilen taşıma ile bağlantılı olarak, aynı zamanda gerçek taşıyıcının da fiil ve ihmalleri olarak sayılacaktır" denildiğini, dava konusu icra takibi dayanağı rücu alacağına sebep zararın davalıların sorumluluğunda gerçekleştirilen nakliye esnasında meydana geldiğini, fiili taşıyıcının eylemi gerçek taşıyıcının eylemi sayıldığından meydana gelen zarardan davalıların birlikte sorumlu olduklarını, ek olarak -------tarafindan gerçekleştirilen bir taşımayla ilgili bir dava, davacının tercihine bağlı olarak; gerçek taşıyıcı ya da anlaşmalı taşıyıcı aleyhinde ya da her ikisine birlikte ya da ayrı ayrı açılabilir." denildiğinden davacının hava taşımasından sorumlu olan davalılar aleyhine birtikte dava açma hakkına sahip olduğunu, davalıların, bunların yanında ---- uyanınca da taşıyan sıfatıyla sorumlu olduklarını, böylelikle akdi taşıyıcılar davalılar----davalı ----meydana gelen zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını beyanla davalıların --- dosyası ile başlatılan icra takibine haksız ve kötü niyetle yapılan itirazlarının iptaline, %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı -----vekili cevap dilekçesinde özetle; maldaki meydana geldiği iddia olunan hasardan davalı müvekkilinin-----, her halükarda müvekkilinin sorumluluğunun sınırlı olacağını, müvekkili tarafından davalıya sınırlı sorumluluk kapsamında ---- ödeme teklifi yapıldığını ancak davacı tarafından bu teklifin kabul edilmediğini, takip tarihinden değil, karar tarihinden itibaren faiz talep edilebileceğini, alacak hesaplamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin yerinde olamayacağını beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı -----vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın zamanında açılmadığını, zamanaşımı itirazında bulunduklarını, taşımaya konu emtianın ne zaman , nasıl ve ne şekilde hasarlandığının belli olmadığını, usulüne uygun bir ihbarın yapılmadığını, ----- sıfatına sahip müvekkilinin eşyanın tam ve eksiksiz olarak taşıtılması için her türlü tedbiri aldığını, üzerine düşen tüm yükümlülükleri yerine getirdiğini, tazminat hesabının hasarlı olan emtia ve bu doğrultuda eksper raporu ile kabul edilen taşınan yük ağırlığının ---- üzerinden yapılması gerektiğini beyan ederek davanın öncelikle zaman aşımı nedeni ile reddine, müvekkil şirketin hasardan sorumlu olmaması nedeniyle esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı -------Vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, müvekkilinin taşıma işleri komisyoncusu sıfatıyla hareket ederek dava konusu taşıma işinde üzerine düşen tüm yükümlülüklerini eksiksiz bir şekilde yerine getirdiğini, dava konusu olayın gerçekleşmesinde bir kusurunun mevcut olmadığını, icra inkar tazminatı şartlarının oluşmadığını beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE;
Dava, havayolu taşıması sırasında oluşan hasar bedelini sigortalısına ödeyen ------ şirketinin, ödediği bu bedeli taşıyan taraflardan rücuen tahsili istemiyle başlattığı icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır.
---- sayılı takip dosyası celbedilmekle, incelenmesinde; davacı takip alacaklısı tarafından davalılar takip borçlularına --- tarihli takip talebi ile ---- rücuen tazminat alacağının tahsili için ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin tebliği sonrası davalıların süresinde ayrı ayrı itirazları üzerine takibin durduğu anlaşılmıştır.
Davacının iddiası, davalıların savunması, taşınan emtiada meydana gelen zarar nedeniyle ödenen tazminatın rücusuna ilişkin başlatılan icra takibinde itirazın iptali şartları, davalıların taşımı sözleşmesinde rolü, sorumluluğu, ------, emtianın ağırlığı, hesaplama yöntemi, sovdaj bedeli mahsubu gerekip gerekmediği hususlarının tespiti için tarafların ticari defter ve belgelerini de incelemeye ehil taşıma konusunda uzman mali müşavir bilirkişiye dosyanın tevdiine karar verilmiş olup, bilirkişi raporunda özetle; '' Dava konusu taşımanın---- olduğu dolaysı ile --- taraf olduğu ----- kapsamında değerlendirilmesi gerektiği, Davalı -------taşıma işleri --- olduğu, davalı----- olduğu, dava dışı gönderici-----tespit edilen hasarı ----- ihbar ettiği dolayısı -----belirtilen süre içerisinde bildirimi yapmış olduğu, ------ tarihinde ----gelen dava konusu emtiada oluşan hasarın ------kendi depolarında
------ tarihinde kontrol sırasında fark edildiği ve tutanak altına alındığı, -----herhangi bir tespitin yapılmadığı, tutanağın tutulmadığı, dolayısı ile hasarın -------- firmasının ---- yükleme ve beklemelerde oluşmasının muhtemel olduğu, hasarın -----nakliye esnasında oluştuğuna dair kesin bir delilin olmadığı, ------ eksik hasarın ------ sorumluluğunda -------- yapılan---- esnasında meydana geldiği yönündeki tespitinin makul olduğu, ------davalıların müteselsilen oluşan hasardan sorumlu olacakları, Mahkemece, dava dosyası içeriğinde mevcut deliller çerçevesinde, hasarın,------ sonra ------- yükleme ve beklemelerde oluştuğu kanaatine varılması halinde,------ davalı -----olacağı, davalı
----------- üstlendiği, taşımacılığı filen gerçekleştirmediği, ----- olduğu yönünde kanaat belirdiği takdirde asıl taşıyıcı---- hasardan sorumlu olacakları,-----olacağı, hasar tarihideki ----olacağı, dava konusu hasar ile ilgili sigorta poliçesinin olduğu, hasarın ----- kapsamında olduğu, ihbarın süresinde yazılı olarak muhatabına yapıldığı, ekspertiz
raporu sonucunda dava dışı sigortalıya davacı tarafından ----- tutarlı hasar ödemesinin yapılarak rücu şartlarının tamamlandığı, sigortacı davacının davalıların her birine karşı müteselsilen rücu hakkı olduğu----- zaman aşımı süresi ile ilgili bir düzenlemenin olmadığı------ zaman aşımı süresinin bir yıl olduğu, zaman aşımı ile ilgili nihai hukukideğerlendirmenin ------- takdirinde olduğu, Mahkemece, dava dışı firmanın usulüne uygun hasar bildiriminde bulunmadığı yönünde kanaat belirdiği takdirde davacının, dava dışı firmaya ödediği hasar tazminatını ve/veya sınırlı sorumluluk kapsamında hesaplanana özel çekme bedelini talep edemeyeceği'' şeklinde görüş bildirmiştir.
Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, davacı ve davalılarca rapora itiraz edilmiş, mahkemece, taraf vekillerinin rapor içeriğine yönelen itirazlarının sonuca etkili olduğu, bilirkişinin tespit olunan maddi vakıalara dayalı hukuki değerlendirmesinin yanılgı arz ettiği gerekçesiyle hava yolu taşımacılığı sektöründe uzman bilirkişiden yeni rapor alınmış olup, bilirkişi ----Dava konusu rücuen tazminat talebine konu olan hasarın davalıların müşterek
sorumluluğundaki hava yolu taşıması sırasında meydana geldiği, eksik teslim edilen emtianın ------- olamayacağı, sigortacının poliçe gereği ödediği ilave bedelden taşıyıcının sorumlu olamayacağı, gerçek zarar tutarının---- olduğu, -------esnasında oluştuğu sübuta eren zayiden, -----madde gereği müştereken sorumlu
oldukları, davacının tazminat ödemesine dayanak olan poliçede davalı ----- ettiren sıfatına haiz olması nedeniyle davacının poliçe şartları gereği bu davalıya rücu imkanı olamayacağı, Davacının ödemiş olduğu tazminatın rücuen talebi amacıyla başlatmış olduğu takipte, hüküm tarihinde --- karşılığı hesap edilecek olan---- sınırı kadar
asıl alacak tutarının davalı-----yerinde olacağı, Dava konusu olayda uygulanacak hukuk olan -----süresi iki yıl olarak belirlendiğinden, davalıların zamanaşımı definin yerinde olamayacağı, Davacı takip alacaklısının, ------sayılı dosyası ile başlatmış olduğu takipte, hüküm tarihinde hesap edilecek asıl alacak tutarına, takip tarihinden itibaren -----uyguladığı değişen oranlarda ----- oranında faiz talep edebileceği'' yönünde görüş ve kanaat bildirmiştir. Taraflarca rapora itiraz edilmiş ise de rapor kapsamı itibariyle denetime ve hüküm kurmaya elverişli bulunduğundan ek rapor alınmamıştır.
Davalılarca yasal süresinde cevap dilekçelerinde zamanaşımı defi ileri sürülmüştür. Dava konusu taşıma işinin ----- gerçekleştirilen bir uluslararası hava taşıma işi olduğu anlaşılmakla, dava konusu uyuşmazlıkta; ----- uygulanması gerektiğinden---------yerine ulaşma tarihinden ----- varması gereken ya da taşımanın sonlandığı tarihten itibaren iki yıl içerisinde dava açılmazsa tazminat hakkı düşer". Bu kapsamda taşınan eşyanın ------- varma tarihinden itibaren -- tarihinde itirazın iptali davası açılmış olmakla, davalıların zamanaşımı defi yerinde görülmemiş, davalı ---- ayrıca hasar ihbarının yalnızca ---- yapıldığını, kendilerine hasar ihbar edilmediğinden tazminat talep etme ön koşulunun yerine getirilmediğini savunmuş ise de,-----taşıyıcıya bu sözleşme kapsamında yapılacak, her türlü şikayet ya da verilecek her türlü talimatın, anlaşmalı taşıyıcıya ya da gerçek taşıyıcıya muhatap olmasına bakılmaksızın, eşit etkiye sahip olacağı şeklindeki düzenleme karşısında davalının bu savunmasına itibar edilmemiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama, toplanan deliller ve hava yolu taşımacılığı sektöründe uzman bilirkişiden alınan rapor nazara alınarak,------ uyarınca taşıyıcının ------ olması ya da kaybolması ya da kargoya zarar gelmesi durumunda uğranan hasardan taşıyıcı firmanın sorumlu olduğu açıkça belirtildiği, davalı ------- dava dışı sigortalı göndericiye navlun faturası düzenlediği , anlaşmalı taşıyıcı olduğu ve müteselsil taşıyıcı konumunda bulunduğu, fiili taşıma işinin davalı---- tarafından yapıldığı, davalı ----- fiili taşıyıcının ----- düzenlediği, davalılar akdi ve fiili taşıyıcıların meydana gelen zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacakları, dava dışı sigortalı ------numaralı taşıma ile taşınan ----, sigortalının davalı ----- talebinde bulunduğu, ----tespit edildiği---- sonrası davacı tarafından sigortalısına -----tazminat ödemesi yapıldığı, davacının yaptığı sigorta ödemesi ile sınırlı olarak ------hükümlerine göre halef olduğu anlaşılmıştır. Davacı ------bedeli de talep etme hakkı bulunduğunu ileri sürmüş ise de, poliçede belirtilen ---- bedel davacı ile dava dışı sigortalı bakımından bağlayıcı olup, davacının bunu poliçenin tarafı olmayan ve poliçeye göre üçüncü kişi sayılan davalılara yansıtma olanağı bulunmadığından somut olay ve yasal düzenlemelere uygun, denetim ve hüküm kurmaya elverişli ---- tarihli bilirkişi raporunda gerçek zararın ----olduğu ve davalıların sorumluluğunun ---- tarihindeki ----- üzerinden hesaplanan ---- rücu yasal koşullarının bulunduğu, ---tarihli poliçede sigorta ettiren olarak da yer alan davalı ---- rücu talep edilemeyeceği kaanatine varılmış, alacak likit olmayıp yargılamayı gerektirdiğinden, icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilerek davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davacının itirazın iptali davasının KISMEN KABULÜ ile,------davalı borçlular----- tarafından yapılan itirazların ---- asıl alacak yönünden iptaline, takibin bu borçlular yönünden asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek 3095 Sayılı Kanunun 2/2 maddesi gereği değişen oranlarda ticari temerrüt faizi uygulanmak suretiyle devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine
2-Davacının icra inkar tazminatı talebinin şartları oluşmadığından reddine,
3-Davalı -------aleyhine açılan davanın reddine,
4-Harçlar Kanununa göre alınması gerekli 1.714,33-TL harcın, davacı tarafından yatırılan 336,67-TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 1.377,66 TL'nin davalılar ---- ----tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
5- Davacı tarafından yatırılan 336,67 TL harcın davalılar -----alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
6-Kabul edilen dava yönünden Avukatlık Asgari Ücret tarifesine göre davacı lehine takdir olunan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalılar --------alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
7-Ret olunan dava yönünden Avukatlık Asgari Ücret tarifesine göre davalılar -----vekili lehine takdir olunan 2.779,13 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılar ------verilmesine,
8-Ret olunan dava yönünden Avukatlık Asgari Ücret tarifesine göre davalı----- lehine takdir olunan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı --------VERİLMESİNE,
9-Davacı tarafından tebligat, posta ve müzekkere gideri olarak sarf edilen 2.864,00 TL yargılama giderinin davanın kabul-red oranına göre hesaplanan 2.578,47-TL'nin davalılar ------alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE, artan bakiyenin davacı üzerinde bırakılmasına,
10-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ---- bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin, 1.188,40-TL'sinin davalılar ------davacıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
11-Dosyada mevcut gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair davacı vekilinin, davalı ----davalı --------yüzlerine karşı, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde -------- Adliye Mahkemelerinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.29/09/2022