T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2017/553 Esas
KARAR NO: 2021/782
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 01/10/2014
KARAR TARİHİ: 25/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;
Davacı --- dilekçesinde özet olarak; müvekkil şirketin, davalı şirketle --- akdedildiğini, yasa gereğince de sözleşme ve diğer belgeleri ---- sunduğunu, yapı denetim hizmeti veren müvekkil şirketin, sözleşme gereği --- tarihinde, imza edilen ruhsat doğrultusunda işi alıp gereken hizmeti davalıya verdiğini, bu doğrultuda yapı denetim hizmetinin ---- şirketin kendi kusurlu davranışı sonucu denetlenemediğini, zira davalı şirket tadilat projesini almadan , müvekkil şirketin bilgisi dışında kaçak inşaat yaptığını, belediyece ve müvekkilince kendisine ihtarına rağmen inşaatı tamamladığını, müvekkil şirketin bu durumu ---- bildirdiğini, ayrıca belediye tarafından davalı şirkete ve kusuru bulunmadığı halde, yasa gereği müteselsil sorumlu tutulan müvekkil şirkete ceza kestiğini, durum böyle iken, davalının, kendi kusurlu davranışı sonucunda işin yarım kalması ve müvekkil şirket tarafından alacağının tamamının değil de denetlenen ---- dosyası üzerinden takip başlatmış ise de haksız ve kötü niyetle takibi durdurduğunu öne sürerek, itirazın iptaline ve ----tazminatına mahkumiyetine karar verilmesini iddia ve talep etmiştir.
SAVUNMA: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;
Davanın dayanağı olarak sunulan yapı denetim sözleşmesinde müvekkil şirketin imzasının olmadığını, bu nedenle bir geçerliliğinin bulunmadığını, dava konusu taşınmazlara ilişkin olarak --- onaylanan tüm yapı denetim hak ediş yapı denetim bedellerinin müvekkil tarafından ---hesabına yatırılmak suretiyle ödendiğini, bu nedenle davanın --yönetilmesi gerekirken müvekkile yöneltilmesinin kabul edilemeyeceğini, --- ilgili evraklar geldiğinde, davacı şirkete ödenmek üzere yapı sahibi ve aynı zamanda müteahhit olan ---sözleşme gereği yapı denetim hizmet bedellerini, belediyedeki yapı denetim hesabına, ---- olmasına rağmen, yapı denetim şirketinin hak edişlerini dahi belediyeden alamadığını, davacının, ---- hak edişlerini alamamasının, müvekkil şirketin ödeme gerçeğini değiştirmeyeceğini, ---- yasa ve yönetmelik gereği sorumluluğu itibariyle projeye uygun olmayan her imalatı--- içinde işi yapan müteahhit şirkete bildirmesi, müteahhitçe düzeltilmemesi halinde ----- bildirerek işi durdurmakla yükümlü olduğunu, davacının bu yükümlülüğünü yerine getirmediğini, kaldı ki yapı denetim ücreti zamanaşımına uğradığını savunarak davanın reddini ve % 20 tazminata mahkumiyetini istemiştir.
DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE;
Dava, itirazın iptali talebine ilişkindir
Davanın yasal dayanağı İcra ve İflas Kanunu 67. maddesidir.
----tarihli görevsizlik kararının kesinleşmesi sonucu dosya mahkememize tevzi olunmuştur.
Davada taraf teşkili sağlanmıştır.
---üzerinde yapılan incelemeden; davacı----- ilamsız icra takibinin yapıldığı, ödeme emrinin davalıya---- tarihinde tebliğ edildiği, davalının İİK.nun 62. maddesinde belirtilen süre içerisinde ---- tarihinde borca itiraz ettiği ve itiraz üzerine takibin İİK.nun 66. maddesi gereği durduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekili, davalının davacı ile ----- imzaladığını, davacının yükümlülüklerini yerine getirmesine rağmen ücretinin ödenmediğini, bu nedenle yapılan icra takibine davalının haksız itiraz ettiğini iddia ederek, itirazın iptali ile %20 inkar tazminatına hükmedilmesini istemiştir.
İcra takibi, taraflar arasındaki yapı denetim sözleşmesinden kaynaklı alacak isteminden ibarettir.
İcra takibi:
Davacı ---- dosyası üzerinden davalı aleyhine takibe geçerek;
--- asıl alacak--- faiz Olmak üzere toplam---alacağın, değişen oranlardaki ticari faiziyle birlikte tahsilini talep etmiştir.
Sözleşme: Taraflar arasında---- düzenlenmiştir. Sözleşmenin konusu,---- ---- kayıtlı arsa/arazi ---- bulunan yapının denetim kuruluşu tarafından projelerinin ve ruhsat eklerine uygun olarak denetlenmesi hizmetini kapsamaktadır.
Dosyaya kazandırılan bilirkişi raporlarında özetle;
--- Tarihli Bilirkişi Raporunda Özetle:
Davalı tarafından yapılan inşaatların ilk projesine ve ----tarihinde sunmuş olduğu, bu tarihe kadar ve sonrasında ---- davalı tarafından yapılan İnşaattaki projeye ve ruhsata aykırılıkları bildirmemiş olduğu, bu bağlamda, ------ başlığı altında: ----uygunluğunu ve yapı sahibi ile yapı müteahhidi arasında akdedilen sözleşmede belirtilen niteliklerde yapılıp yapılmadığını denetler. Yazılı ihtarına rağmen ruhsata ve eklerine aykırı iş yapan işçi ve ustanın durumunu tespit eder ve yapı müteahhidine bildirir. Bu durum devam ettiği takdirde, ilgili idareye yazılı olarak bildirimde bulunur. Yukarıda açıklanan görevlerin yapılması sırasında ruhsata ve eklerine aykırı imalat belirlendiğinde, yapının o anki durumunu fotoğrafla tespit eder, ilgili idareye de dağıtımı yapılan bir yazı ile yapının ---- iadeli taahhütlü posta yoluyla yazılı olarak uyarır ve aykırılığın giderilmesi için süre verir. Bu süre zarfında yapı müteahhidine bildirilen eksikliklerin giderilmemesi durumunda, süre bitimini takip eden üç iş günü içinde iadeli taahhütlü posta yoluyla ilgili idareye bildirimde bulunur.” Maddelerine göre, davacının yapı denetimi görevini tam, eksiksiz ve layıkıyla yapmamış olduğu anlaşılmaktadır.” Bununla birlikte; davacı tarafın İlgili idarece onaylanmış ve 480 seviyesinde bulunan hakkedişleri ile almaya hak kazandığı alacağının --- olduğu görülmektedir. Mali incelemeye göre ödenen paranın toplamı;---- olarak hesaplanmıştır.
---Tarihli Bilirkişi Raporunda Özetle;
Davacının projeye aykırı imalatlarla ilgili denetim görevini gereği gibi yapmadığı bu nedenle de yapı denetim hizmet bedetini almaya hak kazanamayacağı, Davalının imara aykırı işlemleri basiretli bir tacir gibi davranmayarak isteyerek yaptığı kanaat oluştuğundan davalı taleplerinin yerinde olmadığı, Davalının husumet itirazı açısından davalı yüklenici ile yapı sahipleri arasında akdedilen ----- kapsamında yer almadığından takdirin ---- alt olduğu yönündeki kanaatimizi --- takdirlerine saygılarımızla arz ederiz şeklinde rapor sunulmuştur.
--- Tarihli Bilirkişi Raporunda Özetle;
Taraflar arasında eser sözleşmesi bulunduğu, sözleşmenin davacı yüklenici tarafından eksik ifa edilmiş olduğu, bu nedenle davalının ifa ettiği kısma karşılık ücret talep edebileceği, Davacının talep edebileceği sözleşme bedelinin teknik incelemede ---- olarak hesaplanmış olduğu, Davalının idari para cezalarını gerekçe göstererek mahsup def'i ileri sürmesinin mümkün olmadığı, Sonuç ve kanaatine varılmıştır.
---- Tarihli Bilirkişi Ek Raporunda Özetle;
Kök raporda taraf itirazları değerlendirildiğinde kök raporda varılan kanaatimizde değişiklik olmadığını şeklinde kanaate varılmıştır.
Tarafların iddia ve savunmaları, icra dosyası, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Yapı denetimi hizmet sözleşmeleri: ------ tarihli yapı denetim hizmet sözleşmesi imzalanmıştır.
--- ----Yapılan her imalatın proje eki mahal listesine uygunluğunu ve yapı sahibi ile yapı müteahhidi arasında akdedilen sözleşmede belirtilen niteliklerde yapılıp yapılmadığını denetler. Yazılı ihtarına rağmen ruhsata ve eklerine aykırı iş yapan işçi ve ustanın durumunu tespit eder ve yapı müteahhidine bildirir. Bu durum devam ettiği takdirde, ilgili idareye yazılı olarak bildirimde bulunur. Yukarıda açıklanan görevlerin yapılması sırasında ruhsata ve eklerine aykırı imalat belirlendiğinde, yapının o anki durumunu fotoğrafla tespit eder, ilgili idareye de dağıtımı yapılan bir yazı ile yapının müteahhidini iadeli taahhütlü posta yoluyla yazılı olarak uyarır ve aykırılığın giderilmesi için süre verir. Bu süre zarfında yapı müteahhidine bildirilen eksikliklerin giderilmemesi durumunda, süre bitimini takip eden üç iş günü içinde iadeli taahhütlü posta yoluyla ilgili idareye bildirimde bulunur.”
Huzurdaki davada ise davacı ---- tarihinde imzalanmış bulunan hizmet sözleşmesine ilişkin, itirazın iptali davası açmıştır.
----- tarafından, projelerinin ve ruhsat ve eklerine uygun olarak yapılmasının denetlenmesi hizmetidir
Seviye tespit tutanakları - hak edişler :
-----
a----
b)---
c) ----
d)--- oranında, olduğu tespit edilmiştir.
e)---seviyesi açıklanarak, ödenmesi gereken hizmet bedeli tutan--- olarak hesap edilmiştir.
Söz konusu hak ediş raporlan taraflarca imzalanarak ilgili idarece onaylanmıştır
Belediye encümen kararları:
--- uyarınca ruhsata ayhrı olarak yapılan kısımların yıktırılmasına, yapı müteahhidi ---
-----tutarlı para cezası verilmiştir."
----konusu yere ait tadilat projeleri --- onaylanmış tadilat ruhsatı alınmadığı görülmüştür. --- alınmadığı takdirde, gerekli mercilere ihbarda bulunulacağı." İhtar edilmiştir. İhtarname tebliğ şerhi dosyaya ibraz edilmemiştir.
---- adına alınmış bulunmaktadır. Daha sonra söz konusu yerlere tadilat projeleri tanzim edilerek, tadilat ruhsatı almak için----- müracaatta bulunulmuş, ancak söz konusu yerlere ---- içinde tadilat projeleri düzenlenmiş ve ilgili müdürlükte imza aşamasındadır.
Söz konusu yerlerde yapılan inşaatların proje hilafında yapıldığı tespit edilmiştir. ---- sözlü ve yazılı ihtarlara rağmen, inşaatlara ait yapı ruhsatlarının alınmadığı" belediyeye bildirilmiştir."
Dosya içeriğine görede yukarıda açıklaması yapılan belediye yazısında parseller üzerindeki inşaat seviyeleri %80 oranında tamamlamış bulunduğu belirtilmiştir.
Dosyaya celp edilen ---raporlarında, söz konusu edilen parsel üzerindeki yapılara ilişkin --- uygun halde hesap edilmiş, bu tutarlarda aşağıda gösterilmiştir.
1----
2- ---
3--- oranında ödenmesi gereken hizmet bedeli tutarı --
4---- oranında ödenmesi gereken hizmet bedeli tutarı---
Taraflar arasında --- tarihlidir.--- görev ve sorumlukları açıklanmıştır. Bu madde ve bentlerine göre yapı denetim şirketi hizmet edimini kısmen eksik yapmıştır.
Buna karşın, yaptığı iş konusunda bilgi sahibi ve uzman sayılan yüklenici basiretli tacir olarak yaptığı işler konusu tam anlamıyla bilmesi gerekmekte olup, yapının plan ve mevzuatlara, fen ve sanat ve sağlık kurallarına, ruhsat ve onaylı projelerine uygun bir şekilde yapıp, yukarıda sayılan mevzuat ve planlar ile proje ve ruhsatına aykırı eylem yapmaması gerekmektedir.
Diğer yandan, taraflar arasında yapı denetim hizmet sözleşmeleri --- yılında imzalanmıştır, inşaatta bir kısım bloklardaki aykırılıklara ilişkin para cezalan ---- kararlarında idari para cezası uygulanmıştır. Söz konusu idari para cezalan taraflar arasında yapılan yapı denetim hizmet sözleşmelerinden takribi--- bloklarda idari para cezasına konu edilen hususlar büyük oranda, bloklara sonradan yapılan eklentilere ait bulunduğu sonuç ve kanaatine vanlmıştır.
Teknik incelemede eserin ---imal edilmiş olduğu tespit edilmiş olup taraflar arasındaki sözleşmede kısmi ifa halinde kademeli şekilde sözleşme bedeli belirlenmiştir. Yine TBK. m. 112 uyarınca "Borç hiç veya gereği gibi ifa edilmezse borçlu, kendisine hiçbir kusurun yüklenemeyeceğini ispat etmedikçe, alacaklının bundan doğan zararım gidermekle yükümlüdür". Bu durumda davacının sözleşme bedelinin tamamım değil ifa etmiş olduğu kısma karşılık gelen bedeli talep etmesi mümkündür.
Teknik incelemede davalının mahsup define karşılık idari para cezalarının taraflar arasındaki sözleşme tarihi olan---- ait olduğu tespit edilmiş olup davalının talebi haklı bulunmamıştır.
Davacı şirketin denetim hizmetlerinde yapmış olduğu önceki hizmet bedellerinin bir kısmı davalıca ödenmiş, ödenmeyen tutar ise --- tutanağındaki miktar olup, bu miktar da seviye oranı dikkate alınarak, --- oranı çarpımları ile hesaplama yapılmıştır.
Davalı tarafından yapılan inşaatların ilk projesine ---- tarihinde sunmuş olduğu, davacının yapı denetimi görevini tam, eksiksiz ve layıkıyla yapmamış olduğu ancak davacı tarafın İlgili idarece onaylanmış ve --- olduğu görülmektedir. Mali incelemeye göre ödenen paranın toplamı;---olduğu anlaşılmaktadır.
Davacının alacağı:--- olarak hesaplanmıştır.
Davacı taraf aynı zamanda hak ediş tarihlerinden itibaren temerrüt faizi talep etmiştir. Taraflar arasındaki sözleşmede eser bedeli yaklaşık (TBK m. 481) ücret ile kararlaştırılmış olup, sözleşme bedelinin kademeli olarak ödenmesi kararlaştırılmıştır. Bu hususlar nazara alındığında, sözleşmede TBK. m. 117 anlamında belirli vadenin olduğu ve temerrüt ihtarına gerek olmadığı sonucuna varmak mümkün değildir.
Taraflar arasında ------- yılında imzalanmıştır. ---- tarihlerinde --- sonraki bir tarihte verilen idari para cezalarıdır. Bu sebeple, davalıya verilen idari para cezalan ve diğer cezalar davalı tarafından inşa edilen yapılarda sonradan yapılan eklentiler olduğu kanaatine varılmıştır.
Denetlenebilir bilirkişi raporları mahkememizce de benimsenerek, davacının talep edebileceği sözleşme bedelinin teknik incelemede ---- olarak hesaplanmış olduğu, davalının -----gerekçe göstererek mahsup defi ileri sürmesinin uygun olmadığı değerlendirilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABÜLÜNE
2-Davalı borçlunun--- sayılı dosyasına yaptığı itirazın Kısmen İptaline Takibin --- üzerinden DEVAMINA
3-Fazlaya ilişkin talebin reddine,
4-Şartları uyuşmayan icra inkar tazminat talebinin REDDİNE
5- Harçlar Kanununa göre alınması gerekli 3.499,76 TL harcın, davacı tarafından yatırılan 540,10 TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 2.959,66 TL'nin davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
6- Davacı tarafından yatırılan 540,10 TL harcın davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
7- Davacı tarafından sarf edilen 5.890,00 TL yargılama giderinin davanın kabul ret oranına göre 3.073,19 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, artan 2.816,81 TL'nin davacının üzerine BIRAKILMASINA,
8-Davalı tarafından sarf edilen 109,50 TL yargılama giderinin davanın kabul ret oranına göre 52,13 TL 'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, artan 56,87 TL'nin davalının üzerine BIRAKILMASINA,
9- Kabul edilen dava yönünden Avukatlık Asgari Ücret tarifesine göre davacı lehine takdir olunan 7.460,35 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
10- Ret olunan dava yönünden Avukatlık Asgari Ücret tarifesine göre davalı lehine takdir olunan 6.904,73 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak DAVALIYA VERİLMESİNE,
11-Dosyada mevcut gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair davacı ---- vekillerinin yüzüne karşı HMK 345/1.maddesi uyarıca tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde -------- Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.25/11/2021