T.C.
İstanbul Anadolu
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2014/1794 Esas
KARAR NO: 2018/23
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 12/03/2014
KARAR TARİHİ: 18/01/2018
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete trafik sigortalı ,....... plaka nolu aracın .... plaka nolu araca %100 kusurlu olarak çarparak hasarlanmasına ve ....... plaka nolu aracın sürücüsü ......yaralanmasına ve kalıcı maluliyete uğramasına sebebiyet verdiğini, kaza sırasında davalının maliki olduğu ...... plaka nolu sigortalı araç sürücüsü...... kazadan yaklaşık 30 dk sonra %0.84 promil alkollü olduğunun tespit edildiğini ve kazanın münhasıran alkolün etkisinde olduğunu, kaza sonucunda ............... . 54.310,00 TL ve 3.708,00 Tl tutarında tedavi giderleri ödendiğini, kalıcı maluliyet İçin İse 227.410,00 TL ödendiğini, kaza sırasında davalının maliki olduğu araç sürücüsü ....... alkollü olması nedeniyle araç maliki olarak davalıya iş bu rucuen tazminat davası açıldığını, bütün bu nedenlerle fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak kaydıyla toplam 285.428,00 TL'nin 13.04.2010 ve 31.01.2013 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi, mahkeme masrafları ve vekalet ücreti ile birlikte davalıdan tahsilini ve ... plaka nolu aracın da trafik kaydına ihtiyati tedbir konulmasını karar verilmesini talep ve dava etmiş, bu talebini duruşmada tekrar etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin her ne kadar aracın ruhsat sahibi olarak görülmekte ise de, aracın zilliyeti ve fiili tasarruf sahibi olmadığını, harici oto satım sözleşmesi ile satılarak müvekkil ile de sözleşme yapıldığını, müvekkilinin aracı hiç görmediği gibi kazayı yapan sürücü ... isimli kişiyi de tanımadığını, ayrıca müvekkilinin araç kullanmayı bilmeyen, ehliyeti dahi bulunmayan emekli bir öğretmen olduğunu, bu nedenle meydana gelen zararlardan sorumlu tutulmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, zamanaşımı itirazları olduğunu, müvekkilinin sorumluluğunun kabulü anlamına gelmemek üzere araç sürücüsünün kazadaki kusuruna ve tespıl edilen maddi ve manevi tazminatlarına itiraz ettiklerini, bütün bu nedenlerle öncelikle Kartal......Asliye Hukuk Mahkemesinin 2009/613 esas ve 2012/847 karar sayılı dosyanın kesinleşmesinin beklenmesini, haksız ve hukuki mesnetten yoksun davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama ve dosya içeresinde toplanan delillerin bir bütün olarak irdelenmesi sonucu;
Dava, ZMSS kapsamında yapılan ödemelerin rücuan tahsili istemini ilişkindir.
Davacının, davalıya ait ZMSS kapsamında sigortalanan dava dışı......... yönetimindeki.... plaka sayılı araç ile 30.03.2009 tarihinde... yönetimindeki ... plaka sayılı araç arasında maddi hasarlı ve yaralanmalı trafik kazası meydana geldiğini, kazanın münhasıran alkolün etkisiyle meydana geldiğini, kaza nedeniyle 25/11/2009' da .....Sigortaya 54.310,00 TL, 13/04/2010 tarihinde 3.708,00 TL tedavi gideri ödendiğini, Kartal .... Asliye Hukuk Mahkemesi' nin 2009/613 Esas sayılı dosyada açılan davada verilen karar nedeniyle İstanbul Anadolu .... İcra Müdürlüğü' nün 2013/1169 sayılı dosyasına 227.410,00 TL' yi 31/01/2013 tarihinde ödediklerini belirterek toplam 285.428,00 TL' nin ödeme tarihlerinden itibaren ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ettiği,
Davalının, davaya konu aracın kazadan 2 ay evvel dava dışı ...satıldığını, alacağın zamanaşımına uğradığını savunduğu görülmüştür.
Alınan beyanlar, dosyaya sunulan bilgi ve belgeler itibariyle, 30.03.2009 tarihinde, davalı adına kayıtlı ve olay anında dava dışı....yönetimindeki.... plaka sayılı araç ile dava dışı ... yönetimindeki .. plaka sayılı araç arasında yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, 08.04.2009 tarihli ATK raporu itibariyle kan alınma anında .... nin % 0,84 promil alkollü olduğunun belirlendiğini, olay tarihi itibariyle davalı adına kayıtlı aracın davacı nezdinde ZMSS kapsamında sigortalı olduğu, kaza nedeniyle davacının 25.11.2009 tarihinde 54.310 TL ve 13.10.2010 tarihinde 3.708 TL tedavi giderini....Sigortaya ödediği, Kartal ... Asliye Hukuk Mahkemesi' nin 2009/613 Esas sayılı dosyasında, kazada yaralanan ..... maluliyetine ilişkin olarak açılan davada verilen karar nedeniyle İstanbul Anadolu .... İcra Müdürlüğü' nün 2013/1169 sayılı dosyasına 227.410 TL' yi 31/01/2013 tarihinde ödediği, Mahkeme ilamının ....HD' nin 2013/11140 Esas sayılı ilamı ile kesinleştiği hususlarında taraflar arasında ihtilaf bulunmadığı,
Taraflar arasındaki ihtilafın, ödemeye ilişkin taleplerin zamanaşımına uğrayıp uğramadığı, davalıya husumet yöneltilip yöneltilemeyeceği, davacı talebinin yerinde olup olmadığı, noktalarında toplanmaktadır.
Dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu' nun 95/2 maddesi ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın B.4. maddesi ile, ZMSS poliçesi gereği ödemede bulunan sigortacının, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene rücu edebileceği düzenlenmiştir. ZMSS Genel Şartları' nın B.4.c maddesinde "Aracın, uyuşturucu madde veya ilgili mevzuatta belirlenen seviyenin üzerinde alkollü içki almış kişilerce veya aynı mevzuatta alkollü içki alamayacağı belirtilen kişilerce alkollü içki alınmak suretiyle kullanılması sırasında meydana gelen zararlar" denilmek suretiyle, aracın alkollü sevki sırasında oluşan zararlar, ödeme yapan sigortacının sigortalısına rücu hakkına sahip olduğu hallerden biri olarak kabul edilmiştir.
Davacının rücu hakkı bulunup bulunmadığı ve varsa rücu edebileceği miktarın belirlenmesi bakımından, 2918 sayılı Kanun'un 95/2 maddesi ile ZMSS Genel Şartları B.4.c. maddesi ve taraflar arasındaki ZMSS poliçesine göre değerlendirme yapılmasının gerekeceği, davacının taraflar arasındaki ZMSS poliçesi gereği davalıdan rücuen tahsil isteminde bulunduğu, davalının sigorta sözleşmesinin tarafı (akidi) olduğu, davalının maliki olduğu aracın işleteni olma sıfatının devam edip etmediğinin bu davada önem arz etmeyeceği değerlendirilmekle davalının husumete yönelik itirazlarına itibar edilmemiştir (benzer mahiyette 17HD' nin 2016/3269-6160 E-K sayılı ilamı).
2918 sayılı KTK.nun 48. maddesinde; alkollü içki alması nedeniyle güvenli sürme yeteneklerini kaybetmiş kişilerin karayolunda araç sürmelerinin yasak olduğu ifade edilmiştir. Karayolları Trafik Yönetmeliğinin " Uyuşturucu ve Keyif Verici Maddeler ile İçkilerin Etkisinde Araç Sürme Yasağı" başlıklı 97/1 maddesinde; alkollü içki almış olması nedeniyle güvenli sürme yeteneğini kaybetmiş kişilerin karayolunda araç sürmelerinin yasak olduğu açıklandıktan sonra bu konu ile ilgili olan "b-2" bendinde; alkollü içki almış olarak araç kullandığı tesbit edilen diğer araç sürücülerinden kandaki alkol miktarı 0.50 promil üstünde olanların araç kullanamayacakları belirtilmiştir. Öte yandan; ZMSS Genel Şartlarının B.4.d maddesinde tazminatı gerektiren olay, işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin veya motorlu aracın hatır için karşılıksız olarak kendilerine verilen kişilerin uyuşturucu veya keyif verici maddeler almış olarak aracı sevk ve idare etmeleri esnasında meydana gelmiş veya olay yukarıda sayılan kişilerin alkollü içki almış olmaları nedeniyle aracı güvenli sürme yeteneklerini kaybetmiş bulunmalarından ileri geliyorsa sigortacının sigorta ettirene rücu hakkı olduğu açıklanmıştır.
O halde hasarın teminat dışı kalabilmesi için kazanın meydana geliş şekli itibariyle sürücünün salt (münhasıran) alkolün etkisi altında kaza yapmış olması gerekmektedir (benzer mahiyette 2012/1640-3526 E-K sayılı ilamı).
Somut olayda, davalıya ait araç sürücüsünün, meydana gelen kazada, temyiz incelemesi ile kesinleşen Kartal ..... Asliye Hukuk Mahkemesi' nin 2009/613 Esas sayılı dosyasında alınan raporda ve Mahkememizce alınan raporda tam kusurlu olduğunun tespit edildiği, bu doğrultuda nörolog bilirkişi tarafından düzenlenen raporda, araç sürücüsü .... kaza anındaki alkol düzeyinin en az 0,92 promil olduğu ve kazanın meydana gelmesinde alkolün münhasır etkisinin olduğu tespit edilmiştir. Bilimsel ve teknik verilere dayalı olarak düzenlenen işbu raporlara mahkememizce de itibar edilmiştir.
Bu kapsamda, kazaya ilişkin hasarın teminat dışında kaldığı, davacının, davalıdan, ödemiş olduğu hasar giderlerini rücuen talep edebileceği kabul edilmiştir.
Dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan, KTK' nın 109/son maddesinde; “Motorlu araç kazalarında tazminat yükümlülerinin birbirlerine karşı rücu hakları, kendi yükümlülüklerini tam olarak yerine getirdikleri ve rücu edilecek kimseyi öğrendikleri günden başlayarak iki yılda zamanaşımına uğrar.” denilmiştir. Bu düzenleme Trafik Sigortası Genel Şartlarının C.8. maddesinde de açıkça ve aynen yer almaktadır. Somut dava, haksız fiil faili aleyhine açılan bir tazminat davası olmayıp trafik sigortası poliçesine dayalı olarak sigorta şirketinin kendi akidinin aleyhine açılmış olduğundan bu davada zamanaşımı süresi ödeme tarihinden itibaren 2 yıldır (benzer mahiyette 2014/10621-2016/10345 E-K sayılı ilamı).
Davacının 25.11.2009 tarihinde 54.310 TL ve 13.10.2010 tarihinde 3.708 TL olmak üzere toplam 58.018 TL tedavi giderini ... Sigortaya ödediği, dava açılış tarihinin 09.10.2014 olduğu dikkate alındığında; işbu taleplerin zamanaşımına uğramış olduğu anlaşılmıştır.
Kartal .... Asliye Hukuk Mahkemesi' nin 2009/613 Esas sayılı dosyasının, Yargıtay incelemesinden geçerek kesinleşmiş olması da dikkate alınarak davacının, işbu dosyaya ilişkin olarak 31.03.2013 tarihinde İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğü' nün 2013/1169 sayılı dosyasına yapmış olduğu 227.410 TL' yi davalıdan ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte talep edebileceği kabul edilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Açılan davanın KISMEN KABUL ile KISMEN REDDİNE,
227.410 TL nin ödeme tarihi olan 31/03/2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Toplam 58.018 TL tedavi gideri ödemesinin zamanaşımına uğramış olması nedeni ile reddine,
Karar tarihinde alınması gerekli 15.534,37 TL harcın davacı tarafça peşin olarak yatırılan 4.874,40 TL harçtan mahsubu ile bakiye 10.659,97 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafından yapılan tebligat gideri, müzekkere gideri, bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.620,00 TL yargılama giderinin davanın kabul oranına göre belirlenen 1.279,80 TL sini ve davacı tarafça peşin olarak yatırılan 4.874,40 TL harç gideri toplamı 6.154,20 TL nin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli ....... deki esaslara göre ve kabul oranına göre belirlenen 19.594,60 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davalı tarafından yapılan 176,00 TL yargılama giderinin davanın red oranına göre belirlenen 36,96 TL nin davacıdan alınarak davalı tarafa ödenmesine,
Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli..... deki esaslara göre ve ret oranına göre belirlenen 6.731,98 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde BAM nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.