T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/27 Esas
KARAR NO: 2020/8
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 23/01/2013
KARAR TARİHİ: 14/01/2020
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ile dava dışı ------------ arasında ------- tarihinde imzalanan ---------- TL alacağın devrini içeren temlik sözleşmesine dayanarak müvekkilince davalı borçlu hakkında -------.İcra Müdürlüğü 'nün ---------- esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığım, temlik veren dava dışı --------- davalı borçlu arasında dava dışı----------- kurmayı düşündüğü --------- ilişkin davalı borçlu şirketten danışmanlık veya başka herhangi bir hizmet alınacağına ilişkin taraflar arasında yapılmış herhangi bir yazılı sözleşme bulunmadığını, taraflar sadece projenin hayata geçirilmesi halinde kurulacak fabrikaya ilişkin davalı borçludan mal ve danışmanlık hizmeti almak üzere prensipte uzlaşmaya vardıklarını, ancak dava dışı ----------- kurmayı düşündüğü ------------ işi yapılan değerlendirme ve araştırma neticesinde proje olarak kaldığını hayata geçirilemediğini, dava dışı ------ tarafından --- tarihinde -------- aracılığıyla davalı hesabına tam olarak------- TL tutarında para yatırıldığını, ancak davalı şirketinde iyi bildiği üzere bu meblağın davalının avans talep etmesi üzerine taraflar arasında mal alımı ve danışmanlık hizmetleri konusunda anlaşılacağı ve uzun müddet çalışılacağı düşünülerek iyi niyetli olarak ödenmiş iş avansı niteliğinde ödenmiş bir para olduğunu, davalının iddia ettiği gibi verilen hizmetin karşılığı olan bir ödeme olmadığını, davalının almış olduğu -------------- ödemeyi hangi mal veya hizmet karşılığı almış olduğunu ispatlamak zorunda olduğunu, davalının fabrikanın kurulup işlemesi için gerekli makine seçimi ve diğer işler için yurt dışına dahi gidildiği yönündeki beyanlarının doğru olduğunu, davalı ... temlik veren dava dışı şirket yetkilileri yurt dışına gittiklerim, ancak bu davalının fabrika projesi içinde yer aldığı tek eylem olduğunu, bu seyahate ilişkin olarak --- tarihinde -------- aracılığıyla davalı yetkili ------ adına --------- ödeme yapıldığını belirtmiş olup, açıklanan nedenlerle davalının --------İcra Müdürlüğü 'nün --------- esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazının iptaline, takibin devamına, davalının %20 'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı şirket yetkililerinin, --------------- fabrikası kuracaklarını beyan ederek müvekkilinden bu konuda başvuruda bulunduğunu, bu anlamda müvekkilinin taleplerinin "böyle bir fabrikanın makinelerinin alınmasından üretimine kadar geçen tüm safhalarda kendilerine bilgi, inceleme ve her konuda danışmanlık hizmeti" talep ettiğin, bu amaçla toplantılar yapıldığını ve müvekkili ile anlaşmaya vardığını, bu anlaşmanın --------- ayında yapıldığını, bu anlaşma gereği yurtiçi ve yurt dışı masrafların davacıya ait olacağı gibi müvekkiline bu hizmetler için ----------- ödeme yapacağını, bu anlaşma gereğince müvekkilinin ---- birçok kez fabrikanın bulunduğu ---- 'a gidildiğini ve fabrikanın kurulup üretim aşamasından geçip hizmete girmesi için bilgi ve diğer paylaşımların müvekkili tarafından yapılmaya başlandığım, bu amaçla --------- giden müvekkilinin ve davacıların tam ------- kaldığını, bu süre içinde müvekkilinin --- eyalet gezip --- fabrika ile görüşmeler yaptığını, daha sonra bir fabrika ile makine yapımı için anlaşma imza edildiğini, ayrıca müvekkilinin davacıların işi ile ilgili -------- da gittiğini, bu ülkede davacılarla beraber onların işi için teknik inceleme ve makine yapımı işini organize ettiğini, ayrıca müvekkilinin davacılar adına teknik inceleme ve makine yapımı işini organize ettiğini, ayrıca müvekkilinin davacılar adına yaptığı danışmanlık hizmetleri ile ilgili bir çok belgenin de mevcut olup bunlardan birini dosyaya ibraz ettiklerini, tüm bu belgelerle müvekkilinin davacılar için ------------- gün yurtdışı olmak üzere kendilerine danışmanlık hizmeti verdiğinin açıkça anlaşılacağını, müvekkiline danışmanlık hizmeti olarak ------ ödenmiş olup, ---------- TL eksik ödeme yapıldığını, faturasını da tanzim ettiğini, savunarak davanın reddini ve %20 tazminata mahkumiyetini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, tacirler arası hizmet sözleşmesinden kaynaklanan ve davacı yanca temellük edilen alacağın tahsili için başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali istemine ilişkindir.
Mahkememizce ---------- tarihinde, toplanan deliller, mahkemenizce benimsenen bilirkişi raporu, tarafların iddia ve savunmaları, takip dosyası hep birlikte değerlendirildiğinde, davacının ------ tarihli ----- gereği, dava dışı ------------ temlik ettiği ---------- TL'nin tahsili için başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptalini talep ettiği, ancak dava dışı temlik eden şirketin davacının davalıdan almış olduğu danışmanlık hizmeti nedeniyle davalı şirkete ------------- ödediği, davalı şirketten alacağının bulunmadığı, davalı şirkete yapılan ödemenin avans ödemesi olduğu iddiasının kanıtlanamadığı, dosyada mevcut maillere göre davalının danışmanlık hizmeti verdiği ve dava dışı şirkete borcunun bulunmadığı belirlenmekle davanın reddine, karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
--- Hukuk dairesi ------ Esas, ----- Karar, ---------- tarihli ilamı ile, davalı ile alacağı temlik eden arasında bir fabrika kurulması konusunda danışmanlık hizmeti verileceğine dair sözlü anlaşma yapıldığı konusunda herhangi bir uyuşmazlık bulunmadığı, ne var ki, verilecek danışmanlık hizmetinin hangi işleri kapsadığı ve bedeli konusunda ittifakın olmadığı, bu durumda, davalı yanca temlik edenin yararına hangi hizmetin gerçekleştirildiğinin tespit edilmesi, yapılan bu hizmetin gerçekleştirildiği tarih itibariyle piyasa koşullarına göre bedelinin hesaplatılması ve bu kapsamda olmak üzere davalı yanca davacıya gönderilen -------- tarihli faturanın temlik edenin ticari defterlerine kayıt edilip edilmediğinin araştırılarak, bu doğrultuda davacının fazla ödemesinin olup olmadığının denetlenmesi gerekirken, bu hususta herhangi bir değerlendirme yapılmadan red kararı verilmesinin doğru görülmediği belirterek mahkememizin kararını bozmuştur.
Dosyanın mahkememize iade edilmesiyle, yukarıdaki esası almış ve mahkememizce bozma kararına uyularak, bozma ilamı doğrultusunda yargılamaya devam edilerek, temlik edenin defter ve kayıtlarının da incelenmesi suretiyle ek rapor tanzim edilmek suretiyle bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir.
----------- tarihli bilirkişi ek raporda kök raporda varılan sonuçlara bağlı kalındığı belirtilmiştir.
Mahkememizce bilirkişi heyetine sektör bilirkişisi eklenerek ek rapor için yeniden dosyanın bilirkişiye tevdi edilmesine karar verilmiş, bilirkişi heyeti tarafından tanzim edilen ------- tarihli ek rapor ile dava dışı temlik verenin ----------- fabrikası kurulumu için konu hakkında davalıdan danışmanlık hizmeti aldığını, bu kapsamda toplamda ---- gün süren yurt dışı gezisinde makine alımı için------------ gerçekleştirildiği, -------------- maliyeti danışmanı tarafından hazırlandığı, bu hizmetler nedeniyle hak edilen danışmanlık ücretinin, danışmanlık firmalarında piyasa şartlarında verilen ücretler ve üniversitelerin öğretim görevlilerin danışma ücretleri de baz alınarak hesaplanması sonucunda---- dahil --------------- TL olabileceği sonucuna varılmış ancak taraf vekillerinin itirazı üzerine mahkememizce dosyanın resen seçilen yeni bir bilirkişi heyetine tevdi edilmesine karar verilmiştir.
Bilirkişi heyeti tarafından tanzim edilen kök ve ek rapora göre; Bir------- üreten fabrikanın kurulması için, dava dışı temlik eden şirketin davalıdan danışmanlık hizmeti almak amacıyla sözlü anlaşmanın bulunduğu, çerçevesi, sınırları belli olmayan sözlü sözleşme kapsamında davalı danışman şirket tarafından bu nedenle yurt dışına gidildiği, davalının yurt dışında -------------------- gün kalmış olduğu ve buradaki sürenin davalının danışılan kişi olarak yurt dışındaki tüm mesaisinin münhasıran davacı kişiye ayırdığının kabulü gerektiği, toplam ---- iş günün tamamına göre danışmanlık ücretinin belirlenmesi gerektiği, raporumuzun " 6.3" bölümünde irdelendiği şekilde, yurt içinde verilen emsal danışmanlık ücretlerinin bir ay ile üç ay aralığındaki projelerde ----------- aralığında değiştiği, çok değişkenlik göstermekle beraber, danışmanlık ücretinin, yurt dışı araştırmayı da kapsayacak nitelikte olması halinde, günlük yaklaşık -------- olarak ödenmesi, yapılan uygulamalarda makul kabul edildiği, bu durumda, kabul edilen ---- günlük yurt dışı seyahatini kapsayan danışmanlık ücretinin ---- olduğu -------------- TL olduğu dikkate alındığında davalı şirketin ----------- TL dava konusu danışmanlık ücreti isteyebileceği, tespit edilmiştir.
Davacı temlik alan ile dava dışı temlik veren arasında akdedilen temlik sözleşmesinin geçerli olup olmadığı konusunda herhangi bir ihtilaf söz konusu olmayıp, davaya konu uyuşmazlık dava dışı temlik verenin davalı tarafa yapmış olduğu ----------- TL tutarında ödemenin bir avans ödemesi olup olmadığı , yapılan bu ödemeye ilişkin davalının dava dışı temlik verene herhangi bir danışmanlık hizmeti verip vermediği, verilen bir hizmetin tespiti halinde söz konusu hizmet bedelinin ne kadar olduğu, dava dışı temlik verenin davalıya yapmış olduğu tutarın karşılığı olup olamayacağı bu kapsamda davacı temlik alanın davalıdan talep edilebilir bir alacağının olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.
--------- tarihli bilirkişi raporu ile taraflar arasındaki sözleşmenini kapsamı belirlenmiş, bu doğrultuda taraf ticari defterleri incelenmiş, davalı tarafın sözleşme nedeniyle vermiş olduğu hizmetler tespit edilmiş ve aynı sektörde bu tür bir danışmanlık hizmeti için piyasa şartlarına uygun emsal ücret araştırması yapılmış ve verilen danışmanlık hizmeti karşılığında davalı tarafın ------- ücret isteyebileceği sonucuna varılmış olup davalı ----------- verdiği danışmanlık hizmetinin kendisine bu iş için ödendiği sabit olan ------- bu tutardan fazla olduğu, söz konusu tutarın tenzil edilmesi halinde davacı temlik alan ---------------- davalıdan alacaklı olmadığı kanaatine varılarak davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2- Alınması gerekli 55,40 TL harçtan 375,75 TL'si peşin olarak yatırılmış olduğundan bakiye 320,35 TL harcın davacıya istek halinde İADESİNE,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı taraf üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca 3.400,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak DAVALIYA VERİLMESİNE,
5-Taraflar tarafından dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde talep halinde yatırana İADESİNE,
Dair karar gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 15 günlük süre içerisinde yargıtay nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere davacı ... davalı vekilinin yüzüne karşı okundu. Usulen anlatıldı.14/01/2020