T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/467 Esas
KARAR NO: 2019/795
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 22/07/2019
KARAR TARİHİ: 16/08/2019
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı tarafın 12.10.2018 tarihinde -----------firmasından davaya konu aralarındaki ticari ilişki sebebiyle aldığını, davaya konu çek sonrasında ------- tarihinde davacının borçlu olduğu ---- gönderilmek üzere ----kargo şirketine verildiğini, söz konusu çek kargo şirketine ait araçtayken kimliği belirsiz kişiler tarafından çalındığını, çekin rıza dışında elden çıkmasının üzerine İstanbul Anadolu ---. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/1358 E. Sayılı dosyası ile çek zayi ve iptali davası açıldığını, açılan bu dava kapsamında davaya konu çek için ödeme yasağı konulduğunu, yasağa ilişkin müzekkere bankaya ulaşmadan çek davalı tarafından bankaya ibraz edilerek tahsil edildiğini, davacının rızası dışında elinden çıkan çeki davalı kötü niyetli olarak arada hiçbir ticari ilişki ve sebep yokken aldığını ve bankaya ibraz ederek bedelini tahsil ettiğini, bu sebeple davayı ikame ederek haksız olarak tahsil edilen çek bedelinin davalıdan istirdadı ile taraflarına ödenmesini talep ettiği görülmekle;
İNCELEME VE GEREKÇE : Dava, TTK 792. maddesi kapsamında açılan çek iade davasıdır.
Davacı tarafından dava konusu çekin yetkili hamili olunduğu, çekin kaybedildiğini, davalının çekte yetkili hamil olmadığını, yetkili hamilin davacı olduğu ileri sürülerek 6102 sayılı TTK’nın 792 maddesi kapsamında çekin bedelinin istirdatı istemi ile davalı aleyhine dava açıldığı anlaşılmaktadır.
19/12/2018 günü Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7155 sayılı Kanun'un 20. Maddesi ile 6102 Sayılı TTK'nın 5. Maddesine eklenen 5/A maddesi uyarınca ticari davalarda konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurulmuş olması dava şartı olması nedeni ile davacı vekiline 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A (2) Maddesi gereğince; Arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslının veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorunlu olduğu belirtilmiştir.
Somut olayda dava dilekçesinin kapsamı ve davacı vekilinin tebliğ edilen muhtıraya sunmuş olduğu beyan dilekçesi itibari ile davacı tarafından arabuluculuğa başvurulmadan davanın açılmış olduğu anlaşılmıştır.
Arabuluculuk yasasının 18/A maddesi gereğince arabuluculuğa başvuru yapılmaksızın dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir, düzenlemesi kapsamında arabulucuya başvurulmadan mahkememize davacının zayi olduğunu iddia ettiği çekten dolayı çekin istirdatı istemli dava açıldığının anlaşılması ve davacı isteminin esasa geçilerek incelenmesi halinde; Davada öncelikle TTK'nın 790. maddesi gereğince davacının yetkili hamil olduğu akabinde çeki elinde bulunduranın kötü niyetli hamil olduğu veya çeki iktisabında ağır kusuru bulunduğunu ispat etmesi gerekecek ve dava da belirlenen bu duruma göre tahsil edilen çek bedelinin istirdatı ve bu çek dolayısıyla davacının borçlu olmadığının tespiti gerekecektir.
Mahkememizce dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, TTK 5/A maddesinde her ne kadar hangi davaların arabuluculuk şartına tabi olduğu tek tek sayılmamış olsa da dava da davalının yetkili hamil olup olmadığı saptanması ve bu doğrultuda araştırması yapılması gerektiğinden uyuşmazlığın bütün alacak davalarında olduğu gibi nihai olarak taraflar arasında nizalı olan bir miktar paranın ödenip ödenmeyeceği hususunun uyuşmazlık konusu olduğu, bu nedenledavacının çekin istirdatı talebinin TTK 5/A maddesi kapsamında kaldığı değerlendirmesinin, kanun koyucunun iradesine uygun olacağı anlaşılarak dava şartı yokluğundan davanın reddine karar vermek gerekmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Davacı tarafından ikame edilen davanın 6325 sayılı yasa 18/A ve 6102 sayılı yasa 5/A maddeleri tahtında HMK 114/2 ve HMK 115/2 gereğince USULDEN REDDİNE,
2-Karar tarihinde alınması gerekli 44,40 TL harcın davacı tarafça peşin olarak yatırılan 85,39 TL harçtan mahsubu ile bakiye 40,99 TL harcın talep halinde davacıya iadesine,
3-Dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, tarafların yokluğunda verilen karar tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.