T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/390 Esas
KARAR NO: 2020/696
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 27/06/2019
KARAR TARİHİ: 08/12/2020
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı şirketin dava--------- Sözleşme ile 18.10.2020 tarihinde imzalanan ek protokol ----- bulunan ---- tesisinde muhafaza edilen muhtelif evrak ve ticari defterlerinin yer aldığı tesiste ---- tarihinde çıkan yangın neticesinde muhtelif şirket evrakları tamamen zayi olduğundan ilgili evraklar için TTK 82/7 md uyarınca zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiş, bu talebini duruşmada tekrar etmiştir.
ÇEKİŞMELİ VAKIALAR HAKKINDA TOPARLANAN DELİLLER:
1- ----- tevdi edilen evrak listesi,
2----------- yangın raporu,
3-Depolama Sözleşmesi,
4-İhtarnameler,
5------- Kayıtları,
6-Bilirkişi raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :Dava, saklanılması zorunlu bulunan belgelerin zayi olması nedeni ile TTK 82/7 gereğince zayi belgesi verilmesi talebine ilişkindir.
Davacı şirket vekili 29.01.2020 tarihli harç ikmal makbuzlu dava dilekçesinde; davacı şirketin dava ---------- Sözleşme ile --- tarihinde imzalanan ek protokol -------- bulunan ----- muhafaza edilen muhtelif evrak ve-------- tarihinde çıkan yangın neticesinde muhtelif şirket evrakları tamamen zayi olduğundan ilgili evraklar için TTK 82/7 md uyarınca zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.
TTK'nin 82/7. maddesi "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir --- tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir." hükmünü haizdir.
VUK'un 13. Maddesinde; Mücbir sebepler: Vergi ödevlerinden her hangi birinin yerine getirilmesine engel olacak derecede ağır kaza, ağıı hastalık ve tutukluluk;Vergi ödevlerinin yerine getirilmesine engel olacak yangın, yer sarsıntısı ve su basması gib afetler; Kişinin iradesi dışında vukua gelen mecburi --- --- dışındaki sebepler dolayısıyla defter ve --- elinden çıkmış bulunması, gibi hallerdir.
--- yayımlanan Ticari Defterlere İlişkin Tebliğ'in Tutulacak defterler başlıklı 5. Maddesinde;Gerçek veya tüzel kişi olup olmadığına bakılmaksızın her tacir yevmiye defteri, envanter defteri,defter-i kebir tutmakla yükümlüdür. Şahıs şirketleri birinci fikrada sayılan defterlere ek olarak genel kurul toplantı ve müzakere defterini de tutarlar.
Birinci fıkrada sayılan defterlere ilave olarak -----bölünmüş --- şirketler ve ------- karar defteri ile genel kurul toplantı ve müzakere defteri, ---- müzakere defteri tutmak zorundadır.
Saklama Sorumluluğu başlıklı 12. Maddesinde;Her tacir; tutmakla yükümlü olduğu ticari defterleri ve bu defterlere yapılan kayıtların dayandığı belgeleri sınıflandırılmış bir şekilde ---
Vergi Usul Kanunu ve ilgili mevzuat hükümleri mahfuz kalmak kaydıyla, tutulması zorunlu defterlere yapılan kayıtların dayandığı belgeler, okunur hale getirildiklerinde içerik olarak örtüşmeleri, saklama süresi boyunca her an ulaşılabilmeleri ve uygun bir süre içerisinde okunabilir hale getirilebilmeleri şartıyla görüntü veya ---- ticari defterlere son kaydın yapıldığı veya muhasebe belgelerinin oluştuğu --- bitişiyle başlar.
Değinilen yasal esaslar dahilinde davacı tarafından da ikame edilen davada;davacı şirket ---- arasında davacı şirketin belgelerinin saklanmasına -----akdedildiği,----- şirketinin ------- dosya arasına alınan bilgi ve belgelere göre -------- olduğu , taraflar arasında imzalanan Hizmet Tedarik Sözleşmesi'nin 1.1.3. maddesinde düzenlenen ve 2 nolu ekinde yer alan --- gereğince de davacının dava dışı şirketten saklama hizmeti aldığı ve davacı şirketin belgelerinin --- tesislerinde muhafaza edildiği, ------- kutularında yangın nedeniyle belglerin zayi olduğu ------ tarihinde başlayıp, ----------- içerisinde bulunan tüm malzemeler ile birlikte tamamen yanmış olduğu, yangın raporu'nun ekinde davacıya ait yanan kutuların --------numaralarına da yer verildiği ve davacı tarafından davanı hak düşürücü süre içersinde mahkememize ikame edildiği görülmüştür.
Dava dışı -- tarihinde imzalanan ek protokolü, sözleşme detaylarını ve kapsamını, ---- ait -- dosyaları, mahsuplar, ödeme ve tahsilat evrakları, ---- olarak beyan etmiştir.
Davacı mükellefin ------ sayılı yazıda; mükellef hakkında herhangi bir incelemenin bulunmadığı----- tarafından yangın raporuna sunulan ------- tarihinde meydana gelen yangında Davacı firmaya ait belgelerin yandığı anlaşılmıştır.
------ Davacı şirketin ------- adresinde bulunan ------- tarihinde tamamen yandığının tespit edildiği, davacı firma hakkında ----- davacının durumu öğrendiği tarihten itibaren on beş gün içinde dava açtığı anlaşılmıştır.
Davacı ...--------- olduğundan sözleşme ile uzun zamandır defter ve belgelerini emanet ettiği, "6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu Madde 82 (1) / d) 64 üncü maddenin birinci fıkrasına göre yapılan kayıtların dayandığı belgeleri, sınıflandırılmış bir şekilde saklamakla yükümlüdür.' maddesi gereğince davacının sınıflandırılmış ------- kayıtlarını emanet ettiği ve bu uğurda saklama sözleşmesi akdeylediği dolayısı ile 6102 sayılı TTK Md.82 1 .fıkrası d md uygun kayıtların saklandığı anlaşılarak davacı tarafından ikame edilen davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KABULÜ ile,
1a- ------ tarihli bilirkişi raporunda ------yazılı --, tutulması zorunlu olduğu anlaşılan belgelerin Yangın Nedeni ile Zayi olduğunun tespiti ile Zayi nedeni ile İPTALİNE, davacıya zayi belgesi VERİLMESİNE,
1b----tarihli Bilirkişi raporunun Mahkememiz Hükmünün Eki SAYILMASINA,
2-Davacıdan karar tarihi itibari ile alınması gerekli 54.40 TL karar ve ilam harcından davacı tarafından ödenen 35,90 peşin nispi harcın mahsubu ile bakiye 18,50 TL karar ve ilam harcının davacıdan tahsili ile hazineye gelir olarak KAYDEDİLMESİNE,
4-Davacı tarafından yatırılan sarf edilmeyen bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi sonrası talep halinde İADESİNE,
Gerekçeli kararın taraflara tebliğ edildiği tarihten başlayarak iki hafta içinde HMK 342 maddesi gereğince düzenlenmiş dilekçe ile HMK 343 maddesi uyarınca mahkememize veya başka bir mahkemeye yapılacak başvuru ile HMK 341/1 maddesi uyarınca --- Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olarak davacı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup anlatıldı.