T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/366 Esas
KARAR NO: 2022/20
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 04/06/2021
KARAR TARİHİ: 18/01/2022
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Dava konusu çekin,----- emrine verilmiş-----şeklinde olduğunu, Müvekkili şirket yetkili hamil konumunda bulunmakta iken çekin ----- numarasıyla kargoya verildiğini, Müvekkili şirket bahse konu --- verdiğini ve çekin kargoda kaybolduğunu, Müvekkil şirket tarafından ---- şikayette bulunulduğunu ve ilgili şikayet --- kayıtlarında mevcut olduğunu,----- suç duyurusunda bulunulduğunu, çek yaprağının kötü niyetli üçüncü şahısların eline geçmesi ve doldurularak kullanılması hallerinde, müvekkil şirket mağdur olacağını, dava konusu çeke ilişkin ödeme yasağı konulmasını, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 818. maddesi yollamasıyla uygulanacak 757. maddesi hükmü doğrultusunda söz konusu çekin iptalini sağlamak için işbu davayı açma zorunluluğunun hasıl olduğunu talep ve iddia etmiştir.
DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE;
Dava hukuki niteliği itibariyle 6102 sayılı T.T.K.nun 818 madde hükmü delaletiyle Aynı kanunun 757,762,763,764 madde hükümleri gereğince zayi nedeniyle çeklerin iptali talebine ilişkindir.
Uyuşmazlığın; dava konusu çekin kaybedilip kaybedilmediği, kaybedilmiş ise çekin iptaline karar verilip verilemeyeceği noktalarında toplandığı anlaşılmıştır.
Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteyebilmek için gerekli olan şartlardan birisi de, senette mündemiç olan hakkın varlığını sürdürmesidir.
Hasımsız olarak açılan ve kesin hüküm niteliği de taşımayacak olan bu türden istemlerin çekişmesiz yargı işi olduğu, davacının mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunmasını yeterli saymak gereklidir.
Aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, çeklere de uygulanacak olan TTK'nin 757 ve devamı maddelerindeki zayi nedeniyle kıymetli evrak iptali hükümlerinin uygulanmasını imkânsız hale getirecektir.
Kaldı ki, dava sırasında yapılan ilanlar sonucunda, hak sahipleri varsa ortaya çıkabilecek ve kendilerine karşı istirdat davası açılabilecek ya da hak sahipleri tarafından hasımlı olarak açılacak bir dava ile, çek iptali kararının iptali talep edilebilecektir.
Dolayısıyla mahkemeyi tereddüte sevk eden hususlar, esasen anılan davalarda tartışılacaktır.
Davacı tarafından zayi edildiği bildirilen çek ile ilgili olarak TTK 761. ve 762. madde hükümleri gereğince çekİ bulanların veya herhangi bir nedenle ellerinde bulunduranların ilk ilan tarihinden itibaren 3 aylık süre içinde mahkememize ibraz etmeleri veya bir bildirimde bulunmaları, aksi takdirde çeklerin iptaline karar verileceği konusunda ------- ilanlar yapılmış,ayrıca uyuşmazlık konusu çeklerin davanın hitamına değin mahkememize de ibraz edilmediği anlaşılarak, davanın kabulü ile 6102 sayılı TTK’nin 818/1-s maddesi yollamasıyla 764/1.maddesi uyarınca davaya konu çekin zayi nedeniyle iptaline karar verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
Nihai olarak talebin H.M.K.'nin 382/6 madde hükmünde çekişmesiz yargı işleri arasında belirtilen kıymetli evrakın iptaline ilişkin olduğu, H.M.K.'nun 316 madde hükümleri gereğince basit yargılama usulüne tabii bulunduğu, çekişmesiz yargı işlerinde karşı taraf olmadığından ve ilk ilan tarihi sonrası 3 aylık yasal sürenin dolması sonrası ve çeklerin ibraz tarihi sonrası mahkememize herhangi bir ibrazın bulunmadığının anlaşılması nedeniyle tahkikat aşamasının sonuçlandırılmasına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-DAVANIN KABULÜNE,
---- olup,------- emrine verilmiş olan çekin zayi nedeniyle iptaline,
2-Harçlar Kanununa göre alınması gerekli 80,70 TL harcın, davacı tarafından yatırılan 59,30 TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 21,40 TL'nin davacıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3-Davacı tarafından tebligat, posta ve müzekkere gideri olarak sarf edilen yargılama giderinin DAVACI ÜZERİNDE BIRAKILMASINA,
4-Dosyada mevcut gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde --------Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.18/01/2022