T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2021/212 Esas
KARAR NO:2022/516
DAVA:Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:16/09/2014
KARAR TARİHİ:23/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkil ----, çek keşidecisi olan --- nolu davalı ---- hiçbir ticari ilişkisi olmadığı halde, bu ---, müvekkil lehine ----keşide tarihli----bedelli çek keşide ettiğini, bu çek silsilesinde müvekkil ---- yine ticari ilişkisi olmadığı---nolu davalı ---- sahte cirosu atılmak suretiyle müvekkil ---- borçlandırılmasının amaçlandığını ileri sürerek, ---- şubesine ait ---- seri nolu ---- keşide tarihli --- bedelli çekten dolayı müvekkil ---- davalılara borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ---cevap dilekçesi sunmamıştır.
DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE;
Dava, kambiyo senedinden dolayı borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.Mahkememizce yapılan yargılama neticesinde davanın reddine karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili, yasal süresi içinde --kanun yoluna başvurmuştur.---incelemesi,neticesinde;
-----yönünden açılan davanın asıl dosyadan tefrik edildiği, tefrik edilen dava yönünden harç alınmadan yargılamaya devam edildiği ve neticeten hüküm kısmında harç miktarının boş bırakıldığı, Mahkemece tefrik edilen iş bu dosya yönünden ayrıca harç yatırılması için davacı yana süre verilerek Harçlar Kanunu 30.maddesine göre değerlendirme yapılması,Davalı----yargılama sırasında iflas etmiştir. Mahkemece İİK 194. maddesi gereğince durma kararı verilmesi gerekirken esas hakkında karar verilmesi hatalı ise de; istinaf aşamasında ----sayılı dosyasında ---- tarihinde ---.alacaklılar toplantısının yapıldığına ilişkin tutanak örneği dosyaya gönderilmiştir.Bununla birlikte kabule göre ise; mahkemece çek aslının temin edilemediği ve yargılama sırasında çekin ibraz süresinin dolduğu, hukuki yararın kalmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş ise de; çek aslını ibraz yükümlülüğü son hamil olduğu belirtilen davalı müflis -----ait olmakla öncelikle davalıya çek aslını ibraz etmesi için kesin süre içerir meşruhatlı davetiye gönderilmesi nedenleri yönünden ---- karar sayılı kararı ile mahkememizin kararı kaldırılmıştır.
-----kararı sonrası yapılan yargılamada;Davacı vekiline tefrik edilen işbu dava dosyası için ---peşin nisbi harcı yatırması için Harçlar Kanunu uyarınca ---haftalık süre verilmiş, bu süre içerisinde harç yatırılmadığı taktirde dosyanın işlemden kaldırılacağı ihtarı yapılmış davacı vekilince harç tamamlanmıştır.Davalı vekiline dava konusu edilen ----seri numaralı --- keşide tarihli ----bedelli çekin işbu duruşma tutanağının tebliğinden itibaren ---haftalık kesin süre içerisinde ibraz etmesi veya bu konuda beyanda bulunmasının istenilmiş aksi taktirde bu hakkından vazgeçmiş sayılacağının ihtaratı duruşma tutanağının tebliği suretiyle yapılmıştır.
Davalı ----kararı ve yeni duruşma günü tebliğ edilmiş, ayrıca çıkartılacak tebligat yolu ile ---- seri numaralı----keşide tarihli ----- bedelli çekin varsa mahkememiz kalemine ibraz edilmesinin, yoksa bu konuda beyanda bulunulması istenilmiştir,Müflis davalı---- kararı duruşma günü ve dava konusu çek aslının ibraz etmesi hususunda tebligat çıkartıldığı ancak dosyaya herhangi bir beyan sunulmadığı görülmüştür.Tüm araştırmalara rağmen çekin aslı dosyaya getirtilememiştir. Davacı tarafından dosyaya fotokopisi ibraz edilen çekin incelenmesinde çekin keşidecisinin ---- lehtarının davacı, cirantaların ise sırasıyla ----ile davalı ---- olduğu, tespit edilmiştir.
Dosyaya kazandırılan---- raporlarında;
---- tarihli raporunda; Yukarıda da değerlendirildiği üzere davacı vekili; keşidecisi (davalı) ---- tutarlı çeki aldığı ve borcuna karşılık diğer davalı ----ciro ettiği, buradan da diğer davalı---ciro yolu ile devir ve teslim edildiği, bu suretle de ciranta sıfatıyla davacı----- borçlu duruma sokulmak istenildiğinden bahisle sahtelikle düzenlenen bu çek tutarı kadar davalılara borçlu olmadığının tespiti talebinde bulunulduğu, davacı ---- yılı ticari defterlerinin detaylı olarak incelendiği, ---- tutarında böyle bir çek girişi ve çıkış kayıtları olmadığı gibi çeki keşide eden ---- firmasıyla da davacı--- herhangi bir ticari ilişkisinin bulunmadığı,Davacı --- ticari defterlerinde, çeki ciro yolu ile devir ve teslim aldığı görünen davalı---- ile davacı ---- öteden beri süre gelen bir ticari ilişkisinin bulunduğu ve bu----- davacının mal aldığı tespit edilmiş ise de incelenen defter kayıtlarında davacının, davalı ----dava konusu---- tutarlı çeki vermediği,Her ne kadar ---- vekili, böyle bir çeki ---- almadıklarını, ciro yoluyla---- firmasına da vermediklerini beyan etmiş ise de bu ifadenin doğruluğunun, ancak her ---- ticari defterler üzerinde talimat yoluyla yapılacak ---- neticesinde ortaya çıkabileceği, eğer yapılacak bu inceleme sonucunda, dava konusu çekin giriş ve çıkış kayıtlarının, her --- ticari defterlerinde olmadığının tespiti halinde, dava konusu çekin bu defa, ------- olması ----- davacının, bu çek bedelinden dolayı davalı şirketlere borçlu olmayacağının kabulü gerektiği sonuç ve kanaatine varmıştır.
----talimat raporunda; Davalı ---- yıllarına ait defterlerinde yapılan inceleme sonucunda; Davalı----Davacı---- yıllarında yapmış olduğu tahsilatlarda, davaya konu olan-----seri numaralı,--- tarihli---- bedelli çek ile herhangi bir tahsilâtına rastlanmamış, yani yasal kayıtlarında herhangi bir kaydın olmadığı, yine Davalı---- yıllarına ait defterlerinde yapılan İnceleme sonucunda; Davalı ---- yıllarında yapmış olduğu ödemelerde, davaya konu olan ----seri numaralı, ----- tarihli ---- bedelli çek ile herhangi bir ödemesine rastlanmadığını, yani yasal kayıtlarında herhangi bir kaydın olmadığı sonucuna varmıştır.---- tarihli raporunda; Davacının ----numaralı, ---- keşide tarihli -----tutarlı çekten dolayı davalılar --- borçlu olmadığının tespit edildiği sonuç ve kanaatine varmıştır.Çekin ait olduğu banka şubesine yazılan müzekkere cevabından çek bilgileri bankaca doğrulanmış, bahse konu çekin davalı ---- olduğu, çekin ibraz edilmediği anlaşılmıştır.Çek lehtarının olası bir takiple veya alacak davasıyla karşılaşmak istemeyen tacirin imza inkarı ve kök ilişki bulunmadığı da dahil olmak üzere ticari ve hukuki önlem almasında hukuki yararı bulunmaktadır. Mahkememizin---- Esas sayılı dava dosyasında yapılan yargılamada; davalılardan ----- keşideci olduğundan davacıya kambiyo hukukundan kaynaklanan bir talepte bulunması mümkün olmadığından, Bu davalı yönünden dava açmakta davacının hukuki yararı bulunmadığından, davanın reddine karar verilmiş. Davalı ----bakımından davanın kabulü ile davacının davalı----seri nolu çekten dolayı, borçlu olmadığının tespitine, Karar verilmiştir, karar istinaftan geçerek kesinleşmiştir.
Davacı ve ilk ciranta ---- incelenen ticari defter ve kayıtlarında davaya konu olan ---ait----seri numaralı,--- tarihli ----- bedelli çek ile herhangi bir tahsilâtına rastlanmamış, yani yasal kayıtlarında herhangi bir kaydın olmadığı anlaşılmış, Davacının davalı ile aralarındaki ilk ciranta---- borçlu olmadığı tespit edilmiş ve verilen karar kesinleşmiş olup,---- şubesine ait --- keşide tarihli ----seri nolu ----- bedelli çekten davacının davalı ----- borçlu olmadığın tespitine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
Davanın KABULÜNE
1-------- şubesine ait -----keşide tarihli---- seri nolu ---- bedelli çekten davacının davalıya borçlu olmadığının TESPİTİNE
2- Harçlar Kanununa göre alınması gerekli ---- harcın, davacı tarafından yatırılan --- peşin harçtan mahsubu ile bakiye ---- davalıdan tahsili ile-----,
3-Davacı tarafından yatırılan ----harcın davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafından tebligat, posta ve müzekkere gideri olarak sarf edilen ----- yargılama giderinin davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
5-Kabul edilen dava yönünden ----- göre davacı lehine takdir olunan ----vekalet ücretinin davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
6-Dosyada mevcut gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine, Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda verilen kararın tebliğinden itibaren--- haftalık süre içerisinde --- istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.