T.C. İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi
ESAS NO: 2017/1392 Esas
KARAR NO: 2020/712
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle)
DAVA TARİHİ: 14/12/2017
KARAR TARİHİ: 16/12/2020
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ, DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davalı -----numaralı ---- sevk ve idaresindeki ----plakalı çekici ve buna bağlı ------ tarihinde sürücünün direkiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucunda tek taraflı ve yaralamalı trafik kazası meydana geldiğini, bu kaza sonucunda araçta yolcu olarak bulunan müvekkili ----- yaralanarak sürekli sakat kaldığını ve başkalarının sürekli bakımına muhtaç hale geldiğini, sürekli sakatlık tazminatı olarak ---- geçici iş göremezlik tazminatı olarak ----geçici bakım gideri tazminatı olarak---- sürekli bakım gideri tazminatı olarak ---- poliçe kapsamı dahilinde --------- manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili ------dava dışı --- tarafından poliçe limiti kapsamında ----ödendiğini, poliçe limiti dışında kalan taleplerden ----- sorumlu olduğunu beyan etmiştir.
SAVUNMA: Davalı vekili cevap dilekçesinde, ----plakalı aracın müvekkil şirket tarafından ----------vadeli ----- ----, davacı tarafından ileri sürülen manevi tazminat talepleri ve ihtiyari mali mesuliyet teminatı kapsamında talep edilen sürekli sakatlık, bakıcı gideri vs. taleplerin teminat dışı olduğunu, müvekkil şirketinin ------ sorumluluğunun poliçede yazılı teminatla sınırlı olduğunu, haksız ve mesnetsiz manevi tazminat ile maddi tazminat taleplerinin teminat dışı olması nedeniyle reddini, ferdi kaza talepleri için poliçe genel şartları uyarınca hesaplama yapılmasına ve herhalde reddine, ferdi kaza maluliyeti yönünden bilirkişi incelemesi yapılmasını talep etmiştir.
ISLAH: Davacı vekili ----- tarihli ıslah dilekçesi ile; müvekkili----sürekli sakatlık tazminatı, --- geçici iş göremezlik tazminatı, ----- geçici bakıcı gideri tazminatı, --- sürekli bakıcı gideri, ---- ferdi kaza sigortası teminatı alacağı ve ----- manevi tazminatın, dava dilekçesinde talep edilen ve ıslah dilekçesi ile arttırılan kısımlara kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.
DAVANIN VE UYUŞMAZLIK KONULARININ TESPİTİ, DELİLLER, DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ NEDENLER VE SONUÇ:
1-Davanın ve çekişmeli konuların tespiti: Dava, trafik kazası nedeniyle oluşan cismani zarar nedeniyle geçici ve sürekli iş gücü kaybına dayalı maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir.
Davacı, eşinin sevk ve idaresindeki çekicide yolcu olarak bulunduğu sırada meydana gelen tek taraflı trafik kazasında yaralanması nedeniyle çekicinin ----------- sürekli sakatlık tazminatı, geçici iş göremezlik tazminatı, geçici bakıcı gideri, sürekli bakıcı giderine ve ferdi kaza sigortası teminatına ilişkin maddi tazminat ve manevi tazminat talep etmektedir.
Buna göre, taraflar arasında "davaya konu trafik kazasının dava dilekçesinde anlatıldığı şekilde olduğu ve davacının kazada yaralandığı" hususlarında uyuşmazlık bulunmadığı,
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın,
A- Davacının taleplerinin teminat kapsamında olup olmadığı, davalı ------- edilen alacaklardan sorumlu ise sorumluluğunun ne kadar olduğu,
B- Kaza nedeniyle davacıda geçici ve/veya sürekli maluliyet gücü kaybı oluşup oluşmadığı, oluşmuşsa oranının ne kadar olduğu,
C- Davacı, geçici veya sürekli maluliyete uğramış ise meslekte kazanma gücü kaybına göre maddi zararının ne kadar olduğu,
Ç- Poliçe kapsamında ise davacının isteyebileceği manevi tazminat miktarının ne kadar olduğu,
D- Uygulanması gereken faiz oranının ve faiz başlangıç tarihinin ne olduğu noktalarında toplandığı tespit olunmuştur.
2-Kazanın oluşumu ve davalı sürücünün kusur oranı: Dosya kapsamına göre, kazanın -------plakalı çekici ile seyir halinde iken -------tarafına geldiği sırdaa yön levhasına çarpması sonucu meydana geldiği ve araçta yolcu olarak bulunan davacı ---- şeklinde olduğu anlaşılmıştır.
Kaza tek taraflı olup, sürücü------------ verdiği ifadeden de anlaşılacağı üzere, sürücünün kazada %100 oranında tam kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır.
3-Kazanın, davacının geçici veya sürekli maluliyetine neden olup olmadığı hususu ile ilgili inceleme ve gerekçe: ----- tarihli raporda;------------araç içi trafik kazası nedeniyle meydana geldiği belirtilen kaza nedeniyle meydana geldiği belirtilen arızlarının tıbbi iyileşme süresinin ----- kadar uzayabileceği ve bu süre zarfında %100 oranında malul sayılması gerektiği,
------------gibi günlük yaşam aktivitelerini tek başına sağlayamadığından dolayı sürekli bakıma muhtaç olduğu, sürekli iş göremezlik halinin bulunduğu,
Toplam maluliyet oranının %91 (yüzde doksan bir) olduğu..." kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Mahkememizce geçici ve sürekli maluliyete ilişkin olarak alınan rapor dosya kapsamına uygun, denetime elverişli ve yeterli bulunduğundan hükme esas alınmasına karar verilmiştir.
3-Davacının taleplerinin teminat kapsamında olup olmadığı, teminat kapsamında ise tazminat miktarının ne kadar olması gerektiği hususunda yapılan inceleme ve gerekçe: Dava, trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine yönelik olup, davalı ------neden olan aracın ihtiyari mali sorumluluk sigortacısıdır.
Somut olayda dava dışı -------plaka sayılı araç davacının eşinin sevk ve idaresinde iken tek taraflı olarak meydana gelen trafik kazasında davacı ---- yaralanmış, davacı taraf meydana gelen zararı davalı --------- uyarınca talep etmiştir.
3-a----- yönünden inceleme ve gerekçe: Davalı -------sigortacısı olup, davacı, davalıdan ferdi kaza sigortası kapsamında ------ maddi tazminat talebinde bulunmuştur.
Bu sigorta, ----- türlerinden olup bir meblağ sigortası olması itibariyle de ölüm halinde limit kadar olmak üzere maktu; yaralanma halinde ise, yapılan tedavinin giderleri bakımından buna ilişkin limiti geçmemek üzere ve yapılan harcama kadar nispi; sürekli sakatlık halinde ise, sakat kalma oranı ve sakatlığın derecesine göre limitin belli oranı olmak üzere sigorta bedelinin ödenmesi gerekeceğinden bu yönlerin ispatlanması yeterli olup gerçek zararın hesaplatılmasına girişilmeksizin tespit edilecek bu miktarların aynen ödenmesi gerekmektedir.
Mahkememizce, bu açıklamalar çerçevesinde uzman -------tarihli raporda, "davacı --------- yaralanması neticesinde ---------- kontrolünün kaybı neticesinde %91 oranında engelli olduğu, buna göre maluliyetinin ------ Genel Şartları 8. Maddesindeki "İki bacağın veya iki ayağın tamamen kaybı %100" bölümüne denk geldiği" belirlenmiştir.
Kaza yapan ------- plakalı çekici araçla ilgili olarak, davalı ------tarihli olup da ---- tarihine kadar geçerli olan --------- başlığı altında;
"B.KOLTUK FERDİ KAZA SİGORTASI
Araç gerek hareket halinde, gerekse park halinde iken, aracın bakımı yapılırken veya araca inilip binilirken meydana gelecek bir kaza sonucunda seyahat eden yolcuların ; isim belirtilmeden aracın sürücüsünün ve varsa muavinin ölüm veya sürekli sakatlık hali ile tedavi masraflarını yut içinde ve yurt dışında temin edilir." hükmünün yer aldığı,
------- sürekli sakatlık halinde--------- olarak belirlendiği anlaşılmıştır.
Buna göre, davacının maluliyet oranı %100 olduğundan, davacının-------ferdi kaza sigortası tazminatı talep edebileceği kanaatine varılmıştır.
Ancak, davacı vekilinin talebi --- olduğundan, -------gereğince ------ davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir.
3-b)Davacının sürekli sakatlık tazminatı, geçici iş göremezlik tazminatı, geçici bakıcı gideri, sürekli bakıcı giderine ilişkin maddi tazminat ve manevi tazminat talepleriyle ilgili inceleme ve gerekçe: ----------- işbu poliçede gösterilen aracın kullanılmasından doğan ve -------- göre aracın işletenine terettüp eden hukuki sorumluluğu ve bu poliçe teminat kapsamında olmak şartıyla -----hadlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı hadlere kadar temin eder. -------maddesinde sigorta teminatının kapsamı,-----------maddesi uyarınca, işletenin veya aracı sevkedenin eşinin, usul ve füruunun-------- birlikte yaşadığı kardeşlerinin uğrayacağı zararlar dolayısıyla ileri sürülen talepler, teminat dışında kabul edilmiştir.
-------- bakımından iki temel sıfat; aracın işleteni ve sürücüsüdür.
------ yazan "sevk eden" tabirinin sürücü olarak anlaşılması gerekir. Aksi halde sürücünün kendisi de -------teminat kapsamında olurdu---- kararlarında ------- yerine sevk idare eden tabiri kullanılmakta olup, Karayolları Trafik Kanununun 3. maddesinde sürücü: "Karayolunda, motorlu veya motorsuz bir aracı veya taşıtı sevk ve idare eden kişidir." şeklinde tanımlanmıştır. Yani bir taşıtı sevk eden onun sürücüsüdür.
Bu trafik sigorta genel şartlarındaki son değişikliklerle daha net bir şekilde ortaya konmuş ve sigortalı tanımı sadece işleten kişi olarak kabul edilmiş, sadece bu kişilerin eşleri ve aile efradının talepleri istisna edilmiştir.
---------- dememiş olsa idi, tabi ki, sürücünün eşi 3. kişi sayılabilirdi. Fakat ----------- bu husus açıkça düzenlenmiş olduğuna göre artık, eşin 3. kişi sayılması mümkün değildir.
Bir de, trafik sigortası bakımından bu istisna, anılan sıfata sahip kişilerin sadece mallarına gelen zararlarla sınırlandırılmıştır. Yoksa trafik sigortası kapsamındaki diğer zararlarını sigortacıdan talep edebilme imkanı vardır. Bu nedenle aynı zamanda işleten olmayan bir sürücü, eşi ve yakınları trafik sigortası için 3.kişi olmuştur.
Buna karşılık ------şartı buna paralel güncellenmemiştir. ---- hem işleten hem de bu kişi dışında aracı kullanan sürücü--------------eş ve yakınları "3-c" maddesi gereğince teminat dışında bırakılarak, 3.kişi olmaktan çıkarılmıştır. Ayrıca, buradaki talepler trafik sigortasında olduğu gibi sadece mallarına gelen zararları ile değil, tüm zararlarını içerecek şekilde geniş bir şekilde teminat dışında bırakılmıştır.
Bu nedenle, ne Genel Şartların 3-b maddesi gereğince sürücü ne de 3-c maddesi gereğince eş ve yakınları hiçbir zararını, ihtiyari mesuliyet sigortacısından talep edemeyecektir. Anılan fıkralarla işleten ve/veya sürücünün eşi 3. kişi olmaktan çıkarılmaktadır. Ancak talep eden davacı yolcunun, işleten veya sürücü ile anılan fıkralarda sayılan türden bir ilişkisi/ bir sıfatı yoksa, o takdirde ancak 3.kişi sayılabilecektir.
Dolayısıyla sürücünün eşinin uğradığı zarar İMSS teminatı dışındadır.
Yukarıda açıklanan maddi ve hukuksal olgulara göre davalı -------- dışında kalan zararını davalı ----- talep edemez.
---------------
Bu nedenle, davacının sürekli sakatlık tazminatı, geçici iş göremezlik tazminatı, geçici bakıcı gideri, sürekli bakıcı giderine ilişkin maddi tazminat talepleri ve manevi tazminat talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.
4-Faiz oranı ile başlangıç tarihinin belirlenmesi yönünden inceleme ve değerlendirme: Davacı vekili, dava dilekçesinde, maddi ve manevi tazminat talepleri ile ilgili olarak olay tarihinden itibaren işleyecek avans faizi talebinde bulunmuştur.
Bu tür kazalarda, faizin, kaza yapan yönünden kaza tarihinden başlatılmasının sebebi kaza yapanın kazanın içinde olmasıdır. Roma hukukundan beri faiz kaza tarihinden başlatılmaktadır.
Ancak, olayımızdaki gibi sigortacı açısından faiz, temerrütten başlar. Somut olayda ihtiyari bir sigorta söz konusu olup, davalı ------- olduğunu bilmesi için kazadan haberdar olması gerekir.
Somut olayda, davacı, davadan önce davalıya başvurarak alacağını istediğinden borçluyu başvuru tarihi itibariyle temerrüde düşürmüş olup, talep ihtiyari sigortaya ilişkin olduğundan bu alacakta temerrüt sekiz gün sonra değil, davacı, başvuru ile davalıya ödeme için süre vermediğinden, faizin başlangıç tarihi başvuru tarihinden bir gün sonra başlayacaktır. Buna göre, davacı tarafça ----şirketine usulüne uygun olarak başvuru yapıldığı anlaşıldığından, faizin başlangıç tarihinin ------ olarak kabul edilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.
Faizin türüyle ilgili olarak, yüksek ---------- sayılı emsal ilâmından da anlaşıldığı üzere, yapılacak tazminat ödemelerinde hüküm altına alınacak faiz türünün, sigortalı aracın kullanım tarzına göre belirlenmesi gerekmekte olup, kaza yapan araç ticari olduğundan ve davacı vekilince de avans faizi istendiğinden kabulüne karar verilen -------- tahsil tarihine kadar işleyecek 3095 sayılı Yasanın 2/2. Maddesine göre avans esasına göre hesaplanan temerrüt faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm ihdas edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının------------- teminatına ilişkin maddi tazminat isteminin KABULÜ ile,
a)------ tarihinden tahsil tarihine kadar işleyecek 3095 sayılı Yasanın 2/2. Maddesine göre avans esasına göre hesaplanan temerrüt faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
b)Davacının, faizin kaza tarihinden itibaren başlatılması talebinin reddine,
2-Davacının, sürekli sakatlık tazminatı, geçici iş göremezlik tazminatı, geçici bakıcı gideri, sürekli bakıcı giderine ilişkin maddi tazminat talepleri ve manevi tazminat talebinin reddine,
3-Maddi tazminat davası yönünden; Harçlar Kanunu'na göre alınması gerekli 1.243,24 TL harcın, davacı tarafından yatırılan 191,27 TL peşin harç ile 3.122 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 3.313,27 TL harçtan mahsubu ile fazla yatan 2.070,03 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
4-Davacı tarafından yatırılan harçtan mahsup edilen 1.243,24 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Manevi tazminat davası yönünden; Harçlar Kanunu'na göre alınması gerekli 54,40 TL harcın davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
6-Davacı tarafından sarf edilen 2.223 TL yargılama giderinin, davanın kabul ret oranına göre hesaplanan 41,71 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geriye kalan 2.181,29 TL'nin davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Davalı tarafından sarf edilen 356,53 TL yargılama giderinin, davanın kabul ret oranına göre hesaplanan 6,69 TL'nin davalı üzerinde bırakılmasına, geriye kalan 349,84 TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-Kabul edilen maddi tazminat davası yönünden; karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/1. Maddesi uyarınca davacı lehine takdir olunan 4.080 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
9-Reddedilen maddi tazminat davası yönünden; karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/3-4. Maddesi uyarınca tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümüne göre hesaplanan 4.080 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
10-Ret edilen manevi tazminat davası yönünden; karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 10/4. Maddesi uyarınca tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümüne göre hesaplanan 4.080 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
11- Dosyada mevcut gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde ------- Adliye Mahkemesi'nin ilgili Hukuk Dairesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar okundu, ana hatlarıyla anlatıldı.16/12/2020