T.C.
İSTANBUL ANADOLU
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2018/458
KARAR NO: 2018/403
DAVA: KIYMETLİ EVRAK İPTALİ
DAVA TARİHİ: 13/04/2018
KARAR TARİHİ: 27/04/2018
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile, Davacı Bankanın ---Şubesi personellerinin üzerine zimmetli bulunan --- ve --- seri numaralı 2 adet hesap cüzdanı şube içerisinde yapılan inceleme ve araştırma sonucu bulunamamış olup hesap cüzdanlarının zayi olduğu ortaya çıkmış, bu evrak aynı zamanda ibraz senetlerinden olduğundan, Hesap cüzdanları seri noları ile takip edildiğinden, üzerinin doldurularak banka veya mudi hesapları aleyhine hak iddia edilebileceği, zayi edilen hesap cüzdanları için, 3. Şahısların eline geçmesi durumunda kötüniyetli olarak kullanılabileceği, hak iddia edilebileceğinden, müvekkilim banka olduğundan 3. Şahısları mağdur etmesi de mümkün olamayacağından teminat aranmaksızın, yargılama sonuçlanıncaya kadar hesap cüzdanlarının kullanılmaması yönünde tedbir kararı verilmesini, zayi edilen hesap cüzdanlarının iptalini istemiştir.
Dava, davacı banka nezdinden kaybolduğu iddia edilen hesap cüzdanlarının zayi nedeniyle iptali istemine ilişkindir.
Kıymetli evrak niteliğini taşıyan bütün senetlerin ziyaı ve iptali genel olarak TTK.nun 651-653. Maddeleri arasında düzenlenmiştir. Hamile yazılı senetlerin iptali için TTK.nun 661-666. Maddeleri arasında, nama yazılı senetlerin iptali bakımından ise TTK.nun 657. Maddesinde özel düzenleme getirilmiştir.
TTK.nun 831/2. Maddesinde cirosu mümkün olan makbuz senedi ve varant dışındaki emre yazılı senetlerin iptali hakkında poliçelere ilişkin hükümlerin uygulanacağı belirtilmiştir. Yine, aynı hükme göre, TTK.nun 826. Maddesinde düzenlenmiş olan "emre yazılı havale" ile 830. Maddesinde hükme bağlanan "emre yazılı ödeme vaatleri" hakkında da poliçelerin iptaline ilişkin hükümler uygulanır.
Davacı banka tarafından iptali talep edilen evrak banka cüzdanı olup, ibraz senedi mahiyetindedir.
İbraz senetleri, içerdikleri hak uyarınca borçlunun, edimini sadece maddi hukuk açısından yetkili olan kişiye ve bu kişinin ibraz etmesi koşuluyla yerine getirdiği, ancak maddi hukuk açısından yetkili olduğunu kanıtlayana, senet ibraz edilmeden de edimde bulunabilme hakkını elinde tuttuğu senetlerdir. Borçluya senet olmaksızın da ifa olanağının tanıdıkları için, ibraz senetleri kambiyo niteliğine haiz değildir. İbraz senetlerinin kaybı halinde ise TBK.nun 105. Madde hükmü (818 S.lı BK. m. 89) uygulama alanı bulur (Poroy/Tekinap, Kıymetli Evrak Hukuku Esasları, 13. Baskı s.47-48).
Her ne kadar davacı banka tarafından zayi olan hesap cüzdanlarının iptali talep edilmiş ise de, Türk Ticaret Kanunu'na göre iptali talep edilen senetlerin kıymetli evrak niteliğinde olması gerektiği, yukarıda belirtildiği üzere, iptali talep edilen hesap cüzdanlarının ibraz senedi mahiyetinde olduğu, kambiyo niteliği bulunmadığı, ziyaı halinde ise TBK.nun 105. Madde hükmüne göre hareket etmek etmek gerektiği anlaşıldığından, koşulları oluşmayan davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1- Dava şartları oluşmadığından davanın REDDİNE,
2- Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer OLMADIĞINA,
3- Davacı tarafından yapılan harç ve giderlerin üzerinde BIRAKILMASINA,
4- Bakiye gider avansının talep halinde davacıya İADESİNE,
Dair, kararın tebliğiden itibaren 2 hafta içinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 27/04/2018