T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/336 Esas
KARAR NO: 2021/378
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 25/05/2021
KARAR TARİHİ: 08/06/2021
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; keşidecisi müvekkili ....-------- çeki kaybettiğini, boş çek yapraklarının kötü niyetli insanların eline geçip kullanmaları ihtimali olması nedeniyle ödemeden men kararı ve çeklerin iptaline karar verilmesini iddia ve talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :Dava;Zayi nedeni ile çek iptali talebine ilişkindir.
Davanın dayanağı, 6102 sayılı T.T.K.nun 818. maddesi delaletiyle aynı Kanunun 757, 762, 763, 764. maddeleridir.
Dava dilekçesinden ve celp edilerek mahkememiz dava dosyası içersine alınan soruşturma dosyası ile anlaşıldığı üzere iptali istenen çek yapraklarının davacının banka hesabı üzerinden alınmış --- çekler soruşturma dosyasının tetkiki ile davacı tarafından akıbetinin bilinmediği bildirilmiştir.
Ayrıntıları Yüksek ------ sayılı ilamında vurgulandığı üzere; "...TTK'nın 818(1)-s maddesi, 757 ila 763 maddeler ile 764. maddesinin 1. fıkrasına göre ancak kıymetli evrakların zayi olması durumunda iptale tabi olduğunun hüküm altına alındığı, henüz kıymetli evrak vasfını kazanmayan boş çek yapraklarının zayi nedeniyle iptale konu edilemeyeceği...", dava konusu olayda da kıymetli evrak vasfını haiz olmayan boş çek yaprakları hakkında dava açıldığı, bu nedenle de davacının boş çek yaprağı ile ilgili işbu davayı açmakta hukuki yararı bulunmadığı anlaşılmaktadır.
Zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı, TTK'nin 651.maddesi uyarınca, çeke bağlı alacağı olan hamile aittir. Bu nedenle keşideci sıfatındaki davacının, zayi davası açma hakkı bulunmamaktadır. Zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı, TTK'nin 651.maddesi uyarınca, çeke bağlı alacağı olan hamile aittir.
TTK.669-677.maddelerinde yer alan yasal düzenlemeye, yerleşik uygulamaya göre çek keşidecisinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır.
Dava dilekçesinin incelenmesinden, zayi edilen çeklerle ilgili çek hesabının davacıya ait olduğu anlaşılmıştır.
TTK nun 757-765 maddelerinde yer alan hükümler uyarınca çek keşidecisinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır. Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK 651/2. maddesi uyarınca çek hamiline aittir. Aynı zamanda iptali talep edilen çeklerin imza dahi olmaksızın boş çek yaprağı niteliğinde olduğu, boş çek yaprağının da iptalinin talep edilemeyeceğinden, bu itibarla,davacıya ait olan ve zayi edildiği bildirilen çeklerin zayi nedeniyle iptali için davacının dava açamayacağı, davacının hamil kabul edilemeyeceği anlaşıldığından davanın reddine karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Nihai olarak talebin H.M.K.'nin 382/6 madde hükmünde çekişmesiz yargı işleri arasında belirtilen kıymetli evrakın iptaline ilişkin olduğu,re'sen araştırma ilkesinin hakim olduğu H.M.K.'nun 316 madde hükümleri gereğince basit yargılama usulüne tabii bulunduğu, çekişmesiz yargı işlerinde karşı taraf olmadığından tahkikat aşamasının sonuçlandırılmasının dosya üzerinden sonlandırılmasının mümkün bulunması nedeni ile aşağıdaki şekilde karar tesis edilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harç peşin alındığından, yeniden alınmasına yere olmadığına,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Bakiye gider avansının davacı tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilin yokluğunda kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.