T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/371
KARAR NO: 2023/979
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 25/05/2023
KARAR TARİHİ: 09/11/2023
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkili davacı ... ---- bulunan-----... isimli işyerinin sahibi olduğunu, keşidecisi ----- tarafından müvekkiline yaptığı elektrik işleri için ----- Şubesi’nin -----seri numaralı, 10/09/2023 keşide tarihli, keşide yeri ------olan 300.000,00 TL bedelli çeki keşide ederek verdiğini, müvekkilinin lehtarı ve zilyedi olduğu çekin kaybedildiğini, çekin kaybolduğunun fark edilmesinden sonra düşmüş veya çalınmış olması muhtemel çekle ilgili müvekkili tarafından ----- Cumhuriyet Başsavcılığı ----- soruşturma nolu dosyasında şikâyette bulunulduğunu ve muhatap bankaya gerekli talimatın verildiğini, ancak çeki eline geçiren kişinin, çek karşılığını bankadan tahsil etmesi veya çeki işletmesi tehlikesinin halen söz konusu olduğunu, çekin üçüncü şahısların eline geçmesinin müvekkili açısından telafisi imkânsız zararlar doğurabileceğinden çek bedelinin bankadan alınmaması için öncelikle ödeme yasağı konulmasını, -----Şubesi’nin-----IBAN numaralı hesabı üzerinden keşide edilen ------seri numaralı 300.000,00 TL tutarındaki 10/09/2023 tarihli çekin zayii nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE ;Dava, -----Şubesine ait, keşidecisi ----olan, ------ seri nolu 10/09/2023 keşide tarihli 300.000 bedelli çekin zayi nedeniyle iptali talebine ilişkindir. Uyuşmazlığın; dava konusu çekin kaybedilip kaybedilmediği, kaybedilmiş ise çekin iptaline karar verilip verilemeyeceği noktalarında toplandığı anlaşılmıştır.
Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteyebilmek için gerekli olan şartlardan birisi de, senette mündemiç olan hakkın varlığını sürdürmesidir.
Hasımsız olarak açılan ve kesin hüküm niteliği de taşımayacak olan bu türden istemlerin çekişmesiz yargı işi olduğu, davacının mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunmasını yeterli saymak gereklidir.
Aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, çeklere de uygulanacak olan TTK'nin 757 ve devamı maddelerindeki zayi nedeniyle kıymetli evrak iptali hükümlerinin uygulanmasını imkânsız hale getirecektir.
Kaldı ki, dava sırasında yapılan ilanlar sonucunda, hak sahipleri varsa ortaya çıkabilecek ve kendilerine karşı istirdat davası açılabilecek ya da hak sahipleri tarafından hasımlı olarak açılacak bir dava ile, çek iptali kararının iptali talep edilebilecektir.Davacı tarafından zayi edildiği bildirilen çek ile ilgili olarak TTK 761. ve 762. madde hükümleri gereğince çeki bulanların veya herhangi bir nedenle ellerinde bulunduranların ilk ilan tarihinden itibaren 3 aylık süre içinde mahkememize ibraz etmeleri veya bir bildirimde bulunmaları, aksi takdirde çeklerin iptaline karar verileceği konusunda ---- Gazetesinde ilanlar yapılmış,-----Bankası na yazılan müzekkereye 21/09/2023 tarihi itibariyle dava konusu çekin bankaya ibrazının olmadığı cevabı verilmiş, çekle ilgili yasal ilan süresinin geçtiği uyuşmazlık konusu çekin hüküm verilinceye kadar mahkememize de ibraz edilmediği anlaşılarak, davanın kabulü ile davaya konu çekin zayi nedeniyle iptaline karar verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
Davanın KABULÜ ile,
1- Keşidecisi -----Olan,-----Şubesine ait, ----- seri nolu, 10/09/2023 keşide tarihli, 300.000 TL bedelli çekin zayi nedeniyle İPTALİNE,
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gerekli 269,85 TL harcın davacı tarafça dava açılırken peşin olarak yatırılan 179,90 TL harcın mahsubu ile arta kalan 89,95 TL harcın davacı taraftan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Dosyada arta kalan gider avansının karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine, Dair davacı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde----- Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.