T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/835 Esas
KARAR NO: 2023/526
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 19/10/2022
KARAR TARİHİ: 01/06/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: ----- Orman İşletme Müdürlüğü tarafından yaşanan yangın sebebiyle müvekkili aleyhine hüküm kurulduğunu, müvekkili tarafından-----Orman İşletme Müdürlüğüne 166.179,02 TL ödeme yapıldığını, poliçe gereğince müvekkili şirketin ödemek durumunda kaldığı bedelden davalının sorumlu olduğunu, kısmen rücuen tahsili için davalı aleyhine icra takibi başlatıldığını, davalı tarafından takibe itiraz edilerek takibin durduğunu, arabuluculuk yoluna gidildiğini ancak anlaşmanın sağlanamadığını, davalı ile müvekkili arasında imzalanan poliçe ile üçüncü şahısların yangın dolayısıyla uğrayacakları zararları teminat altına alındığını, poliçe hükümlerine göre davalının %20 sorumluluğu bulunduğunu, uyuşmazlığa konu rücu ilişkisinin kesinleşmiş bir mahkeme kararına binaen davalının poliçe kapsamında sorumluluğunda olan tutarın dava dışı ---- İşletme Müdürlüğüne ödenmesinden kaynaklandığını iddia ederek; fazlaya ilişkin hakkı saklı kalmak kaydıyla----İcra Müdürlüğünün ------esas sayılı dosyaya yapılan itirazın iptali ile takibin davamını, %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:Davalı vekilinin cevap dilekçesinde, özetle, talebin teminat dışı olduğundan müvekkil şirketin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, talebin muafiyet altında kaldığından dolayı müvekkil şirketin sorumluluğunun bulunmadığını, bildirim yükümlülüğünün süresi içinde yerine getirilmediğini, muafiyet oranının ve müvekkil şirketin ödeme ile sorumlu tutarların tespit edilmesi gerektiğini, talebin belirli bir alacak olmadığından dolayı %20 icra inkar tazminatına itiraz ettiklerini, müvekkilinin ancak ihbar tarihinin 45 gün sonrasından itibaren faizle sorumlu tutulabileceğini savunarak; davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep ve beyan etmiştir.
İNCELEME ve GEREKÇE :
Mahkememiz tarafından alınan 06/05/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
"1. Poliçe Limitlerinin, Üçüncü Şahsılara karşı sorumluluk, Ürün Sorumluluk ve Çevre kirliliği için 10.000.000 USD kombine tek limit olarak sağlandığı poliçeden tespit edilmiştir.
2.-----. Asliye Hukuk Mahkemesi Esas No: ---- ve Karar ---- numaralı kararda görüleceği üzere, Orman Genel Müdürlü zararının meydan gelen yangın sebebi ile 90.985,09 TL olduğu anlaşılmıştır.
3. 10.000 USD poliçe muafiyetinin 19.07.2011 --- döviz satışta kuruna göre (1,6573) 16.573 TL olarak hesap edilmektedir. Muafiyet sonrasında hasar tutarının 74.412,09 (- 90.985,09 TL -16.573 TL) olduğu hesap edilmiştir.
4. Davalı Sigortacının 9020 hissesine isabet eden tutarın hasar tarihi itibari ile 14.882,42 TL olduğu hesap edilmiştir.
5. Davacı İşletme taraf Hasarın bildirimi 17.02.2017 tarihinde Davacının temsilciğini yapan ----- bildirdiği dava dosyasından bulunan belgelerden tespit edilmiştir.
6. ----- olan Dava dışı ----- %30 oranında kendi hissesine isabet tutarı faizi ile beraber ödediği yine dosyada bulunan belgelerden tespit edildiği,
7. Faiz ve diğer hesaplamaların Uzmanlık Alanım dışında kaldığı,
8. Taraflar arasında uyuşmazlık ile ilgili sadece görüş bildirdiğim," hususları tespit edilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
Dava, davacının (Yargıtay -----. Hukuk Dairesi ----Esas ve -----Karar sayılı ilamı ile kesinleşmiş) ----- Asliye Hukuk Mahkemesi'nin----- Esas sayılı ilamına dayalı olarak dava dışı ---- Orman İşletme Müdürlüğü'ne ödediği 166.179,02-TL tazminat nedeniyle ve taraflar arasındaki 31/08/2010-31/08/2011 tarihlerini kapsayan poliçe nedeniyle davalıya karşı açtığı rücuen tazminat davasıdır.
-----. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 16/12/2014 tarihli-----Esas ve -----Karar sayılı ilamı incelendiğinde ----- ili,---- ilçesi,----mevkii, ---- nolu bölmede 19/07/2011 tarihinde meydana gelen yangın sebebiyle davalının (eldeki davanın davacısının) 91.749,69 TL (19/07/2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte) tazminata mahkum edildiği, hükmün Yargıtay----Hukuk Dairesi ----Esas ve ------ Karar sayılı ilamı onanarak 25/10/2018 tarihinde kesinleştiği görülmüştür.Davacının dava dışı kuruma 14/01/2019 tarihinde 166.179,02 TL ödediği görülmüştür. -----İcra Dairesi'nin ------ Esas sayılı takibi incelendiğinde davacının davalıdan 29.935,80 TL -----. Asliye Hukuk Mah------ sayılı kararda müvekkil aleyhine hükmedilen ve karşı tarafa ödenen alacağın sigortalı şirketten imzalanan poliçe gereği rücuen tahsili) alacağı ve 13.190,62 TL (14.01.2019-27.10.2021 arası) işlemiş faizini talep ettiği görülmüştür.Mahkememizce davacı vekili dava konusu olay ile ilgili sigorta şirketine takip öncesi bildirim yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise ne zaman yapıldığı hususunda beyanda bulunması ve buna ilişkin tüm delillerini sunması için 2 haftalık kesin süre verilmiş, verilen sürede davacı vekilinin 08/03/2023 tarihli beyan dilekçesi sunduğu görülmüştür.
Mahkememizce dosya*uyuşmazlık konusu olayın ve takibe konu alacağın taraflar arasındaki sigorta sözleşmesine göre, sigorta kapsamında ve limitinde kalıp kalmadığı, kalıyorsa hangi miktarda kaldığı,
*sözleşme ve yasa hükümlerine göre tazminattan muafiyet söz konusu olup olmadığı,
*14/01/2019-27/10/2021 tarihleri arasında temerrüt faizi işleyip işlemediği,
*davalı sigortacıya takip tarihinden önce bildirim yapılıp yapılmadığı, yapıldıysa ne zaman yapıldığı ve temerrütün gerçekleşip gerçekleşmediği, gerçekleşmişse ne zaman gerçekleştiği,
*takip tarihi itibariyle temerrüt faizinin miktarının ne olduğu
hususlarının tespiti için sigorta bilirkişisine verilmiştir.
Bilirkişi tarafından 06/05/2023 tarihli rapor ile "Poliçe Limitlerinin, Üçüncü Şahsılara karşı sorumluluk, Ürün Sorumluluk ve Çevre kirliliği için 10.000.000 USD kombine tek limit olarak sağlandığı, -----Asliye Hukuk Mahkemesi Esas No: ----- ve Karar ------numaralı kararda görüleceği üzere, Orman Genel Müdürlüğü'nün.... zararının meydan gelen yangın sebebi ile 90.985,09 TL olduğu, 10.000 USD poliçe muafiyetinin 19.07.2011 ----- döviz satışta kuruna göre (1,6573) 16.573 TL olarak hesap edilmektedir. Muafiyet sonrasında hasar tutarının 74.412,09 ( 90.985,09 TL - 16.573 TL) olduğu, davalı Sigortacının %20 hissesine isabet eden tutarın hasar tarihi itibari ile 14.882,42 TL olduğu, davacı İşletme taraf Hasarın bildirimi 17.02.2017 tarihinde Davacının temsilciğini yapan ---- bildirdiği, ----olan Dava dışı ------ %30 oranında kendi hissesine isabet tutarı faizi ile beraber ödediği" hususları tespit edilmiştir.
Mahkememizce yapılan değerlendirmede, davanın davacının (Yargıtay ------. Hukuk Dairesi ------ Esas ve -----Karar sayılı ilamı ile kesinleşmiş) ----. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin----- Esas sayılı ilamına dayalı olarak dava dışı---- Orman İşletme Müdürlüğü'ne ödediği 166.179,02-TL tazminat nedeniyle ve taraflar arasındaki 31/08/2010-31/08/2011 tarihlerini kapsayan poliçe nedeniyle davalıya karşı açtığı rücuen tazminat davası olduğu, bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere rizikonun teminat kapsamında kaldığı, muafiyet bedelinin 10.000,00 USD olduğu, davalı sigortacıya bildirimin 12/07/2017 tarihinde yapılmış sayılması gerektiği, her ne kadar bilirkişi raporunda rücua tabi tazminat miktarı 90.985,09 TL üzerinden hesaplanmış ise de, davacının rizikonun gerçekleşmesi nedeniyle dava dışı kuruma 166.179,02 TL ödediği, rücua tabi tazminatın bunun üzerinden hesaplanması gerektiği, zararın teminat limitleri kapsamında kaldığı, buna göre düşülmesi gereken muafiyet bedelinin 16.699,00 TL (riziko tarihi 19/07/2011 günündeki USD kuru 1,65 TL x 10.000,00 USD) olduğu, muafiyet sonucu rücua tabi tazminat miktarının 149.679,02 TL olduğu, bu miktar üzerinden davalının sigorta sözleşmelerine göre %20 hissesine isabet eden tutarın 29.935,80 TL olduğu, yine davalıya bildirimin 12/07/2017 yapıldığı dikkate alındığında sigortacının 29/08/2017 tarihinde temerrüte düştüğü, temerrüt tarihi ile takip tarihi arasında işlemiş faizin 19.462,17 TL olacağı (29.08.2017 ve 01.07.2018 arasındaki 306 gün için yıllık %9,75 faiz uygulanarak %8,1739726027397, 01.07.2018 ve 01.01.2020 arasındaki 549 gün için yıllık %19,50 faiz uygulanarak %29,330136986301, 01.01.2020 ve 01.01.2021 arasındaki 366 gün için yıllık %13,75 faiz uygulanarak %13,787671232877, 01.01.2021 ve 27.10.2021 arasındaki 299 gün için yıllık %16,75 faiz uygulanarak %13,721232876712 olmak üzere toplam %65,01301369863 faiz uygulanmıştır), ancak takipte 13.190,62 TL (14.01.2019-27.10.2021 arası) faiz talep edildiği, mahkememizce talebi aşar nitelikte hüküm kurulamayacağı, alacağın likit olması, davacının talebinin bulunması ve davalının itirazında haksız çıkmış olması nedeniyle davalının icra inkar tazminatına mahkum edilmesi gerektiği kanaatine varılmış, davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi açıklandığı üzere,
1-Davanın KABULÜ ile, davalı borçlunun----- İcra Dairesi'nin ------ Esas sayılı takibine yaptığı itirazın İPTALİNE, takibin DEVAMINA,
2-Takip konusu alacağın (43.126,42 TL) yüzde 20'sine karşılık gelen 8.625,28 TL icra ve inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Harçlar Kanunu uyarınca kabul edilen dava değeri (43.126,42 TL) üzerinden hesaplanan ve alınması gereken 2.945,96 TL karar ve ilam harcından dava açılırken peşin olarak alınan 520,87 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 2.425,09 TL harcın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafça yapılan 613,07 TL dava açma masrafı, 25,60 TL vekalet harcı ve 2.567,00 TL bilirkişi/posta masrafından ibaret 3.205,67 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına,
6-Artan gider avansının HMK'nun 333. maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesinden sonra resen ilgilisine iadesine,
7-Davacı yapılan yargılamada kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen dava değeri (xxxx TL) üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-6325 sayılı Yasa uyarınca genel bütçeden sarf edilen 1.560,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine sunulacak dilekçe ile-----Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.