T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/664 Esas
KARAR NO: 2023/386
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 02/09/2022
KARAR TARİHİ: 04/05/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, müvekkil şirkete ait ---- plaka nolu araç ile davalı araç sürücüsünün idaresindeki -----plaka nolu araç arasında maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, taraflar arasında anlaşmalı maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı düzenlediğini, çarpmanın sonucunda müvekkiline ait araçta ciddi hasarların meydana geldiğini, müvekkil şirket aracında meydana gelen hasarların tespiti için 285,75 TL tutarında ekspertiz ücreti ödendiğini, hesaplanan araç hasar onarım bedelinin 6.172,82 TL'nin müvekkili tarafından ödendiğini, davalı sigorta şirketi müvekkiline 3.613,35 TL tutarında ödemede bulunulduğunu, kalan bakiye hasar bedeli ve ekspertiz ücreti olan 2.845,555 TL'nin tahsili için davalılar aleyhine ----İcra Müdürlüğü------ esas sayılı icra dosyası ile takip başlatıldığını, davalıların takibe itiraz etmesi üzerine takibin durduğunu, arabuluculuk yoluna gidildiğini ancak anlaşmanın sağlanamadığını, davalıların kötü niyetli itirazından dolayı icra inkar tazminat taleplerinin bulunduğunu iddia ederek; davanın kabulünü, borçluların takibe, asıl alacağa, ferilerine ve faize ilişkin haksız itirazlarının iptalini,----.İcra Müdürlüğü ----- esas sayılı icra dosyasındaki takibin devamını, alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:Davalı----- vekilinin cevap dilekçesinde, özetle, zamanaşımı ve hak düşürücü süreye ilişkin itirazlarının bulunduğunu, delillerin taraflarına tebliğini, davacı tarafından yapılan ekspertiz rapor ücretinin dolaylı zarar olmasından dolayı trafik sigortası teminatları dahilinde olmadığını, davacının tazminat talep ettikleri araç için müvekkilinin ödeme yaptığını, davacının icra inkar tazminat talep hakkının bulunmadığını, müvekkilinin yasal faizden dava tarihinden itibaren sorumlu olduğunu, kusur durumunun tespit edilmesi gerektiğini, müvekkilinin sigortalısının kusuru oranında poliçe limitleri dahilinde sorumlu olduğunu savunarak; zamanaşımı ve hak düşürücü süreler yönünden davanın usulden reddini, davanın esastan reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep ve beyan etmiştir.
İNCELEME ve GEREKÇE :
Sigorta Bilgi Ve Gözetim Merkezi Müdürlüğü,----- İcra Dairesine müzekkereler yazıldığı anlaşıldı.
Mahkememiz tarafından alınan 09/01/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
" * Dava konusu olayın Karayolları Trafik Kanunu Kapsamında maddi hasarlı, TRAFİK KAZASI olduğu,
* Meydana gelen olayda KAÇINILMAZLIK faktörünün etkisinin OLMADIĞI, önlenebilir bir kaza niteliğinde OLDUĞU,
* Dava konusu kaza ile hasar durumunun uyumlu olduğu,
* Dava konusu araçta KDV ve işçilik dahil 5.984,39 TL hasar meydana gelmiş olduğunu,
* Söz konusu kazalı aracın onarımının yetkili servis ve onarım atölyelerinin iş yükü ile doğru orantılı olarak yaklaşık 5 (beş) iş günü süreceği,
* Davaya konu Trafik Kazası Kapsamında;
-----plaka sayılı araç sürücüsü ----- %100 kusur oranı ile ASLİ VE TAM KUSURLU olduğu,
-Söz konusu kaza kapsamında aracın maliki/işleteni yönünden KTK Madde 85 kapsamında müşterek ve müteselsil sorumluluk yönünden değerlendirilmesinin Sn. Mahkemenin takdirlerine maruz olduğu,
-Söz konusu kazanın ----- plaka sayılı araç sürücünün arkadan çarpması şeklinde meydana gelmiş olduğundan-----plaka sayılı araç sürücüsü ------KUSURSUZ olduğu,
*** Her ne kadar Sn. Mahkemenin ara kararı gereği kusur değerlendirmesi yapılmış olsa da dava konusu kusur durumunun tüm hukuki değerlendirmesi ve takdiri ile, 6754 sayılı bilirkişi kanunu 6. Maddesi kapsamında Bakanlık tarafından 07.09.2020 tarihli bilirkişilerin uyacağı rehber ilkelerin gereği (asli kusurlu, tali kusurlu, kusur oranı) tespiti Hakim yetkisinde olduğu
* Dosya muhteviyatında ----- Şirketi tarafından davacı hesabına 21.09.2022 tarihli ve 551,19 TL ve 3.062,16 TL tutarında toplam 3.613,35 TL hasar ödemesi yapılmış olduğu,
- Bu nedenle davacının 5.984,39 TL — 3.613,35 TL - 2.371,04 TL bakiye alacağının bulunduğu," hususları tespit edilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
Dava, davacının maliki olduğu -----plakalı araç ile davalı sigorta şirketinin ZMMS sigortacısı olduğu, davalı ----maliki olduğu, davalı ----sevk ve idaresindeki ----- plakalı aracın karıştığı 21/08/2019 tarihli trafik kazası nedeniyle davalıların davacıya haksız fiil, KTK 85 ve ZMMS poliçesinden kaynaklı olarak hasar bedeli ve ekspertiz ücreti kaleminden oluşan sigorta/maddi tazminatın tahsiline ilişkin başlatılan takibe vaki itirazın iptali davasıdır.6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1473/1 maddesi uyarınca "Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder."6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1478 maddesi uyarınca "(1) Zarar gören, uğradığı zararın sigorta bedeline kadar olan kısmının tazminini, sigorta sözleşmesi için geçerli zamanaşımı süresi içinde kalmak şartıyla, doğrudan sigortacıdan isteyebilir."Kazanın gerçekleştiği tarihte yürürlükte bulunan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 97. maddesi uyarınca "Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir."Kazanın gerçekleştiği tarihte yürürlükte bulunan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 99. maddesi uyarınca "Sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar."Kazanın gerçekleştiği tarihte yürürlükte bulunan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 90. maddesi uyarınca "(1)Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanunda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Bu tazminatlardan; a) Değer kaybı tazminatı, aracın; piyasa değeri, kullanılmışlık düzeyi, hasara uğrayan parçaları ile hasar tutarı dikkate alınarak, (...) Hesaplanır. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanunda ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır."
Kazanın gerçekleştiği tarihte yürürlükte bulunan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi uyarınca "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar."
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49. Maddesi uyarınca "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. (...)"6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 50. Maddesi uyarınca "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır."6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 61. Maddesi uyarınca "Birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanır."Mahkememizce yapılan değerlendirmede, davanın davalı ----karşı haksız fiilden, davalı -----karşı araç işleteni olmasından dolayı KTK md. 85 kaynaklı ve diğer davalı sigorta şirketi yönünden ZMM sigorta poliçesi kaynaklı açılan trafik kazası nedeniyle maddi hasar ve ekspertiz ücreti kaleminden oluşan sigorta/maddi tazminatın tahsiline ilişkin başlatılan takibe vaki itirazın iptali davası olduğu, davalı ------ sorumluluğundan bahsedebilmek için kusurlu ve hukuka aykırı bir fiilinin bulunması, davacının zarara uğramış olması ve zarar ile fiil arasında nedensellik bağının bulunması gerektiği, yine davalı ------ KTK 85 uyarınca ve sigorta şirketinin de hasarın sigorta poliçesi kapsamında kalması durumunda ------ kusuru oranında zarardan sorumluluğunun olacağı, yine davalıların sorumluluğunun tespit edilmesi halinde yukarıda atıf yapılan TBK 61 maddesi uyarınca müteselsil sorumluluklarının bulunduğu, bu kapsamda somut olay değerlendirildiğinde, 09/01/2023 tarihli bilirkişi raporunda olayın gerçekleşmesinde davalı -----%100 kusurunun bulunduğunun tespit edildiği, mahkememizce de olayın gerçekleşme biçimine göre bilirkişi raporu ile tespit edilen kusur durumunun somut olayın gerçeklerine ve hakkaniyete uygun bulunduğu, yine aynı rapor ile davacının 5.984,39 TL maddi hasar kaynaklı zararının bulunduğu, davalı sigorta şirketinin yapmış olduğu ödeme dikkate alındığında davacı tarafça takipte talep edilebilecek maddi hasara ilişkin tazminat miktarının 2.371,04 TL olduğu, yine eksper ücreti alacağının da 285,75 TL olduğu, davacının eksper ücretine takipte asıl alacağa dahil ettiği ve bu masrafın yargılama sırasında ve kapsamında yapılmamış olması nedeniyle yargılama gideri olarak kabul edilemeyeceği, trafik kazası nedeniyle uğranılan maddi zarar kapsamında değerlendirilmesi gerektiği, neticede davacının maddi zararının 2.656,79 TL olduğu, zarar ile davalı ----- hukuka aykırı ve kusurlu fiili arasında nedensellik bağının bulunduğu (bilirkişi raporunda zararın fiile uygun olduğunun tespit edildiği), zira zararın kusurlu fiil neticesinde gerçekleştiği, davalıların yukarıda açıklanan esaslar ve hukuki sebepler nedeniyle müteselsilen sorumlu olacakları, davalılar ----- yönünden maddi hasara ilişkin tazminata ilişkin olarak temerrütün TBK 117/2 maddesi uyarınca olay tarihi olan 21/08/2019 tarihinde gerçekleştiği, sigorta şirketi yönünden ise temerrütün KTK 99 maddesi uyarınca kısmi ödeme tarihinde (takipteki taleple bağlı kalmak kaydıyla) gerçekleştiği, eksper ücreti yönünden davalıların takipten önce temerrüte düşürüldüğüne dair bir delil bulunmadığı, bu sebeple mahkememizce kabul edilen maddi hasara ilişkin asıl alacak miktarı dikkate alındığında takipte talep edilebilecek işlemiş faiz miktarlarının basit matematik hesapla hüküm fıkrasındaki gibi olacağı, yine taleple bağlılık ilkesi gereğince takip sonrası dönem için de tüm davalılar yönünden yasal faiz işletilmesi gerektiği kanaatine varılmış, tüm bu gerekçelerle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi açıklandığı üzere,
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, davalı borçluların -----. İcra Müdürlüğü'nün ----- Esas sayılı takibine yaptığı itirazın;
a) Davalı-----yönünden 2.656,79 TL asıl alacak ve 37,80 TL (01/01/2021-01/02/2021 arası 31 Gün %16,75) İşlemiş Faiz, 366,31 TL (01/01/2020-01/01/2021 arası 366 Gün %13,75) İşlemiş Faiz,188,78 TL (21/08/2019-01/01/2020 arası 133 Gün %19,50) İşlemiş Faiz yönünden İPTALİNE, takibin davalı ------ yönünden bu miktarlar üzerinden ve taleple bağlılık ilkesi gereğince takip sonrası adi yasal faiz işletilmek suretiyle DEVAMINA,
b) Davalılar -----yönünden 2.656,79 TL asıl alacak ve 347,20 TL işlemiş faiz yönünden İPTALİNE, takibin davalılar ------ yönünden bu miktarlar üzerinden ve takip sonrası adi yasal faiz işletilmek suretiyle DEVAMINA, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
2-Davacının icra inkar tazminatı taleplerinin REDDİNE,
3-Harçlar Kanunu uyarınca kabul edilen dava değeri (davalı -----yönünden 3.249,68 TL; davalılar ----- yönünden 3.003,99 TL) üzerinden hesaplanan ve alınması gereken karar ve ilam harcından dava açılırken peşin olarak alınan 80,70 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 141,28 TL harcın (davalılar------ 124,50 TL'si ile sınırlı sorumlu olmak üzere) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafça yapılan 172,90 TL dava açma masrafı, 1.419,50 TL bilirkişi/posta masrafından ibaret 1.592,40 TL yargılama giderinin kabul/dava değeri oranına (davalı ---- yönünden 3.249,68/3.480,56 TL; davalılar----- yönünden 3.003,99/3.480,56 TL) göre 1.486,76 TL’sinin (davalılar ------1.374,36TL'si ile sınırlı sorumlu olmak üzere) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Artan gider avansının HMK'nun 333. Maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesinden sonra resen ilgilisine iadesine,
6-Davacı yapılan yargılamada kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen dava değeri (davalı ----- yönünden 3.249,68 TL; davalılar -----yönünden 3.003,99 TL) üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/2 uyarınca hesaplanan 3.249,68 TL (davalılar------ 3.003,99 ile sınırlı sorumlu olmak üzere) vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı ------ yapılan yargılamada kendisini vekille temsil ettirdiğinden onun yönünden reddedilen dava değeri (230,88 TL) üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/2 uyarınca hesaplanan 230,88 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ----- verilmesine,
8-6325 sayılı Yasa uyarınca genel bütçeden sarf edilen 1.600,00 TL arabuluculuk ücretinin kabul/dava değeri oranına (davalı -----yönünden 3.249,68/3.480,56 TL; davalılar -----yönünden 3.003,99/3.480,56 TL) göre 1.493,86 TL’sinin (davalılar ------1.380,92 ile sınırlı sorumlu olmak üzere) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına, bakiye 106,14 TL’sinin davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,Dair, davacı yüzüne karşı, davalıların yokluğunda miktar itibariyle kesin olmak üzere karar verildi.