T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/833 Esas
KARAR NO: 2024/285
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 25/08/2023
KARAR TARİHİ: 28/03/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ------- -------- Mah. ------- Sk.NO:------- ------- adresinde kiraladığı KAFE olarak kullanacağını beyan ettiği yer için 12.12.2018 tarihinde yapılan ------- nolu mukavele numarasıyla müvekkili İdarenin su abonesi olduğunu, aynı zamanda sözleşmenin fiili kullanıcısı olduğunu, sözleşmeye tahakkuk etmiş olan borcunu ödemesi için kendisine ihtarnameler gönderildiği halde borcu ödemekten imtina ettiğini, 05.02.2021 tarihinde sözleşmenin borçtan iptal edilerek fesh edildiğini, idare alacağının tahsili iş için yasal takip işemleri başlatıldığını, 01.11.2021 takip tarihi itibariyle dava konusu sözleşmeden kaynaklı 3.533,18-TL asıl alacak, 2.635,10-TL gecikme cezası, 5,68-TL KDV olmak üzere toplam 6.174,01 TL İdare alacağının bulunduğunu, borçlu davalının, abone sözleşmesinin tarafı olduğundan su kullanımından doğan borçlardan sorumlu olduğunu, bu borcu ödemekle mükellef olduğunu, borcun muhtevasını gösteren mukavele evrakları, abone hesap kartı, abone föyü, gecikme cezası olşum tablosu, gecikme cezası oranlarının gösteren tablo, makam oluru ve sair belgeler dilekçemiz ekinde sunulduğunu, müvekkili İdarenin, 3305 sayılı kanunla değişik 2560 sayılı kanunla --------Büyük Şehir Belediyesi’nin su ve kanalizasyon hizmetlerini yürütmek, bu amaçla gereken her türlü tesisi kurmak ve kurulu olanları devralıp işletmek üzere kurulmuş olduğunu, gerekli işlemleri ve eylemleri yapmak üzere yönetmelikler düzenlendiğini, 2560 sayılı Kuruluş Kanunun 2, maddesinin (c) bendi uyarınca Bölge içerisindeki su kaynaklarının, deniz, göl, akarsu kıyılarının ve yer altı sularının kullanılmış sularla ve endüstri atıkları ile kirletilmesini, bu kaynaklarda suların kaybına ve azalmasına yol açacak tesis kurulmasını ve bu tür faaliyetlerde bulunulmasını önlemek ve bu konuda her türlü teknik, idari ve hukuki tedbirleri almak yetkisi ile teçhiz kılındığını, 2560 sayılı kuruluş kanununun 23. maddesi hükmü gereği su satışı ve kullanılmış sularla çevreyi kirletmeyecek önlemlerin alınması ve aldırılması ile ilgili tarifelerin hangi kriterlere göre saptanacağını ve bu şekilde saptanan bedellerin hangi usul ve esaslara göre tahsil edileceğini belirlemek üzere tarifeler yönetmeliği hazırlandığını, yapılan tahakkuklar ve uygulanan cezalar iş bu Tarifeler Yönetmeliği esas alınarak yapılmakta olduğunu belirterek, haksız ve dayanaksız itirazın iptali ile takibin devamına, borçlunun % 20’den az olmamak üzere icra inkar tazminatı ödemesine, asıl alacağa takip tarihinden itibaren -------- gereği %19,2 Yıllık faiz ve gecikme cezası işletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE; Taraflar arasında Su Abonelik Sözleşmesi imzalanmış olduğu, sözleşme kapsamında davacı şirket tarafından tahakkuk ettirilen faturaların davalı tarafından ödenmediği gerekçesiyle davalı aleyhine -------- Esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığı, itirazın iptali ve takibin iptali istemiyle işbu davanın açılmış olduğu anlaşılmaktadır.6335 sayılı Yasanın 2. Maddesi ile 6102 Sayılı TTK.'nın 5. maddesinin 3 ve 4 nolu fıkraları değiştirilerek Ticaret Mahkemeleri ile Asliye Hukuk Mahkemeleri arasındaki iş bölümü ilişkisi görev ilişkisine dönüştürülmüştür ve görev hususu HMK'nun 114/c maddesi uyarınca dava şartlarından olup yargılamanın her aşamasında re'sen dikkate alınır.Davanın Ticaret Mahkemelerinde görülebilmesi için açılan davanın mutlak veya nispi ticari davalardan olması gerekmektedir. Mutlak ticari davalar kanunda sınırlı sayıda sayılmış olup, nispi ticari davalar da her iki tarafın tacir olması ve ticari işletmelerine ilişkin olması şartına bağlı tutulmuştur.-------- Sayılı kararında;"...TTK'nin 12. maddesinde "Bir ticari işletmeyi, kısmen de olsa, kendi adına işleten kişiye tacir denir. Bir ticari işletmeyi kurup açtığını, sirküler, gazete, radyo, televizyon ve diğer ilan araçlarıyla halka bildirmiş veya işletmesini ticaret siciline tescil ettirerek durumu ilan etmiş olan kimse, fiilen işletmeye başlamamış olsa bile tacir sayılır. Bir ticari işletme açmış gibi, ister kendi adına, ister adi bir şirket veya her ne suretle olursa olsun hukuken var sayılmayan diğer bir şirket adına ortak sıfatıyla işlemlerde bulunan kimse, iyiniyetli üçüncü kişilere karşı tacir gibi sorumlu olur." hükmü ile anılan Yasa'nın 11. maddesinde "Ticari işletme, esnaf işletmesi için öngörülen sınırı aşan düzeyde gelir sağlamayı hedef tutan faaliyetlerin devamlı ve bağımsız şekilde yürütüldüğü işletmedir. Ticari işletme ile esnaf işletmesi arasındaki sınır, --------- çıkarılacak kararnamede gösterilir.” Yine TTK’nın 15. maddesinde de "İster gezici olsun ister bir dükkânda veya bir sokağın belirli yerlerinde sabit bulunsun, ekonomik faaliyeti sermayesinden fazla bedenî çalışmasına dayanan ve geliri 11. maddenin ikinci fıkrası uyarınca çıkarılacak kararnamede gösterilen sınırı aşmayan ve sanat veya ticaretle uğraşan kişi esnaftır." düzenlemesi bulunmaktadır. Dairemizin yerleşik uygulamaları gereğince, bir kimsenin vergi mükellefi olması, TTK yönünden de tacir kabul edilmesini gerektirmez. Ticaret siciline ya da Oda'ya kayıtlı olmamak da tacir olmamanın kesin bir kanıtı olmadığı gibi, vergi mükellefi olup olmamak da tacir ve esnaf ayrımında kesin bir ölçüt olarak kabul edilemez. Mülga 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1463. maddesine göre, ---------- 18.06.2007 tarihinde kararlaştırılıp, 21.07.2007 tarih ve -------- sayılı ------- yayımlanan, --------- sayılı -------- Kararında esnaf - tacir ayırımının nasıl yapılacağı belirlenmiştir. 6103 sayılı Türk Ticaret Kanununun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun'un 10. maddesinde ticari işletmeler hakkında 6102 sayılı TTK'nın 11/2 madde ve fıkrasında öngörülen --------- kararı çıkarılıncaya kadar yürürlükte bulunan düzenlemelerin uygulanacağı belirtildiğinden --------- kararının uygulanmasına devam edilerek esnaf ve tacir ayrımının anılan kararda belirtilen kıstasların değerlendirilmesi suretiyle yapılması gerekecektir. Dosya kapsamı itibarıyla itiraz edenin faaliyetinin esnaf faaliyetleri sınırında kaldığı, tacir olduğuna dair dosya içerisinde herhangi bir bilgi ve belge olmadığı, sadece gelir vergisi mükellefi olmasının tacir sayılmasını gerektirmeyeceği, bu nedenle yukarda açıklanan esnaf/tacir ayrımı konusundaki düzenlemeler doğrultusunda değerlendirme yapılmadan..." şeklinde karar verilmiştir. Davalının tacir olmadığı, nisbi yahut mutlak ticari dava niteliğinde olmayan uyuşmazlığın Asliye Hukuk Mahkemelerinde görülmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmakla, HMK'nun 114/1-c ve 115/2 maddeleri uyarınca göreve yönelik dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Mahkememizin görevsiz olması nedeni ile HMK 114/1-c delaletiyle 115/2 maddeleri gereğince davanın usulden REDDİNE
2-HMK 20.Maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra 2 haftalık süre içerisinde dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesi hususunda mahkememizden talep edilmesi halinde dosyanın görevli -------- Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine, bu süre içerisinde müracat edilmemesi halinde davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin ihtarına, (ihtarat yapıldı.)
3-Yargılama giderlerinin görevli ve yetkili mahkemesince değerlendirilmesine,
Dair gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde itiraz yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 28/03/2024