T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/403 Esas
KARAR NO: 2024/295
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 08/01/2021
KARAR TARİHİ: 28/03/2024
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında akdedilen sözleşmenin, davacı şirket ile dava dışı --------- şirketi arasında -------- projesinde inşaat yapım yönetimi işinin yapılmasına ilişkin akdedilen sözleşme kapsamında projenin doğaltaş temin ve montaj işlerini kapsadığını, davacının sözleşme gereği işini tamamlayarak 16.10.2017 tarihinde işi teslim ettiğini,işin bitiminde alacağı 886.879,28 TL +KDV= 1.046.517,55 TL için 2 adet fatura kesildiğini, toplam 986.007,40 TL’nin banka havaleleri ile ödendiğini, fakat 60.510,15 TL tutarın ödenmediğini, ödenmeyen tutar kapsamında şirkete ihtarname gönderildiği, ihtarnamenin tebliğinden sonra davacı tarafından verilen 7 günlük sürenin sonunda davalının temerrüde düşürüldüğünü, alacaklarını söz konusu 30.07.2019 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek ticari reeskont faizi ile birlikte talep ettiklerini, davacının şantiye kesintilerinden dolayı (elektrik, su vs.) 15.074,20 TL’ lik borcu mahsup edildiğinde toplam davalı firmanın 45.435,95 TL borcu bulunduğunu davacının yüklendiği işi tam ve eksiksiz şekilde ifa ettiğini, tüm taahhütlerini yerine getirdiğini, projenin yatırımcısı ve ------- işvereni --------- --------- göndermiş olduğu “müvekkilimizin işinde herhangi bir sorun olmadığına ve nakit teminat kesintisinin ödendiğine dair ihtarname gönderildiğini, davalının davacının yapmış olduğu işler ile ilgili hiçbir şekilde eksiklik, noksanlık, ya da sözleşmeye aykırılık görmediğini, bu konuda uyarıda bulunmadığını, İleri sürerek davalıdan 45.435,95 TL’nin 30.07.2019 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek ticari reeskont faizi ile birlikte tahsili ile şirketin menkul ve gayrimenkul mallarına ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının iddia ve taleplerinin haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, huzurda açılan işbu davanın açıkça usule ve yasaya aykırı olduğunu ve reddi gerektiğini, öncelikli olarak işbu davanın yetkisiz mahkemede açılmış olması sebebiyle davanın usulden reddine karar verilmesini, HMK 6. Maddesi “Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir.” hükmü, kanunun sözleşmeden doğan davalarda yetki başlıklı 10. Maddesi “Sözleşmeden doğan davalar, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabilir.” hükmü ve TBK 89. Maddesi uyarınca sözleşmenin ifa yeri borçlunun yerleşim yeri mahkemesi olduğundan ve davalı-borçlu şirketin yerleşim yerinin ------- Mahallesi -------- Sokak, No:------- Daire:------- -------- olduğundan davada yetkili mahkemenin -------- Mahkemeleri olduğunu ve yetkisiz mahkemede açılan davanın öncelikli olarak usulden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE; Dava eser sözleşmesinden kaynaklı alacak talebine ilişkindir. 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesi, yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, iş sahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği, tam olarak iki tarafa borç yükleyen sözleşmedir.
Taraflar arasında eser sözleşmesi ilişkisi bulunmakta olup, iş sahibinin borcu iş bedelini ödemek (TBK'nın 479/1.md.), yüklenicinin borcu ise, eseri iş sahibinin amacına uygun, haklı menfaatlerini gözeterek, sadakat ve özenle ifa etmektir (TBK'nın 471/1).Taraflar arasında işin yapıldığına ilişkin bir uyuşmazlığın olmadığı, uyuşmazlığın davalının bu işin muhatabı olup olmadığı işin ayıplı veya eksik yapılıp yapılmadığı, işin geç teslim edilip edilmediği, davacının davalıdan herhangi bir alacağının olup olmadığına ilişkin olduğu görülmüştür.
Taraf teşkili sağlanmış, bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.Mali Değerlendirme ve Sonuç:Ticari Defterlerin Usulüne Uygun Tutulup Tutulmadığı Yönünden: 2017-2018-2019-2020-2021-2022 dönemi Envanter defterlerinin açılış tasdikinin Vergi Usul Kanunu’nun “Tasdik Zamanı” başlıklı 221. maddesine göre; süresinde alınmış olduğu, davacının e-defter kullanan mükellef olduğu 2017-2020dönemi Ocak- Aralık ayı Yevmiye defteri ile Defteri Kebirin açılış, kapanış -------- onaylı beratlarının süresinde alındığı, V.U.K’nu ve TTK’n una uygun tutulduğu, davacı şirketin kendi ticari defter kayıtlarının birbirlerini doğruladığı, Davacının Takipteki Talebi Yönünden: Davalı şirketin incelenen kendi ticari defter kayıtlarında; davacı ... dava tarihi itibariyle 1.092,00 TL tutarında Alacak bakiyesinin bulunduğu, Eş deyişle davalının kendi ticari defterlerinde davacı şirkete 1.092,00 TL tutarında borcunun gözüktüğü,
Davalı ticari defterlerinde, davacı adına 31.12.2017 tarihinde diğer kesinti açıklamalı 15.074,19 TL borç kaydı yaptığı, Davalı aynı tarihte --------- numaralı yevmiye kaydı ile teminat kesintisi açıklamalı 44.343,96 TL kesinti yaptığı, toplamda davalının ticari defterlerinde (15.074,19+44.343,96) =59.418,15 TL kesinti olduğunun görüldüğü,
Dava tarihi itibari ile davalı kayıtlarında, davacının cari hesap bakiye toplamına kesinti yapılan tutarların toplamı ilave edildiğinde; (1.092,00+59.418,15) = 60.510,15 TL davacının cari hesap alacak bakiyesinin olduğunun görüldüğü,Davalının teminat kesintisi olarak davacının açık cari hesap alacağından düşerek ayrı hesapta takip etmiş olduğu 59.418,15 TL tutar için dava dosyası kapsamında davacıya herhangi bir ihtarname ve bildirim yapmadığı görülmüştür.Davacı dava dilekçesinde detayını açıklamış olduğu 15.074,20 TL tutarı kesinti olarak kabullendiği kalan bakiye 45.435,95 TL tutarın kendisine ödenmesini talep ettiği görülmüştür.Davacının talimatla incelenen ticari defter ve kayıtlarında bilirkişi raporunda davacının davalıdan 60.510,38 TL tutarında alacaklı olduğunu ancak davacının dava dilekçesindeki talebine istinaden davalıdan 45.435,95 TL alacaklı olduğunun tespit edildiği görülmüştür.
Davalının teminat kesintisi olarak davacının alacağından kesmiş olduğu 59.418,15 TL tutar için dava dosyası kapsamında herhangi bir bildirim ve ihtarname yapmadığının görülmüş olması ve davacının dava dilekçesindeki talebi de dikkate alınarak davacı davalıdan dava tarihi itibari ile 45.435,95 TL alacaklı olduğu yönünde görüş ve kanaat belirtilmiştir.
Sözleşme ve İhtarnamelerin İncelenmesi; Davacı şirket ile dava dışı -------- şirketi arasında ------ projesinde inşaat yapım yönetimi işinin yapılmasına dair 13.06.2016 tarihli ------- Sözleşmesi imzalanmıştır. İşbu sözleşmenin incelenmesinde sözleşmenin taraflarının -------- Şti. ve ------- şirketi olduğu görülmektedir.
Bu sözleşmeye göre davalı şirket, ihale yönetimi, yapım yönetimi, kalite güvence ve kalite kontrol yönetimi, sözleşme ve ek talep yönetim, bütçe yönetimi, planlama, risk analiz ve değerlendirme, geçici kabul ve devreye alma, işlerini üstlenmiştir. Sözleşmenin 3.maddesinde İnşaat Yapım Yöneticisinin yükümlülükleri düzenlenmiştir. Sözleşmenin 3.1.maddesi; “İşbu sözleşmenin imzalanmasından sonra gerçekleştirilen tüm imalat ve işler ile ilgili olarak; inşaat yapım yöneticisi, işbu sözleşmenin eki hizmet teklifinde belirtilen hizmetleri eksiksiz olarak ifa etmekle yükümlüdür.” Denilmiştir. Sözleşmenin “Sözleşme bedeli ve ödeme esasları” başlıklı 5.1. maddesinde; “Bu proje kapsamında verilecek hizmetler ile ilgili sözleşme bedeli, yükleniciler ile imzalanacak inşaat yapım işleri (Zemin işleri, kaba işler, ince işler, mekanik & elektrik işleri, çevre düzenleme ve peyzaj vb.) sözleşme bedelleri toplamının %9,5’i tutarında olacaktır.” Şeklindedir. -------- Sözleşmesi:İşbu sözleşmenin taraflarının -------- şirketi ve ------- Mühendislik ... (Yüklenici) olduğu görülmektedir. Sözleşmeye göre işin tesliminin, İnşaat Yapım yöneticisi ------- şirketine yapılacağı kararlaştırılmıştır. Sözleşmenin 16.maddesinde ödeme şeklinin nasıl olacağı düzenlenmiştir. Buna göre; “Yüklenicinin iş programına uygun olarak taahhüt ettiği malzeme ve kaliteli işçilik ile imalatlarını yaptığının kontrolü -------- tarafından yapılacaktır ve ödeme onayı verilecektir. … Kalan sözleşme bedeli yüklenicinin işi mal sahibi ve ------- noksansız teslimi ve kesin hakediş işlemleri sonrası ödenecektir. Hakkedişlerden %5 teminat kesintisi yapılacaktır.” Denilmiştir. Sözleşmenin 24.maddesinde geçici kabul; 25.maddesinde kesin kabul hükümleri düzenlenmiştir. Bu maddede; “yüklenicinin bütün şartları yerine getirmiş olduğu ve kendisine atfedilebilecek hiçbir kusur ve noksan görülmediği takdirde kesin kabul tutanağı yapılır.” Denilmiştir. Madde 26’ya göre ise kesin kabul ile teminat kesintisinin iade edileceği düzenlenmiştir. Sözleşmenin 30.maddesinde sözleşmenin sona erme halleri düzenlenmiştir. Bu maddelerin incelenmesinde; sözleşmenin sona ermesi durumunda------- (İnşaat yapım yöneticisinin) o ana kadar yapılan işlerin bedelini ödeyeceği; yüklenicinin--------- başkaca ödeme talep edemeyeceği düzenlenmiştir. --------- Sözleşmesine Ait Zeyilname- Bu sözleşme ile ilave işler sözleşmeye dahil edilmiş; sözleşme bedeli olan 587.500-TL + KDV olan tutara 256.290-TL + KDV ilave edilerek iş bedeli 843.790-TL + KDV olarak tadil edilmiştir. --------Noterliği’nin 16 Temmuz 2019 tarih ve -------- yevmiye no.lu ihtarnamesi: İşbu ihtarnamenin keşidecisi ...; muhatabı -------- şirketi olup; ihtarname içeriğinde 28.04.2017 tarihli sözleşme uyarınca işin tamamlandığı, 16.10.2017 tarihinde işin teslim edildiği ve geçici kabulün düzenlendiği, 26.01.2018 tarihinde kesin hesap onayının tamamlandığı, bakiye 60.510,15-TL’nin ödenmediği, işbu bedelin işin teslim tarihi olan 26.01.2018 tarihinden itibaren işleyen yıllık %18,50 reeskont faizi ile birlikte 7 gün içerisinde belirtilen banka hesabına ödenmesi hususunun ihtar edildiği görülmektedir. İşbu ihtarname muhataba 22 Temmuz 2019 tarihinde tebliğ edilmiştir. -------- Noterliği’nin 09 Ağustos 2019 tarih ve -------- yevmiye no.lu ihtarnamesi:
İşbu ihtarnamenin keşidecisinin ------- şirketi; muhatabının --------- Mühendislik ... olduğu, --------- Noterliği’nin 16 Temmuz 2019 tarih ve -------- yevmiye no.lu ihtarnamesine karşı cevabi ihtar niteliğinde olduğu, ihtarname içeriğinde proje sürecinde yaşanılan gelen sorunlara ilişkin açıklamalara, imalatlar ile ilgili yaşanan sıkıntılara ilişkin açıklamalarda bulunulduğu, sonuç olarak herhangi bir borçlarının bulunmadığı, aksine rücu edecekleri masraf ve zararların bulunduğu hususları ihtar edilmiştir. -------- Noterliği’nin 02 Mart 2020 tarih ve ------- yevmiye no.lu ihtarnamesi: İşbu ihtarnamein keşidecisinin --------- Şti.; muhatabının --------- şirketi olduğu, ihtarname içeriğinde, --------- Mühendislik ...’ın sözleşemeye göre yapmış olduğu işler ile ilgili olarak herhangi bir şikayetlerinin bulunmadığı, %5 teminat kesintisinin en kısa sürede --------- Mühendislik ... firmasına ödenmesinin istendiği görülmektedir. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Dava eser sözleşmesinden kaynaklı alacak talebine ilişkindir. Taraflar arasında işin yapıldığına ilişkin bir uyuşmazlık bulunmamaktadır. Uyuşmazlık davalının bu işin muhatabı olup olmadığı işin ayıplı veya eksik yapılıp yapılmadığı, işin geç teslim edilip edilmediği, davacının davalıdan herhangi bir alacağının olup olmadığı hususlarında toplanmaktadır. Sözleşmelerin incelenmesi neticesinde, davacı ile davalı arasında söz konusu projenin doğal taş yapım işleri hususunda anlaşıldığı görülmektedir. Sözleşmede her ne kadar davalı tarafın sıfatı inşaat yapım yönetici olarak gösterilmiş ise de; sözleşme içeriğine göre davacının (yüklenicinin) yapacağı işlerin kontrolü, geçici- kesin kabullerinin davalı tarafça yapılacağı kararlaştırılmıştır. Yine işin kabulü sonrası faturaların da davalı şirkete düzenleneceği kararlaştırılmıştır. Sözleşmenin sona ermesine ilişkin bir takım hükümleri düzenleyen maddelerde de, ödemelerin inşaat yapım yöneticisi tarafından yapılacağı düzenlenmiştir. Mali inceleme neticesinde; Taraflar arasında sözleşmeye dayalı bir ticari ilişkinin mevcut olduğu görülmüştür. İhtarnamelerin incelenmesinde; Davalı tarafça davacıya keşide edilen ihtarname, davacının bakiye bedel alacağının ödenmesini içerir ihtarnameye cevabi ihtarname niteliğindedir. Öncesinde ayıplı- eksik iş hususunda davalının davacıya keşide ettiği herhangi bir ihtarname dosya içerisinde mevcut değildir. Yine, 09.08.2019 tarihli cevabi ihtarnamede de net olarak herhangi bir ayıplı- eksik işten söz edilmemiştir.
Tüm dosya kapsamına göre eserin iş sahibi tarafından kabul edildiği anlaşılmaktadır. Bu haliyle davalının ayıp- eksik iş iddialarının soyut nitelikte olduğu, ispata muhtaç olduğu, işin kabulünün yapılması ile birlikte TBK’nın 477.maddesi uyarınca davacı yüklenicinin sorumluluğunun sona ermiş olacağı, davalı tarafça işin tesliminde gecikmelerin söz konusu olduğu ileri sürülmüş ise de; dosya içerisinde bu iddiaya ilişkin olarak da somut delil bulunmadığı, Bu konuda da davalı tarafça davacıya herhangi bir ihtarname keşide edilmediği ve işin kabulünün yapılarak iş bedelinin büyük çoğunluğunun da ödendiği, mahkememizce de benimsenen mali inceleme neticesinde davacının talebi ile bağlı kalınarak davalıdan dava tarihi itibari ile 45.435,95 TL alacağının bulunduğu, davacının iş bu alacağının, işi tamamladığından tahsil şartlarının oluştuğu, davalının işin eksik ve ayıplı yapıldığı iddiasının ispat edemediği taraflar arası imzalanan sözleşmelere göre davacının davalı şirketten yaptığı işin bedelini talep edebileceği değerlendirilmekle davanın kabulü ile 45.435,95 TL'nin alacağın muaccel olduğu davalı temerrüt tarihi olan 30/07/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
Davanın KABULÜ ile,
1-45.435,95 TL'nin 30/07/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gerekli 3.103,72 TL harçtan, davacı tarafça dava açılırken peşin olarak yatırılan 775,94 TL harcın mahsubu ile arta kalan 2.327,78 TL harcın davalı taraftan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafça dava açılırken peşin olarak yatırılan 775,94 TL harcın davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 8.425,00 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
5-Davacı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT göre hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
6-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ------- bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davalı taraftan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
7-Dosyada arta kalan gider avansının karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde --------- Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 28/03/2024