T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/653
KARAR NO : 2025/1025
DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 12/09/2024
KARAR TARİHİ : 04/12/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi özetle: Davacı şirketin --- kasko poliçesi ile sigortaladığı ----- plakalı araç seyir halindeyken davalının Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortacısı olduğu ----- plakalı aracın davacı sigortalı araç ile ön kısımlarından çarpışması suretiyle, 10/03/2024 tarihinde trafik kazası meydana geldiği, İşbu kaza neticesinde, sigortalı araçta maddi hasar meydana geldiği, Sigortalı araçta meydana gelen hasar, eksper tarafından incelenmiş aracın kati ekspertiz raporunda kısmi hasarlı olduğu tespit edilerek aracın tamiri için 83.934,81-TL masraf gerektiği tespit edildiği, Tespit edilen ödeme tutarı, 22/04/2024 tarihinde 47.636,80 TL, 15/04/2024 tarihinde 36.298,00 TL hak sahiplerine ödendiği, davacı sigorta şirketi, sigortalı araçta meydana gelen hasar için hak sahibine ödemiş olduğu hasar bedelinin TTK 1472 hükmü uyarınca rücuen tazmini için davalı sigortacıya başvurmuşsa da tazminat tutarı davalının sigorta poliçesi tarafından eksik karşılandığı, açıklanan nedenlerle, fazlaya ilişkin hakkımız saklı kalmak ve tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile Davamızın kabulü ile bakiye hasar bedelinin tazmini ve tahsile kadar işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili için açılan ----. İcra Müdürlüğü'nün -- sayılı dosyasına yapılan itirazın iptaline takibin aynen devamına, İcra takibinin devamına ve davalı aleyhine 9620'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, Yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesi talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinden özetle; Kazaya karışan ----- plakalı araç müvekkil şirket
tarafından ------ numaralı trafik poliçesi ile sigortalıdır, müvekkil şirket ödeme ile tüm yükümlülüklerini yerine getirdiği, davacının başkaca hak ve alacağı kalmamış olup haksız davanın reddini, davalı şirket araçtaki değer kaybı bedelini görevlendirilen eksper vasıtasıyla tespit ettiği, Tespit edilen tutar 37.500,00 TL, davacı vekili hesabına, 22/05/2024 tarihinde ödendiği, davalı şirket, araçtaki hasara ilişkin alınan eksper raporuna göre tespit edilen 62.951,11-TL'yi de 30/05/2024 tarihinde kasko sigortacısı hesabına hasar bedeli olarak rücuen ödediği, Ödeme davalı şirket her türlü hukuki sorumluluğunu yerine getirdiği, Bu nedenle başvurunun reddi, davalı şirket tarafından yapılan ödemelerin teminat limiti kapsamında dikkate alınmasını, Kaza tarihi 10.03.2024 olup bu tarih itibarıyla poliçe teminatı 200.000,00TL ile sınırlıdır. Kabul anlamına gelmemek kaydıyla tazminat miktarı belirlenirken poliçe limitinin aşılmaması adına müvekkil şirket tarafından yapılan ödemeler ile bu hususun da dikkate alınmasını, Arz ve izah edilen sebeplerle ve sair hususlar hakkındaki beyan haklarımız saklı kalmak kaydıyla, Haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, Yargılama masrafı ile ücreti vekâletin karşı tarafa tahmiline, karar verilmesi talepli cevap dilekçesi susnmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, davacı sigorta şirketinin sigortalısına ödediği bedelin rücuen tahsili amacıyla --- İcra Müdürlüğü’nün ------. sayılı dosyasından girişilen icra takibine itirazın iptali talebine ilişkindir.
Olay: ---- ili ---- ilçesi ---- Mahallesi, ----- Yolu Caddesi ile ----- sokak kavşağı kesişiminde 10.03.2024 tarihinde saat 17:55 sıralarında Sürücü --- sevk idaresindeki ---- plakalı aracı ile ----- Caddesi üzerinde seyir halinde bulunduğu sırada, sürücü ---- sevk ve idaresindeki --- plakalı aracı ile ------ sokak üzerinden ilgili mahalde kavşak noktasında araçların ön kısımlarının çarpışması sonucu maddi hasar meydana geldiği, dosya içeriğindeki tespit tutanağından anlaşılmıştır.
Kaza Yeri: Kazanın yerleşim yeri içinde, kaza yerindeki hız limiti 50, şerit sayısı 4, genişliği 10 metre, yol platform genişliği 10 metre ve üzeri, yol tipi iki yönlü yol, yol sınıfı cadde, yol üzeri güvenlik ekipmanlarından; yol şerit çizgisi- trafik işaret levhası (DUR LEVHASI)- aydınlatma sisteminin mevcut olduğu, trafik görevlisi-oto korkuluk- emniyet şeridi olmadığı, görüşe engel cisim olmadığı, havanın açık, yol yüzeyinin kuru, yatay güzergahın düz, düşey güzergahın eğimsiz, kazanın oluş şekline göre yandan çarpma, kazaya etken yol sorununun bulunmadığı, kazanın gündüz meydana geldiği, dosya içeriğindeki tespit tutanağından anlaşılmıştır.
Kusur;
Sürücü ---- sevk ve idaresindeki ----- plakalı aracı ile: a-) 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu Madde 47/c,d ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa bağlı yönetmeliğin Madde 95/c,d bendinde açıklanan “Trafik işaret levhaları, cihazları ve yer işaretlemeleri ile belirtilen veya gösterilen hususlara, Trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olan ve yönetmelikte gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk veya yükümlülüklere uymak’’ zorundadırlar.
b-) 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu Madde 52/a,b ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa bağlı yönetmeliğin Madde 101/a,b bendinde açıklanan: ’Kavşaklara yaklaşırken, dönemeçlere girerken, tepe üstlerine yaklaşırken, dönemeçli yollarda ilerlerken, yaya ve hemzemin geçitlerine, tünellere, dar köprü ve menfezlere yaklaşırken, yapım ve onarım alanlarına girerken, hızlarını azaltmak, “Hızlarını kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak zorundadırlar.” c-) 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu Madde 57/a, ile 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununa bağlı Yönetmelik Madde 109/a, bentlerinde açıklanan; “Kavşağa yaklaşan sürücüler, kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamak, dikkatli olmak, geçiş hakkı olan araçların önce geçmesine imkân vermek zorundadırlar. d-) 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun Madde 73. ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa bağlı yönetmeliğin Madde145’/e bendinde açıklanan;
“Karayollarında, kamunun rahat ve huzurunu bozacak veya kişilere zarar verecek şekilde; tedbirsiz ve saygısız davranışlarda bulunmaları ve araç sürmeleri yasaktır.” Kuralları bulunduğu ve ihlal ettiği, e-) 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununun Madde.84/h son bendi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa bağlı yönetmeliğin Md. 157/a bendinin 8 bendinde açıklanan; “Trafik Kazalarında Asli Kusur Sayılan Haller ve Sürücü Kusurlarının Tespiti MADDE 157 – (Değişik:------ Araç sürücülerinin trafik kazalarında asli kusurlu sayılacakları haller ile kusur durumlarının tespitine dair usul ve esaslar aşağıda gösterilmiştir. a) Asli kusur sayılan haller: 8) “Kavşaklarda Geçiş Önceliğine Uymama”, Asli kusurunu işlediği. “Yukarıda sayılan hal ve hareketlerde bulunan sürücüler asli (esas) kusurlu sayılırlar. b) Sürücü kusurlarının tespiti: Adli mevzuat ve yargılama hükümleri saklı kalmak üzere, trafik kazalarına karışanların kusur durumları; 2918 sayılı Kanun ve bu Yönetmelikte belirtilen kurallar, şartlar, hak ve yükümlülükler ile asli kusur sayılan haller dikkate alınarak belirlenir. Kaza mahallinde yapılan incelemeler sonunda tespit edilen iz ve delillere ilave olarak kazaya karışanların olay hakkındaki ifadeleri ile varsa tanık ifadeleri de kusur durumunun tespitinde dikkate alınır.” Hükümleri bulunduğundan. Yukarıda konumu belirtilen kaza mahalli olan meskûn mahal yerleşim alanında sürücü ---- - sevk ve idaresindeki--- plakalı aracı ile ---- caddesi ile ---- sokak kavşak kesişim noktasında olay yeri görüntülerinde yapılan incelemelerde mevcut konumunun trafiğin seyrine göre Tali yol olarak belirlendiği, dolayısıyla ilgili kavşak noktasına geldiğine, Ana yol olarak tabir edilen Birgi Yolu caddesi üzerinde seyir halinde bulunan Sürücü --- sevk idaresindeki ----- plakalı aracına yol vermesi gerektiği, dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranarak, dikkatini taşıt yoluna vermediği, aracının hızını kavşaklara yaklaşırken azaltmadığı, aracının hızını aracının teknik özelliğini dikkate alarak hava, yol ve trafik durumuna göre ayarlamadığı, ilgili mahalde seyir yönünde kendi istikametinde DUR İŞARET LEVHASININ mevcut olduğu, ilgili noktanın trafik işaret levhası ile uyarıldığı, dolayısı ile kavşak noktasında ----- plakalı araca Geçiş hakkını vermek zorunda olduğu (trafik seyrine göre Tali yoldan ana yola çıkan sürücüler, ana yoldan gelen araçlara, Geçiş hakkının vermek zorundadır.), ilgili mahalde Kavşaklarda geçiş önceliği kurallarına uymadığı ve trafik güvenliğini tehlikeye düşürmesi ile neticelenen trafik kazasının oluşumunda: Yukarıda tespit edilen trafik kurallarının ihlali neticesinde, işlenen asli kusur sonucunda sürücü ---- sevk ve idaresindeki ------ plakalı aracı ile “KAVŞAKLARDA GEÇİŞ ÖNCELİĞİNE UYMAMA” kuralını ihlal ederek ------ plakalı araç ile Sedme (çarpma) yaparak araçların hasarlanmalarıyla neticelenen trafik kazasının oluşumunda etkenlik arz ettiği için ASLİ KUSURUNUN ,
B-) Sürücü --- sevk idaresindeki ----- plakalı aracı ile: İlgili mahalde Sürücü ----- sevk idaresindeki --- plakalı aracı ile ---- Caddesi üzerinde seyir halinde bulunduğu, ilgili mahallin ana yol olarak belirlendiği, --- Caddesi ile ---- sokak kavşak noktasında ------ sokak üzerinde seyir halinde bulunan sürücüleri ilgili yerin önemi açısından uyarı manasında DUR İŞARET LEVHASININ mevcut olduğu, dolayısı ile ---- sokak üzerinde seyir halinde bulunan araç sürücülerinin ilgili kavşak noktasına geldiğinde durması, beklemesi, ana yol üzerinde bulunan (----- Caddesi üzerinde) araçlara geçiş hakkını vererek yol vermesi, trafik güvenliğini tehlikeye düşürmemesi gerektiği, açıklanan nedenler ile Sürücü ---- sevk idaresindeki -------plakalı aracı ile 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa bağlı yönetmelikte belirtilen uyması zorunlu kurallara riayet ettiği bu kazanın oluşumunda alabileceği herhangi bir tedbir ve önlem bulunmadığından kendisine kusur izafe edilmesinin uygun görülmediği ve kazanın meydana gelişinde ATFI KABİL KUSURU BULUNMADIĞI, Değerlendirmesi yapılmıştır.
Hasar Yönünden Teknik İnceleme:
---- ait ---- plakalı,----- tipi, ------ model, şasi numarası ------, kilometresinin 25.705 olduğu, ➢ 10.03.2024 tarihinde Meydana gelen kaza sonucu ----- plakalı araçta meydana gelen hasarlı parçaların; motor kaputu, ön panjur, ön panel, sağ far, ön tampon, ön tampon demiri, sağ-sol ön çamurluk, sol ön direk camı, ön tampon ızgarası, aksamı ve bağlantı braketleri üzerinde hasarlar oluştuğu dosyaya sunulan verilerden anlaşılmıştır. 4 Aralık 2021 CUMARTESİ tarihinde yapılan resmi gazete yayınlanan değişikliğe istinaden Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişiklik Yapılmasına Dair Genel Şartlar başlığı ile --- Gazete’ de yayımlanan düzenleme ile araç hasarlarının onarımında öncelikle orijinal parça kullanımı şartı getirildiği, ancak hak sahibinin onayının alınması veya hasar gören parçanın orijinal parça ile değiştirilmesine imkan olmaması halinde hasar gören parça, eşdeğer veya yeniden kullanılabilir parça ile değiştirilebileceği, değişimi gereken parça orijinal değilse, eşdeğer parça kullanımının mümkün olacağı düzenlemesi mevcuttur. Bu kapsam dahilinde ----EKSPERTİZ tarafından hazırlanmış parça listesinin ayrıntılı olarak TEK TEK dökümü yapılmış ve bu hasarlı parçaların PARÇA KODU ile belirtildiği ve ARAÇ ÜRETİCİSİ TARAFINDAN PİYASAYA SUNULMUŞ OLAN ARACA AİT PARÇA KODU, O ARACIN PARÇASININ KİMLİK BİLGİSİ ve ORJINAL PARÇA NİTELİĞİNDEDİR. Dolayısı ile ekspertiz tarafından sunulmuş olan parçaların yer aldığı listede ki fiyatlar sigorta sistemi üzerinden yapılan incelemedeki, hasarlı parçaların serbest piyasa koşullarında 10.03.2024 kaza tarihi itibari ile 41.485,67 TL tutarın kabul edilebilir makul fiyat aralığında olduğu, piyasa rayicine emsal teşkil ettiği, ➢ Ayrıca hasarlı parçalar için mevcut veriler üzerinden----- SİGORTA EKSPERTİZ tarafından belirlenmiş hasarlı parçalar için yapılmış olan İŞÇİLİK TUTARLARI (kaporta-elektrik-döşeme-mekanik-şaserotbalans-boya aksamında yapılmış olan işçilikler) serbest piyasa koşullarında uygun fiyat aralığında bulunduğu (işçilik bedelleri ustadan ustaya değişkenlik arz edebileceği, her ustanın el emeğinin çok farklılık gösterebileceği ile belirlenmiş olan fiyatlar dosya niteliğine ve kapsamına uygun olduğu), dolayısı ile hasarlı parçaların tamir-onarım ve harcanacak işçilik bedelleri olmak üzere 10.03.2024 kaza tarihi itibari ile 28.460,00 TL işçilik bedelinin serbest piyasa koşullarına ve dosya kapsamına uygun olduğu, ------ model araca ait TOPLAM HASAR BEDEL TUTARI (parça=41.485,67 TL + işçilik= 28.460,00 TL)(%20)= 83.934,81 TL (Yargıtay -----. Hukuk Dairesi’nin 02.07.2015 tarih, ------. sayılı ilamı; “…3065 sayılı KDV Kanunu'nun 1.maddesine göre Türkiye'de yapılan sınai, ticari, zirai faaliyet ve serbest meslek faaliyet çerçevesinde yapılan teslim ve hizmetler katma değer vergisine tabidir. Davacının verilen zararı gidermek için aracın onarımını yaptıracağı onarım için parça gerekeceği yine işçilik hizmeti de anılan yasa gereğince KDV'ne tabidir. Kesinleşen hasar miktarına ilişkin fatura ibraz edilmemesi halinde dahi davacının KDV dahil edilerek hasar bedeline hükmedilmesi gerekir.” İlamı gereğince hasar bedelinin KDV dahil ödenmesi gerekmektedir.) baliğ olduğu, bu tutarın serbest piyasa koşullarına ve dosya kapsamına uygun olması ile Kadr-i Maruf değer taşıdığı değerlendirilmiştir.
Tüm dosya birlikte değerlendirildiğinde; Dava dava dışı sigortalıya ödenen bedelin tahsili amacıyla girişilen icra takibine itirazın iptali talebine ilişkindir
10/03/2024 kaza tarihini kapsar, ----- plakalı ---- adına kayıtlı ---- model ------tipi hususi otomobil cinsi aracın 05/07/2023-2024 tarihleri arasında numaralı Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi ile davacı ------. tarafından teminat altında olduğu,
ZMMS POLİÇESİ; 10/03/2024 kaza tarihini kapsar, ---- plakalı ---- adına kayıtlı ---- model ---- marka ----- tipi hususi otomobil cinsi aracın 20/06/2023-2024 vadeli --- numaralı ZMMS poliçesi ile davalı ----- tarafından teminat altında olduğu, davalı sigorta şirketinin sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve azami 200.000 TL ile sınırlı sorumluluğunun bulunduğu,
Davacı kasko sigortacısı tarafından ----- plakalı araçta oluşan maddi zararın tespiti için eksper raporu alındığı, aracın kati ekspertiz raporunda kısmi hasarlı olduğu tespit edilerek aracın tamiri için 83.934,81-TL masraf gerektiğinin tespit edildiği, Tespit edilen ödeme tutarı, 22/04/2024 tarihinde 47.636,80 TL, 15/04/2024 tarihinde 36.298,00 TL hak sahiplerine ödendiği,
ZMMS sigortacısı tarafından yapılan ödemeler incelendiğinde; ---- plakalı araçta oluşan değer kaybı için vekili ------ hesabına 22/05/2024 tarihinde 37.500,00 TL değer kaybı tazminatı ödendiği, 30/05/2024 tarihinde ise 15.314,31 TL ve 47.636,80 TL olmak üzere toplam 62.951,11 TL ödeme yapıldığı,
Kadri maruf olarak değerlendirilen 83.934,81 TL zarar ödemesinden rücuen davalı tarafından karşılanan toplam 62.951,11 TL ‘ nin tenzili ile bakiye alacak tutarının 20.983,70 TL olduğu,
ZMMS poliçesi azami limiti kontrol edildiğinde, kaza tarihi itibarı ile sorumluluk tutarı 200.000 TL ile sınırlı olduğu dikkate alındığında; ödenen 37.500 TL değer kaybı tazmiantı ve toplam 62.951,11 TL rücu ödemesi tenzili ile bakiye limitin; (200.000 – (37.500,00 + 62.951,11) 100.451,11 = 99.548,89 TL bakiye limit bulunduğu, hesaplanan 20.983,70 TL bakiye alacağın işbu limit dahilinde olduğu,
Sürücü --- sevk ve idaresindeki ------- plakalı aracı ile 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununa bağlı Yönetmeliğin ilgili bentlerinde açıklanan hükümler gereği, trafik kurallarını ihlal ettiğinden kazanın oluşumunda birinci derecede etkenlik arz ettiği için: % 100 KUSURLU OLDUĞU, Sürücü ---- sevk idaresindeki ----- plakalı aracı ile 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa bağlı yönetmelikte belirtilen sürücülerin uyması zorunlu kurallara riayet ettiği bu kazanın oluşumunda alabileceği herhangi bir tedbir ve önlem bulunmadığından kendisine kusur izafe edilmesinin uygun görülmediği ve kazanın meydana gelişinde ATFI KABİL KUSURU bulunmadığı,
-----. sayılı dosyasının asıl alacak tutarı 20.983,69 TL olarak başlatıldığı icra ödeme emrinin 11/06/2024 tarihli olduğu, 366,57 TL işlemiş faizi ile birlikte 21.350,26 TL üzerinden başlatıldığı, iki tarih arasındaki farkın YILORAN da –1;3; 365 gün esasına göre), basit faiz hesaplaması formülünde; Faiz = tutar x 1+ (süre x faiz oranı) olarak 20.983,69 TL için 22/04/2024-10/06/2024 arası % 50,75 faiz oranı işletildiğinde, işlemiş faiz tutarının 1.429,62 TL olduğu, başlatılan icra takibinde ise işlemiş faizin 366,57 TL oalrak hesaplandığı görülmekle, talebe bağlılık ilkesi gereği davacının davalı sigorta şirketinde sigortalısına ödediği bedelin tahsil şartları oluştuğundan davanın kabulüne, şartları oluşmayan icra inkar tazminat talebinin reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KABULÜ ile,
1- ----. İcra Müdürlüğünün ----- Esas sayılı dosyasından yapılan icra takibine davalının itirazının iptali takibin 21.350,26TL üzerinden DEVAMINA
2-Şartları oluşmayan icra inkar tazminat talebinin reddine,
3-Harçlar Kanunu uyarınca kabul edilen dava değeri (21.350,26 TL) üzerinden hesaplanan ve alınması gereken 1.458,43 TL karar ve ilam harcından dava açılırken peşin olarak alınan 916,00 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 542,43 TL harcın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafça yapılan 916,00 TL dava açma masrafı ve 6.082,00 TL bilirkişi/posta masrafından ibaret 6.998,00 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına,
6-Artan gider avansının HMK'nun 333. maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesinden sonra resen ilgilisine iadesine,
7-Davacı yapılan yargılamada kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen dava değeri (21.350,26 TL) üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 21.350,26 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Davacı vekilinin yüzüne karşı davalı vekilinin yokluğunda miktar itibarıyla kesin olarak verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı.