T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/220
KARAR NO : 2025/1017
DAVA : Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ : 22/03/2024
KARAR TARİHİ : 04/12/2025
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi özetle: 11.08.2023 tarihinde davacıya ait ----- plaka numaralı araç, ---- sevk ve idaresinde bulunan ----- plaka numaralı araçla maddi hasarlı trafik kazasına karıştığı, Davalı taraf da çarpan aracın sigortacı olduğu, Kaza günü, davacının eşi-----Caddesi'nde kullanmakta olduğu davacının aracıyla düz yolda seyir halindeyken arkadan aracıyla gelen -----, davacının aracını sollayabileceğini düşünerek hızlanmış; ancak ortadaki zor gözüken, yüksek olmayan, refüjü son anda fark edince sollayamayıp yüksek hızla davacının aracına arkadan çarptığı, davacının eşi, kazanın etkisiyle şok yaşadığı için araçtan hemen inememiş, civardaki insanlar yardıma gelip davacının eşini araçtan çıkartarak kenara oturtmuşlar, kaza tutanağını da yazı yazabilecek durumda olmadığından dolayı yardımcı olan kişilerden biri yazıldığı, davacının eşi kaza tutanağı düzenlenirken ne yazık ki bizzat başında duramadığı, Yüksek hızla arkadan davacının aracına çarpan şahıs, davacının eşinin tutanak düzenlenirken başında olmamasından faydalanarak kendisini haklı göstermek adına, davacının sözde yapılmaması gereken yerden sola doğru “U“ dönüşü yapmaya çalıştığını iddia ettiği şekilde beyanını kaza tutanağına yazdığı, Kaza fotoğrafları incelendiğinde direksiyonun (ve dolayısıyla aracın tekerlerinin) düz durduğu, sola doğru "U” dönüşüne geçmiş bir araca hızla, şiddetle sol arka taraftan çarpılması durumunda bu dönüş açısının çok daha belirgin hale geleceği ve ---- Caddesi'nin zaten aşırı dar, refüjü olan bir yol olması nedeniyle hiçbir aracın o yolda “U” dönüşü yapamayacağı da yapılacak keşif ile rahatlıkla görüleceği, Arkadan çarpan şahıs gerçek dışı beyanda bulunarak kendisini haklı gösterme çabası içine girdiği, Düzgün inceleme yapılmadan hazırlanan ilk eksper raporu %100 kusurlu bulunduğu, davacının yaptığı itirazının ardından ikinci hazırlanan eksper raporu ile tarafımız %100, kusurlu bulunduğu, bu kaza nedeniyle davacının aracında 60.515,78 TL hasar meydana geldiği ve hatalı eksper raporu nedeniyle zarar tamamen tarafımızca karşılanarak ödenmek zorunda kalındığı, Fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak ve bilirkişi raporundan sonra artırmak kaydıyla şimdilik kaza nedeniyle oluşan 1.000,00 TL araç değer kaybının davalı sigorta tarafından mevduata uygulanan en yüksek faiziyle davacıya ödenmesine karar verilmesini, davacının aracında meydana gelen değer kaybı ile maddi hasarın tazmini davalı sigortadan (çarpan aracın sigortacısı) talep edilmiş ise de ihtarnamenin kendisine 19.12.2023 tarihinde tebliğ edilmesine rağmen 15 gün içerisinde herhangi bir cevap verilmediği, İşbu davamızı ikame etmeden önce 26.01.2024 tarihinde tarafımızca dava şartı arabuluculuğa başvurulmuş; ancak ne yazık ki 21.02.2024 tarihinde yapılan müzakerede anlaşma sağlanamadığı açıklamış olduğumuz tüm hususlar doğrultusunda, davacının lehine, davalı sigorta şirketine fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla ihtarname tarihinden itibaren mevzuata uygulanan en yüksek faiziyle birlikte; ihtarname bedeli, hasar tamirat bedeli ve araç değer kaybı nedeniyle oluşan toplam 62.279,52 TL tazminat ile yargılama giderleri ve karşı vekalet ücretinin yüklenmesini, açıklanan nedenlerle, davacının lehine, davalı sigorta şirketine fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla ihtarname tarihinden itibaren mevzuata uygulanan en yüksek faiziyle birlikte; trafik kazası nedeniyle oluşan maddi zarar ve araç değer kaybı ve ihtarname gideri nedeniyle toplam 62.279,52 TL ile Yargılama giderleri ve ücret-i vekaletin müşterek ve müteselsilen davalılardan tahsili talepli cevap dilekçesi sunmuştur.
Davalı vekili cevap dilekçesinden özetle; Davacı tarafından işbu dava konusu talepler ile ilgili olarak Sigorta Tahkim Komisyonu ----Esas sayılı dosyada değer kaybı tazminatı talepleri ile davalı şirket aleyhine başvuru mevcut olduğunu ve Tahkim yargılamasının devam ettiğini ---- esaslı dava derdest olduğunu, dava dilekçesinde bahsi geçen 11.08.2023 tarihli kazaya ka belirtilen----- plakalı aracın, davalı şirkete 18/03/2023 - 18/03/2024 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ----- numaralı Karayolları ve Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası ile teminat altında olduğunu, sorumluluklarının sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve azami 120.000,00 TL ile sınırlı olduğunu, ekspertiz ücreti, kar kaybı, araç mahrumiyeti gibi giderlerinin dolaylı zarar olduğunu ve poliçe kapsamında olmadığını, öncelikle kazadaki kusur durumunun tespitinin gerektiğini, 04/12/2021 tarihinden itibaren yürürlüğe giren genel şartlar dahilinde değerlendirme ve hesaplama yapılması gerektiğini, ayrıca kabul anlamına gelmemek kaydıyla davalı sigorta şirketinin KDV den sorumlu olmadığını, dava tarihinden itibaren yasal faiz uygulanabileceğini belirterek, davanın reddi talepli cevap dilekçesi sunmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazasından kaynaklı ----- plakalı araçta oluşan hasar bedeli, değer kaybı ve ihtarname bedeli tahsil talebine ilişkindir.
Kazanın Oluş Şekli: 11.08.2023 tarihinde ---- sevk ve idaresinde bulunan --- plakalı aracı ile ilgili mahalde sağ şeritte seyir halinde bulunduğu, aynı yönde sol şeritte sürücü ------ sevk ve idaresinde bulunan ---- plakalı aracın seyir halinde bulunduğu sırada aracının sağ ön kısmı ile ---- plakalı aracın sol arka köşe kısmı ile çarpması neticesinde çift taraflı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği mevcut verilerde yapılan incelemelerden anlaşılmıştır
.
Kusur Değerlendirilmesi;
Kaza mahallinde yapılan incelemeler sonunda tespit edilen iz ve delillere ilave olarak kazaya karışanların olay hakkındaki ifadeleri ile varsa tanık ifadeleri de kusur durumunun tespitinde dikkate alınır.” Hükümleri bulunduğu, tespit edilen Trafik kurallarının ihlali neticesinde, işlenen asli kusur sonucunda dosya içeriğinde mevcut bilgiler üzerinden yapılan incelemelerde: sürücü ---- sevk ve idaresinde bulunan ---- plakalı aracı ile mevcut mahalde, aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmaması ile dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı hareket ederek dikkatini taşıt yoluna vermediği, Kazanın oluşmasında trafik seyir ve emniyeti açısından araçlar arasında bulunması gereken güvenli mesafenin bırakılması, etkili frenleme mesafesinin sürücü tarafından bırakılmamış olduğu, mevcut mahalde bulunan ---- plakalı aracın sol arka kısmına çarpması sonucu oluşan kazada ---- plakalı araç ile güvenli ve gerekli bir mesafeden takip etmediği, trafik güvenliğini tehlikeye düşürmesi sonucu araçların hasarlanması olarak neticelenen olayın oluşumunda etkenlik/sebebiyet arz ettiği için Asli Kusurunun Bulunduğu,
Sürücü ---- sevk ve idaresinde bulunan ---- plakalı aracı ile: Mevcut mahalde Sürücü --- sevk ve idaresinde bulunan ----- plakalı aracı ile 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa bağlı yönetmelikte belirtilen uyması zorunlu kurallara riayet ettiği bu kazanın oluşumunda alabileceği herhangi bir tedbir ve önlem bulunmadığından kendisine kusur izafe edilmesinin uygun görülmediği ve kazanın meydana gelişinde Atfı Kabil Kusuru Bulunmadığı,
Olayın oluş şekline uygun kusur değerlendirilmesi mahkememizce de benimsenmiştir.
Hasar Yönünden Teknik İnceleme:
---- ait -- plakalı, --- marka, ------ kilometresinin 16.808 olduğu, 4 Aralık 2021 CUMARTESİ tarihinde yapılan ---- yayınlanan değişikliğe istinaden Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişiklik Yapılmasına Dair Genel Şartlar başlığı ile ----- Gazete’ de yayımlanan düzenleme ile araç hasarlarının onarımında öncelikle orijinal parça kullanımı şartı getirildiği, ancak hak sahibinin onayının alınması veya hasar gören parçanın orijinal parça ile değiştirilmesine imkan olmaması halinde hasar gören parça, eşdeğer veya yeniden kullanılabilir parça ile değiştirilebileceği, değişimi gereken parça orijinal değilse, eşdeğer parça kullanımının mümkün olacağı düzenlemesi mevcuttur.
11.08.2023 tarihinde Meydana gelen kaza sonucu ---- plakalı araçta meydana gelen hasarlı parçaların arka tampon, arka porya, sol arka jant aksamı ve bağlantı braketleri üzerinde hasarlar oluştuğu dosyaya sunulan verilerden anlaşılmıştır.
Dosya içeriğine sunulmuş bulunan ---- EKSPERTİZ tarafından yapılmış değerlendirmede ----- plakalı araç üzerinde oluşan hasarın arka tampon bölgesinin tadilat-onarım ile yapılacak işçilik bedeli şeklinde belirlenmiş olduğu, mevcut kazada oluşan hasarın kullanıcı faydası kapsamında arka tampon aksamı ve ekipmanlarının hasar alması nedeni ile yenisinin değişimi olması yönünde görüş ve kanaat değerlendirmesi yapılmıştır.
Bu kapsam dahilinde --- plakalı, ----- tarafından belirlenmiş hasarlı parçaların ayrıntılı olarak TEK TEK dökümü yapılmış ve bu hasarlı parçaların PARÇA KODU ile belirtildiği ve ARAÇ ÜRETİCİSİ TARAFINDAN PİYASAYA SUNULMUŞ OLAN ARACA AİT PARÇA KODU, O ARACIN PARÇASININ KİMLİK BİLGİSİ ve ORJINAL PARÇA NİTELİĞİNDEDİR. Dolayısı ile servis tarafından sunulmuş olan parçaların yer aldığı listede ki fiyatlar sigorta sistemi üzerinden yapılan incelemedeki, hasarlı parçaların serbest piyasa koşullarında 11.08.2023 kaza tarihi itibari ile kabul edilebilir makul fiyat aralığında olduğu, piyasa rayicine emsal teşkil ettiği,
Ayrıca hasarlı parçalar için mevcut veriler üzerinden---- tarafından belirlenmiş hasarlı parçalar için yapılmış olan İŞÇİLİK TUTARLARI (kaporta-elektrik-döşeme-mekanik-şase-rotbalans-boya aksamında yapılmış olan işçilikler) serbest piyasa koşullarında uygun fiyat aralığında bulunduğu (işçilik bedelleri ustadan ustaya değişkenlik arz edebileceği, her ustanın el emeğinin çok farklılık gösterebileceği ile belirlenmiş olan fiyatlar dosya niteliğine ve kapsamına uygun olduğu), dolayısı ile hasarlı parçaların tamir-onarım ve harcanacak işçilik bedelleri olmak üzere 11.08.2023 kaza tarihi itibari ile serbest piyasa koşullarına ve dosya kapsamına uygun olduğu,
----model araca ait TOPLAM HASAR BEDEL TUTARI (parça + işçilik) + KDV (%20) = 60.515,78 TL (Yargıtay ---- Hukuk Dairesi’nin 02.07.2015 tarih, -----. sayılı ilamı; “…3065 sayılı KDV Kanunu'nun 1.maddesine göre Türkiye'de yapılan sınai, ticari, zirai faaliyet ve serbest meslek faaliyet çerçevesinde yapılan teslim ve hizmetler katma değer vergisine tabidir. Davacının verilen zararı gidermek için aracın onarımını yaptıracağı onarım için parça gerekeceği yine işçilik hizmeti de anılan yasa gereğince KDV'ne tabidir. Kesinleşen hasar miktarına ilişkin fatura ibraz edilmemesi halinde dahi davacının KDV dahil edilerek hasar bedeline hükmedilmesi gerekir.” İlamı gereğince hasar bedelinin KDV dahil ödenmesi gerekmektedir.) baliğ olduğu, bu tutarın serbest piyasa koşullarına ve dosya kapsamına uygun olması ile Kadr-i Maruf değer taşıdığı değerlendirilmiştir.
Değer Kaybı Yönünden Teknik İnceleme:
Araç değer kaybı meydana gelen trafik kazası sonrası mağdur sıfatına haiz aracın uğradığı tamiratlar neticesinde ikinci el değerinde meydana gelen maddi kaybı ifade eder. Bahsedilen kaybın hesaplamasında aracın ikinci el değeri hasarın büyüklüğü aracın hangi bölge ve parçalarını kapsadığı ana gövdeye monteli / cıvatalı parçalar onarımın nerede nasıl ne şekilde orijinal eşdeğer çıkma olmak üzere parçaların niteliği kısaca onarım gören yerin aracın bütününe etkisi vb. birçok faktörler etkili olmaktadır. Değer kaybı hesabı yapılırken aracın onarım gördükten sonra 2. el piyasa rayiç fiyatı ile kazadan bir gün önceki 2.el piyasa rayiç değeri arasında oluşan fark reel kayıp olarak adlandırılır. Ülkemizde bir aracın piyasa değeri belirli hesaplama metotlarına göre değil piyasa şartları gereği fiyat ve talep arasında oluşan esneklik ile doğrudan bağlantılıdır.---- plakalı, ------model aracın, kaza sonrasında yapılan tamirat ve değişimler sonucunda, bu değişimlerin yapıldığı aracın karkas yapısındaki bağlantı yerlerinde değişim ve oynama olacağı için araç orijinalitesini yitireceği, hasarlı parçaların yenisi ile değişmesi veya parçalar üzerinde tamir edilmesi durumunda dahi dava konusu araç kazalı duruma düşeceği, dolayısıyla piyasada ki hasarsız mevcut emsallerine göre mevcut değerinde azalma meydana geleceği değerlendirmesi yapılmıştır
Dava konusu Araç üzerinde yapılacak inceleme ile piyasa rayiç bedelinin belirlenmesinde “Aracın modeli, mevcut kilometresi, teknik donanım özellikleri, aracın tramer sorgulamasında çıkacak hasar miktarı, hasar aldığı bölgeler, hasarlı parçaların yetkili serviste tamir edilme durumu...” gibi etkenler rol almaktadır.
Dava konusu değer kaybı hesabı 09.10.2020 tarihli ---- Gazete’ de yayımlanan Anayasa Mahkemesi’nin ----Esas ------ Karar sayılı kararında belirttiği üzere; 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 90 ve 92. Maddelerde geçen ‘Genel Şartlar’ ifadeleri iptal edilmiştir. Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. Maddesinin birinci cümlesinin “…ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir…” ve ikinci cümlesinde yer alan “…ve genel şartlarda…” ibarelerinin iptaline karar verilmiştir. Yani Anayasa Mahkemesi’nin söz konusu kararı ile birlikte eskiden kullanılan Değer Kaybı Hesaplama formülü uygulamadan kaldırmıştır. Yeni düzenleme ile birlikte plastik tampon/parça onarımları, cam, radyo/teyp, lastik, hava yastığı, jant, mekanik, elektrik, elektronik ve döşeme aksamı gibi parçalar değer kaybı kapsamına alınmıştır.
Yargıtay değer kaybını “değer kaybı zararı, aracın olay tarihindeki değeriyle hasarı giderildikten sonra (tamir edilmiş hali ile) edeceği değer arasındaki farktan ibarettir” şeklinde tanımlamıştır.
Değer kaybı tespiti için aracın piyasa değerine ilişkin piyasa verileri/ internet üzerinden yapılan araştırmalara esas aracınkullanım şekli, geçmiş mülkiyet (şahıs/tüzel kişilik-----) durumu, hasar geçmişi, kilometresi ve araç rayicini etkileyebilecek sair faktörler ile modelin piyasadaki Pazar payı ve sirkülasyonu ile piyasa koşulları göz önüne alınarak emsal özelliklere sahip bir aracın pazarlık al/sat komisyon marjı bulunduğu dikkate alınarak, mevcut teknik donanım özellikleri, hususları göz önüne alındığında, hasarsız muadillerine göre serbest piyasa koşullarında oto galeri, ikinci el araç satışına ait internet siteleri üzerinden yapılan araştırmalar sonucunda belirlenecektir.
--- plakalı, ---- marka, --- tipi, ----- model, kilometresinin 16.808 olması ile dava konusu araç için aşağıda rayiç araçlar belirlenmiş ve ortalaması rapor tanzim tarihi itibari ile 870.000,00.-TL rayiç değer olarak hesap ve tespit edilmiştir.----- model aracın mevcut teknik donanım özellikleri, hususları göz önüne alındığında, model ve birbirine yakın KM de ve aynı Teknik özelliğe sahip araçların hasarsız haldeki benzer durumuna (en yakın/bire birliktelik) göre (eşdeğer benzerlik durumu) değerlendirilmesi ile hasarsız muadillerine göre serbest piyasa koşullarında oto galeri, ikinci el araç satışına ait internet siteleri üzerinden yapılan araştırmalar sonucunda 11.08.2023 kaza tarihi itibari ile dava konusu aracın piyasa rayiç değerinin 475.000,00 TL olabileceği, (burada belirlenmiş olan tutar piyasa şartlarına kaza tarihi itibari ile emsal teşkil edebilecek, piyasa rayicine Kadr-i Maruf olan bedel benimsenmiş olup, alıcı gözünde tavan-taban fiyat uygulaması baz alınmıştır.)
Hasar durumu dikkate alındığında:
--- plakalı, ---- marka, -----model dava konusu araç için:Değer kaybında bulunan araca ait dava dosyasında tarafımdan tetkike elverişli belge ve resimlere dayalı olarak tarafların haklarına halel getirmemek kaydı ile mesleki bilgi tecrübe ve değerlendirmelerim doğrultusunda aşağıdaki işlemler dikkate alınmıştır;Başvurana ait özellikleri belirtilen araçta uğradığı trafik kazası arka tampon, arka porya aksamı üzerinde hasar meydana geldiği dava dosyadaki bilgi ve belgelerde görülmüştür.
Açıklanan tüm gerekçeler ve değerlendirmeler ışığında; ihtilafa konu aracın hasarı kilometre düzeyi, boyanan parça miktarı, parça değişim adedi, aracın kullanılış şekli, aracın bu hasarından önce mevcut hasarı bulunup bulunmadığı, sigortalı ile sigorta şirketi arasında akdedilen poliçenin tanzim tarihi, yargıtayın emsal uygulamaları, TTK. KTK. BK. kapsamında hasarlanan araç için temin edilen belge (tutanak/resimler/eksper raporu vs. evraklar) doğrultusunda, Anayasa Mahkemesi ----- sayılı kararı uyarınca başvuran aracın dava dosyasına sunulan belgelerde yer alan ayırt edici özellikleri ile raporda yer verilerek araştırılan kıstaslar çerçevesinde, Dosya içeriğindeki hasar kalemlerinin şekli ve niteliği, değişen parça sayısı, işçilik skalasındaki kalemlerin niteliği ve ücreti, hasarlı parçalar içerisinde yer alan arka tampon, arka porya aksamı, detay parça grubunda olması yönünden tetkik edilip dava konusu --- plakalı, ---- marka, ----- model aracın hasarlı muadillerine göre Dava konusu araç için 11.08.2023 kaza tarihi itibari ile serbest piyasa koşullarında oto galeri, ikinci el araç satışına ait internet siteleri üzerinden yapılan araştırmalar sonucunda piyasa rayiç değerinin 455.000,00 TL tutarın belirlenmesi: Dava konusu araç üzerinde oluşan hasar kalemlerinin şekli ve niteliği, değişen parça sayısı, işçilik skalasındaki kalemlerin niteliği ve ücreti kapsamında dava konusu olaya emsal teşkil edebilecek somut bir verinin benzer olaya birebir yakın/aynı verilerin örtüşmesinin piyasa değerlendirmesinde (Yargıtay uygulamaları doğrultusunda; aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı); Hasar olayında yer alan parçalara, aracın markasına, teknik özelliklerine, mevcut kilometre değerine, modeline, mevcut segment grubuna, yaşına, yakın/emsal/birebir aracın serbest piyasa şartlarında mümkün olmaması nedeni ile yapılan araştırmalarda; Yetkili servisler, 2.el oto galerileri,----- firmaları Firma yetkilileri ile yapılan görüşmeler sonucunda, emsal teşkil edebilecek, piyasa rayicine örnek olabilecek durum değerlendirilerek analiz yapılmış olup, 11.08.2023 kaza tarihi itibari ile serbest piyasa koşullarında değerlendirme yapılmış olup, bu bedellerin alıcı gözünde tavan-taban fiyat değerlendirmesi ile satılabilecek fiyat kapsamında piyasa şartlarına emsal teşkil edebilecek olduğu, alıcının tercih ettiği fiyat aralığındaki hasarlı ve hasarsız durumlarına göre rayiç değerlendirmesi benimsenmiştir. Bu kapsam dahilinde hasardan önceki ve sonraki rayici arasında oluşan dava konusu ---- plakalı, ------model araçta 475.000,00 TL – 455.000,00 TL = 20.000,00 TL (YİRMİBİN) tutarındaki fark reel değer kaybı bedeli hesap edilmiştir.
Hesap edilen Değer Kaybı bedelinin serbest piyasa koşullarında yapılan incelemesinde piyasa şartlarına uygun olabileceği değerlendirmesi yapılmıştır.
Sigortanın Kapsamı ;
Sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde bu Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır. Araca bağlı olarak çekilmekte olan römork veya yarı römorkların (hafif römorklar dahil) veya çekilen bir aracın sebebiyet vereceği zararlar çekicinin sigortası kapsamındadır. Ancak, insan taşımada kullanılan römorklar bunlar için poliçede özel şartları belirtilecek ek bir sorumluluk sigortası sağlanmış olması kaydıyla teminata dahil olur. Meydana gelen bir kazada zararın önlenmesi veya azaltılması amacıyla, sigorta ettirenin yapacağı makul ve zorunlu masraflar teminat limitleri dahilinde sigortacı tarafından karşılanır.
Kapsama Giren Teminat Türleri
Maddi Zararlar Teminatı: Hak sahibinin bu genel şartta tanımlanan ve zarar gören araçta meydana gelen değer kaybı dahil doğrudan malları üzerindeki azalmadır. Sigortalının sorumlu olduğu araç kazalarında değer kaybı, talep edilmesi halinde ilgili branşta ruhsat sahibi sigorta eksperleri tarafından tespit edilir. Değer kaybının tespiti bu Genel Şart ekinde yer alan esaslara göre yapılır.
Somut Olayda;
11.08.2023 tarihinde-----caddesi üzerinde sürücü ------ sevk ve idaresinde bulunan ---- plakalı aracı ile ilgili mahalde sağ şeritte seyir halinde bulunduğu, aynı yönde sol şeritte sürücü ---- sevk ve idaresinde bulunan --- plakalı aracın seyir halinde bulunduğu sırada aracının sağ ön kısmı ile ------ plakalı aracın sol arka köşe kısmı ile çarpması neticesinde çift taraflı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği,
Kazada davalı ---- Şirketi tarafından ZMMS poliçesi ile teminat altında olan ----- plakalı---- kusurlu olduğu, davacının maliki olduğu ---- plakalı araç sürücüsü ------ kusurunun bulunmadığı, 11/08/2023 kaza tarihini kapsar --- plakalı dava dışı ---- adına kayıtlı,------ tipi hususi otomobilin 18/03/2023-2024 vadeli ----- numaralı Zorunlu Mali Mesuliyet poliçesinin davalı ----- Şirketi tarafından 18/03/2023 tarihinde tanzim edildiği, davalı sigorta şirketinin azami sorumluluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve araç başı 120.000,00 TL ile sınırlı olduğu,
- Dava öncesi 11/08/2023 tarihli kazanın davalı sigorta şirketine 14/08/2023 tarihinde yapıldığı ve ---- numaralı hasar dosyasının açıldığı,- Dosyaya sunulan 14/08/2023 ihbar tarihli- 29/08/2023 kayıt tarihli ---- SGM rapor numaralı ----- hasar dosyası için bağımsız eksper ------ tarafından düzenlenen Oto Mecburi Mali Mesuliyet Kesin Eksper Raporunda;
• Onarımın----- firmasında anlaşmasız ve yetkili serviste yapıldığı,
• Sunulan anlaşmalı tutanakta yapılan inceleme sonrasında; hasarın 11/08/2023 tarihidne --- mevkiinde ----- plakalı aracın seyir halinde iken ---- plakalı aracın çarpması sonucu hasarlandığı,
• ----- nolu tramer kaydına göre; ----- plakalı tazmiant talep eden araç sürücüsünün % 100 kusurlu olduğu,
• Arka tampon tutarı 4.000 TL + KDV= 4.800,00 TL oalrak ahsar miktarının tespit edildiği,• Anlaşmalı tutanak ve olay yeri fotoğrafları üzerinden yapılan incelemede; hasarın belirtilen yerde ve belirtilen şekilde meydana geldiği kanaatine varıldığı, - Yukarıda da ayrıntılı olarak heyetimizce değerlendirilmiş olmakla, davacının aracında KDV dahil 60.515,78 TL ‘ lik maddi zarar oluştuğu, daracın ---- firmasında onarımının yapıldığı ve 26/08/2023 tarih ------ numaralı faturanın davacı araç maliki adına düzenlendiği
Uyuşmazlık Hakem Heyeti, Başvuru Tarihi Ve Sayısı : 23/10/2023 –-----Karar
Tarihi Ve Sayısı : 12/03/2024 –----- sayılı karar incelendiğinde;
Başvuru sahibi vekili Sigorta Tahkim Komisyonuna vermiş olduğu başvuru dilekçesinde özetle müvekkili adına kayıtlı olan ---- plaka sayılı araç ile Karayolları Trafik Kanunu uyarınca sürücüsü kusurlu ve davalı sigorta şirketine Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta poliçesi ile sigortalı olan ----- sayılı aracın 11.08.2023 tarihinde karıştığı trafik kazası sonucunda müvekkilinin aracında değer kaybı oluştuğunu, davalı sigorta şirketine müracaat etmelerine rağmen gerekli ve yeterli ödemenin yapılmadığını beyan ederek, fazlaya ilişkin talep ve hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik söz konusu araçta meydana gelen değer kaybından kaynaklı 3.000,00 TL tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden tahsiline, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği,
Taraflarca ileri sürülen iddia ve cevap, toplanan deliller ile tekmil dosya münderecatı nazara alınarak bir kül halinde değerlendirilmek suretiyle; uyuşmazlık konusu trafik kazası nedeni ile başvuranın aracında meydana gelen değer kaybı zararından davalı sigorta şirketinin, sigortalı araç sürücüsünün kusuru nisbetinde ve kaza tarihi itibari ile geçerli poliçe limiti dâhilinde sorumluluğunun bulunduğu anlaşıldığından, bilirkişi raporunun denetime elverişli ve hüküm kurmaya uygun olması nedeniyle bilirkişi tarafından tespit edilen değer kaybı bedeli hükme esas alınıp başvuru sahibinin ıslah dilekçesi de dikkate alınarak talebinin kabulüne, 55.000,00 TL tazminatın başvuru öncesinde davalı sigorta şirketine müracaat edilen tarih olan 06/10/2023 tarihinden 8 iş günü sonrası 19/10/2023 tarihi itibari ile temerrüt gerçekleştiğinden bu tarihten itibaren ZMMS poliçeli aracın ticari olmaması sebebiyle yasal faizi ile birlikte sigorta şirketinden tahsiline ve yargılama giderlerinin davalı tarafa yükletilmesine karar verildiği,
Gerekçesi açıklandığı üzere;
1.Başvuru sahibinin değer kaybı zararına yönelik talebinin KABULÜ ile 55.000,00 TL Tazminatın 19/10/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı sigorta şirketinden tahsili ile başvurana ÖDENMESİNE,
2.Başvuran tarafından yapılan 200,00 TL başvuru ücreti, 830,00 TL ıslah ücreti, 1.570,00 TL bilirkişi ücreti ile 20,00 TL tebligat gideri olmak üzere toplam 2.620,00 TL Yargılama Giderinin davalı sigorta şirketinden tahsili ile başvurana ÖDENMESİNE,
3.Başvuran kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden, Sigortacılık Kanununun 30/17. maddesi, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmeliğin 16/13. maddesi ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tespit ve takdir edilen 17.900,00 TL Vekâlet Ücretinin davalı sigorta şirketinden tahsili ile başvurana ÖDENMESİNE, karar verildiği, Görülmekle, davacının Sigorta Tahkim Komisyonu yargılaması ile 55.000,00 TL değer kaybı zararı tazmin ettiği, dolayısı ile heyetimize tespit edilen 20.000,00 TL değer kaybı tutarı dikkate alındığında, bakiye değer kaybı tazminatı bulunmadığı, kanaatine ulaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Dava, trafik kazasından kaynaklı -----plakalı araçta oluşan hasar bedeli, değer kaybı ve ihtarname bedeli tahsil talebine ilişkindir.
11.08.2023 tarihinde meydana gelen Maddi Hasarlı Trafik Kazasında; Sürücü ----- sevk ve idaresinde bulunan ------ plakalı aracı ile 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununa bağlı Yönetmeliğin ilgili bentlerinde açıklanan hükümler gereği, trafik kurallarını ihlal ettiğinden kazanın oluşumunda birinci derecede etkenlik arz ettiği % 100 Kusurlu Olduğu,
Sürücü ----- sevk ve idaresinde bulunan ----- plakalı aracı ile 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa bağlı yönetmelikte belirtilen sürücülerin uyması zorunlu kurallara riayet ettiği bu kazanın oluşumunda alabileceği herhangi bir tedbir ve önlem bulunmadığından kendisine kusur izafe edilmesinin uygun görülmediği ve kazanın meydana gelişinde Atfı Kabil Kusuru bulunmadığı,
11.08.2023 tarihinde meydana gelen kaza da Trafik kazası tespit tutanağındaki bilgiler ve dosya içeriğinde bulunan hasar bilgilerinin, ---- tarafından belirlenen ------ plakalı araç üzerinde oluşan hasarlı parçalar ile uyumlu olduğu, hasarın gerçek zarar kapsamında kaldığı
Yargıtay uygulamaları doğrultusunda ‘’aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybının ne olduğunun, daha önce aracın karıştığı kazaların neler olduğu ve bunların değer kaybına etkisinin olup olmadığı’’, hususları çerçevesinde yapılan teknik incelemede: Ayrıntıları belirlenmiş bilgiler dâhilinde --- plakalı, ---- marka, ------model araçta oluşan dava konusu hasar bedeli ve değer kaybı bedelleri için toplam zararının, HASAR BEDELİ = 60.515,78 TL DEĞER KAYBI BEDELİ = 20.000,00 TL olduğu
11.08.2023 tarihinde --- ili ---- ilçesi ----- semti ---- caddesi üzerinde sürücü ---- sevk ve idaresinde bulunan ---- plakalı aracı ile ilgili mahalde sağ şeritte seyir halinde bulunduğu, aynı yönde sol şeritte sürücü ---- sevk ve idaresinde bulunan ------ plakalı aracın seyir halinde bulunduğu sırada aracının sağ ön kısmı ile ----- plakalı aracın sol arka köşe kısmı ile çarpması neticesinde çift taraflı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği,
Kazada davalı --- Şirketi tarafından ZMMS poliçesi ile teminat altında olan ---- plakalı araç sürücüsü dava dışı ------asli ve tam kusurlu olduğu, davacının maliki olduğu ---- plakalı araç sürücüsü ---- kusurunun bulunmadığı,
11/08/2023 kaza tarihini kapsar ------ plakalı dava dışı ---- adına kayıtlı,---- model ----- marka ----- tipi hususi otomobilin 18/03/2023-2024 vadeli ---- numaralı Zorunlu Mali Mesuliyet poliçesinin davalı ----- Şirketi tarafından 18/03/2023 tarihinde tanzim edildiği, davalı sigorta şirketinin azami sorumluluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve araç başı 120.000,00 TL ile sınırlı olduğu,
Davacının maliki olduğu aracın 01/04/2023 tarihine tescilinin yapıldığı, 11/08/2023 tarihinde kasko sigortasının olmadığı, (kazadan sonra 18/09/2023-2024 vadeli ---- numaralı kasko sigorta poliçesinin dava dışı---- tarafından düzenlendiği),
- Uyuşmazlık Hakem Heyeti, Başvuru Tarihi Ve Sayısı : 23/10/2023 –-- Karar Tarihi Ve Sayısı 12/03/2024 –------ sayılı karar incelendiğinde; Başvuru sahibinin değer kaybı zararına yönelik talebinin KABULÜ ile 55.000,00 TL Tazminatın 19/10/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı sigorta şirketinden tahsili ile başvurana ÖDENMESİNE, karar verildiği görülmekle, davacının Sigorta Tahkim Komisyonu yargılaması ile 55.000,00 TL değer kaybı zararı tazmin ettiği, dolayısıyla bilirkişilerce tespit edilen 20.000,00 TL değer kaybı tutarı dikkate alındığında, bakiye değer kaybı tazminatı bulunmadığı,- Ödenen 55.000,00 TL değer kaybı tazminat ile davalının azami limitinin (120.000-55.000) 65.000,00 TL kaldığı,
Dava öncesi 11/08/2023 tarihli kazanın davalı sigorta şirketine 14/08/2023 tarihinde yapıldığı ve ------ numaralı hasar dosyasının açıldığı, davacının aracında KDV dahil 60.515,78 TL ‘ lik maddi zarar oluştuğu, daracın-----. firmasında onarımının yapıldığı ve 26/08/2023 tarih ------ numaralı faturanın davacı araç maliki adına düzenlendiği, heyetimize kadri maruf olarak değerlendirilen işbu KDV dahil 60.515,78 TL ‘ lik tutarın (65.000,00 TL bakiye azami limit dahilinde olduğu) 29/08/2023 eksper rapor tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte (sigortalı araç hususidir) ve davacı da tüzel kişi olmaması nedeni ile KDV için yansıma fatura gerekmediği davalı sigorta şirketinden iş bu bedelin tahsil şartlarının oluştuğu değerlendirilmekle davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KISMEN KABULÜNE
1- 60.515,78 TL nin 29.08.2023 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair istemin reddine
2-Harçlar Kanunu uyarınca kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan ve alınması gereken 4.133,83 TL karar ve ilam harcından dava açılırken peşin olarak alınan 1.551,98 TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 2.581,85 TL harcın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan 1.551,98 TL dava açma masrafı ve 12.716,00 TL bilirkişi/posta masrafından ibaret 14.267,98 TL yargılama giderinin kabul/dava değeri oranına (62.279,52/60.515,78) göre 13.863,91 TL’sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Artan gider avansının HMK'nun 333. maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesinden sonra resen ilgilisine iadesine,
8-Davacı yapılan yargılamada kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen dava değeri (60.515,78 TL) üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/2 uyarınca hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
9-Davalı yapılan yargılamada kendisini vekille temsil ettirdiğinden reddedilen dava değeri (1.763,74 TL) üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/2 uyarınca hesaplanan 1.763,74 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
10-6325 sayılı Yasa uyarınca genel bütçeden sarf edilen 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin kabul/dava değeri oranına (60.515,78/62.279,52) göre 3.498,04 TL’sinin davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına, bakiye 101,96 TL’sinin davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına, Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı davalı ve ihbar olunan vekilinin yokluğunda kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ---- Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.