T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2020/415 Esas
KARAR NO : 2025/714
DAVA : Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 15/09/2020
KARAR TARİHİ : 18/09/2025
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: müvekkiline ait iş makinesinin arızalandığını, söz konusu arızanın giderilmesi için davalı firmadan 30/07/2015 tarihinde servis talep edildiğini, davalının arızalı iş makinesini kontrol ettiğini ve ilk tespitleri yaptığını, iş makinesinde sözde block arızasının olduğunun beyan edildiğini, bu hususta yedek parçayı 17.000,00 EURO karşılığında müvekkiline sattığını, parçanın davalı tarafça makineye montajından itibaren davalı teknik servis çalışanlarınca yapılan analiz ve kontrollerde sözde takılan parçanın normalden farklı bir takım sesler çıkardığının gözlemlendiğini, makinedeki arızanın giderilemediğini, bunun akabinde davalı firma çalışanlarının bu seferde makinenin keçelerinde sözde arıza olduğunu iddia edip keçelerin sökülmesini talep ettiklerini, müvekkilinin kendi teknik servis elemanları vasıtasıyla arızalı olduğu iddia edilen keçeleri sökerek yaklaşık 5.000,00 TL gibi bir masrafla değiştirdiğini, bu şekilde yapılan işlemden sonra makinenin sözde tamir edildiği ve düzeldiği müvekkiline davalı firmanın teknik servis elemanlarınca ifade edildiğini, bahse konu iş makinesinin bunun akabinde --------- isimli firmada 09/05/2018 tarihinde aylık 45.000,00 TL ye işe başladığını, bu süre zarfında davalının iş makinesi üzerindeki gözetim ve buna bağlı olarak servis hizmeti devam ettiğini, davalı firma tarafından yapılan servis hizmetlerinin netice vermediğini, arızanın giderilemeyince iş makinesinin işine dava dışı firma tarafından son verildiğini ve iş makinesinin arızalı halde yaklaşık 5 ay iş başı yapamadığını, aradan geçen zamanda davalının makine üzerindeki müdahaleleri ve servis hizmetlerinin devam ettiğini, makinenin basınç ayarlarının giderildiğinin müvekkiline iletildikten sonra bahse konu iş makinesinin 01/04/2019 tarihinde -------- şirketi ile yapılan anlaşma gereği yine aylık 45.000,00 TL kira bedeliyle iş başı yaptığını, iş makinesinin yine basınç arızasını vrediğini, davalı firma tarafından bahse konu arızanın giderilmesi için teknik servis hizmeti vermeye devam ettiğini, makinenin arızasının bir türlü davalı firma tarafından giderilememesi ve makinenin çalışmasından randıman alınamaması üzerine bu firmadaki aylık 45.000,00 TL'lik işin karşı firma tarafından feshedildiğini, söz konusu iş makinesinin bu süreçte de yine 5 ay kadar iş başı yapamadığını, davalının bu sefer de sözde pompa arızasının olduğunu beyan ettiğini, davalının önerisi ile pompanın söküldüğünü ve ---------- isimli firmaya gönderildiğini, yapılan teknik ve analizlerde pompanın arızasının bulunmadığı ve sorunsuz çalıştığını --------- isimli firma tarafından raporlandığını, pompada da arızanın bulunamaması üzerine gelen davalı servis çalışanlarının bu sefer de yaptığı tespitlerde regülatör valve arızasının olduğunu tespit ettiklerini, bahse konu 5.000,00 EURO değerindeki parçanın davalı tarafından tedarik edilip makineye takılmış ise de yine makinedeki arızanın giderilemediğini, davalı firma servisinin bunun üzerine 2.kere pompa talep ettiğini ve tekrar sökülen pompada da arıza olmadığını tespit ettiklerini, davalının bu sefer de ---------- arızasının olduğunu iddia ettiğini, müvekkilinden bu husustaki parçanın yenisinin kendilerinden alınmasını talep ettiklerini, müvekkili şirket çalışanları tarafından yapılan tespitte davalı firmanın iddia ettiği gibi bir arızanın olmadığının tespit edildiğini, davalının yapılan tespit ve verdiği servis hizmet raporlarını ana firmaya ---------- gönderdiğini, yapılan geri dönüşte davalı firma tarafından olayın en başında davacıya 17.000,00 EURO bedelle satılan block parçasının arızalı olduğunun tespit edildiğini, bu parçanın yenisi davalı tarafından tekrar getirilip makineye takıldığını ancak makinedeki arızanın giderilemediğini, bunun akabinde davalı firmanın artık servis hizmeti veremeyeceğini beyan ettiğini, müvekkiline ait aracın arızalı şekilde bırakıldığını, zararın daha devam etmemesi için müvekkili tarafından iş makinesinin onarımı için tespit talebinde bulunulduğunu, ----------- D.iş sayılı dosyasından tespit yaptırıldığını, bakım onarım bedelinin 31.500,00 TL olacağının tespit edildiğini, arabuluculuk yoluna gidildiğini ancak anlaşmanın sağlanamadığını iddia ederek; fazlaya ilişkin talep ve dava hakkı saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000,00 TL karşılığı olarak dava konusu iş makinesi için satın alınan parça bedellerinin iadesini, hatalı servis hizmeti nedeniyle uğranılan 10 aylık kira kaybının davalı taraftan tazminini, davalı firmanın hatasından kaynaklı olarak onarımı yapılan iş makinesinin bakım onarım bedelinin davalı firmadan tazminine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:Davalı vekilinin cevap dilekçesinde, özetle, davacının ikinci el vinciyle ilgili servis hizmeti almak için müvekkiline başvurduğunu, vincin ikinci el olduğunu ve 1998 yılına ait olması sebebiyle müvekkiline gelene kadar üzerinde birçok orijinal olmayan, yan sanayi yedek parçalarla kimi zaman bizzat davacı tarafından kimi zaman ise bu konuda ehil olmayan kişiler tarafından bakımı yapılan eski bir vinç olduğunu, servis formlarında vinçteki yetkili olmayan kişilerin yaptığı bakım ve hizmetlerin not edildiğini, müvekkilinin davacıya 30/07/2018 tarihinden 14/06/2019 tarihine kadar toplam 22 defa servis çalışması yapıldığını, ilk bloğur 01.08.2018 tarihli teklif formuna istinaden 12.09.2018 tarihinde değiştiğini, ilk bloğun takılmasının altında yatan nedenin vinçte birçok hata veren parça mevcutt olduğunu, davacının blok haricinde değişmesi gereken parçalar olması gerektiği bildirildiği halde davacının vincindeki hemen hemen tüm arızanın nedenini bu işçilik olarak kabul ettiğini ve sürekli müvekkili şirketten servis talep ettiğini, en son servise 13.06.2019-14.06.2019 tarihlerinde müvekkili firmanın merkez şirketinin olduğu --------- fabrikasından sırf bu iş için getirtilen ---------- teknisyenlerle birlikte gidildiğini, gelen teknisyenlerin müvekkilinin teknik servis çalışanları ile aynı tespitleri yaptığını, viçte, hidrolik ana pompa, pompa regülatörleri, teleskop silindirine ait valf ve tambur fren sistemi ile elektrik, elektronik sisteminde arızalar mevcut olduğu tespit edildiğini, vincin üst yapı ---------- motorunun arızalı olduğunu, istenen değerlerde çalışmadığının tespit edildiğini, bu durumun davacı tarafa aktarıldığını, bu problemlerin hepsinin davacı tarafa aktarıldığını, bu arızaların giderilmesi için gerekli parçaların temininin gerektiğini, bu parçalar olmadan vinç fonksiyonlarının istenilen randımanda çalışmayacağını davacıya gerek sözlü gerekse servis raporlarıyla da defalarca iletildiğini, davacının vincin performans düşüklüğünü takılan bloğa bağladığını ve parçaların müvekkilinin temin edilip takılmasını, bundan sonra ödeme yapacağını ilettiğini, satın alınan bloğun ücretinin tam olarak ödenmediğini, defalarca ödeme yapılacağına dair söz verildiğini, herhangi bir ödeme girişiminde olmayacağı anlaşıldığını, bu şekilde çalışılamayacağının iletildiğini, davacının hidrolik pompayı ve hidrolik bloğu sökerek müvekkiline ait atölyeye getirdiğini, yapılan incelemeler sonucunda pompanın iç parçalarının orijinal olmadığının görüldüğünü, bu vaziyette pompanın yüksek basınç üretmesinin mümkün olmadığını, davacının pompayı alarak kendi tamircisi --------- firmasına götürdüğünü, müvekkilinin bu firma ile konuşup durumu izah ettiğini, firmanın atölyesine gidildiğini, pompanın daha önce aynı yerde kontrol edildiğini ancak sıcaklık değerlerine dikkat edilmediğinin fark edildiğini, normal şartlarda müvekkilinin servis ücreti saat başına 375,00 TL iken talep eden taraf için gidilen bu servislerin hiçbirinden ücret alınmadığını, müvekkilinin davacıdan keçe değişimini davacıdan talep edilmediğini, müşterinin bunu olasılık dahilinde kendisinin yaptığını, vinçte tespit edilen arızalı parçaların müşteri satın alınıp ve değiştirilmediği için bahsi geçen şantiyelerde çalışamadığını, bunun sorumlusunun gerekli parçaları satın almayı reddeden kusurlu olan davacı olduğunu, buna ilişkin ihtarname gönderildiğini, gelinen son aşamada davacı tarafın ısrarcı ve tehditkar tutumu nedeniyle kendisine parça satışının durdurulduğunu, servis hizmetinin verileceğinin bildirildiğini, bakiye ödeme gerçekleşmeyince müvekkilinin verilen senede dayanılarak ----------İcra Müdürlüğü ----------- esas sayılı dosyası ile takibe geçildiğini, bakiye alacağın tahsil edildiğini, sürekli tekrarlanan servis hizmetlerinden dahi bir ücret talep etmeyen müvekkilinin iyi niyetle gösterdiği çabanın suçlanması; davacı firma tarafından ısrarla iş makinesindeki hatalı kullanım ve bakımsızlığa bağlı olarak doğan hasarın müvekkiline yükletilmeye çalışılması müvekkili şirketçe kabul edilemeyeceğini, davacının satın alınan parça bedellerinin iadesiyle aldığı servis hizmetlerinin karşılığının iadesini istemesinin mümkün olmadığını, alınan parça ve servis hizmetleri ile vincini işlettiğini, vince takılan bloğun fiyatının vincin neredeyse satış bedeline eşdeğer olduğunu, sıfır takılan bu parçaların takıldığından beri kullanıldığını, vinçten kar elde edildiğini savunarak; davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep ve beyan etmiştir.
DELİLLER: ---------ŞTİ'ye müzekkere yazıldığı görüldü.
Dosyaya 02/04/2021 tarihli, 17/06/2021 tarihli, 15/03/2022 tarihli, 15/01/2024 tarihli,07/10/2024 tarihli bilirkişi kök raporları ve
12/06/2023 tarihli ve 10/06/2025 tarihli bilirkişi ek raporları sunulduğu görüldü.
Davacı vekili tarafından 13/09/2023 tarihli ıslah dilekçesi sunulduğu görüldü.
-------- Makina Fakültesi Dr.Öğr.Üyesi Öğr.Gör. ---------, --------- ve ---------- ve Hesap Uzmanı ----------- tarafından hazırlanan 02/04/2021 tarihli bilirkişi heyet raporunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:
---------- Makina Fakültesi Dr.Öğr.Üyesi Öğr.Gör. ----------, ---------- ve -----------, Hesap Uzmanı ---------- ve SMMM Bilirkişi ------------ tarafından hazırlanan 17/06/2021 tarihli bilirkişi heyet raporunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:
--------- Makina Fakültesi Dr.Öğr.Üyesi Öğr.Gör. ---------, ---------- ve -----------, Hesap Uzmanı ------------ ve SMMM Bilirkişi ------------- tarafından hazırlanan 15/03/2022 tarihli bilirkişi heyet raporunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:
¸Mahkememizce 06/01/2023 tarihinde dava konusu vinç başında keşif yapılmış, keşfe dayalı olarak--------- Makina Fakültesi Dr.Öğr.Üyesi Öğr.Gör. ----------, -------- ve ---------, Hesap Uzmanı ---------- ve SMMM Bilirkişi --------- tarafından hazırlanan12/06/2023 tarihli bilirkişi heyet raporunda önceki rapordaki tespitlerin aynen korunduğu görülmüştür.
Mahkememizce kazanç kaybının hesaplanması için dosya yeniden bilirkişiye verilmiş, Yüksek Makine Mühendisi Bilirkişi ----------- tarafından hazırlanan 15/01/2024 tarihli raporda aşağıdaki tespitlerin yapıldığı görülmüştür:
Mahkememizce kazanç kaybının hesaplanması için dosya yeniden bilirkişiye verilmiş, Makine Mühendisi Bilirkişi ----------- tarafından hazırlanan 07/10/2024 tarihli raporda aşağıdaki tespitlerin yapıldığı görülmüştür:
Makine Mühendisi Bilirkişi ---------- ve SMMM Bilirkişi ----------- tarafından hazırlanan 10/06/2025 tarihli heyet raporunda aşağıdaki tespitlerin yapıldığı görülmüştür:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:Dava, taraflar arasındaki vinç tamirine ilişkin eser sözleşmesinden kaynaklı olarak ayıplı servis hizmetinden kaynaklanan parça bedellerinin iadesine ilişkin alacak ve bakım onarım bedeli ve ticari kazanç kaybına ilişkin tazminat davasıdır.
Davacının dava konusu iş makinesi için satın alınan parça bedellerinin iadesine ilişkin davası yönünden;Dava dilekçesi incelendiğinde ve taraflar arasında ihtilaf bulunmadığı üzere davalı tarafından davacıya satılan ve bedeli iade talep edilen parça bedelinin 22.000,00 Euro olduğu ve davanın açıkça belirsiz alacak davası olarak açıldığı görülmüştür.
Mahkememizce dava değerini bildirmesi için verilen süre neticesinde davacı vekilinin 15/09/2025 tarihli beyan dilekçesi ile parça bedellerinin iadesine ilişkin dava değerini 1.000,00 TL olarak beyan ettiği, dava dilekçesindeki talep sonucunu bu şekilde açıklığa kavuşturduğu görülmüştür. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 107. maddesi uyarınca "(1) Davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği veya bunun imkânsız olduğu hâllerde, alacaklı, hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktar ya da değeri belirtmek suretiyle belirsiz alacak davası açabilir."Davacının belirsiz alacak davası açmakta hukuki yararı bulunmalı, dava açarken alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenememesi gerekir. Mahkememizce yapılan değerlendirmede, yukarıda da ortaya konulduğu üzere davacının satılan parça bedellerinin iadesini belirsiz alacak davası olarak 1.000,00 TL üzerinden talep ettiği, ancak parça bedellerinin davanın açıldığı tarihte belirli olduğu, bu sebeple davacının bu davayı belirsiz alacak davası olarak açmakta hukuki yararının bulunmadığı kanaatine varılmış, dava konusu iş makinesi için satın alınan parça bedellerinin iadesine ilişkin davasının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/1-h ve 115/2 uyarınca hukuki yarar yokluğu nedeniyle dava şartı noksanlığından usulden reddine karar verilmiştir.
Davacının kira kaybı bedeline ilişkin ve onarım bedeline ilişkin tazminatları yönünden;
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 475. Maddesi uyarınca "(1)Eserdeki ayıp sebebiyle yüklenicinin sorumlu olduğu hâllerde (...) (2)İşsahibinin genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır." Mahkememizce yapılan değerlendirmede, taraflar arasındaki vinç servis/tamir hizmetine ilişkin sözleşmenin eser sözleşmesi niteliğinde olduğu, davanın ayıp nedeniyle tazminat talebine ilişkin olduğu, her ne kadar davalının ayıplı hizmeti bulunup bulunmadığı hususunda düzenlenen 17/06/2021 ve 02/04/2021 tarihli heyet raporları ile aynı heyetin aynı heyetin 15/03/2022 tarihli ve 12/06/2023 tarihli raporları arasında çelişki bulunsa da, 15/03/2022 tarihli raporun yerinde inceleme neticesi ve ---------, --------- Şti tarafından dosyaya gönderilen deliller dikkate alınarak hazırlanması ve yine 12/06/2023 tarihli raporun mahkememizce yapılan keşif neticesinde hazırlanması nedeniyle 15/03/2022 ve 12/06/2023 tarihli raporların hükme esas alınabileceği, 15/01/2024 tarihli raporda ise bilirkişinin görev tanımını aşması ve tespitlerinin denetime açık olmaması, hukuki nitelendirme içermesi nedeniyle hükme esas alınamayacağı, bu kapsamda 15/03/2022 ve 12/06/2023 tarihli heyet raporları dikkate alındığında davalının ayıplı servis hizmeti sunduğu, bundan kaynaklanan zararı gidermekle yükümlü olduğu, bu kapsamda tüm bilirkişi raporlarında tespit edildiği üzere davalının davacının ---------, ---------- Şti'ne ödemek zorunda kaldığı 35.695,00 TL onarım bedelini tazmin etmesi gerektiği, yine 07/10/2024 ve 10/06/2024 tarihli kök ve ek raporlarda tespit edilen 401.013,17 TL (kira) kazanç kaybı bedelini gidermekle yükümlü olduğu, davacının kazanç kaybına ilişkin olarak davacı tarafın vincin işletilememesi nedeniyle yapılmayan masrafların tazminattan düşülmesinin uygun olduğu, bu miktar belirlenirken tam olarak belirlemenin imkansız olması karşısında aritmetik ortalama alınarak hesabın yapılmasının da hakkaniyete uygun olduğu, davacının faiz talebine ilişkin olarak dava ve ıslah dilekçesinde faiz türü ve başlangıç tarihine ilişkin bir talebinin olmaması nedeniyle alacaklara dava tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesi gerektiği kanaatine varılmış, tüm bu gerekçelerle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi açıklandığı üzere,
1-Davacının dava konusu iş makinesi için satın alınan parça bedellerinin iadesine ilişkin davasının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/1-h ve 115/2 uyarınca hukuki yarar yokluğu nedeniyle dava şartı noksanlığından USULDEN REDDİNE,
2-Davacının kira kaybı bedeline ilişkin tazminat davasının KISMEN KABULÜ ile, 401.013,17 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
3-Davacının onarım bedeline ilişkin tazminat davasının KABULÜ ile, 35.695,00 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Harçlar Kanunu uyarınca kabul edilen dava değeri (436.708,17 TL) üzerinden hesaplanan ve alınması gereken 29.831,53 TL karar ve ilam harcından dava açılırken peşin olarak alınan 170,78 TL peşin harç ve 8.125,00 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 21.535,75 TL harcın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafça yapılan 232,96 TL dava açma masrafı, 195,20 TL vekalet harcı, 571,90 TL keşif harcı, 8.125,00 TL ıslah harcı ve 22.751,50 TL bilirkişi/ulaşım/posta masrafından ibaret 31.876,56 TL yargılama giderinin kabul/dava değeri oranına (436.708,17/437.708,17) göre 31.803,73 TL’sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı tarafça yapılan vekalet harcına ilişkin 7,80 TL yargılama giderlerinin ret/dava değeri oranına (1.000,00/437.708,17) göre 0,01 TL’sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, bakiye kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,
7-Artan gider avansının HMK'nun 333. maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesinden sonra resen ilgilisine iadesine,
8-Davacı yapılan yargılamada kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen dava değeri (436.708,17 TL) üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 69.506,23 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
9-Davalı yapılan yargılamada kendisini vekille temsil ettirdiğinden reddedilen dava değeri (1.000,00 TL) üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/2 uyarınca hesaplanan 1.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
10-6325 sayılı Yasa uyarınca genel bütçeden sarf edilen 1.360,00 TL arabuluculuk ücretinin kabul/dava değeri oranına (436.708,17/437.708,17) göre 1.356,89 TL’sinin davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına, bakiye 3,11 TL’sinin davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine sunulacak dilekçe ile----------Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 18/09/2025