T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/153 Esas
KARAR NO : 2025/434
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 28/02/2024
KARAR TARİHİ : 22/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesi özetle; Davacının faaliyetleri çerçevesinde davalı borçlu şirkete gıda malzemeleri temin ve tedarik ettiği, davalı borçluya gıda maddeleri tedarik eden ve her siparişinde talep ettiği bütün mal ve malzemeleri gecikmeden kendisine ulaştıran davacının bu alışveriş çerçevesinde toplam 55.627,50 TL alacağı oluşmuş ise de davalı borçlu tarafından ödemeler yapılmadığı, davacının bakiye alacağı, dilekçemiz ekinde sunulan elektronik faturalar ile sabit olduğu, bilindiği üzere elektronik faturalar kesildiği gün itibari ile muhataba ulaştırılmakta olup bahse konu faturaların ayrıca tebliğine veya fatura alacağının ödenmesi için herhangi bir ihtara gerek duyulmadığı, bu doğrultuda davacının 55.627,50 TL alacağının muaccel ve sabit olduğu, davacı tarafından alacağın tahsili için yapılan iyi niyetli girişimlere rağmen borcu ödemeyen davalı aleyhine -------- İcra Müdürlüğünün --------- E. Sayılı dosyası üzerinden ilamsız takip başlatıldığı, davalı borçlu tarafından yapılan itiraz sonucu takibin durduğu, davalının itirazının haksız ve kötü niyetli olduğu davacı şirket kayıt ve defterleri ile ekte sunduğumuz deliller ile sabit olduğu, dava açmadan önce dava şartı arabuluculuğa da başvurulduğu anlaşma sağlanamadığı, yukarıda arz ve izah edilen ve Sayın mahkemeniz tarafından yapılacak yargılama çerçevesinde toplanacak deliller üzerinden resen gözetilecek lehimize sebeplere; davanın kabulü ile davalı borçlunun --------- E. sayılı dosyasında ileri sürdüğü haksız ve kötü niyetli itirazının iptaline, takibin devamına, haksız olarak takibe itiraz eden davalı borçludan, takip ile talep olunan alacağın 9040 1 oranında inkar tazminatı alınarak müvekkile ödenmesine, davaya konu müvekkil alacağının likit ve muaccel olup herhangi bir teminatla teminat altına alınmamış oluşu gözetilerek öncelikle teminatsız, sayın mahkemeniz aksi kanaate ise makul miktarda teminat mukabilinde davalı borçlunun adına kayıtlı taşınmaz ve varsa motorlu araçları ile banka hesaplarının dava değeri miktarınca ihtiyati haciz konulmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava dilekçesi ve tensip zaptının davalıya tebliğ olduğu, cevap dilekçesi sunulmadığı görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava, Fatura alacağının tahsili için yapılan icra takibine itirazın iptali talebine ilişkindir.İcra Dosyası İncelemesi: Davacı tarafından ---------- E sayılı dosyası ile 02.01.2024 tarihinde ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalı vekilince itiraz edildiği, davalı vekilinin ilgili icra müdürlüğüne yapmış olduğu itirazında; borcun tamamına, faize, faiz oranına ve her türlü fer ’ilerine itiraz ettiği ve takibin durduğu görülmüştür. Davacı şirketin ticari kayıtları mali müşavir bilirkişiye inceletilmiştir.İnceleme raporunda; Davacının ticari defterleri usul yönünden incelenmiş olup; 2023-2024 dönemi Yevmiye, Kebir ve Envanter defterlerinin açılış tasdikinin Vergi Usul Kanunu’nun “Tasdik Zamanı” başlıklı 221. maddesine göre; süresinde alınmış olduğu, davacının 2023 dönemi Yevmiye Defteri Kapanış tasdikinin TTK’nın 64/3 maddesine uygun süresinde yaptırıldığı, davacının 2024 döneminde e-defter mükellefi olduğu, 2023 dönemi Gib onaylı Ocak ayı açılış ve dava tarihi itibariyle Şubat ayı Yevmiye ve Defteri Kebir beratlarının süresi içerisinde alındığı, davacının incelenen 2023-2024 dönemi ticari defterlerinin V.U.K’nu ve TTK’nuna uygun tutulduğu görülmüştür.
Davacı Alacağı Yönünden Davacı vekilinin dava dilekçesi ekinde sunduğu davalı adına düzenlenen aynı zamanda takibe dayanak yapılan faturaların e-arşiv fatura olarak düzenlenmiş olduğu, ilgili faturaların davacının ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, davacının kendi ticari defter kayıtlarına göre takip tarihi (02.01.2024) tarihi itibariyle her ne kadar davalıdan 169.136,41 TL alacaklı gözükse de davacı tarafından 55.627,50 TL’lik kısmın talep edildiği, Davacı vekilinin 55.627,50 TL olarak takipte talep ettiği yukarıda detayları gösterilen e-arşiv faturaların üzerinde “İrsaliye yerine geçer.” İbaresinin yer aldığı, ilgili faturalar üzerinde teslime yönelik isim imza vb. bilgilerin bulunmadığı, Davacı tarafın 2023 ticari defter kayıtlarında her ne kadar 16 adet KDV dahil 169.136,41 TL tutarında fatura düzenlediği gözükse de tarafların bağlı olduğu vergi dairesi müdürlüğünden gelen bildirimlerde davacı tarafın 2023 dönemi BS analiz formunda 3 adet e-belge karşılığında KDV hariç 33.830,00 TL satım bilgisinin, aynı şekilde davalının 2023 dönemi BA analiz formunda da aynı adet ve tutarda alım bilgisinin yer aldığı,
Raporumun Genel Değerlendirme bölümünde detaylı bir şekilde açıklandığı üzere, davacının 55.627,50 TL tutarlı fatura içeriği mal teslimini ispat etmesi gerektiği, e-arşiv faturasının e-faturalardaki mevzuatın dışında olduğundan davalıya hangi yolla teslim edildiğinin ispatı gerektiği, bu hususta somut bilgi/belgenin bulunmadığı, faturanın alıcı davalıya tesliminin dosya kapsamında ispata muhtaç kalmasının yanında fatura içeriği malın davalı alıcıya teslimine ilişkin imzalı sevk irsaliyesi, teslim / tesellüm anlamında eşdeğer bir belge de bulunmadığından dosya kapsamındaki delil durumuna göre takip konusu fatura içeriği mal teslimlerinin ispata muhtaç olduğu değerlendirilmiştir. Yukarıda detaylı bir şekilde açıklandığı üzere, 2021 yılı Temmuz ayından itibaren elektronik belgelere ilişkin Ba-Bs bildiriminde bulunulmayacağı yönünde Tebliğ yayınlanmış olduğundan, Ba-Bs formunda görünen kayıtların GİB sisteminde oluşan kayıtlardan ibaret olduğu, eş deyişle davalının mal alımına dair Ba beyanında bulunmadan oluştuğu, E-Fatura (temel veya ticari senaryoda düzenlen) kabul /Red şartlarına tabi olmadığı, e-arşiv faturasının tesliminin ayrıca ispat edilebilir olması gerekmektedir. Huzurdaki davanın konusu bakımından davacının takip dayanağı fatura içeriği mal teslimini veya hizmeti ifa ettiğini ispat etmesi gerekmektedir. Bu hususta değerlendirme yapmadan önce e-arşiv faturasının teslim / tesellüm uygulamasının mevzuatına kısaca bakmamız gerekir. Zira davacı taraf efatura (Ticari Senaryo) ya da e-fatura (temel fatura senaryosu) mükellefi olmadığından, e-arşiv faturası keşide etmiştir. E-Arşiv faturasının ve içeriği hizmetinin / malın tesliminin somut delillerle ispat edilmesi gerekmektedir. E-Arşiv Faturasının alıcıya Teslimi Yönünden; Öncelikle E-Arşiv Faturası ile E-Fatura arasındaki temel farklarını açıklamak faydalı olacaktır. E-Arşiv Faturası, e Fatura sistemine kayıtlı olmayan kişi ve kuruluşlara düzenlenen eFaturalardır. E-Fatura’da, fatura elektronik ortamda alıcısına iletilir ve kâğıt çıktı alınamaz, e-Arşiv Fatura’da ise alıcı e-Fatura kullanıcısı olmadığı için, fatura hem elektronik hem de kâğıt çıktı olarak iletilebilir. E-Faturaların gönderilip alınmasını sağlayan gönderim merkezi Gelir İdaresi Başkanlığının bünyesindedir. Ekstra bir raporlama yapmaya gerek yoktur. Fakat e-Arşiv Faturalarının günlük olarak Gelir İdaresi Başkanlığı’na raporlanmalıdır. Bu hizmet, genellikle e-Arşiv Fatura hizmetini sağlayan çözüm ortağı tarafından yerine getirilir. E-Fatura, alıcısına GİB üzerinden E-Fatura kapalı devre sistemiyle ulaştırılır. Göndericiler ve alıcılar bu sistem üzerinden işlem yapabilirler. Dolayısıyla GİB anında haberdar olur, iptal edilemez, ancak fatura alıcısı ret veya iade yapabilir. E-Arşiv Fatura muhatabına mail veya SMS ile ulaştırılır, E-Fatura’da Entegrasyon, GIB Portal veya Özel Entegratör yöntemlerinden biri kullanılır. E-Arşiv kullanıcıları ise Özel Entegratör ya da kendi bilgi işlem sistemlerine onay alarak kullanabilir. Bu farklılıklardan da anlaşılacağı gibi E-Arşiv faturasının, dolayısıyla içeriği malın alıcısına tesliminin usulüne uygun delillerle ispatlanması gerekmektedir.
Tüm bu açıklamalardan anlaşıldığı üzere, e-arşiv faturalarının içeriği malların tesliminde ispat belgesi olanak kullanılmasında alıcısının belirttiği herhangi bir e-posta adresine gönderilebildiği, kâğıt ortamında kesilen fatura gibi alıcısının fiziki ya da elektronik onayının gerektiği şeklindedir.
Somut olayda davacı taraf fatura içeriği malları davalıya teslim ettiğini yazılı delillerle ispat etmelidir. Aynı zamanda e-irsaliye yerine geçen belgelerde davalı teslim alan imzası bulunmamakta, e-arşiv faturasının davalıya hangi yolla teslim edildiğine dair bilgi/belge bulunmamaktadır. Faturanın alıcı davalıya tesliminin dosya kapsamında ispata muhtaç kalmasının yanında fatura içeriği mal ve hizmetin davalı alıcıya ifasına ilişkin imzalı sevk irsaliyesi, teslim / tesellüm anlamında eşdeğer bir belge de bulunmadığından dosya kapsamındaki delil durumuna göre takip konusu fatura içeriği mal tesliminin ispata muhtaç olduğu değerlendirilmiştir. Davacı vekilince bilirkişi raporuna itiraz edilmiş olup mali bilirkişiden ek rapor alınmıştır.
Bilirkişi ek raporunda;Davacı vekili tarafından sunulan dekontların incelenmesi neticesinde davalıdan toplamda 100.370,63 TL tutarında ödeme alındığı, davalı tarafından yapılan bu ödemelerin davacının kendi ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı, davacı her ne kadar kendi ticari defter kayıtlarına göre takip tarihi (02.01.2024) itibariyle 169.136,41 TL alacaklı gözükse de dosyaya kazandırılan dekontlar neticesinde takip tarihi itibariyle davalıdan (169.136,41-100.370,63)= 68.765,78 TL alacaklı olabileceği, davacının talebinin 55.627,50 TL olduğu,
Yazışmaların İncelenmesi; Davacı tarafından sunulan ---------, ---------, --------- adıyla kayıtlı ---------- yazışmalarında davalı yan adına hareket edenlerce siparişler verildiği, ödemeler yapıldığı, ödemeler konusunda bilgi paylaşıldığı, davacının düzenlediği faturaları -------- yoluyla ilgililerine ilettiği, yine taraflar arasındaki yazışmalarda cari bakiye hakkında bilgi verildiği ödemeler talep edildiği görülmüştür. Dava dosyasında bulunan bilgi ve belgelerle ve Sayın Mahkemece tarafıma verilen ek rapor görev ile sınırlı olarak mezkûr surette tahakkuk eden değerlendirmem neticesinde; Davacı vekili tarafından sunulan dekontların incelenmesi neticesinde davalıdan toplamda 100.370,63 TL tutarında ödeme alındığı, davalı tarafından yapılan bu ödemelerin davacının kendi ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı, davacı her ne kadar kendi ticari defter kayıtlarına göre takip tarihi (02.01.2024) itibariyle 169.136,41 TL alacaklı gözükse de dosyaya kazandırılan dekontlar neticesinde takip tarihi itibariyle davalıdan (169.136,41-100.370,63)= 68.765,78 TL alacaklı olabileceği, davacının talebinin 55.627,50 TL olduğu,Yine davacı vekili tarafından sunulan --------, --------, --------- adıyla kayıtlı ---------- yazışmalarında davalı yan adına hareket edenlerce siparişler verildiği, ödemeler yapıldığı, ödemeler konusunda bilgi paylaşıldığı, davacının düzenlediği faturaları ---------- yoluyla ilgililerine ilettiği, yine taraflar arasındaki yazışmalarda cari bakiye hakkında bilgi verildiği ödemeler talep edildiği görülmüş olup dava dosyasına sunulan dekontlar ve yazışmaların incelenmesi neticesinde; taraflar arasında ticari ilişkinin mevcut olduğu bu kapsamda davacı tarafından ----------- E sayılı dosyası kapsamında talepte bulunduğu asıl alacak tutarı olan 55.627,50 TL’yi talep edebileceği değerlendirilmiştir. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Dava, Fatura alacağının tahsili için yapılan icra takibine itirazın iptali talebine ilişkindir. Davacı tacir olduğundan ticari kayıtları incelenmiş ve davacı ticari kayıtlarının usulüne uygun tutulduğu belirtilmiştir.
Davacı vekilinin dava dilekçesi ekinde sunduğu davalı adına düzenlenen aynı zamanda takibe dayanak yapılan faturaların e-arşiv fatura olarak düzenlenmiş olduğu, ilgili faturaların davacının ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, davacının kendi ticari defter kayıtlarına göre takip tarihi (02.01.2024) tarihi itibariyle her ne kadar davalıdan 169.136,41 TL alacaklı gözükse de davacı tarafından 55.627,50 TL’lik kısmın talep edildiği anlaşılmıştır. Davacı tarafından sunulan ---------, --------, --------- adıyla kayıtlı --------- yazışmalarında davalı yan adına hareket edenlerce siparişler verildiği, ödemeler yapıldığı, ödemeler konusunda bilgi paylaşıldığı, davacının düzenlediği faturaları ---------- yoluyla ilgililerine ilettiği, yine taraflar arasındaki yazışmalarda cari bakiye hakkında bilgi verildiği ödemeler talep edildiği anlaşılmakla dekontlar ve yazışmaların incelenmesi neticesinde, taraflar arasında ticari ilişkinin mevcut olduğu bu kapsamda davacı tarafından ---------- E sayılı dosyası kapsamında talepte bulunduğu asıl alacak tutarı olan 55.627,50 TL’yi talep edebileceği değerlendirilmekle davanın ve şartları oluşan icra inkar tazminatının kabulüne dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KABULÜ ile
1- ---------- esas sayılı takip dosyasından davalının yaptığı itirazının iptali ile takibin 55.627,50 TL Üzerinden DEVAMINA,
2-55.627,50 TL'nin %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
3-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 3.799,91 TL harçtan peşin alınan 664,16 TL'nin mahsubu ile bakiye 3.135,75 TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
4-Yargılama gideri mahiyetinde olan 664,16 TL peşin harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafça yapılan masraflar toplamı olan 6.695,00 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulanan AAÜT uyarınca 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca -------- bütçesinden ödenen 3.600 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
Taraflarca yatırılan gider avansının artan kısmının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ---------- Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 22/05/2025