T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/781 Esas
KARAR NO : 2025/220
DAVA : Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ : 02/11/2023
KARAR TARİHİ : 20/03/2025
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesi özetle; 26/05/2023 tarihinde ---------- ilçesinde ----------- otoparkında park halinde duran davacı --------- ait -------- plakalı ticari araca , sigorta şirketinizce sigortalanan, davalı ----------- ait olan ve davalı ------------ sevk ve idaresinde olan ------------ plakalı ticari aracın çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazasında davacıya ait olan ------------ plakalı araçta KDV dahil toplam 71.363,05 TL.hasar meydana geldiği, araç değer kaybına uğradığı, Bu kaza nedeniyle davalı şirket sigortalı olan --------- plakalı aracın sürücüsü %100 kusurlu bulunduğu, davacının aracında değer kaybı meydana geldiği, Davalı sigorta şirketine---------- numaralı poliçeyle sigortalanmış olan ---------- plaka sayılı aracın karıştığı kazada araç değer kaybı için mail yolu ile başvuru yapıldığı, Sigorta şirketince her hangi bir cevap verilmediği, Yukarıda izah edildiği şekilde meydana gelen kaza sonucunda davacının aracında oluşan değer kaybı ödenmediği, davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybından davalılardan sigorta şirketi limitler dahilinde olmak üzere davalılar müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, Fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak üzere, yapılacak olan bilirkişi incelemesi sonucunda ortaya çıkacak olan araçtaki değer kaybının, davalı sigorta şirketi tarafından poliçe limitleri dahlinde olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili için talep ve dava etmiştir.Davalı ---------vekili cevap dilekçesi özetle: İtiraz ve beyan haklarımız saklı kalmak kaydıyla başvurunun öncelikle dava şartı eksiliğinden reddine, esasa girilmesi halinde esas yönünden savunmalarımız kapsamında dosyanın esastan reddine, aksi yönde kanaat halinde yine savunmalarımız kapsamında kusur ve müterafik kusur indirimleri de uygulanarak karar verilmesine yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep etmiştir. Diğer davalılarca davaya cevap dilekçesi sunulmamıştır.
DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE;Dava, değer kaybı tahsil talebine ilişkindir. Davalı sigorta vekilince cevap dilekçesinde zamanaşımı itirazında bulunulmuş ise de dava konusu değer kaybı alacağının 26/05/2023 tarihli trafik kazası nedeninden kaynaklandığı, alacağın KTK 109 maddesi uyarınca zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak on yıl içinde zamanaşımına uğrayacağı, dava tarihi olan 02/11/2023 tarihi itibarıyla 2 yıllık zamanaşımı süresinin geçmediği görülmüştür,Olay:Sürücü davalı ----------- 26.05.2023 günü saat 04:30 sıralarında ----------- plakalı aracı ile ---------- İlçesi ------------ tesisleri otoparkından çıkış yaptığı esnasında aracının sağ yan kısmı ile park halinde olan ----------- plakalı çekicinin ön sol tampon ve ön üst çamurluk bölgesine çarpması neticesinde iki araçlı maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştirMaddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı: 26.05.2023 tarihli Trafik Kazası Tespit Tutanağının Sürücü beyanlarından özetle:
“Sürücü --------- beyanında; ---------- otoparkından çıkarken park halindei ---------- plakalı aracın sol ön kısmına çarptım. Sürücü ----------- beyanında; ---------- otoparkında arka kabin içinde uyurken ----------- plakalı araç sol tarafa çarptı." ifadelerine yer verilmiştir.
Dosya tarafların kusur oranlarının ve davacının talep edebileceği değer kaybının belirlenmesi için bilirkişiye tevdi edilmiştir
Kusur değerlendirmesi;
Dosyada mevcut tutanak, dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi neticesinde aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:
- Olayın gece vakti meydana geldiği,
- Olayın park alanında meydana geldiği,
- Görüşe engel cisim ve kazaya etken yol sorunu olmadığı,
- Olay anını görüntüleyen kamera kaydı mevcut olmadığı,
- Sürücülerin yeterli sürücü belgesine sahip oldukları,
Olayda aksine davranarak yönetimindeki ------------ plaka sayılı çekici ile ------------ ilçesi ----------tesisleri otoparkı çıkışı esnasında, çevresini gereği gibi etkin şekilde kontrol etmeyen, tehlikeleri ön görmeyen, olay mahallinde park halindeki ---------- plakalı çekicinin konumunu, mesafesini dikkate almayan, gerekli manevraları zamanında yapmayarak, ilerlemesi için uygun emniyetli, tehlikesiz şartların oluşmasını beklemeyen, kontrolsüz ilerlemesine devam ederek aracının sağ yan kısımlarıyla ---------- plaka sayılı çekicinin sol ön tampon, sol üst çamurluk ve basamak bölgesine çarpması, 2918 sayılı KTK’nun Trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan haller: Madde 84 – Araç sürücüleri trafik kazalarında: "l) Park için ayrılmış yerlerde veya taşıt yolu dışında kurallara uygun olarak park edilmiş araçlara çarpma," kuralını ihlal ettiğinden trafikte seyir, can ve mal güvenliğini tehlikeye düşüren, tehlikeli durumu ortaya çıkaran, dalgın, kontrolsüz, dikkatsiz, tedbirsiz ve özensiz davrandığı mütalaa edilen sürücü ----------- önlenebilir nitelikteki olayın meydana gelmesinde %100 (yüzde yüz) oranında (asli)tam kusurlu olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır. ------------ plaka sayılı çekici olay mahalli ----------- ilçesi ----------- tesisleri park alanında nizamlara uygun olarak park halinde iken, ------------ plakalı çekicinin sadmesine maruz kaldığı olayda sürücü ------------ olayın meydana gelmesinde kusurunun olmadığı görüş ve kanaatine varılmıştır. Olayın oluş şekli ve dosya içeriğine uygun kusur değerlendirmesi mahkememizce de benimsenmiştir.
Araç Değer Kaybı Yönünden İnceleme:----------- tarafından dosyaya gönderilen yazısından özetle: "---------- plakalı ----------- ait en son tanzim edilmiş olan Trafik Sigortası poliçesindeki ----------- şasi numarası bilgisi kullanılarak yapılan sorgulama ile, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (Trafik Sigortası) poliçe ve hasar bilgisi, Kasko Sigortası poliçe ve hasar bilgisi, Ekspertiz Rapor bilgisi, Kaza Tespit Tutanağı bilgisi, İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası ve Yeşil Kart poliçe bilgileri araştırılmış olup bulunan bilgiler ekte yer almaktadır.Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine sigorta şirketlerinden aktarılan poliçe ve hasar verileri, yazının hazırlandığı gün itibariyle sistemlerimizde yapılan sorgu sonuçları olup talep edilen belgelerin asıllarına veya detaylarına ilgili sigorta şirketlerinden ulaşabilirsiniz." ifadelerine yer verilmiştir.
Dosyada Davacı tarafa ait ---------- plakalı ----------- model ----------- marka, ------------ tipi çekicinin hasar durumu ile ilgili ---------- Şti. tarafından düzenlenmiş 05.06.2023 tarihli Kesin Kasko Ekspertiz Raporu bulunmaktadır. Bu raporlarda hasar onarım işçilikler dahil toplam 60.477,15 TL. olarak verilmiş ve %18 KDV ilavesiyle KDV'li hasar toplamı 71.363,04 TL. parça ve işçilikler kazanın oluş biçimi ve günün rayiç değerlerine uygun olduğu kanısı oluşmuştur. Davacı tarafa sigortalı----------- plakalı ----------- model--------- marka, --------- tipi çekicinin olay tarihinde yaklaşık 8 yaşın üzerindedir. Kaza tarihinden önce bir kazaya karışmadığı anlaşılmıştır. Gelirler Daire Başkanlığı Kasım ayı 2024 yılı listesine göre kasko değeri 1.900.380,00 TL dir. Değer kaybı, aracın kazadan önce hasarsız piyasa değeri ile onarılmış haldeki piyasa değeri arasındaki farktır. Araçların rayiç (veya güncel) değerlerini belirlemede farklı referans kaynakları kullanılmaktadır. Bu referanslar ------------ Kasko Değer listesi, --------- -----------, -----------, üretici ve/veya ithalatçı firma bayileri vb. kurumlardır. Araç Rayiç Değeri, serbest piyasa ve ekonomik koşullara göre, mevsimsel ve dönemsel olarak değişkenlik gösterir. Farklı zamanlarda yapılacak olan araştırmalarda farklı değerlerle karşılaşılması çok normaldir ve dava konusu olay ile bu raporun düzenlendiği tarihe kadar geçen süreçte taşıt fiyatlarında ciddi artış olmuştur. Değer kaybı hesaplarında değer kaybının belirlenmesinde kullanılacak faktörler, taşıtın marka model tipi, fiyatı, yapmış olduğu yol, yaşı ve uğradığı onarım işlemine göre, teknik açıdan her olaya özgü ilgili ve yetkin uzmanlarca belli ağırlıklarda hesaba katılmakta, bu faktörlerin ağırlıkları ise bazen somut olarak bazen ise uzman değerlendirmeleri sonucu belirlenmektedir. Bu bakımdan değer kaybı belli oranda uzman görüşü olarak ortaya çıkmaktadır. Ayrıca belirtmek gerekir ki Yargıtay içtihatlarına uygun olarak, aracın özellikleri de dikkate alınarak, emsal onarım/parça değişimi görmemiş araçların internet ortamındaki ve yetkili servisler nezdindeki satış fiyatları ile benzer onarım/parça değişimi gördükten sonraki satış fiyatlarının mukayese edilerek piyasa analiz yöntemine göre de değer kaybı tespiti yapılabilir.İkinci el değerleri (tamamen benzer araçlar için), araçların kaza-hasar geçmişine, var ise araçta meydana gelen hasarın durumuna ve yapılan onarım amaçlı işlemlerin kalitesine (şasisinin zarar görüp görmediği, orijinal parça kullanılıp kullanılmadığı vb.), üzerinde değer kaybı meydana gelip gelmediğine, kaporta aksamları ve boya dış görüntüsüne, motor, yürüyen ve aktarma organlarının durumuna (fazla kilometre yapıp yapmadığı, bakımlarının eksik olup olmadığı vb.), iç aksamların durumuna ve kullanım şekline bağlı olarak değişiklik göstermekte olup, internet siteleri, günlük gazetelerin seri ilan sayfaları, açık oto pazarları ve galeriler, ticari araç pazarları ve ikinci el alım-satımı yapan şirketlerden alınan listeler gibi kaynaklardan yapılan araştırmalar ile belirlenmektedir. Olayın üzerinden belirli bir süre geçmiş olup, geçmişe dönük ikinci el rayiç bedelin net ve sağlıklı şekilde belirlenebileceği veri tabanı günümüzde mevcut değildir. Kaza tarihindeki ikinci el piyasa rayiç değeri, günümüzde geçerli kasko değeri ile ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki oranın kaza tarihinde geçerli kasko değerine uyarlanması ile belirlenebilir. 09.10.2020 tarih ve ---------- sayılı ----------- yayımlanan 17.07.2020 tarih ve E.---------- ve K.--------- sayılı Anayasa Mahkemesi kararı uyarınca, genel şartlar kapsamındaki değer kaybu hesaplama yöntemi yerine Yargıtay kararları kapsamında da kabul edilen gerçek zarar ilkesi gereği değer kaybı hesabı yapılması gerektiği kabul edildiği sahip olmakla ve K.T.K. hükümleri gereği Yargıtay içtihatları doğrultusunda değer kaybı hesabında piyasa metodu uygulandığında;Davacı tarafa sigortalı --------- plakalı --------- model---------- marka, ---------- tipi çekicinin 26.05.2023 tarihinde karıştığı kazada ön kaput, ön tampon, sol ön direk baba, sol ön üst çamurluk, sol yan tampon sol orta basamak, sol alt basamak, değişim, onarım ve boyanması araçta değer kaybına sebep olacaktır.---------, kasko değer listesi ile internetteki çeşitli ikinci el araba satış fiyatları incelendiğinde --------- model--------- marka, ---------- tipi çekicinin olay tarihindeki piyasa rayiç değerinin ortalama 1.500.000 TL. civarında olduğu belirlenmiştir. Yargıtay kararları kapsamında da kabul edilen gerçek zarar ilkesi gereği değer kaybı hesabı için yapılan incelemede Davacı tarafa ait -------- plakalı ---------- model ---------- marka, --------- tipi çekicinin onarım sonrası 2. el ortalama piyasa değeri ile hasarsız haldeki 2. el ortalama piyasa değeri arasında piyasadaki reel alım-satım şartlarına göre aracın 26.05.2023 tarihinde karıştığı kazada ön kaput, ön tampon, sol ön direk baba, sol ön üst çamurluk, sol yan tampon sol orta basamak, sol alt basamak değişim, onarım ve boyanması, yıpranma oranı, marka model bilgileri, kilometresi(636204 km) de göz önüne alındığında hasarlı aracın yapılan araştırma sonucu rayiç değerinin ortalama 1.450.000,00 TL olduğu dikkate alındığında 1.500.000 - 1.450.000,00 = 50.000,00 TL değer kaybına uğrayacağı kanaatine varılmıştır.
Denetlenebilir bilirkişi raporundaki kusur değerlendirilmesi ve değer kaybı hesabı mahkememizce de benimsenmiştir.Davacı vekilince bedel arttırım dilekçesi sunulmuştur.
50.000,00 TL. araç değer kaybı zararının olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan (davalı sigorta şirketinden limitleri dahilinde ve başvuru tarihinden itibaren yasal faizi ile müşterek ve müteselsil olarak tahsiline, karar verilmesi talep edilmiştir. Değer arttırım dilekçesi davalılara tebliğ olmuş davalı sigorta vekilince arttırılan bedele ilişkin zamanaşımı itirazında bulunulmuştur. Davalının bedel artırım dilekçesine karşı zamanaşımı def'inin, davanın belirsiz alacak davası olması ve iddia edilen alacağın tamamında dava tarihinde zamanaşımının kesilmiş olması ve dava tarihi itibariyle alacağın zamanaşımına uğramamış olması nedenleriyle reddine karar verilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Dava ----------- plaka sayılı çekicide trafik kazası neticesi oluşan değer kaybı tahsil talebidir.
---------- plaka sayılı çekicinin sürücüsü ---------- olayda %100 (yüzde yüz) oranında tam kusurlu ) ------------ plaka sayılı çekicinin sürücüsü davacı ----------- olayda kusursuzdur. Değer kaybı, aracın kazadan önce hasarsız piyasa değeri ile onarılmış haldeki piyasa değeri arasındaki farktır.
Bilirkişi tarafından yapılan hesaplama neticesinde ------------ plaka sayılı çekici meydana gelen kazadan dolayı 50.000 TL. değer kaybına uğramıştır.
Davalı Sigorta Şirketi ------------- plakalı çekicinin ZMMS sigortacısıdır. 26.05.2023 tarihinde meydana gelen kaza 19/11/2022-19/11/2023 tarihlerini kapsar poliçe teminat süresi içerisinde meydana gelmiş olup, hesaplanan bedel teminat limiti içerisinde kalmaktadır.
Davalı sigorta şirketi, davalı işleten ve davalı sürücü kusur oranında tazminattan sorumlu olup, davalı sigortalı araç %100 kusurlu olduğundan davacının davalılardan değer kaybı bedelini tahsil şartları oluşmuştur. Bedel arttırım dilekçesi doğrultusunda davalı sigorta şirketinin temerrüt tarihi olan 03.07.2023 tarihinden( 22.06.2023 tarihinde başvuru yapıldığı) davalı işleten ve sürücü yönünden kaza tarihinden itibaren ( 26.05.2023 yerine sehven 26.06.2023 tarihi yazılmıştır ). Talep gibi işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın KABULÜ İLE,
1- 50.000 TL'nin davalı sigorta şirketinden 03.07.2023 tarihinden ( teminat limiti ile sınırlı olmak üzere) davalılar --------- ve ----------- yönünden olay tarihi 25.06.2023 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
2- Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 3.415,50 TL harçtan peşin alınan 269,85 TL ile ıslah harcı 836,80 TL'nin mahsubu ile bakiye 2.308,85 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3-Yargılama gideri mahiyetinde olan 269,85 TL peşin harcı ve 836,80 TL ıslah harcının toplamı olan 1.106,65 TL dava harcının davalılardan davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafça yapılan masraflar toplamı olan 5.024,00 TL yargılama giderinin davalılardan davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulanan AAÜT uyarınca 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile alınarak davacıya verilmesine,
6-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ---------- bütçesinden ödenen 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davalılardan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
7-Taraflarca yatırılan gider avansının artan kısmının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafların yokluğunda verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı.20.03.2025