T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/1473 ESAS
KARAR NO: 2023/21
DAVA:İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 10/12/2018
KARAR TARİHİ: 17/01/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin ----- markası altında uzun süreli -------- işiyle iştigal ettiğini, davalının sigortalısı olan---- plaka sayılı aracın müvekkili şirkete ait ve seyir halinde bulunan ---- plaka sayılı araca --- kusurlu olarak çarpmak suretiyle hasara uğrattığını, meydana gelen kaza sonucu müvekkili firmaya ait aracının rayiç değerinde düşüş yaşandığını ve araçta ---- ----- değer kaybı oluştuğunu, kaza nedeniyle müvekkili şirket aracını tamir edildiği süre içerisinde kiraya veremediğini, kazaya karışan müşterisine de bu aracın yerine başka bir araç temin etmek zorunda kaldığını, kaza nedeniyle müvekkili firma ticari kazancından mahrum kaldığını, aracın kira kaybı bedelinin 107,30-TL olduğunu, bu zarardan yalnızca davalılar ---- sorumlu olup, kazanç kaybı sigorta teminatı dışında kaldığını beyan ile,---------Esas sayılı dosyası ile yapılan takibe yönelik davalı- borçlunun haksız ve yersiz itirazının iptali ile takibin davalıya gönderilen "ödeme ihtarının tebliğ tarihinden" itibaren ticari avans faizi ile birlikte devamını, yargılama harç ve masrafları ile vekalet ücretinin de davalılara tahmilini, davalının en az %20 icra-inkar tazminatına mahkum edilmesini, vekaleten talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA: Davalı ---- cevap dilekçesinde özetle; --- tarihli kazaya karıştığı belirtilen ------ sigortalı bulunmakta olup kaza tarihi itibariyle teminat limiti 29.000-TL olduğunu, müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalısının sorumluluğu ve nihayetinde poliçe teminatı ile sınırlı olduğunu, davacı tarafın aracında meydana gelen değer kaybı talebi ile ilgili müvekkili sigorta şirketine başvurusu üzerine açılan hasar dosyasından yapılan değerlendirme neticesinde dosyadan eksper atandığını ve eksper raporuna göre davacı vekiline 25.08.2017 tarihinde 981,58-TL değer kaybı tazminatı ödemesi gerçekleştirildiğini, ödemeye ilişkin dekont ve ekspertiz raporunun ekte olduğunu, Eksper raporunda da açıkça görüleceği üzere yapılan bu ödeme ile müvekkili şirketin başkaca bir borcu kalmadığını, bu nedenle talebin reddi gerektiğini, karşı tarafın aracında meydana gelen hasar bedeline ilişkin olarak 28.04.2016 tarihinde 2.373,94-TL meblağında tazminat verilen rücu dosyası olarak------ ödendiğini, yapılan ödemenin içeriği ve hasar dosyasının celbi için ----- müzekkere yazılmasını talep ettiklerini, davayı kabul anlamına gelmemek üzere, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğu sigortalısının kusuru oranında olduğunu, uzman bilirkişiden kusura ilişkin rapor alınmasını talep ettiklerini, yapılacak değer kaybı tazminatı hesaplamasında aracın güncel kilometresi ve 2. El rayiç rakamı (kilometre yoğunluğu ve pazarlık payı ile birlikte) dikkate alınması gerektiğini, davacı tarafın aracında meydana gelen “Değer Kaybı" miktarının tespit edilebilmesi için -------- hesaplama yönteminin esas alınması gerektiğini beyan ile, davanın reddine karar verilmesini, davacı tarafın; “değer kaybı” talep etmeye hakkı olup olmadığının, var ise miktarının tespiti için “Bilirkişi" incelemesi yaptırılmasını ve alınacak raporun taraflarına tebliğ ettirlmesini, müvekkili şirket dava açılmasına keyfi ve haksız olarak sebep olmadığından, yargılama giderlerinden sorumlu tutulmamasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE;
Dava, meydana gelen trafik kazası nedeniyle davacı şirketin aracında meydana gelen değer kaybı ve kira kaybının davalılardan tazmini için başlatılan takibe yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı talepli davadır.
Davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan usul hükümleri doğrultusunda basit yargılama usulüne tabi olarak oluşturulan tensibe istinaden yargılamaya başlanmış yöntemine uygun ön inceleme duruşması açılarak öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, hukuki ihtilaf noktaları belirlenmek suretiyle tahkikat aşamasına geçilmiştir.
Dava konusu uyuşmazlığın; 08/12/2015 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davacıya ait araçta değer kaybı ve davacı uhdesinde kazanç kaybı oluşup oluşmadığı, oluştuysa takip ile istenilen miktar oranında, takip tarihi itibariyle davacının davalılardan muaccel bir alacağının bulunup bulunmadığı, varsa miktarı, davalı sigorta şirketi tarafından değer kaybı zararının takip tarihinden sonra ödenmiş olduğu da dikkate alınarak itirazın iptali ve icra inkar tazminatı hüküm koşullarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplandığı anlaşılmıştır.
Dosya mahkememizce resen seçilecek Hasar ve Kusur bilirkişisine tevdi edilmiştir.
Makine Mühendisi Bilirkişinin -------- tarihli raporda özetle; "...Davalı tarafa sigortalı araç sürücüsü, davalı ---- yönetimindeki -------- takiben seyir halinde iken gereken dikkatini yola vermediği, mahal şartlarını, yol özelliklerini, mevcut önündeki aracın seyir durumunu dikkate alarak hızını tedbir alabilecek düzeye düşürmediği, beyanından da anlaşılacağı üzere önünde seyir halinde olan ve fren tedbirine başvuran (Başka bir araç nedeniyle) dava konusu araca arkadan çarparak olayın meydana gelmesine sebebiyet verdiği ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 47/d (Karayollarından faydalananlar, Trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olan ve yönetmelikte gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk veya yükümlülüklere uymak zorundadırlar.), 52/b(Araçların hızlarını aracın yük, teknik özelliğine, görüş, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak zorundadırlar.), 56/c (Sürücüler önlerinde giden araçları Yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorundadırlar.) ve 84/d (Araç sürücüleri trafik kazalarında; arkadan çarpma halinde asli kusurlu olarak sayılmıştır.) maddelerini ihlal ettiği anlaşılmış olup, dikkatsiz ve özensiz davranışlarından dolayı %100 (Yüzde yüz) oranında kusurludur.
Dava konusu araç sürücüsü dava dışı --------- yönetimindeki------------------ seyir halinde iken olay mahalline geldiğinde önünde duran başka bir araç nedeniyle fren tedbirine başvurduğu sırada geriden gelen------- sayılı aracın çarpması sonucu aracının hasar aldığı olayda kusursuzdur. Davalı tarafa ait ---- plaka sayılı araç için tanzim edilen ve kaza tarihi olan ------- nolu, poliçe başlangıç ve bitiş tarihi --------bulunmaktadır. Dava konusu ----- plaka sayılı aracın modeli, yaşı, km’si, kullanılmışlık durumu, aracın hasar geçmişi, ------ tarihli kazaya ait hasar fotoğraflarındaki hasarın şekli ve niteliği birlikte değerlendirildiğinde; serbest piyasa koşullarında dava konusu kazadan önceki 2. el piyasa rayiç değerinin 60.000,00 TL (Tablo 1), dava konusu kazadan sonraki onarılmış haldeki 2. el piyasa rayiç değerinin 58.000,00 TL (Tablo 2), civarında olabileceği değerlendirmesi yapılmış olup, --- plaka sayılı araçta kaza tarihi itibariyle -------- değer kaybı oluşabileceği, takdir edilmiştir. Dava konusu ------plaka sayılı araçta 08/12/2015 tarihli kaza nedeniyle meydana gelen Değer Kaybı ile ilgili -------tebliği ekinde yer alan tablo kullanılarak yapılan hesaplamada da ; değer kaybı tutarı 1.511,73 TL hesaplanmıştır. 08/12/2015 tarihli kaza nedeniyle -------plaka sayılı aracın tamirde bulunduğu süre içerisinde davacının aracından faydalanamamış olması nedeni ile araçtan yoksun kalabileceği, Söz konusu araca ait dosya kapsamında bulunan tespitler, işçilik kalemlerinin şekli ve niteliği, hasar fotoğraflarındaki hasarın şekli ve niteliği dikkate alındığında hasarın onarımı için gereken makul sürenin 2 (gün) olabileceği, bu süre zarfında davacının aracından faydalanamayacağı, Serbest piyasa koşullarında dava konusu aracın muadillerinin günlük kiralama bedelinin güncel dönem fiyatının ortalama 168,33 TL civarında olabileceği dikkate alındığında (Ekran Fotoğrafı 4-6), kaza tarihi itibariyle 85 TL* civarında olabileceği (Ekran Fotoğrafı 7), dosya kapsamındaki tespitler dikkate alındığında aracı kullanamamaktan doğan net zararın,
(*Enflasyon Hesaplayıcı ile hesaplanmıştır) 2 gün hasar-onarım süresi (gün) x 85 TL/gün = 170 TL olabileceği, değerlendirmesi yapılmıştır" şeklinde görüş belirttiği anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamı, taraf iddia, savunma, toplanan deliller ile alınan bilirkişi raporu hep birlikte değerlendirildiğinde; davalı sigorta şirketi tarafından ----- kapsamında sigortalanan------ plakalı araç sürücüsünün meydana gelen kazada %100 kusurlu olduğu, davacıya ait aracın dava dışı sürücüsünün kazanın oluşumunda bir kusurunun bulunmadığı, kaza nedeniyle davacının aracında 2.000,00-TL değer kaybı ve 170,00-TL kira bedeli zararı meydana geldiği, davacıya değer kaybı ödemesi adı altında yapılan 981,58-TL'nin mahsup edilmesi gerektiği, bu halde hesaplanan bedelin talep miktarından fazla olduğu, davacının takipten önce davalıları temerrüde düşürdüğüne dair bir ihtarname sunmadığı anlaşılmakla, taleple bağlı kalınarak faize ilişkin fazlaya dair kısmın reddine ve davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur:
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının davasının davalılar-------- yönünden KISMEN KABULÜ ile;
-Davalılar ------- esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile takibin taleple bağlı kalınarak asıl alacak miktarı olan 600,00-TL (500,00-TL değer kaybı+100,00 TL kira bedeli kaybı) üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren faiz işletilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Davacının davasının davalı sigorta şirketi yönünden KISMEN KABULÜ ile;
-Davalı sigorta şirketinin ------- sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile takibin taleple bağlı kalınarak asıl alacak miktarı olan 500,00-TL (sadece değer kaybı bedeli) üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren faiz işletilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
3-Davacının takipte alacağın sebebini göstermediği ve alacak miktarının yargılama sonucu belirlendiği dikkate alınarak icra inkar tazminatı talebinin reddine,
4-Harçlar Kanununa göre alınması gerekli 179,90TL harcın, davacı tarafından yatırılan 35,90TL peşin harç ve icra dosyasına yatırılan 3,22 TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 140,78TL'nin davanın kabul ret oranına göre; 117,32 TL'sinin davalılar ------davalılar ------- tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
5-Davacı tarafından yatırılan 39,12TL harcın, davanın kabul ret oranına göre; 30,38TL'sinin davalılar ----- 8,74 TL'sinin davalılar ---------- alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
6-Davacı tarafından bilirkişi ücreti, tebligat, posta ve müzekkere gideri olarak sarf edilen 976,00TL yargılama giderinin davanın kabul ret oranına göre; 758,01TL'sinin davalılar --------, 217,99TL'sinin davalılar ---------- tahsili ile alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
7-Kabul edilen dava yönünden Avukatlık Asgari Ücret tarifesine göre davacı lehine takdir olunan 600,00 TL vekalet ücretinin davanın kabul ret oranına göre; 500,00 TL'sinin davalılar ------- Şirketinden, 100,00TL'sinin davalılar -------- alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
8-Ret olunan dava yönünden Avukatlık Asgari Ücret tarifesine göre davalı lehine takdir olunan 43,79 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak DAVALI ---------- VERİLMESİNE,
9-Dosyada mevcut gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluklarında kesin olarak okundu.17/01/2023