T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2014/1862 Esas
KARAR NO: 2018/419
DAVA: Alacak ( Sözleşmeden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 18/11/2013
DAVA: Menfi Tespit, İpoteğin Kaldırılması (Sözleşmeden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 19/12/2013
KARAR TARİHİ: 18/04/2018
Mahkememizde görülmekte olan Alacak, Menfi Tespit ve İpoteğin Kaldırılması istemli (Sözleşmeden Kaynaklanan) davaların yapılan açık yargılaması sonunda,
İSTEM:
Asıl davada davacı ... ... vekili dava dilekçesinde; müvekkili ile davalı kooperatif arasında imzalanan ...tarihli .....danışmanlık sözleşmesi gereğince davalı için gerekli olan finansman ihtiyacının temini konusunda davacının davalıya hizmet vermesi konusunda anlaşmaya yapıldığını, sözleşmenin yedinci maddesi uyarınca sağlanacak olan kredinin %6,5 oranında danışmanlık ücreti ödeneceğinin kararlaştırıldığını, davacının gerekli çalışmaları yapıp yurtdışındaki bir banka ile yurtiçindeki banka şubesine kredinin şartlarını belirleyen .... mesaj geldiğini, davalı kooperatifin ortağına ait şirketlerin aynı kredi kuruluşuna başvurması nedeniyle yurtdışındaki bankanın kredi ödemesinin arttığının yazıda belirttikleri oranda bedelin yatırılması halinde kredi bedelinin kullanılmaya hazır hale geleceğini belirttiğini, bu durumun muhatap banka ve davacı tarafından davalıya bildirilmesi üzerine davalı kooperatifin davacı ile bir araya gelip 140.000,00 USD ödemesi karşılığında ...... başvurularının iptal edilmesine karar verdiklerini, bu nedenle 01/12/2013 tarihli protokolün imzalandığını, ancak davalının protokolle belirlenen bu miktarı davacıya ödemediği gibi kredinin kullanılması konusunda da her hangi bir çalışma işine girmediğini bildirmiş, ana sözleşmenin yedinci maddesi uyarınca davacının 585.000,00 USD danışmanlık ücreti ve 150.000,00 USD cezai şartın tahsili konusundaki hakkı saklı tutarak şimdilik ek protokolle belirlenen 140.000,00 USD karşılığı 285.000,00 TL'nin dava tarihinden işletilecek faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen dosyada davacı kooperatif vekili dava dilekçesinde; davacı kooperatifin ... bölgesinde devam eden inşaatı için kredi arayışına girdiğini, . aracılığı ile davalı ...'la irtibata geçildiğini, 27/06/2013 tarihli sözleşme ve eki olan ek protokol imzalandığını, sözleşmede swift mesajının muhabir bankaya ulaşmasının davalı ... tarafından sağlanıp, bu davanın sorumluluğu kredinin bankada şirket hesabına geçmesine kadar süreceğinin belirlendiğini, alınacak kredinin %4,6+KDV'sinin davacı kooperatif tarafından ....... ödeneceğinin, bu davalının buna karşın teminat göstereceği altınca maddede kararlaştırıldığını, yedince madde de ise kredinin davacı kooperatif hesabına geçip kullanılabilir hale geldiğinde kooperatifin davalı ...'a 585.000,00 USD+KDV danışmanlık ücreti ödeyeceğini ve teminat alarak ipotek verileceğinin hüküm altına alındığını, birinci ek protokole göre danışmana ödenecek sigorta bedeline karşı ... adına kayıtlı dört adet taşınmazın 1/3 payının davacı kooperatif yönetim kurulu üyesi ............ satılarak devredilmesine, kredinin kullanılabilir hale gelmesinden sonra taşımazların tekrar satış suretiyle ...'ya iadesine karar verildiğini, ikinci ek protokolle ... adına kayıtlı ancak gerçekte ...' a ait olduğu kabul edilen dört adet taşınmazın 1/3'er payının 12/07/2013 tarihinde ...... teminat olarak geri verildiğini, bu durumun davacı kooperatif yetkilerinin .....danışmanlık şirketi adına vekaletle hareket eden ...'a inanmasını sağladığını, kooperatif yönetiminin oluşan bu güven duygusuyla 114.000,00 USD + KDV toplamı karşılığı 1.022,320,00 TL sigorta bedelini .... hesabına gönderdiğini, ..... danışmanlık bedeli olarak ödenecek paranın teminat altına alınması amacıyla kooperatif adına kayıtlı Kartal ilçesindeki 651 ada 59 parsel sayılı taşınmaz üzerinde ... lehine 585.000,00 USD +KDV karşılığı 1.150.000,00 TL'lik ipotek tesis edildiğini, swift mesajının ve kredinin muhabir bankaya gelmesinin gecikmesi üzerine davalı ...'ın kooperatifi arayarak kredinin hazır olduğunu, danışmanlık ücretine mahsuben 140.000,00 USD verilmesi halinde kredinin hesaplarına geçeceğini bildirdiğini, bunun üzerine taraflarca 01/03/2013 tarihli ikinci ek protokolün imzalandığını, bu protokolle nihai olarak kredinin 22/10/2013 tarihine kadar temin edilmesinin kredinin gelmemesi halinde ise ipoteğin kaldırılmasının ve ...'dan alınan taşınmazların satılarak danışmana ödenen 1.022,320,00 TL sigorta bedelinin kooperatife iade edilmesinin kararlaştırıldığını, banka yetkililerinin her hangi bir swift mesajı gelmediğini kooperatife bildirdiğini, yapılan yoklamada şifresiz şekilde gelen swift mesajının kredinin geleceği anlamı taşımadığının belirlendiğini, bankadan tekrar sorulduğunda aynı cevabın alındığını, swift mesajının bankaya yerine bir finans kuruluşundan gönderilmesinin de davalı tarafından yapılan işlemlerin doğru olmadığını ortaya koyduğunu, davalı ...'ın davranışlarından şüphelenilmesi üzerine yapılan sorgulamada bu davalı ile davalı ... hakkında bankalar kullanılan nitelikli dolandırıcılık suçundan onlarda davanın açıldığının tespit edildiğini, bunu üzerine davalılarca talep edilen 140.000,00 USD'nin ödenmediğini, sözleşmenin bir aylık süresi dolmadan kötü niyetli olarak ipoteğin davalı ...'a temlik edildiğinin öğrenildiğini, ihtarname ile üç gün içinde ipoteğin kaldırılmasının davalılardan talep edilmesine rağmen ipoteğin kaldırılmadığını, davalıların sözleşmeye aykırı davranıp krediyi sağlamadıkları gibi ödenen sigorta bedelini iade etmeyerek ipoteği de temlik etmek suretiyle davacı kooperatifi zarara uğrattıklarını, sözleşmenin ifasının mümkün olmaması ve süresinin dolması nedeniyle geçerliliğini yitirmesine bağlı olarak feshedilmesi sayılması gerektiğini, ikinci ek protokol ile kararlaştırılan cezai tazminata ilişkin her türlü dava tazminat haklarını saklı tutarak borçlu olmadıklarının tespitine, sözleşmenin feshine, sözleşme gereği ... lehine tesis edilen ve konusuz kalan ipoteğin kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA:
Asıl davada davalı kooperatif vekili cevap dilekçesinde; müvekkili kooperatifin kredi arayışına girdiğini davacının vekili ... ile irtibata geçildiğini kooperatifin davacı ile hiç görüşmediğini sözleşme ve ek protokolün ... ile imzalandığını geldiği iddia edilen swift mesajının bankaya gelmediğini gelen mesajdaki içeriğe göre davacıdan ihtarname ile açıklama sorulduğunu, swift mesajının banka yerine finans kuruluşundan gelmiş olması nedeni ile yapılan işlemlerin sahih olmadığının anlaşıldığını davacıların iddialarının doğru olmadığını yapılan sorgulamada davacının hakkında bankalar kullanılarak nitelikli dolandırıcılık suçundan onlarca davanın açıldığının görüldüğünü davacının bu güne kadar herhangi bir kişi yada şirket adına kredi çıkartmadığının tespit edildiğini bu nedenler ile kooperatiften talep edilen ücretin ödenmediğini teminat ipoteğinin kötü niyetli olarak davalı ...'a temlik edildiğinin öğrenildiğini bildirmiş, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen dosyada davalı ... vekili cevap dilekçesinde; asıl dosyadaki dava dilekçelerinde yaptıkları açıklamaların doğru olduğunu, .... mesajının bankaya gelmesi konusunda müvekkilinin üzerine düşeni yaptığını, davalı tarafın, ek protokolle belirlenen miktarı ödemediği gibi kredinin kullanılması konusunda üzerine düşeni yapmadığını, bu nedenle müvekillinin dava konusu edilen ücreti hakettiğini bildirmiş, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen dosyada davalı ... vekili cevap dilekçesinde; .....müvekilinin şirket müdürü olduğu Sarcam.... Şirketi ile yaptıkları finans danışmanlık sözleşmesi nedeniyle müvekkilinin şirketini mağdur ettiğini, şirketin zarara uğradığını, kredinin alınamayacağının anlaşılması üzerine ... lehine tapu müdürlüğünde kayıtlı ipotek alacağının şirket zararına karşılık .....tarafından müvekkiline temlik edildiğini, müvekkilinin kötü niyetli olmadığını, zararına karşılık ipoteği temlik aldığını, iyi niyetli olması nedeniyle TMK'nun 1023 maddesi gereği konulması gerektiğini bildirmiş, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen dosyada davalı ... vekili cevap dilekçesinde; müvekkiline yöneltilen her hangi bir husumet bulunmadığını, davacı kooperatifin müvekkilinden bir alacağının olmadığını, müvekkilinin ..... adına vekaleten sözleşmeyi imzaladığını, bunda bir menfati olmadığı gibi olaylara taraf da olmadığını, swift mesajının gelmesi üzerine tarafları bir araya geldiğini ve 01/12/2013 tarihli ikinci ek protokolün imzalandığını, davacı kooperatifin kredinin kullanılması konusunda bir çalışma içine girmediğini, ....ücretinin de ödenmediğini bildirmiş, davanın husumet ve esas yönünden reddine karar verilmisini istemiştir.
Birleşen dosyada davalı ... cevap dilekçesi sunmamış, duruşmalara katılmamıştır.
İNCELEME VE GEREKÇE:
Asıl davada istem, taraflar arasındaki sözleşme ve protokoller uyarınca verilen danışmanlık hizmeti ücretinin tahsiline ilişkindir.
Birleşen dosyada istem, davacı kooperatif ile davalı ... arasındaki sözleşme ve protokoller nedeniyle davacının borçlu olmadığının tespiti ile sözleşme gereği davacıya ait taşınmaz üzerinde davalı ... lehine tesis edilen ve davalılardan ...'a temlik edilen ipoteğin kaldırılmasına ilişkindir.
Taraflarca bildirilen tüm deliller toplanmış, delillerin toplanmasından sonra bilir kişiler raporlarında sonuç olarak ...... ile kooperatif arasındaki sözleşme nedeniyle yurt dışından temin edinilecek kredinin kooperatife kullandırılmadığını dava konusu edilen aracılık komisyonunun ödenmesini gerektirecek şartların oluşmadığını, buna bağlı olarak ipoteğin kaldırılması gerektiğini bildirmişlerdir.
Asıl ve birleşen dosyanın tarafları yönünden davaya konu .....danışmanlık sözleşmesi ile bu sözleşmeye bağlı olarak imzalanan protokollerin içeriği konusunda taraflar arasında bir uyuşmazlık yoktur.
Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller, mahkememizce usul, yasa ve dosya kapsamına uygun, görülen denetime elverişli, gerekçeli nitelikteki bilirkişi kurulu raporu ile davacı-davalı kooperatif ile davacı-davalı ...'ın çalışanı ve vekili sıfatıyla hareket eden davalı ...'ın imzaladığı asıl davanın tarafları arasında kooperatife yurt dışından kredi temin edilmesi amacıyla 27/06/2013 tarihli .....danışmanlık sözleşmesi imzalandığı, sözleşmenin içeriği konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmadığı, sözleşmede danışmanlık ücretinin alınacak kredinin %6.5'i oranında olacağının kararlaştırıldığı, asıl dava davalısının kredinin temin edilmesi amacıyla bir takım iş ve işlemler yapıp yurt dışında faaliyet gösteren bir finansman kuruluşuna başvuruda bulunduğu, başvuru yapılan kredi şirketinden Finans Bank genel müdürlüğüne sekiz yıl vade ile 9.000.000,00 USD kredi verilebileceği konusunda bir swift mesajı gönderildiği, mesajın asıl dava davacısı tarafından davalı kooperatife iletildiği, mesajda kredinin kesin olarak verilebileceğini belirten bir ibare bulunmadığı gibi kredi kullandırım şifresinin bulunmadığı, mesajın içeriği bankadan sorulduğunda verilen cevapta kooperatif adına herhangi bir kredi bedeli gelmediğinin bildirildiği, kredi sigortası bedelinin kooperatif tarafından davalı ...'a ödendiği, ikinci .... mesajında kredi verme şartlarının 25/09/2013 tarihine kadar uzatıldığının ayrıca sigorta oranının yükseltildiğinin belirtildiği, kredi temin işleminin tamamlandığı düşünülerek 01/10/2013 tarihli ve 27/06/2013 tarihli ek protokolün imzalandığı, protokolde kredinin 22/10/2013 tarihine kadar kullanılmaya müsait hale getirilmediği takdirde kooperatife tazminat ödeneceğinin ön görüldüğü, sözleşme ve ek protokoller uyarınca asıl dava davacısı ..... krediyi davalı kooperatifin kullanımına hazır hale getiremediği, buna rağmen 496.000,00 USD kredi sigortası bedelinin .....ödendiği, ikinci ek protokolde 22/10/2013 günü mesai bitimine kadar kredinin kooperatife kullandırılmaması halinde tüm sözleşme ve protokollerin feshedilmiş sayılacağına ilişkin hüküm dikkate alındığında, sözleşmenin feshedilmiş sayılacağının kabulü ile davacı ...'ın sözleşmedeki yükümlüklerini yerine getirerek belirlenen günde krediyi kullanılabilir hale getirmemesi nedeniyle dava konusu ettiği sözleşmede kararlaştırılan komisyon bedelini talep etmesinin mümkün bulunmadığı gibi birleştirilen dosyada dava konusu edilen davacı kooperatiften tahsil ettiği 496.000,00 USD komisyon bedelini iade ile yükümlü olduğu, ayrıca birleşen dosyada davacı kooperatifin taşınmazı üzerine ... lehine konulan ipoteğin kaldırılması gerektiği, ipotek davalı ... tarafından davalı ...'a tesis edildiği tarihten itibaren bir aydan kısa süre içinde temlik edilmiş ise de davalı ...'ın cevap dilekçesindeki savunmasında ..... tarafından alınacak kredinin gerçekleşmemesi nedeniyle zarara uğradığını, bu zararına karşılık ipoteği temlik aldığını bildirmesine göre basit bir araştırma ile ipoteğin benzer konuda tesis edilmiş olacağını bilebilecek durumda olduğu, dolayısıyla ipoteği temlik almada iyi niyetli bulunmadığı, buna göre ipoteğin kaldırılması gerektiği, birleşen dosyada davalı ... sözleşmenin tarafı olmadığını, vekaletle hareket ettiğini, bu nedenle kendesine husumet düşmediğini iddia etmiş ise de davalı ...'ın asıl dava davacısı ve birleşen dosya davalısı ......ünvanlı işletmenin yetkilendirilmiş vekili sıfatıyla hareket ederek sözleşmeyi imzaladığı, işletmeyi temsil yetkisinin bulunduğu, bu nedenle kendisine husumet düşeceği, davalı ... yönünden ise ipoteğin bu davalı adına tescil edilip kötü niyetle ...'a temlik edilmesi nedeniyle ipoteğin adına tesis edilen ve temlik eden kişi sıfatıyla birleşen dosyadaki davanın davalısı sıfatı bulunduğu anlaşılmakla asıl dava yönünden davacı ... davasının reddine, birleşen dosya yönünden davacı kooperatifin davalılar hakkındaki davasının kabulü ile, davacı kooperatifin taraflar arasındaki sözleşmenin davaya konu 27/06/2013 tarihli ....l danışmanlık sözleşmesi ve bu sözleşmeye ek olarak imzalanan ek bir protokol ve ek iki protokol nedeniyle borçlu olmadığının tespitine, davacı kooperatif adına kayıtlı ..... yer olan...ada .parsel sayılı taşınmazın tapu kaydı üzerindeki daval. edilmiş ve.... tarih ve yevmiye no ile davalı ...'a temlik edilen .... tarih ve ... yevmiye nolu ipoteğin kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Mahkememizin .... Esas sayılı dosyasına ilişkin asıl davada;
Davacılar.... ve ... davasının reddine,
2-Birleşen İstanbul Anadolu 16 Asliye Ticaret Mahkemesinin .. Esas sayılı dosyadaki davada davacı kooperatifin davalılar hakkındaki davasının kabulü ile;
Davacı kooperatifin taraflar arasındaki sözleşmenin davaya konu. tarihli ....danışmanlık sözleşmesi ve bu sözleşmeye ek olarak imzalanan ek bir protokol ve ek iki protokol nedeniyle borçlu olmadığının tespitine,
Davacı kooperatif adına kayıtlı .... parsel sayılı taşınmazın tapu kaydı üzerindeki davalı ... lehine tesis edilmiş ve. tarih ve . yevmiye no ile davalı ... a temlik edilen ... tarih ve . yevmiye nolu ipoteğin kaldırılmasına,
3-Harçlar yasası uyarınca asıl dava yönünden alınması gereken 35,90 TL red harcının peşin yatırılan 4.867,10 TL harçtan indirilmesi ile geriye kalan 4.831,20 TL harcın isteği halinde davacı ... ..... iadesine,
4-Harçlar yasası uyarınca birleşen dava yönünden alınması gereken 78.556,50 TL karar ve ilam harcından peşin yatırılan 19.639,15 TL harcın indirilmesi ile geriye kalan 58.917,35 TL harcın birleşen dosya davalılarından müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına,
5-Asıl dava yönünden davalı kooperatif yararına AAÜT'nin 13(1) maddesi uyarınca takdir edilen 23.050,00 TL vekalet ücretinin davacı ...... alınarak davalı kooperatife verilmesine,
6-Birleşen dava yönünden davacı kooperatif yararına AAÜT'nin 13(1) maddesi uyarınca takdir edilen 58.450,00 TL vekalet ücretinin birleşen dosya davalılarından müştereken ve müteselsilen alınarak davacı kooperatife verilmesine,
7-Her iki dosya yönünden asıl dava davacısı ve birleşen dosya davalısı . tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
8-Birleşen dosya davalıları ..., ... ve ... tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerlerinde bırakılmasına,
9-Her iki dava yönünden asıl dava davalısı ve birleşen dosya davacısı kooperatif tarafından yapılan 24,30 TL başvurma harcı, 19.639,15 TL peşin harç, 121,00 TL on adet tebligat gideri, 8,00 TL bir adet posta ve müzekkere gideri olmak üzere toplam 19.792,45 TL yargılama giderinin asıl dava davacısı ve birleşen dosya davalısı . . birleşen dosya davalıları ..., ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davalı-davacı kooperatife verilmesine,
10-Taraflarca peşin olarak yatırılan gider avansından artan gider avansının HMK'nun 333. maddesi uyarınca kararın kesinleştiğinde yatarın tarafa iadesine,
Gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere Davalı -Birleşen davada davacı kooperatif ile birleşen davada - davalı ... vekilinin yüzüne karşı oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
18/04/2018