T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/376 Esas
KARAR NO: 2022/578
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 25/06/2019
KARAR TARİHİ: 28/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili tarafından mahkememize gönderilen dava dilekçesinde; --- günü arşivleme hizmeti alınan ------ bulunan depolarında büyük bir yangın çıktığı televizyondan ve basından öğrenilmiş, akabinde adı geçen şirkette bulunan defter, belge ve kayıtlarımızın akıbeti öğrenilmek istenmişse de yangının uzun sürmesi ve geç söndürülmesi sebebi bilgi verilemediği ---- başlayan yangın --- söndürülebildiği, yangının sona ermesini müteakip,----- olup anlaşıldığı üzere adı geçen şirket depolarında arşivlenmesi ve muhafazası için verilen ve aşağıda İistesi belirtilen defter, belge, bilgi ve kayıtların yanarak zayi olduğunun tespit edildiği, ilgili madde gereği yangın sebebi ile zayi olan ve gerek Vergi Usul Kanunu, gerek Türk Ticaret Kanunu, gerek İş Kanunu ve gerekse sosyal güvenlik mevzuatı gereği ------- yıl arasında saklanmak zorunda olan yukarıda sayılan belge, kayıt ve defterler için zayi belgesi verilmesi talebi mecburiyeti hasıl olduğu, açıklanan nedenlerle davanın kabulüne karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.
İNCELEME VE GEREKÇE
Dava hukuki niteliği itibariyle, zayi olduğu belirtilen şirket ticari defter ve kayıtlarına ilişkin TTK 82/7. maddesi gereğince zayi belgesi verilmesi istemli davadır.
6102 Sayılı TTK'nın 87/2. maddesi uyarınca bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin kanuni saklama süresi içinde ziyana uğraması halinde ziyanın öğrenildiği tarihten itibaren 15 gün içinde dava açılması gerekmektedir. Bu süre hak düşürücü süredir.
Yasal düzenleme kapsamında öncelikle davanın 15 günlük hak düşürücü süre içerisinde açılıp açılmadığı hususu re'sen incelenmiş, inceleme kapsamında, ----- sayılı yazısı Yangın raporunun bir örneğinin gönderilmiş olduğu ve yangının --- tarihinde meydana geldiği, davanın----tarihinde açıldığı anlaşıldığından davanın 15 günlük hak düşürücü süre içerisinde açıldığı ve davacı şirketin ticari merkezinin ise mahkememizin yargı çevresi içerisinde bulunduğu anlaşılmıştır.
Söz konusu usulü tespitler sonrasında davanın hasımsız olması da gözetilerek re'sen gerekli görülen deliller toplanmış, bu kapsamda davacı şirketin defter ve kayıtlarının hasar gördüğü ------yazılarak davacı şirkete ait belgelerin kutu envanter listelerinin mahkememize gönderilmesinin istenildiği ve şirketçe envanter listesinin mahkememize gönderildiği anlaşılmıştır.
Mali müşavir Bilirkişi --- tarafından düzenlenen ---- tarihli rapor içeriği denetime elverişli görülerek hükme esas alınmıştır.
Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller ve bilirkişi raporu değerlendirilerek, davacının taleplerinin kısmen yerinde olduğu kanaatine varılarak davanın kısmen kabulü ile davacıların dava dilekçesi ve taleplerinin somutlaştırıldığı dilekçelerde belirtilen belge, fatura, bildiri ve dekontların dava dışı ------- çıkan yangın sebebiyle zayi olduğu anlaşılmakla zayi belgesi verilmesine yine aynı dilekçelerde belirtilen diğer belgelerin zayi isteminin dosya kapsamı itibariyle reddine dair takdiren aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere
1- Davanın KISMEN KABULÜ ile;
---- tarihinde meydana gelen yangından kaynaklı olarak aşağıda belirtilen belgelerden
A------ ayına ait mahsup belgeleri, ---- yıllarına ait mutabakat belgeleri, ---yılına ait bordro teslim belgeleri, ---- yıllarına ait --- belgeleri,--- yılına ait satınalma belgeleri,--- yılına ait ----teslim belgeleri, -----aylarına ait ---mahsup belgeleri,--- masraf belgeleri, ---- aylarına ait fatura mahsup belgeleri,--- yıllarına ait------ belgeleri, ---- aylarına ait ----masraf belgeleri,----yılına ------- çizelgeleri, --- yılına ait --- masraf belgeleri,--- yılına ait satış faturaları, ---- aylarına ait ---- masraf belgeleri,---- yılına ait cari teyit formları, ----- yılına ait beyannameler, --- yılına ait ---takip çizelgeleri, ---yıllarına ait--- takip çizelgeleri,----masraf belgeleri, --- belgeleri, ----- yılına ait mahsup faturaları,------takip çizelgelerinin ZAYİ NEDENİ İLE AYRI AYRI İPTALLERİNE,
B-Dava Tarihi İtibarıyla Saklama Süresi Dolmuş Olan, Davacının Saklamakla Yükümlü Olmadığı Belgeler olan ----- ödeme dekontları, --- yılına ait ---göremezlik raporları, -----yılına ait işten çıkış belgeleri, --- yılına ait masraf belgeleri, --- yılına ait mahsup belgeleri, -----yıllarına ait işe giriş bildirgeleri,---- ait işten çıkış bildirgeleri, ---- bildirgeleri, ------ bildirgelerine yönelik zayi nedeni ile iptal talebinin AYRI AYRI REDLERİNE,
C) --- yılına ait işe giriş bildirgeleri, ---ait giden--- bildirgeleri, ---- bildirgeleri,----yıllarına ait---- bildirgeleri, -- yıllarına ait ----belgeleri,- --- yıllarına ait--- belgeleri, --- yıllarına ait ---- yılına ait genel işe giriş belgeleri, ---- yılına ait banka maaş ödeme dekontları,--- belgeleri, --- yıllarına ait --- bildirimleri, ---- ait işten çıkış belgeleri ile ---- gelen evrak, giden evrak,---- işe giriş, -------- belgelerine ilişkin istem konusu edilen talebin bahse konu belgelerin ve dosyaların başka kurumlardan yada birimlerden temin edilebilir olduğu kanaati ile bu hususlara yönelik ZAYİ NEDENİ İLE İPTAL TALEPLERİNİN AYRI AYRI REDLERİNE,
D-Davacının yevmiye defteri, envanter defteri ve defteri kebire yönelik zayi belgesi verilmesine dair talepleri yönünden davacı vekilinin bu celseki beyanları göz önüne alınarak KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
E- Dava dilekçesinde belirtilen diğer belgelerden yukarıda belirtilmeyen belgelerin davaya konu yangında zayi olmadığı tespiti karşısında istemlerin REDDİNE,
2-Alınması gerekli 80,70-TL harçtan başlangıçta alınan 44,40-TL nin mahsubu ile kalan 36,30-TL nin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafça dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333.maddesi uyarınca davacı tarafa iadesine,
Dair; davacı vekili ve davalı vekilinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içinde--------- Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı..28/06/2022