T.C.
İstanbul Anadolu
ESAS NO: 2016/441 Esas
KARAR NO: 2018/390
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 12/04/2016
KARAR TARİHİ: 10/04/2018
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
İDDİA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirket çalışanı ----'nın 06/04/2016 tarihinde Gaziantep ilinde iş seyehati esnasında aracının gasp edildiği, konuyla ilgili resmi belge ve tutanakların dilekçe ekinde sunulduğu, araç içerisinde bulunan -----ank ---şubesi, 21/05/2016 keşide tarihli,---çek numaralı, 12.760,11 TL tutarlı çek, --- Şubesi, 10/06/2016 keşide tarihli, --- çek numaralı, 4.240,92 TL tutarlı çek, ---bank --- Şubesi, 15/06/2016 keşide tarihli,--- çek numaralı, 6.048,00 TL çek, ---Bankası --- Şubesi'nin, 15/09/2016 keşide tarihli, ---çek numaralı, 5.000,00 TL çekler ile ---tarafından lehtarı --- San. Ltd. Şti. Lehine tanzim edilen 31/07/2017 vadeli, 1.500,00 TL tutarındaki senedin zayi nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
İNCELEME ve GEREKÇE: Dava, hukuki niteliği itibari ile; TTK. 818/s. maddesi yollamasıyla aynı Yasanın 757-765. maddelerine göre açılmış bir zayi nedeniyle çek iptali davasıdır.
TTK.757-765.maddelerinde yer alan yasal düzenlemeye, yerleşik uygulamaya ve ilmi açıklamalara göre zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK.651/2.maddesi uyarınca hamile aittir. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi olması halinde hak sahibine iptal kararı alarak, hakkını senetsiz olarak ileri sürme ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir.(TTK.652.m.)
TTK'nın 761. Md. "Poliçeyi getirme süresinin en az üç ay olacağını hükme bağlamıştır. aynı yasa maddesinin 2.fıkrası vadesi gelmiş poliçelerde zaman aşımı 3 ayın geçmesinden önce gerçekleşirse mahkeme 3 aylık süre ile bağlı değildir, 3.fıkrası ise süre vadesi gelen poliçeler hakkında 1.ilan gününde vadesi gelmeyen poliçeler hakkında vadenin gelmesinden itibaren işlemeye başlar" hükmüne yer vermiştir, bu yasa maddeleri TTK'nın 818/s maddesi uyarınca çeklerde de uygulanacaktır ve çek hamillerinden 3 aylık ibraz süresi ibraz süresinin bitiminden sonra başlayacaktır.
Talep gereği, TTK.757.maddesi uyarınca muhatap bankalara yazılar yazılmış ve dava konusu edilen çeklerin ibraz bilgileri ile birlikte ibraz edenlere ait bilgiler celp edilmiş, ayrıca teminat yatırılmış olduğundan muhatap bankalar çek bedelini ödemekten men edilmiş, dava konusu çekler ile ilgili TTK.760-762.maddeleri uyarınca ilanlar yapılmıştır. Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde ilanlar yapılmış, ilanda belirtilen 3 aylık yasal süre içerisinde çek mahkememize ibraz edilmemiştir. Ancak muhatap bankalara yazılan yazılara verilen cevaplarda dava konusu edilen çeklerin ibraz edildiğinin bildirildiği ödemeden men yasağına rağmen bu çeklerden bir kısmının tahsil edildiği anlaşılmış, ibraz edenlerin kimlik bilgileri celp edilmiş ve davacı şirket yetkilisine tahsil olunmayan çekler için istirdat davası açılması için süre verilmiş, açılan davalarla ilgili bilgiler dosya içerisine alınmıştır.
Davacı şirket yetkilisi 24/10/2017 tarihli duruşmada dava konusu edilen ve iptali istenen senedin bulunduğunu belirtmiştir.
Tüm dosya kapsamına göre, dava konusu edilen çeklerden ----bank ---şubesi 21/05/2016 keşide tarihli,--- çek numaralı, 12.760,11 TL tutarlı çek ile--- Şubesi, 10/06/2016 keşide tarihli, --- çek numaralı, 4.240,92 TL tutarlı çek ve ----bank --- Şubesi, 15/06/2016 keşide tarihli,--- çek numaralı, 6.048,00 TL bedelli çeklerin tahsil edildiği anlaşıldığından anılan çeklerle ilgili davanın reddine, --- Bankası Kayseri --- Şubesi'nin, 15/09/2016 keşide tarihli, --- çek numaralı, 5.000,00 TL çek ile ilgili istirdat davası açıldığı ve tedbir kararı alındığı, yine ---- tarafından lehtarı ---San. Ltd. Şti. Lehine tanzim edilen 31/07/2017 vadeli, 1.500,00 TL tutarındaki şahsi senet ile ilgili davanın konusuz kalmış olması nedeniyle bu çek ve senet hakkında ise karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Dava konusu edilen çeklerden ---bank ---- şubesi 21/05/2016 keşide tarihli, ---çek numaralı, 12.760,11 TL tutarlı çek ile ---Şubesi, 10/06/2016 keşide tarihli, --- çek numaralı, 4.240,92 TL tutarlı çek ve ---bank ---Şubesi, 15/06/2016 keşide tarihli, --- çek numaralı, 6.048,00 TL bedelli çeklerin tahsil edildiği anlaşıldığından anılan çeklerle ilgili davanın reddine,
2---- Bankası ---Şubesi'nin, 15/09/2016 keşide tarihli, --- çek numaralı, 5.000,00 TL çek ile ilgili istirdat davası açıldığı ve tedbir kararı alındığı, yine --- tarafından lehtarı -- Ltd. Şti. Lehine tanzim edilen 31/07/2017 vadeli, 1.500,00 TL tutarındaki şahsi senet ile ilgili davanın konusuz kalmış olması hakkında esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına,
3-Karar harcı 35,90-TL 'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 29,20-TL harcın mahsubu ile artan 6,70-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halide davacıya iadesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı tarafça dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansı ile teminatın karar kesinleştiğinde talep halinde ilgili tarafa iadesine,
İlişkin olarak davacı asılın yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 10/04/2018