T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/514
KARAR NO: 2023/573
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 05.07.2022
KARAR TARİHİ: 04.07.2023
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı tarafından mahkememize gönderilen dava dilekçesinde özetle; Davacı ---- müşterilerisinden teslim aldığı, Keşideci ----düzenlediği ,----Ticari şubesinin 25.07.2022 keşide tarihli, -----çek numaralı, 21.451,87-TLlik çekinin kaybolduğunu, açıklanan nedenlerle davanın kabulü ile, öncelikle müvekkili ---- kaybettiği ve Keşideci----- Olan,----Ticari şubesinin 25.07.2022 keşide tarihli, ---- çek numaralı, 21.451,87-TLlik çekin ödenmesini önlemek için öncelikle ve ivedilikle ödeme yasağı konulmasına ve bahse konu 1 adet çekin iptaline karar verilmesini vekaleten talep ve dava ettikleri görüldü.
İNCELEME ve GEREKÇE:
Dava, TTK'nın 818/s atfıyla uygulanması gereken 757-764. madde hükümlerine göre açılmış zayi nedeniyle çek iptali isteğine ilişkindir.TTK'nın 757-764. maddelerinde yer alan yasal düzenlemelere göre, çek keşidecisinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır. Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK.'nın 651/2. maddesi uyarınca senet üzerinde hak sahibi bulunan hamile aittir. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi olması halinde hak sahibi hamile iptal kararı alarak, hakkını senetsiz olarak ileri sürme ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir. (TTK.652. madde)Keşidecinin, muhatap bankayı ödemeden men yetkisi bulunmamaktadır. Çek ibraz edildiği takdirde, hak talep eden hamile karşı İİK'nın 72. maddesi uyarınca olumsuz tespit davası açma imkanı da mevcuttur. Yine TTK'nın 651/2. maddesi uyarınca iptal davasını açmakta hukuki menfaati olan kişi, senede bağlı alacak hakkı olan hamildir.
Tüm dosya kapsamı, taraf iddia ve savunmaları ve bütün deliller birlikte değerlendirildiğinde; dava konusu çek ile ilgili ilanların yapıldığı, -----Bankasına yazılan müzekkereye ''çek ibrazına rastlanmamıştır'' şeklinde cevap geldiği, zayi nedeniyle açılan iptal davasında, öncelikle zayi edildiği bildirilen evrakın kıymetli evrak niteliğini taşıması, kıymetli evrakın davacının kendi iradesi dışında elinden çıkması ve zayi edilen kıymetli evrakın kimin elinde olduğunun bilinmemesi ve zayi edildiği bildirilen kıymetli evrakta hak hamili olması gerektiği ancak dava dilekçesi ve ekleri incelendiğinde dosyada çek fotokopisinin dahi bulunmadığı dolayısıyla davacının çekte yetkili hamil olduğunu ispatlayamadığı anlaşılmakla davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Aktif husumet yokluğundan davanın REDDİNE,
2-Alınması gerekli 179,90-TL harçtan başlangıçta alınan 80,70-TL harcın mahsubu ile kalan 99,20-TL nin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Gider avansının kararın kesinleşmesi ile birlikte talep halinde iadesine,
5-Davacı tarafça dosyaya yatırılan teminat bedelinin Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 392/2 maddesi gereği yasal süre sonunda davacıya iadesineDair; davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içinde Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.