T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/304 Esas
KARAR NO:2024/20
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:19.04.2022
KARAR TARİHİ:16.01.2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ----- mevkiinde seyir halinde olan ------ plakalı aracın tali yoldan caddeye geçiş yapmak için çıkış yaptığı esnada cadde üzerinde mevkiide seyir halinde olan davacıya ait ------- araca çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, davacının aracında değer kaybı ve hak mahrumiyet kaybının oluşmuş olduğunu, karşı taraf sürücünün %100 kusurlu olduğunu, 100,00 TL reel değer kaybı ve 100,00 TL hak mahrumiyet kaybının kaza tarihinden itibaren işletilecek faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:Davalı -------vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının 07.02.2022 tarihinde davalılar aleyhine --------- sayılı dosyası ile 80.000,00 TL değer kaybı, 3.000,00 TL araç mahrumiyet kaybı ve 198,31 TL ekspertiz ücreti olmak üzere toplamda 83.218,83 TL miktarlı ve ------- plakalı aracın %100 kusur ile sebep olduğu 01.01.2022 tarihli trafik kazasından kaynaklı hasarın onarım bedeli, hasarın onarımı süresince uğranılan araç mahrumiyeti 3 x 1000 : 3000 TL, hasarın sebep olduğu değer kaybı" konu ile ilamsız takip başlattığını, davalının 21.02.2022 tarihli itiraz dilekçesi ile takibin durduğunu, davacı bakımından dava konusu miktarın belirli olup sonradan bedel arttırmak üzere belirsiz olarak açılan davanın hukuki yarar yokluğundan reddi gerektiğini, yetkili mahkemenin ------- olduğunu, Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğunu, dava konusu kaza tespit tutanağından da anlaşılacağı üzere davalılardan -------yağışlı havada duramadığından davacının aracına çarptığını ve kusurlu olduğunu da ayrıca belirttiğini, davalıya ait aracın -------- olduğunu, davacının kötü niyetli olarak öncelikle davalılara başvuru yaptığını, yargılama sonucunda davalılar aleyhine ödenmesi gereken bir miktarın çıkması ihtimaline binaen bu miktarın davalının kaza anında mevcut olan limit kalması halinde -----, kalmaması halinde ise --------- ödenmesi gerekeceğinden, bu sigorta şirketlerinin davaya dahil edilmesi gerektiğinden iş bu davaya cevap dilekçesinden ayrı olarak dahili davalı dilekçesini de dosyaya sunduklarını, açıklanan nedenlerle; davanın görev ve yetki nedeniyle reddine, olmaması halinde belirsiz alacak davası olmayan davanın hukuki yarar yokluğundan reddine, aksi takdirde, davanın esastan reddi ile yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazası sebebiyle araçta oluşan değer kaybı ve hak mahrumiyeti talebine ilişkin maddi tazminat davasıdır.Davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan usul hükümleri doğrultusunda basit yargılama usulüne tabi olarak oluşturulan tensibe istinaden yargılamaya başlanmış yöntemine uygun ön inceleme duruşması açılarak öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, hukuki ihtilaf noktaları belirlenmek suretiyle tahkikat aşamasında deliller toplanmış, sigorta poliçesi, hasar dosyası celp edilmiş, ----- dava konusu araçların trafik tescil kayıtları, -----sayılı araçların trafiğe ilk çıktığı günden kaza tarihi olan ---- gününe kadar karıştığı tüm trafik kazalarına ilişkin kayıtlar ve sigortalı olduğu sigorta şirketlerine ilişkin bilgiler, kaza tespit tutanağı, hasar dosyası celp edilmiş, 10.01.2023 tarihli bilirkişi raporu alınmış ve dava sonuçlandırılmıştır.Kazaya ilişkin olarak tutulan 01/01/2022 tarihli kaza tespit tutanağının incelenmesinde; kaza tarihinde kazaya karışan ------ plaka sayılı aracın sürücüsünün davalı ---- olduğu anlaşılmıştır. Dosya arasına getirtilen ----- tarihli yazısından ----- plakalı aracın dava konusu kaza tarihinde davacı adına, --- plakalı aracın ise davalı şirket adına kayıtlı olduğu anlaşılmıştır.Mahkememizce alınan ------- tarihli bilirkişi raporunda özetle, "Dava konusu olayın---------maddi hasarlı trafik kazası olduğu, meydana gelen olayda kaçınılmazlık faktörünün etkisinin olmadığı, önlenebilir bir kaza niteliğinde olduğu, dava konusu kaza ve hasar durumunun uyumlu olduğu, dosya muhteviyatında bulunan fotoğrafların incelenmesi ve çarpma noktası dikkate alındığında aracın sol yan kısımlarında hasar meydana gelmiş olduğunun görüldüğü, davaya konu trafik kazası kapsamında; ---- plaka sayılı araç sürücüsü -------- %100 kusur oranı ile asli ve tam kusurlu olduğu, söz konusu kaza kapsamında aracın maliki/işleteni yönünden KTK Madde 85 kapsamında müşterek ve müteselsil sorumluluk yönünden değerlendirilmesinin mahkemenin takdirlerine maruz olduğu, söz konusu kazanın -----plaka sayılı araç sürücüsünün şerit tecavüzünde bulunması nedeni ile meydana gelmiş olduğundan ------ plaka sayılı araç sürücüsü ------ kusursuz olduğu, ----- istikrar bulmuş olan kararları ile -------- tarihli iptal kararı doğrultusunda aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, olay tarihindeki yaşı, davacı tarafın iddiaları, davalının savunmaları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının belirlenmesi, kararına göre reel piyasada ise; dava konusu aracın kazadan önceki hasarlı/ kazalı 2. El piyasa rayiç değerinin 1.800.000,00 TL civarında olacağı, ( Söz konusu aracın dava konusu kaza öncesinde (bir) adet geçmiş hasar kaydı mevcuttur.) kazadan sonraki onarılmış hali ile piyasa rayiç değerinin (modeli, markası, özellikleri, hasarı, değer kaybına esas yapılan onarım işlemleri, olay tarihindeki yaşı, vb. etkenler baz alınmıştır.) yaklaşık 1.725.000,00 TL civarında olacağı, bu kapsamda değer kaybının 1.800.000,00 - 1.725.000,00 TL = 75.000,00 TL civarında olacağı, dava konusu aracın onarımda olduğu süre içerisinde kullanılamayacak olması nedeni ile araçtan yoksun kalma/ mahrumiyet tazminatı oluşacağı, söz konusu aracın onarımının yetkili servis ve onarım atölyelerinin iş yükü ile doğru orantılı olarak --------------- araç olması ve parçaların yurt dışında temin edilmesi zarureti nedeni ile yaklaşık 20 (yirmi) iş günü sürebileceği, dava konusu aracın ----------- araç olması nedeni ile 20 (yirmi) iş günü onarım süresi x 2.El araç günlük kira bedelinin yaklaşık 2.000,00 TL = 40.000,00 TL civarında araçtan yoksun kalma/araç mahrumiyet tazminatı oluşacağı, dosya muhteviyatında araçtan mahrum kalındığı süre içerisinde ikame araç kullanıldığına dair kiralama bedeline yönelik fatura ibraz edilmemiş olduğu,( menfi) bu kapsamda nihai takdirin mahkemenin takdirlerine maruz olduğu'' yönünde görüşlerini bildirmiştir.Davacı vekilinin 31.10.2023 tarihli talep artırım dilekçesi ile değer kaybı bedelini 23.210 TL artırarak, 23.310 TL üzerinden, hak mahrumiyeti bedelini 19.900 TL artırarak, 20.000TL üzerinden olmak üzere toplam 43.310,00-TL'ye arttırdığını, buna ilişkin harcı ikmal ettiği görülmüştür.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerledirildiğinde; 01.01.2022 tarihinde davalı şirkete ait olup sürücü ----- sevk ve idaresindeki------plaka sayılı aracın ---- yokuş aşağı inerken yolun kaygan olması nedeni ile sürücü ----- sevk ve idaresindeki karşı istikametten gelmekte olan davacıya ait ------ plaka sayılı aracın sol kapı ve sol çamurluktan çarpması neticesinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında hükme esas alınan dosya muhteviyatı ile uyumlu ve denetime elverişli bilirkişi raporu ile de belirtildiği üzere;Davalı sürücü -------KTK madde 47/d maddesinde düzenlenen trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olan ve yönetmelikte gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk veya yükümlülüklere uymamak, KTK madde 52/b'de düzenlenen hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak, KTK Madde 84/c de düzenlenen ikiden fazla şeritli taşıt yollarında, karşı yönden gelen trafiğin kullandığı şerit veya yol bölümüne girme, KTK 84/g) de düzenlenen şeride tecavüz etme kurallarının ihmal ve ihlal edilmesi nedeni ile % 100 kusur oranı ile asli kusurlu olduğu,Davacıya ait araç sürücüsü ---- söz konusu kazanın ---- plaka sayılı araç sürücüsünün şerit tecavüzünde bulunması nedeni ile meydana gelmiş olduğundan ---- plaka sayılı araç sürücüsü ----- kusursuz olduğu,Davacıya ait aracın değer kaybının --------- civarında olacağı, dava konusu aracın onarımda olduğu süre içerisinde kullanılamayacak olması nedeni ile araçtan yoksun kalma/ mahrumiyet tazminatı oluşacağı, söz konusu aracın onarımının yetkili servis ve onarım atölyelerinin iş yükü ile doğru orantılı olarak-------- ------ araç olması ve parçaların yurt dışında temin edilmesi zarureti nedeni ile yaklaşık 20 (yirmi) iş günü sürebileceği, dava konusu aracın -------araç olması nedeni ile 20 (yirmi) iş günü onarım süresi x 2.El araç günlük kira bedelinin yaklaşık 2.000,00 TL = 40.000,00 TLcivarında araçtan yoksun kalma/araç mahrumiyet tazminatı oluşacağı,
İşleten tanımının 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 3. maddesinde “Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır” şeklinde yapıldığı, aynı Kanun'un 85. maddesi ise “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.” hükmünü içerdiği, bu yasal düzenleme karşısında, kazaya karışan araçların meydana getirdikleri zararlardan araç sahibinin hukuken sorumlu olacağının ilkesi benimsendiği, bu araçların sahipleri tarafından herhangi bir sebeple yararlanılmasının bir başka kimseye devir edilmesi halinde, artık üzerindeki fiili hakimiyetin kalmaması ve bu sebeple ekonomik yönden de bir yararlanma olanağının kalktığı durumlarda, o aracı kaza sırasında fiili hakimiyeti altında bulunduran ve ondan yararlanan kimsenin işleten sıfatıyla meydana gelen zarardan sorumlu tutulması, araç malikinin ise sorumlu tutulmaması gerektiği gözetildiğinde davalı şirketin ---- plakalı aracın maliki olması nedeniyle işleten sıfatıyla dava konusu zarardan davalı sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, Hususları nazara alınarak; davanın kabulü ile; 23.310,00-TL değer kaybı ve 20.000,00-TL hak mahrumiyeti olmak üzere toplam 43.310,00-TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek olan avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KABULÜ İLE;
1-23.310,00-TL değer kaybı ve 20.000,00-TL hak mahrumiyeti olmak üzere toplam 43.310,00-TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek olan avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gerekli karar harcı 2.958,51-TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 80,70-TL harcın ve 737,00-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 817,70-TL harcın mahsubu ile bakiye 2.140,81-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafça yatırılan 80,70-TL peşin ve 737,00-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 817,70-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 80,70-TL başvuru harcı, 538,75-TL tebligat ve müzekkere gideri, 2.000,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.619,45-TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
5-Arabuluculuk aşamasında yapılan ve hazine tarafından karşılanacak olan arabuluculuk ücretinin hazine tarafından ilgili arabulucuya ödendiği ve sarf kararı yazıldığı takdirde, sarf kararında yazan ücretin TTK 5/A maddesi ve 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A fıkrası ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca davanın açılmasına sebebiyet veren davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına, buna ilişkin harç tahsil müzekkeresinin sarf kararı yazıldıktan sonra düzenlenmesine,
6-Davalı tarafından yapılan yargılama giderleri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. 13 maddesindeki esaslara göre belirlenen 17.900,00-TL nispi vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
8-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333.maddesi uyarınca ilgili tarafa iadesine,
Dair karar, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, karar gerekçesinin tebliğinden itibaren 2 hafta içinde --------- Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olarak verildi, açıkça okundu usulen tefhim olundu. 07.02.2024