T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2024/159 ESAS
KARAR NO:2024/222
DAVA: Tazminat (Deniz Taşımacılığı Kaynaklı)
DAVA TARİHİ:01.03.2024
KARAR TARİHİ:05.03.2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Deniz Taşımacılığı Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ihracatçı firma ile ---- adalarında mukim alıcı -------- arasında akdedilen satım sözleşmesi kapsamında, satıma konu edilen malların------- davalı şirket tarafından taşınmasına karar verildiğini, bu kapsamda müvekkilinin ------- firması, davalı ile irtibata geçerek malların hangi limandan ve hangi gemi ile ne zaman taşınacağına dair ------ tarihinde rezervasyon talebinde bulunduğunu, söz konusu rezervasyon talebinin davalı tarafından ---- tarihinde onaylandığını ve müvekkiline -------- numarası, davalı tarafından verildiğini ve tarafına -------- doğrulama ----- belgesi ile gönderildiğini, ----- bu belgelere istinaden müvekkilinin, davalıdan gerek yazılı gerekse sözlü şekilde-------- düzenlenmesinin talep edildiğini, müvekkili ile------- tarihinden itibaren yapılmış olan mail yazışmalarının mevcut olduğunu, orijinal konişmento düzenlenmemesi halinde davalının sorumlu olacağının belirtildiğini ve bu talimatın defaatle tekrarlandığını, ----- öncelikle 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun (TTK) 1228/2-2’ye göre, orijinal konişmento düzenlenmesinin talep edilmesi halinde, taşıyanın orijinal konişmento düzenlemek zorunda olduğunu, davalı tarafından müvekkilinin orijinal konişmento düzenlenmesi yönündeki yazılı ve sözlü talimatına açıkça aykırı davranarak satım sözleşmesine konu eşyaların taşınmasına ilişkin -------düzenlendiğini, ---------satıcı ile alıcı arasındaki güven ilişkisinin yoğun ve ticaret hacminin yüksek olduğu hallerde hız sağlamak adına pratik ihtiyaçlardan doğduğunu, bu durumun istisnai bir özellik taşımakla birlikte, asıl kuralın taşıyan tarafından konişmentonun düzenlenmesi olduğunu, taraf iradesi aksi yönde olmadığı müddetçe, objektif kriterlere göre tedbirli olması gereken taşıyanın konişmento düzenlemesinin yasal yükümlülük olduğunu, TTK 1228’e göre, orijinal konişmento malların taşıyan olarak davalı tarafından teslim alındığını veya gemiye yüklendiğini gösteren, taşıyan olarak davalının taşımaya konu edilen eşyayı ancak orijinal konişmentonun ibrazı karşılığında teslimle yükümlü olduğu senet olduğunu, TK 1238’e göre konişmentoyu taşıyanın düzenleyeceğini, davalı tarafın müvekkilinin talimatına aykırı olarak orijinal konişmento değil, sea waybill olarak bilinen TTK 1242’de düzenlenen konişmento dışı taşıma senetlerinden biri olan denizyolu irsaliyesi düzenlemesinin başlı başına davalının dikkatsizliğini ve özensizliğini gösterdiğini ayrıca davalının talimata aykırı davranışın kendisi (zarar koşuluna bakılmadan) sözleşmenin ihlali anlamı taşıdığını, müvekkilinin alacağına kavuşamamasının ve zarara uğramasının davalıdan tazminat talep etmeyi zorunlu hale getirdiğini, tüm bu nedenler ve mahkemece resen gözetilecek hususlar çerçevesinde, fazlaya ilişkin her türlü hakkı saklı tutarak; HMK 107 uyarınca şimdilik 1.000,00-TL’nin malların talimata aykırı olarak teslim edilmesi ve alacağın tahsil edilememesinden dolayı, bilirkişi raporu ile hesap edilecek tutar kapsamında talep artırımı yapılarak belirlenecek olan tam tazminat tutarının, müvekkilinin maddi ve munzam zararının oluştuğu tarih olan 15.05.2022 tarihinden itibaren dava tarihine kadar işleyecek ticari reeskont faizi ile birlikte, davalıdan alınarak tahsiline karar verilmesini, yargılama giderlerinin karşı tarafa yükletilmesine ve karşı vekalete hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE;Dava hukuki niteliği itibari ile; deniz taşımacılığından kaynaklanan tazminat davasıdır.HMK. 138. maddesinde; "Mahkeme, öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar hakkında dosya üzerinden karar verir." hükmü yer almakta; ---------kararında da davanın tensip ile birlikte dava şartı noksanlığından usulden reddedilmesinde HMK 30. maddesi de gözetildiğinde bir isabetsizlik olmadığı kabul edilmiştir." yönünde karar vermiştir.Uyuşmazlık, Türk Ticaret Kanunu'nun 5. kitabında düzenlenen deniz hukukuna ilişkin alacaklardan kaynaklanmakta olup, davaya bakmakla görevli mahkeme, denizcilik ihtisas mahkemesidir.
6102 sayılı TTK'nun 5/2. Maddesine göre: "...Bir yerde asliye ticaret mahkemesi varsa, asliye hukuk mahkemesinin görevi içinde bulunan ve 4 üncü madde hükmünce ticari sayılan davalarla özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer işlere asliye ticaret mahkemesinde bakılır. Bir yerde ticaret davalarına bakan birden çok asliye ticaret mahkemesi varsa, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde -------- asliye ticaret mahkemelerinden biri veya birkaçı münhasıran bu Kanundan ve diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilebilir."6762 sayılı TTK'nın 4.maddesi ve Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu'nun 24.03.2005 tarih ve 188 sayılı kararının 18. maddesi ile --------- kurulup faaliyete geçirilen Denizcilik İhtisas Mahkemesinin yargı alanı--------hudutları olarak belirlenmiştir.------- kararıyla------------ mülki sınırları dahilinde deniz ticaret ve deniz sigortalarından kaynaklanan uyuşmazlıklarda görevlendirilmiştir.HMK 114/1-c maddesine göre mahkemenin görevli olması davanın görülebilmesi için gerekli dava şartıdır. HMK 115/1. maddesine göre mahkeme dava şartlarının mevcut olup olmadığını yargılamanın her safhasında resen nazara almak durumundadır. Yukarıda anılan yasal düzenlemeler ve--------- kararı gereğince somut uyuşmazlığın çözümünde özel mahkeme olarak denizcilik ihtisas mahkemesi sıfatıyla-------- Mahkemesi görevli olduğundan; davanın göreve ilişkin dava şartı noksanlığından usulden reddine; dava dosyasının görevli --------Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur:
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Görevli mahkemenin---------- olması ve Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİ nedeniyle HMK nun 114(1)/c maddesinin yollaması ile HMK nun 115(2) maddesi uyarınca davanın dava şartı yokluğu nedeni ile USULDEN REDDİNE,
2-HMK'nun 20 (1) maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde ve yasal süre içinde istem halinde dosyanın görevli -------- MAHKEMESİ'NE ---- GÖNDERİLMESİNE,
3-HMK nun 331(2) maddesi uyarınca yargılama giderlerinin görevli mahkeme tarafından değerlendirilmesine,
4-HMK'nun 20(1) maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden sonra yasal süre içinde gönderme başvurusunun yapılmaması halinde davanın açılmamış sayılmasına karar verilmek üzere dosyanın ele alınmasına,
Dair, tarafların yokluklarında kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde---------- Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.05.03.2024