T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/264 Esas
KARAR NO:2024/558
DAVA:Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ:07.04.2022
KARAR TARİHİ: 11.06.2024
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket -------- odaklı bir lojistik firması olup genel olarak kurumsal müşteri talimatları doğrultusunda son kullanıcılara gönderilecek ürünlerin paketlenmesi, depodan çıkış işlemlerinin yapılması ve son kullanıcıya ulaştırılması hizmetleri sunmakta olduğunu, 11.09.2021 günü ----sistemine siber saldırıda bulunulduğu tespit edilmiş ve konuya ilişkin ----- derhal suç duyurusunda bulunulmuş olduğunu, suç duyurusunun akabinde -----tarihinde daimî arama kararı verildiğini, 23.03.2022 tarihinde ise Müvekkil Şirket tarafından, şirket defterlerinin dijital ortamda saklanabilmesi adına hizmet aldığı yazılım ve -------- firması olan ------ İnternet sitesinde yer alan----şirket defterlerinin saklanmak üzere ---- paylaşılması için gerekli işlemler yapılmaya çalışılırken, portal ekranında geriye dönük eksik /hatalı dönem defterlerinin olduğuna dair bir uyarı yazısı belirmiş olduğunu, bu durum üzerine Müvekkil Şirket tarafından eksik/hatalı defterlerle ilgili gerekli araştırma yapılmış ve yukarıda bahsi geçen siber saldırı sonucu şirket bilgisayarlarına üst üste birkaç
defa format atılması sonucunda her ne kadar Müvekkil Şirket tarafından 2021 yılına ait şirket defter beratları süresi içerisinde e-defter sistemine klasörler halinde yüklenmiş olsa da 2021 yılı Haziran ve Temmuz aylarına ait şirket yevmiye ve kebir defterlerinin yer aldığı klasörlerin içindeki defterlerin format işlemleri esnasında zayi olmuş olduğu tespit edildiğini, akabinde ivedilikle-----iletişime geçilmiş olup ---- tarafından, sistem üzerinde 2021 yılı Haziran ve temmuz aylarına ait şirket yevmiye ve kebir defterlerinin yer aldığı klasörlerin içindeki defterlerin eksik/hatalı göründüğünü, klasörlerin taraflarınca silinmesi ve yeniden oluşturulabilmesi için işbu defterlere ilişkin zayi belgesinin taraflarına iletilmesi gerektiği bilgisi aktarılmış olduğunu beyanla Müvekkil Şirket'in bilişim sistemine gerçekleştirilen siber saldırı sonucunda zayi olan 2021 yılı Haziran ve Temmuz aylarına ait şirket yevmiye ve kebir defterlerine ilişkin zayi belgesinin verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava, Türk Ticaret Kanunu'nun 82. Maddesi kapsamında zayi belgesi verilmesi talebine ilişkindir.Hasımsız olup basit yargılama usulüne tabi olan davada, davacı delilleri toplanmış ve yargılama sonuçlandırılmıştır.Türk Ticaret Kanunu'nun 82/7. Maddesinde "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir." hükmü düzenlenmiştir. Türk Ticaret Kanunu'nun 82/7. Maddesinde düzenlenen zayi belgesi verilmesi için başvuru süresi hak düşürücü süre olup bu süre içinde başvuru yapılması zorunludur. Somut olayda da, davacı hak düşürücü süresi içerisinde mahkemeye başvuru yapmıştır. Davacı taraf zayi belgesi verilmesini talep etmiş olup, ------ mükellefidir.Türk Ticaret Kanunu'nun 64/3. Maddesinin son cümlesi "Fiziki ortamda veya elektronik ortamda tutulan ticari defterlerin nasıl tutulacağı, defterlere kayıt zamanı, onay yenileme ile açılış ve kapanış onaylarının şekli ve esasları ------ müştereken çıkarılan tebliğle belirlenir." şeklindedir.1 seri nolu Elektronik Defter Tebliğinin 7. maddesinde; elektronik defter tutanlar, elektronik defterlere ait kayıtların bozulması, silinmesi, zarar görmesi, işlem görememesi halleri ile olağanüstü durumların meydana gelmesi halinde, durumu ON BEŞ GÜN içinde doğrudan ------ bildirmek ve kayıtları nasıl tamamlayacağına ilişkin ayrıntılı bir plan sunmak zorundadır.”1 seri nolu Elektronik Defter Tebliğinin ----- tutanların VUK Hükümleri içerisinde yer alan "Mücbir Sebep" halleri nedeniyle e- defter ve beratlarına ait kayıtların bozulması, silinmesi, zarar görmesi, veya işlem görememesi ve e-defter ve berat dosyalarının ikincil örneklerinin temin edilemediği hallerde söz konusu durumların öğrenilmesinden itibaren tevsik edici bilgi ve belgeleri ile birlikte 15 gün içerisinde ticari işletmesinin bulunduğu yetkili mahkemesine başvurarak kendisine zayi belgesi verilmesini isteyeceği belirtilmiştir.Dosya Mali Müşavir ve Bilgisayar Mühendisi bilirkişilere verilmiştir.
Bilirkişilerin 27/07/2023 tarihli raporlarında özetle; "...Teknik incelemeler sonucunda 08.03.2022 tarihinde gönderilen Siber Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğü tarafından yapılan çalışmalar sonucunda dosyaları şifreleyen zararlı yazılımın dosyaların uzantılarını değiştirerek açılmasının mümkün olamayacak şekilde şifrelediği, etki eden zararlı yazılım “-----ailesinden gelen,------
şifreleyip sonra kullanılmaz hale getirdiği tespit edilmiştir. Mali incelemelerde yapılan tespitler neticesinde “TTK'nın 82/7. maddesi gereğince “tacirlerin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgelerin, yangın, su baskını veya deprem gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğraması halinde tacir, mahkemeden kendisine bir belge verilmesini
talep edebilme hakkına sahiptir.” şeklinde olduğu Ancak yapılan teknik değerlendirme de “Daha önceden yapılan Siber Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğü tarafından yapılan çalışmalar sonucunda dosyaları şifreleyen zararlı yazılımın dosyaların uzantılarını değiştirerek açılmasının mümkün olmayacak şekilde şifrelediği tespit edilmiştir.'' şeklinde tespit yapıldığı söz konusu ticari defter ve muhasebe kayıtlarının silinmeyecek olması ya da yedeklerine ulaşılabilecek olunması karşısında davacının ve mali müşavirinin ticari defterlerinin muhafazası noktasında basiretli bir tacir gibi davranma yükümlülüğüne riayet etmemiş olduğu kanaati oluşmuştur. Takdiri Sayın Mahkemenize aittir..." şeklinde kanaat bildirdikleri görülmüştür.Davacı tarafın şifrelemeden sonra incelemeye sunulamayacak şekilde bilgisayarı formatladığı, geri getirme imkanını ortadan kaldırdığı, basiretli tacir gibi davranmadığı kanaati ile davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın reddine,
2-Alınması gerekli karar harcı 427,60-TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 80,70-TL harcın mahsubu ile bakiye 346,90-TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafından dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333.maddesi uyarınca davacıya iadesine,
Dair karar, davacı vekilinin yüzüne karşı, karar gerekçesinin tebliğinden itibaren 2 hafta içinde ---------- Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olarak verildi, açıkça okundu usulen tefhim olundu.10.07.2024