T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/519
KARAR NO: 2025/1057
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 16.06.2025
KARAR TARİHİ: 09.12.2025
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA: Talep eden vekili dava dilekçesinde özetle;-----Şubesine ait ----- nolu 15.08.2025 tarihli 200.000,00-TL tutarlı çekin keşidecisinin ------olup müvekkilinin emrine verildiğini, davaya konu çekle ilgili müvekkilinin yetkili hamil konumunda olduğunu, müvekkili şirketin yetkili hamil konumundayken ilgili çekin kaybolduğunu, çekle ilgili müvekkili talep eden tarafından Cumhuriyet Başsavcılığına da suç duyurusunda bulunulacağını, ilgili başvuru soruşturma numarası alındığında Mahkemeye bilgi verileceğini, bu çek yaprağının kötü niyetli üçüncü şahısların eline geçme, cirolanma veya faktoring şirketlerine kırdırılmak üzere ibraz edilme ihtimalinin müvekkili için geri dönüşü olmayan zararlara yol açacağını, geri dönüşü olmayan zararların meydana gelmemesi adına çeke ilişkin tedbir kararı verilmesini ve ödeme yasağı konulması için ilgili banka şube müdürlüğüne müzekkere yazılmasını, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 818. maddesi yollamasıyla uygulanacak 757. maddesi hükmü doğrultusunda söz konusu çekin iptalini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE;
Dava, TTK'nın 818/1.s maddesi yollamasıyla aynı Kanun'un 757 vd. maddeleri uyarınca zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.TTK.757-765.maddelerinde yer alan yasal düzenlemeye, yerleşik uygulamaya ve ilmi açıklamalara göre zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK.651/2. Maddesi uyarınca hamile aittir. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi olması halinde hak sahibine iptal kararı alarak, hakkını senetsiz olarak ileri sürme ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir.(TTK.652.m.)TTK'nın 761. Md. "Poliçeyi getirme süresinin en az üç ay olacağını hükme bağlanmıştır. Aynı yasa maddesinin ikinci fıkrası vadesi gelmiş poliçelerde zaman aşımı üç ayın geçmesinden önce gerçekleşirse mahkeme üç aylık süre ile bağlı değildir, üçüncü fıkrası ise süre vadesi gelen poliçeler hakkında birinci ilan gününde vadesi gelmeyen poliçeler hakkında vadenin gelmesinden itibaren işlemeye başlar" hükmüne yer vermiştir, bu yasa maddeleri TTK'nın 818/s maddesi uyarınca çeklerde de uygulanacaktır ve çek hamillerinden üç aylık ibraz süresi ibraz süresinin bitiminden sonra başlayacaktır.Talep gereği, TTK 757.maddesi uyarınca dava konusu çekle ile ilgili TTK.760-762.maddeleri uyarınca ilanlar yapılmıştır.------ Gazetesinde ilan yapılmış, ilanda belirtilen üç aylık yasal süre içerisinde çekler mahkememize ibraz edilmemiştir. Muhatap banka ile yapılan yazışmaya göre dava konusu çekin ibraz edilmediğinin bildirildiği anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; zayi olduğu iddia edilen dava konusu -----olan, ------ nolu, 15.08.2025 tarihli, 200.000,00-TL tutarlı çek için menfi tespit davası açılması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına yönelik aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Talep hakkında karar verilmesine yer olmadığına,
2-Mahkememizin 02.07.2025 tarihli tensip zaptının 7 numaralı ara kararı gereği konulan ödeme yasağının kaldırılmasına ve bu konuda bankaya derhal müzekkere yazılmasına,
3-Harçlar Kanununa göre alınması gerekli 615,40-TL karar harcının, talep eden tarafından yatırılan 615,40-TL peşin harçtan mahsubu ile hazineye gelir kaydına,
4-Talep eden tarafından yatırılan 615,40-TL peşin harcın talep eden üzerinde bırakılmasına,
5-Talep eden tarafından yapılan yargılama giderlerinin talep eden üzerinde bırakılmasına,
6-Talep eden tarafça dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333. Maddesi uyarınca kendisine iadesine,
7-Talep eden tarafça dosyaya yatırılan teminatın Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 392/2 Maddesi gereği yasal süre sonunda talep edene iadesine,
Dair, talep eden vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize dilekçe ile başvurarak veya zabıt katibine beyanda bulunmak suretiyle tutanağa geçirilmesi ve hakime onaylatılmak suretiyle ----- Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.