T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/287
KARAR NO : 2025/1141
DAVA : Tazminat (Ölüm ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ : 14.04.2023
KARAR TARİHİ : 23.12.2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; sigorta şirketi nezdinde sigortalı ---- plaka nolu aracın, 07.04.2022 tarihinde müvekkiline ait ------plaka nolu araca asli ve tam kusurlu olarak çarparak araçta hasar ve değer kaybı meydana geldiğini, kaza tespit tutanağında her ne kadar çelişkili beyanlar nedeniyle kusur dağılımı yapılmasa da asli ve tam kusurlu aracın karşı tarafa sigortalı olduğunu, kusur bilirkişisinin kusur dağılımı yapmaması durumunda dahi tehlike sorumluluğuna katlanma ilkesi uyarınca zararın işletme tehlikeleri doğrultusunda tehlikeler eşit varsayıldığından, zarar ilke olarak yarı yarıya paylaştırılması ve tazminat hesabının bu durum üzerinden yapılması gerektiğini, oluşan kazadan dolayı müvekkilinin aracında 37.781,00-TL'lik tamir masrafı oluştuğunu, sigorta şirketinin ödeme yapmaması nedeniyle müvekkilinin bu bedeli kendisinin karşıladığını, kusur oranı net olarak tespit edilemediği için bu taleplerinin de belirsiz alacak davası olarak ikame edildiğini, mevcut kaza sonucu araçta oluşan hasar nedeniyle müvekkilinin aracında değer kaybı meydana geldiğini, değer kaybı tespit edilirken birçok faktörün dikkate alınması gerektiğini, araçta meydana gelen değer kaybı zararının davalıdan tahsil edilmesi gerektiğini, tüm bu nedenlerle; belirsiz alacak davasının kabulünü, 07.01.2022 tarihli kaza nedeniyle müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybı ve hasar bedelinin tespitini, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik belirsiz alacak olarak açtıkları 500,00-TL değer kaybı bedelinin, 500,00-TL hasar bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava Değeri Artırım Dilekçesi: Davacı vekili 17.10.2024 tarihli dilekçesi ile HMK M.107 uyarınca anılan bilirkişi raporu doğrultusunda, dava değerinin artırımı yoluna gidilerek dava dilekçesinde 500,00-TL hasar bedeli talebi, 500,00-TL değer kaybı tazminatı talebi kısmının hasar tazminatı talebini 18.435,75-TL, değer kaybı tazminatı talebini 2.500,00-TL arttırarak toplam talebinin 21.935,75-TL olduğunu, kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi (aksi kanaat durumunda sorumluluk tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte) ile birlikte davalıdan tahsil edilerek müvekkiline ödenmesini talep etmiştir.
SAVUNMA: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; kazaya karıştığı iddia edilen ----- plaka nolu aracın müvekkili şirket nezdinde trafik sigortalı olduğunu, huzurdaki uyuşmazlığın belirsiz alacak olarak ikame edilmesinde hukuki yarar bulunmadığını, bu nedenle davanın reddini, kabul anlamına gelmemek üzere, müvekkili şirkete sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve teminat limitleri dahilinde tazminattan sorumlu olduklarını ayrıca sigortalı araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığını ancak kusur durumunun Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi tarafından tespitini, kabul anlamına gelmemekle birlikte değer kaybının uzman bilirkişi marifetiyle belirlenmesini eğer değer kaybı piyasa koşullarına göre hesaplama yapılacak ise kaza tarihinin esas alınması gerektiğini ayrıca aracın ağır hasar kaydı bulunup bulunmadığının araştırılması gerektiğini, talep edilen faiz başlangıç tarihine ve faiz türüne itiraz ettiklerini, tüm bu nedenlerle; fazlaya ve başkaya ilişkin hakları, ihbar, dava, talep ve şikayet hakları saklı kalmak kaydı ile müvekkili şirket hakkında açılan davanın dava şartı yokluğundan reddini, esasa girilmesi halinde davanın esastan reddini, aksinin kabulü halinde ise sorumluluğun azami poliçe teminatı ile sorumlu tutulmasını, temerrüde düşmemiş ve dava açılmasına sebebiyet vermemiş bulunan müvekkili şirket aleyhine vekalet ücreti, yargılama giderleri ve faize karar verilmemesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE;
Dava; davacıya ait ----- plakalı araç ile davalı tarafın zorunlu mali mesuliyet sigortası kapsamında sigortalısı olan dava dışı kişiye ait------ yabancı plakalı aracın karıştığı trafik kazasında davacıya ait araçtaki hasar bedeli ve değer kaybı talebine ilişkindir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. maddesi: "İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." şeklindedir.Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-I. maddesi: "Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.” şeklinde ifade edilmiştir.
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 95. maddesinde, "Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez.
Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabilir." düzenlemesi yer almaktadır.Sigorta şirketi kaza tarihi itibariyle Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçesi tanzim eden şirket konumundadır. Sigorta şirketinin sigortalı aracın üçüncü kişilere vereceği zararlardan dolayı poliçe kapsamında ve limitiyle sorumlu olacaktır. Trafik Sigortası Genel Şartları A.3. maddesine göre sigortanın kapsamı belirlenmiş olup, buna göre sigortacı poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu temin etmek zorundadır.
---- yabancı plakalı aracın, ------ poliçe numaralı karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçesi kapsamında 16.11.2021 tarihi ile 16.11.2022 tarihi arasında geçerli olmak üzere davalı tarafça sigortalanmış olup araç başına maddi zarar teminatı 43.000,00 TL'dir. Kaza tarihi itibariyle araç başına maddi zarar teminat bedeli ise 50.000,00 TL'dir.
07.04.2022 günü saat 11:20 sıralarında ---- ili ---- ilçesi içinde sürücü -------plaka nolu minibüs ile ---- caddesini takiben ----- istikametine seyrederken, ----- ışıklardan sola ----- caddesine dönüş yaptığı esnada sağ yan kısımlarına, ---- bulvarı üzerinde ---- istikametine seyreden sürücü ---- sevk ve yönetimindeki ------ plaka nolu motosikletin ön kısımları ile çarpması sonucu yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir.Dava konusu kazadaki kusur durumunun tespiti makine bilirkişi tarafından hazırlanan ve UYAP'a 06.05.2024 tarihinde kaydedilen bilirkişi raporunda, dava konusu kazanın meydana gelmesinde davalı tarafından sigortalanan araç sürücüsünün %75 oranında, davacıya ait araç sürücüsünün %25 oranında kusurlu olduğu, araçtaki hasar bedelinin 10.758,01 TL, değer kaybının 5.250,00 TL olduğu, kusur oranına göre davacının talep edebileceği toplam zarar miktarının 12.006,01 TL olduğu belirtilmiştir. Yine UYAP'a 07.10.2024 tarihinde kaydedilen bilirkişi raporunda, dava konusu kazanın meydana gelmesinde davalı tarafından sigortalanan araç sürücüsünün %50 oranında, davacıya ait araç sürücüsünün %50 oranında kusurlu olduğu, araçtaki hasar bedelinin 37.871,72 TL, değer kaybının 3.000,00 TL olduğu, kusur oranına göre davacının talep edebileceği toplam zarar miktarının 20.435,86 TL olduğu belirtilmiştir. Her iki rapor arasında çelişki bulunması dikkate alınarak çelişkinin giderilmesi için dosya üçlü bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan raporda, dava konusu kazanın meydana gelmesinde davalı tarafından sigortalanan araç sürücüsünün %75 oranında, davacıya ait araç sürücüsünün %25 oranında kusurlu olduğu, araçtaki hasar bedelinin 10.074,41 TL, değer kaybının 3.000,00 TL olduğu, kusur oranına göre davacının talep edebileceği toplam zarar miktarının 9.805,80 TL olduğu belirtilmiştir. Üçlü bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli olması sebebiyle rapora itibar edilmiş ve dava konusu kazanın meydana gelmesinde davalı tarafından sigortalanan araç sürücüsünün %75 oranında, davacıya ait araç sürücüsünün %25 oranında kusurlu olduğu, davacıya ait araç sürücüsünün %25 oranında kusurlu olduğu, araçtaki hasar bedelinin 10.074,41 TL, değer kaybının 3.000,00 TL olduğu, kusur oranına göre davacının talep edebileceği toplam zarar miktarının 9.805,80 TL olduğu sonucuna varılmıştır.
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 99. maddesinde; “...Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içerisinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar." düzenlemesi yer almaktadır.
Davalı sigorta şirketi bakımından temerrüt tarihi, davaya konu kazanın sigorta şirketine ihtar ya da ihbar edildiği tarihten itibaren sekiz iş günü sonrasıdır. Davacı tarafından davalı sigorta şirketine 13.09.2022 tarihinde başvuru yapıldığı, sekiz iş günü sonunda 24.09.2022 tarihinde temerrütün gerçekleştiği anlaşılmış olup temerrüt tarihinden itibaren faiz uygulanmıştır.
Açıklanan sebeplerle aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davanın kısmen kabul, kısmen reddine; 7.555,80 TL hasar bedeli ve 2.250,00 TL değer kaybı bedelinin 24.09.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Harçlar Kanununa göre alınması gerekli 669,83-TL karar harcının, davacı tarafından yatırılan 179,90-TL peşin harçtan ve 187,00-TL tamamlama harcından mahsubu ile bakiye 302,93-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan toplam 366,90-TL peşin ve tamamlama harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından 179,90-TL başvurma harcı, 86,40-TL vekalet harcı, 19.500,00-TL bilirkişi ücreti, 197,75-TL tebligat, posta ve müzekkere gideri olarak sarf edilen toplam 19.964,05-TL yargılama giderinin davanın kabul ret oranına göre; 8.924,40-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 11.039,65-TL'nin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından 25,60-TL vekalet harcı olarak sarf edilen yargılama giderinin davanın kabul ret oranına göre; 14,16-TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 11,44-TL'nin davalı üzerinde bırakılmasına,
6-Kabul edilen dava yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davacı lehine takdir olunan 9.805,80-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Ret olunan dava yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/(3) Maddesine göre davalı lehine takdir olunan 9.805,80-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-Gerekçeli karar yazım tarihi itibariyle UYAP sistemi üzerinden yapılan kontrollerde arabuluculuk faaliyeti yönünden düzenlenmiş sarf kararı bulunmadığı anlaşılmakla; arabuluculuk sarf kararının düzenlenmesi halinde TTK 5/A maddesi ve 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A fıkrası ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca arabuluculuk ücretinin (sarf kararı ile belirlenecek tutarın) davanın kabul ret oranı dikkate alınarak; davacıdan ve davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
9-Dosyada mevcut gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize dilekçe ile başvurarak veya zabıt katibine beyanda bulunmak suretiyle tutanağa geçirilmesi ve hakime onaylatılmak suretiyle ----- Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.