T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/146
KARAR NO : 2025/1160
DAVA : Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 28.02.2022
KARAR TARİHİ : 23.12.2025
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalının, davacıyı ---- bulunan çiftliğine götürerek ve korkutarak senetler aldığını, oysaki davacının davalıya sadece 10.000,00-TL havale ettiğini, davalı takip alacaklısı tarafından, müvekkili ... aleyhine, ----. İcra Dairesinin---- Esas sayılı, ----İcra Dairesinin ----- Esas sayılı, ----- lora Dairesinin ------ Esas sayılı dosyaları ile 3 tane icra takip dosyası ile icra takibi başlatıldığını, müvekkilinin, bu takiplere konu borcunun bulunmadığını, ilamsız takibin icra dairesinde usulsüz olarak kesinleştirdiğini, dava konusu senetlerin müvekkilinden zorla, tehdit ve baskı altında alındığını, bu konuyla ilgili olarak ----- Cumhuriyet Başsavcılığı nezdinde, davalılar ve -----. İcra Dairesi ------ Esas sayılı dosyasında işlem yapan icra memurları, müdür yardımcıları ve müdürü hakkında suç duyurusunda bulunulduğunu, bu soruşturmanın halen ----- Cumhuriyet Basşavcılığı ------ Soruşturma numaralı dosyası ile devam ettiğini, davalının tefecilik yapmakta olup, müvekkilinin almış olduğu 10.000,00 TL ye karşı 152.380,00 TL almış olduğu halde halen bu dosyalara işlem yapıldığını belirterek müvekkili davacının ----İcra Dairesi'nin ----- Esas sayılı dosyası, -----. İcra Müdürlüğü'nün---- Esas sayılı dosyası ve ------, İcra Dairesi'nin ------ Esas sayılı dosyalarında borçlu olmadığının tespiti ile bu takiplerin iptaline, haksız ve kötü niyetli takip alacaklısı davalı aleyhine takip miktarının %20'ından aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesini, ödenen fazla 142.380,00 TL'nin davalıdan tahsili ile iadesini, takiplerin teminatsız durdurulmasını, adli yardım talebinin kabulünü, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA :
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının iddialarının asılsız olduğunu, borçtan kurtulmak için dava açtığını, ilamsız takibin davacı tarafın akrabası ------ davalıya olan borcundan kurtulması için yapıldığını, diğer takiplerin ise davacının davalıya borcundan dolayı yapıldığını beyan ile davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, icra takibinden sonra açılan menfi tespit ve istirdat istemine ilişkindir.
HMK 320.maddesi gereğince taraflar arasındaki uyuşmazlığın davalının davacı hakkında başlatmış olduğu davaya konu ----. İcra Dairesi ---İcra Dairesi---- İcra Dairesi ----- sayılı takip dosyalarında takibe konan senetlerin korkutma ve baskı altında davacıdan alınıp alınmadığı, davacı borçlu tarafça ödeme yapılıp yapılmadığı, davacının davaya konu edilen takipler yönünden borçlu olup olmadığı ile davacının istirdat iddiasının yerinde olup olmadığı ile kötü niyet tazminatı yasal koşullarının oluşup oluşmadığı hususlarında ihtilaf bulunduğu tespit edilmiştir.------. İcra Dairesi---- sayılı dosyasında takip ilamsız takip olup, taraflar tacir olmadığından bu dosya yönünden istem tefrik edilerek görevsizlik kararı verilmiş, yargılamaya --- İcra Dairesi---. İcra Dairesi ------sayılı dosyalar yönünden devam olunmuştur.
Menfi tespit davası İİK 72. maddesinde düzenlenmiştir. Borçlu icra takibine süresinde itiraz etmediği ve takibin kesinleşmesi halinde borcunun bulunmadığını bu dava türü ile ileri sürebilir.
Menfi tespit davasında ispat yükü kural olarak davalı alacaklıya düşer. Kambiyo senedinden kaynaklı menfi tespit davalarındaysa ispat yükü davacı borçludadır. Kambiyo senedinin yaratmış olduğu hukuki güven nedeniyle, borçlu borcu olmadığını istisnai durumlar dışında senetle ispatlamakla yükümlüdür.
Davacı borçlunun senedin korkutma ve tehditle alındığı iddiası nedeniyle mahkememizce tanık dinlenmiş olup,
Davacı tanığı ...: ''Davacı ... benim teyzemin eşi olur. Babası vefat ettiğinden memleketimiz ------ gitmiştik. Köyde eniştemin paraya ihtiyacı olunca davalı ...'tan 10.000-TL para istedi. Ben davalı ... i tanımam. Eniştem para isterken yanında bulunduğum için para istediğini biliyorum. Ben ...'ı görmedim. ------ parayı eniştemin hesabına banka aracılığıyla gönderdi. Eniştem parayı yaklaşık 5 ay içerisinde parayı ödedi. Cenazeyi defnettikte sonra ------ döndük. Ben eniştemin evine ziyarete gittiğimde eniştem evde yoktu. Teyzeme sorduğumda davalının eniştemi çiftliğe davet ettiğini söyledi. Eniştemi aradım. Davalının çiftliğinde olduğunu geleceğini söyledi. Eve geldiğinde çok durgun sıkıntılı göründüğünden dolayı kendisine ne olduğunu sordum. Eniştem bana zorla senet imzalattılar dedi. Senedin meblağsını bilmiyorum. Senedin imzalanmasından sonra bu borç bitmeyen borç haline gelmiş. Bu konuyla alakalı şikayette bulunduğunu biliyorum. Senedin üzerinde meblağ olmadığını söyledi. Yani açığa imza attırmışlar. Eniştem korktuğundan dolayı senedi imzalamış. Zaten eniştem kardeşi için başta bu borcu davalıdan istemişti. Bunu da biliyorum.'' şeklinde,
Davacı tanığı ...: ''Davacı ... benim öz amcam olur. Ben davalı ...'ı davaya konu olaylar sebebiyle tanırım. Ben yanımda ----- ve Amcam ... ile davalının ------evine kendisiyle görüşmeye gittik. Anlaşmak amacıyla görüşecektik. Gittiğimizde davalı ya parayı ödersin yada bu senetleri imzalarsın dedi. Parça parça 2 yada 3 tane senet vardı. Ya 50.000-TL parayı verin yada bu senetleri dolduracaksın şeklinde seçenek sundu. Bizi boğazımızı sıktı diyemem. Soruyu sordu. Amcam korktu. Masada zorda kaldığı için senetleri imzaladı. Gece 11-12 civarında gitmiştik. Davalının kendisi amcamları görüşmeye çağırmış.'' şeklinde beyanda bulunmuştur.Davacının şikayeti üzerine açılan ---- CBS'nin ------- Soruşturma sayılı dosyası dosya arasına alınmış, incelenmesinde; davalı hakkında davacıya yönelik ''Mağdurun Bir Senedi Vermeğe Mecbur Edilmesi Suretiyle Yağma'' suçundan ''Her ne kadar müşteki şüphelilerin kendisine zorla senet aldığını ileri sürüp şikayetçi olmuşsa da, şüphelinin müşteki hakkında icra takibi yaptığı zamana kadar herhangi bir şikayette bulunmaması , hatta ilgili icra dairelerine borcunu ödeyeceğine ilişkin taahhütlerde bulunması hususları birlikte değerlendirildiğinde şüphelilerin zorla müştekiye senet imzalattıklarına ilişkin şikayetçinin soyut beyanları dışında hiç bir delil bulunmadığı, senet yağması işlenmesi halinde müştekinin zaman geçirmeksizin Cumhuriyet Başsavcılıklarına ya da ilgili kolluk kuvvetlerine başvurması olağan olduğu, aksinin hayatın akışına aykırı olacağı, müşteki ile şüpheliler arasındaki ilişkinin tamamen hukuki mahiyetin konusunu oluşturacağı'' gerekçesi ile KYOK kararı verildiği görülmüştür.
Davacının ödeme iddiası nedeniyle sunduğu kayıtlar nitelikli hesap uzmanı bilirkişiye inceletilmiş olup, bilirkişinin 30/11/2025 tarihli raporu ile özetle; davacı ...'un ------ davalı ...'e yaptığı havaleler ile ilgili davacı altı (6) adet ------ dekontu sunduğu, 7.4.2021 tarihli dekontun üzerinde el yazısı ile imzasız olarak notu alındığı, dekontların hiç birinde havalenin nedeninin yer aldığı bir açıklama olmadığı, davacının bu ödemelerin davalının akrabası dava dışı ----- 30.04.2021 günü aldığı 10.000.TL için yapıldığını iddia ettiği ancak havalelerin iki adedinin 22.03.2021 ve 07.04.2021 tarihli olduğu, bu halde Davacı ...'un iddiası ile tarihlerin örtüşmediği, buna göre Davacı ...'un, 10.000.TL borç almadan önce ileride doğacak borcunu ödemeye baslamasının mümkün olmadığı, davacı ...'un ----- davalı ...'e yaptığı havale ile ilgili davacının bir(1) adet 22.03.2021 günlü ------ dekontu sunduğu, bu dekontun tarihinin dedavacı ...'un 30.04.2021 tarihinde aldığı borçtan önce olduğu, davacı ...'un ----- dava dışı ------ yaptığı havaleler yönünden davacı ...'un dava dilekçesi ekinde sunduğu iki adet ----- havale dekontunda havale alacaklısının ----- olduğu, bu dekontlarda da açıklama olmadığı, bu dekontlara yönelik talep yönünden davalı ...'in pasif husumet ehliyetinin olmadığı, dava dışı ----- davalı ...'e yaptığı havalelerin istirdadı talebi yönünden dava dışı ----- yaptığı dört (4) adet havale dekontunun 2 adedinde 2 adedinde kayıtları olduğu, ...'un, Dava dışı ----- haklarını TBK 183 ve devamı maddelerine göre temllik aldığını iddia ve ispat ta edemediği, bu dekontlara yönelik talep yönünden davacı ...'un aktif husumet ehliyetinin olmadığı, dava dışı----- Davalı ...'e yaptığı havalenin istirdadı talebi yönünden Dava dışı ------ yaptığı bir (1) adet 15.04.2021 günlü havale dekontunda sadece kaydı olduğu, davacı ...'un, Dava dışı ---- haklarını TBK 183 ve devamı maddelerine göre temlik aldığını iddia ve ispat da edemediği, diğer yandan bu havale tarihinin davacının iddia ettiği ve talebine dayanak yaptığı, 30.04.2021 tarihinde aldığını iddia ettiği 10.000.TL borçtan önce olduğu, bu dekontlara yönelik talep yönünden davacı ...'un aktif husumet ehliyetinin olmadığı bildirilmiştir.Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı dava konusu senetlerin davalı tarafından baskı ve tehdit ile alındığını ve senetlere yönelik ödemeleri ispat edemediğinden davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın reddine,
2-İİK'nun 72/4 maddesi gereğince ihtiyati tedbir kararının derhal kaldırılmasına, bu hususta İcra Müdürlüğüne müzekkere yazılmasına,
3-Alınması gerekli karar harcı 615,40-TL'nin davacı tarafça peşin olarak yatırılan 2.431,49-TL harçtan mahsubu ile hazineye gelir kaydına, artan 1.816,09-TL'nin karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya iadesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından vekalet harcı olarak yapılan 25,60-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli ...Ü.T. 13. Maddesindeki esaslara göre belirlenen 45.000,00-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Davacı tarafça dosyaya yatırılan teminatın karar kesinleştiğinde ve yasal şartları oluşması halinde davacıya iadesine,
8-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333.maddesi uyarınca ilgili tarafa iadesine,Dair karar, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, karar gerekçesinin tebliğinden itibaren 2 hafta içinde ----- Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olarak verildi, açıkça okundu usulen tefhim olundu.