T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/845 Esas
KARAR NO: 2025/615
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 24/11/2023
KARAR TARİHİ : 17/07/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ---- tarihinde, davalının---- teminatı altındaki, sürücü ---- idaresindeki ---- plakalı otomobil ile müvekkilinin sürücüsü ve sahibi olduğu ---- plakalı kamyonun kazaya karıştığını, sürücü ------ kazanın meydana gelmesinde kusurlu olduğunu, Davalı sigorta şirketinin görevlendirdiği eksper tarafından ------- plakalı kamyonda 14.000 TL hasar tutarı belirlendiğini ve yetersiz olduğunu, davacının görevlendirdiği eksper tarafından kamyonda hasar tutarının 91.689,60 TL, değer kaybının 37.000 TL olduğunun tespit edildiğini ve 27.09.2023 tarihinde sigorta şirketinden talep edildiğini ancak reddedildiğini, arabuluculuk görüşmelerinin uyuşmazlıkla sonuçlandığını, fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla, ----- plakalı kamyonun 91.689,60 TL hasar tutarının 100,00 TL kısmı ile 37.000 TL değer kaybının 100 TL kısmının temerrüt tarihi itibariyle avans faizi ile tahsilini, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasını talep ve dava etmiştir. Davacı vekilinin 19/05/2025 tarihli ıslah dilekçesi ile; Davanın ıslah edilmiş hali ile kabulüne, 200,00-TL olarak talep etmiş oldukları tazminat alacaklarını 6.800,00-TL arttırarak toplam 7.000,00-TL olarak ıslah ettiklerini, toplam alacağa temerrüt tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasını, her türlü başvuru, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA :Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; kazaya karışan------teminatları altında olduğunu, kusur oranlarının, müterafik kusurun, tazminat tutarının bilirkişi tarafından belirlenmesi gerektiğini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini ve davanın reddi talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava trafik kazası nedeniyle araçta oluşan hasar bedeli ve değer kaybının tazmini talebine ilişkin maddi tazminat davasıdır. Dava kısmi dava olarak açılmıştır.Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda; uyuşmazlığın davacıya ait------ plaka sayılı araç ile davalı sigorta şirketi tarafından ------- tarihinde karıştıkları maddi hasarlı trafik kazasında taraf sürücülerin kusur oranları, davacının müterafik kusurunun bulunup bulunmadığı, davacıya ait araçta meydana gelen hasar ve değer kaybı miktarı ile sigorta poliçesi kapsamında bu zararların davalıdan talep edilip edilemeyeceği, faiz başlangıç tarihi ve türü noktasında toplandığı anlaşılmıştır.Dava konusu ------ plakalı araçların kaza tarihi 18.01.2020 ve halen malik bilgilerini gösterir tescil ve ruhsat kayıtlarının uyap üzerinden dosya arasına alınmış, davalı sigorta şirketinden hasar dosyası, sigorta poliçesi, başvuruya ait dilekçe ve tebligat örneği, ödeme belgesi, davacıya ait ---- plakalı aracın ---- hasar kayıtları, ---- plakalı aracın dava konusu kazadan önceki hasar dosyaları,------- Karar sayılı dosyası celp edilmiş, 31/01/2025 tarihli bilirkişi raporu alınmış ve dava sonuçlandırılmıştır.-------- numaralı ---- plakalı,------ tarihleri arasında, kazanın meydana geldiği ----- tarihini de kapsayacak şekilde sigorta teminatı altında ve maddi teminat limitinin araç başına 41.000 TL olduğu görülmüştür.-------- Karar sayılı dosyasının incelenmesinde; ------ tarihli raporunda; "Müteveffa sürücü ------- idaresindeki araçla olay mahalli kavşağa yaklaşırken istikamet yönüne yanan kırmızı ışığı dikkate alarak durması ve yeşil ışığın yanmasını müteakip kavşak müşterek alanına girip geçişini yapması gerekirken anılan hususa riayet etmeksizin ışık ihlali yaptığı sırada meydana gelen olayda; dikkat ve özen yükümlülüklerine aykırı davranışları ile asli kusurlu , sanık sürücü ------, idaresindeki araçla olay mahalli kavşağa istikamet yönüne yanan yeşil ışıkla birlikte girip geçiş yaptığı sırada meydana gelen olayda; atfı kabil kusuru bulunmadığı, müteveffa sürücü ----, asli kusurlu olduğu, sanık sürücü -------, kusursuz olduğu" yönünde rapor düzenlendiği anlaşılmakla, yüklenen suç açısından sanığın taksirinin bulunmaması nedeniyle 5271 sayılı CMK'nın 223/2-c maddesi uyarınca beraatine," karar verildiği, anılan kararın istinaf incelemesinden geçerek kesinleştiği görülmüş olup, tarafların kazadaki kusur durumları BAM kararında incelenerek kesinleştiğinden, mahkememizi bağlayacağı anlaşılmış yeniden kusur raporu alınmamıştır. Teknik bilgi gerektirmesi nedeniyle alınan 31/01/2025 tarihli bilirkişi raporu ile; Dava konusu ----- yaşında kazaya karışmış,------- adına tescilli kamyonun ağır hasarlı ve çekme belgeli pert durumunda, kaza öncesindeki hasarsız rayiç değerinin 15.000 TL, hasarlı sovtaj değerinin 8.000 TL ve pert hasar tutarının 15.000 - 8.000 =7.000 TL olduğu, Pert hasar tutarı belirlenirken kamyonun kaza öncesindeki hasarsız rayiç değerinin sahibine ödenmesi esas alındığı için ilave değer kaybı olmadığı bildirilmiştir.
Zamanaşımı yönünden incelemede; Zamanaşımı, alacak hakkının belli bir süre kullanılmaması yüzünden dava edilebilme niteliğinden yoksun kalmasını ifade eder. Bu tanımdan da anlaşılacağı üzere zamanaşımı, alacak hakkını sona erdirmeyip sadece onu "eksik bir borç" haline dönüştürür ve "alacağın dava edilebilme özelliğini ortadan kaldırır. Bu itibarla zamanaşımı savunması ileri sürüldüğünde, eğer savunma gerçekleşirse hakkın dava edilebilme niteliği ortadan kalkacağından, artık mahkemenin işin esasına girip onu incelemesi mümkün değildir. Zamanaşımı, bir borcu doğuran, değiştiren ortadan kaldıran bir olgu olmayıp, salt doğmuş ve var olan bir hakkın istenmesini ortadan kaldıran bir savunma aracıdır. Bu bakımdan zamanaşımı alacağın varlığını değil, istenebilirliğini ortadan kaldırır. Bunun sonucu olarak da, yargılamayı yapan yargıç tarafından yürüttüğü görevinin bir gereği olarak kendiliğinden göz önünde tutulamaz. Borçlunun böyle bir olgunun var olduğunu, yasada öngörülen süre ve usul içinde ileri sürmesi zorunludur. Demek oluyor ki zamanaşımı, borcun doğumu ile ilgili olmayıp, istenmesini önleyen bir savunma olgusudur. Şu durumda zamanaşımı, savunması ileri sürülmedikçe, istemin konusu olan hakkın var olduğu ve kabulüne karar verilmesinde hukuksal ve yasal bir engel bulunmamaktadır.Eldeki davada, davalı sigorta şirketi vekili süresi içerisinde verdiği ıslaha karşı cevap dilekçesi ile zamanaşımı itirazında bulunmuştur. Haksız fiilden dolayı tazminat istemlerinde zaman aşımını düzenleyen TBK'nun 72. Maddesine göre; ''Tazminat istemi, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yılın ve her hâlde fiilin işlendiği tarihten başlayarak on yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrar. Ancak, tazminat ceza kanunlarının daha uzun bir zamanaşımı öngördüğü cezayı gerektiren bir fiilden doğmuşsa, bu zamanaşımı uygulanır.''KTK'nun zamanaşımını düzenleyen 109. Maddesi ise şu şekildedir:''Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak on yıl içinde zamanaşımına uğrar.
Dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve ceza kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş bulunursa, bu süre, maddi tazminat talepleri için de geçerlidir.Zamanaşımı, tazminat yükümlüsüne karşı kesilirse, sigortacıya karşı da kesilmiş olur. Sigortacı bakımından kesilen zamanaşımı, tazminat yükümlüsü bakımından da kesilmiş sayılır.Motorlu araç kazalarında tazminat yükümlülerinin birbirlerine karşı rücu hakları, kendi yükümlülüklerini tam olarak yerine getirdikleri ve rücu edilecek kimseyi öğrendikleri günden başlayarak iki yılda zamanaşımına uğrar.Diğer hususlarda, genel hükümler uygulanır.''Eldeki davada, kaza 18/01/2020 tarihinde gerçekleşmiştir. Bu durumda 2 yıllık zaman aşımı süresi 18/01/2022 tarihinde dolacaktır. Davacı ıslah dilekçesini 19/05/2025 tarihinde sunmuştur. Kazada her ne kadar ölüm ve yaralanma gerçekleşmiş ise de davcının taleplerinin cismani zararlara ilişkin olmayıp maddi hasara ilişkin olduğu anlaşıldığından ceza zamanaşımının uygulanamayacağı kanaatine varılmış, ıslah edilen kısım yönünden davanın zaman aşımına uğradığı anlaşılmıştır.Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Müteveffa sürücü------- idaresindeki araçla olay mahalli kavşağa yaklaşırken istikamet yönüne yanan kırmızı ışığı dikkate alarak durması ve yeşil ışığın yanmasını müteakip kavşak müşterek alanına girip geçişini yapması gerekirken anılan hususa riayet etmeksizin ışık ihlali yaptığı sırada meydana gelen olayda; dikkat ve özen yükümlülüklerine aykırı davranışları ile asli kusurlu , sürücü ---- idaresindeki araçla olay mahalli kavşağa istikamet yönüne yanan yeşil ışıkla birlikte girip geçiş yaptığı sırada meydana gelen olayda; atfı kabil kusuru bulunmadığı, müteveffa sürücü ----, asli kusurlu olduğu, sürücü ----kusursuz olduğu, Dava konusu---- plakalı kamyonun ağır hasarlı ve çekme belgeli pert durumunda, kaza öncesindeki hasarsız rayiç değerinin 15.000 TL, hasarlı sovtaj değerinin 8.000 TL ve pert hasar tutarının 15.000 - 8.000 =7.000 TL olduğu, Pert hasar tutarı belirlenirken kamyonun kaza öncesindeki hasarsız rayiç değerinin sahibine ödenmesi esas alındığı için ilave değer kaybı olmadığı, ancak davanın kısmi dava olarak açıldığı ıslah edile kısmın zaman aşımına uğradığı anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE;
1-100,00-TL hasar bedeline ilişkin maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 09.10.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin zaman aşımı nedeniyle reddine,
2-Değer kaybına ilişkin maddi tazminat talebinin reddine,
3-Alınması gerekli karar harcı 615,40-TL 'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 269,85-TL harç ile 125,00-TL ıslah harcı olmak üzere toplam 394,85-TL harcın mahsubu ile bakiye 220,55-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafça yatırılan toplam 394,85-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 269,85-TL başvuru harcı, 38,40-TL vekalet harcı, 104,50-TL tebligat ve müzekkere gideri, 4.000,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 4.412,75-TL yargılama giderinin haklılık oranına göre 63,04-TL'sinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, kalan tutarın davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-TTK 5/A maddesi ve 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A fıkrası ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin haklılık oranına göre 44,57-TL'sinin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, kalan 3.075,43-TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
8-Davanın kabul edilen kısmı için davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. 13/2 maddesindeki esaslara göre belirlenen 100,00-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
9-Davanın reddedilen kısmı için davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. 13/2-3 maddesindeki esaslara göre belirlenen 100,00-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
10-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333.maddesi uyarınca ilgili tarafa iadesine,
Dair karar, davacı vekilinin yüzene karşı davalı tarafın yokluğunda miktar itibariyle kesin olarak verildi, açıkça okundu usulen tefhim olundu 25/07/2025