T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/1013 Esas
KARAR NO:2025/164
DAVA: İtirazın İptali (Ticari İş Tellallığı Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 10/03/2020
KARAR TARİHİ: 20/02/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari İş Tellallığı Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA:Davacı vekili mahkemeye verdiği dava dilekçesinde özetle: davacı ile davalılar arasında davacının müşteri; davalıların ise danışmanlar olarak olarak yer aldığı davacının 35.000.000,00- USD (OtuzBeşMilyonAmerikanDoları) tutarındaki kredi arayışı konusunda davalıların davacıya danışmanlık ve aracılık hizmeti sunmasını konu alan 29/09/2017 tarihli bir -------- aktedildiğini, sözleşmenin 2.maddesi gereğince davacının tanımlanan konular çerçevesinde gerekli her türlü belge, evrak ve beyanların hazırlanması konusunda davalılara ve yine işbu sözleşmede tanımlandığı şekilde yasal, teknik muhasebe veya vergi gibi konularda davacıya uzman danışmanlık hizmeti veren diğer danışmanlarca her türlü yardım yapılacak ve davalıların yükümlülüklerini yerine getirebilmesi için ihtiyaç duyabileceği her türlü araştırma ve incelemeyi yapması için imkân sağlayacağının belirtildiğini, davacının ise davalılara sunulan beyan ve bilgilere ait mâli ve hukuki müeyyidenin kendi sorumluluğunda olduğunu beyan ve taahhüt edeceğini, projenin ve proje fizibilite raporunun hazırlanarak bu raporun uluslararası kabul görmüş bir kuruma onaylatılması için 30.000,00-USD (OtuzBinAmerikanDoları) bedel, kreditörle temas hâlindeki davalı ---------- nakit ödeneceğini, proje fizibilite raporunun bir sureti, kreditör kurum nezdindeki kontak isim/isimler yine davalılar tarafından davacıya da sunulacağını, sözleşmenin imzasından itibaren (29/09/2017 tarihinden) kredinin ilk dilimine dair ödeme 6 (altı) hafta içinde geleceğini, sözleşmenin kurulması tarihinde 30.000,00- USD (OtuzBinAmerikanDoları) davalılara elden ödendiğini, ancak o tarihten sonra davacının, davalıların tüm taleplerini karşıladığını, davalıların ise davacıyı sürekli oyaladığını, sözleşmeyi danışman ve aracı sıfatıyla imza eden ve dolayısıyla sözleşmenin tarafı olan davalılardan----takibe konu tutarı kendisinin değil de diğer davalı ------- aldığını dolayısıyla kendisinin malî sorumluluğu bulunmadığı iddia etse de işbu iddianın dinlenebilirliğinin bulunmadığını, davalıların, danışman ve aracı olarak yükümlendiği edimlerden ve sözleşme kapsamında aldıklarından müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını, davacının davalıların edimlerini yerine getireceğine inandığını, davalıların bir süre sonra iletişim kanallarını kapattığını, davalılara elden ödenen 30.000 USD'nin iadesini talep etmiş ise de, olumlu bir yanıt alamadığını, bu sebeple davalılar aleyhine ----- sayılı dosyasında takip başlattıklarını, davalıların süresinde itiraz ettiklerini, takibin durduğunu, itirazın iptaline, takibin devamına, %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA :Davalı --------cevap dilekçesinde özetle; öncelikle görev ve yetki itirazında bulunduklarını, davanın bir tacir ve ticari iş ile ilgili olduğunu, bu sebeple Ticaret Mahkemelerinin görevli bulunduğunu, kendisinin dava ile bir ilgisinin bulunmadığını, bu sebeple kendisi yönünden husumet yokluğu nedeni ile red kararı verilmesini, davacının davalı ---- ödediği ücretin ------- raporu hazırlama hizmet bedeli olduğunu, taraflar arasındaki sözleşmenin davacı Şirket ve -----arasında imzaya açılmış iken, kendi adına herhangi bir hizmet yükümlülüğünün olmamasına rağmen emri vaki sonucunda sözleşmeye isminin yazıldığını, davaya konu ------- ödemesinin davalı ----- şirket ile ilgili bir fizibilite raporu hazırlanması için ödendiğini, bu ödeme eser sözleşmesi hükümleri kapsamında --------- tarafından bizzat oluşturulacak olan -------- raporları ve onaylatılması hizmeti için davacı tarafından adı geçen davalıya bizzat ödendiğini, bir simsarlık ön ödemesi veya avansı ya da vekalet ilişkisinden doğan bir ödeme olmadığını, bahse konu ödeme şarta bağlı olarak da ödendiğini, kredi çıkmadığı takdirde bu eser ücretinin diğer davalı ------tarafından iade edileceğine dair de bir hükmün sözleşmede yer almadığını, ancak davacının kanunu dolanarak sanki bu ödeme bir simsarlık ödemesi imiş gibi ifadeler kullanarak , dava konusu hizmet ödemesinin bir simsarlık ödemesi şeklinde algılanmasına çalışmakta ve bu ödeme ile uzak yakın bağı olmayan şahsını, bir şekilde bu davanın içine çekmeye çalışmakta olduklarını, davanın kendisi yönünden reddi gerektiğini savunmuştur.Diğer davalı ------ tarihinde dava dilekçesinin tebliğ olunduğu, cevap dilekçesi sunmadığı, duruşmadaki beyanlarında davanın reddini talep ettiği anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, taraflar arasındaki --------kapsamında verilen bedelin tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın İİK 67. vd. maddeleri gereğince iptali talebine ilişkindir. Davacı, taraflar arasında ------imzalandığını, sözleşme kapsamında davalılara 30.000 USD ödeme yapıldığını, davalıların sözleşme kapsamındaki yükümlülüklerini yerine getirmediğini, bu sebeple sözleşme kapsamında verilen 30.000,00 USD'nin iadesi için icra takibine geçildiğini, davalıların haksız bir şekilde icra takibine itiraz ettiğini, davalıların haksız itirazının iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.Davalı---- haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ----- usulüne uygun davetiyeye rağmen cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmakla, HMK 128. maddesi gereğince, davacının, dava dilekçesinde ileri sürdüğü vakıaların tamamını inkâr etmiş sayılmaktadır. Davanın ilk olarak açıldığı ------karar sayılı kararı ile görevsizlik kararı verildiği, verilen görevsizlik kararının istinaf edilmeksizin kesinleşmesi ve süresi içerisinde yapılan talep üzerine dava dosyasının mahkememize tevzi edildiği, mahkememizde --- esas sırasına kaydının yapıldığı, mahkememizin ------ tarihli kararı ile verilen karşı görevsizlik kararı sebebiyle dosya görev uyuşmazlığı yönünden -------- kararıyla "...1-Davalı ---------- istinaf başvurusunun esasa ilişkin sebepler incelenmeksizin KABULÜNE, 2-------tarihli kararının KALDIRILMASINA,..." kararı verildiği görülmüş, mahkememizin --- sırasına kaydı yapılmıştır.Dava yazılı yargılama usulüne tabi olup dilekçelerin teatisi tamamlandıktan sonra, usulüne uygun öninceleme duruşması yapılmış ve davacı vekili tarafından sözleşme aslı dosya arasına sunulmuş, belirlenen uyuşmazlık noktası kapsamında ----- tarihli bilirkişi raporu ile ----- tarihli bilirkişi heyeti raporu alınmış ve dava sonuçlandırılmıştır.
Bilirkişi tarafından düzenlenen ---- tarihli raporunda özetle, "...Davacı ve davalılar arasındaki sözleşmenin vekâlet sözleşmesi niteliğinde olduğu, her iki davalının birlikte vekil olduğu, vekâlet sözleşmesinin ifası gideri olarak yapılmış ödemenin davacıya iade edilmesi gerektiği, davalıların bu ödemeden müteselsilen sorumlu olduğu..." yönünde görüşlerini bildirmiştir.Bilirkişi heyetinin 08.01.2025 tarihli raporu nda özetle, "...Davacının takip tarihi itibariyle davalılardan 35.000 USD tutarında iade alacağı bulunduğu; Bu alacağın talep gibi, takip tarihinden itibaren işleyecek “yasal döviz faizi (3095 sayılı Kanun md.4/a)” ile birlikte tahsili gerektiği; Davacı alacağından davalıların müteselsilen sorumlu oldukları (TTK.md.7)..." yönünde görüşlerini bildirmişlerdir.Kural olarak, bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran/iddia eden taraf, o vakıayı ispat etmeye mecburdur (4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 6.maddesi).Taraflar arasındaki ---------başlıklı sözleşme incelendiğinde sözleşmenin konusunun “... müşteri tarafından halen devam etmekte olan 35 Milyon USD tutarındaki kredi arayışı konusunda danışmanlar tarafından danışmanlık ve aracılık hizmeti sunulması...” olduğu, sözleşme “... Projenin ve proje fizibilite raporunun hazırlanarak, bu raporun uluslararası kabul görmüş bir kuruma onaylatılması için 30.000 USD bedel, kreditörle temas halindeki ----- nakit olarak ödenecektir... "şeklinde düzenlemenin yer aldığı, sözleşmenin altında ise davalı ------- 30.000 USD'yi elden almış olduğu yazdığı anlaşılmaktadır.Tüm dosya kapsamı, taraf iddia ve savunmaları, alınan bilirkişi raporları ve bütün deliller birlikte değerlendirildiğinde; ----- tarihli bilirkişi heyet raporu ile -----tarihli bilirkişi raporu tespitleri nazara alındığında taraflar arasında imzalanan --------TBK 520 vd. maddelerinde düzenlenen simsarlık sözleşmesi niteliğinde olduğu, davalıların simsar (aracı), davacının ise sözleşmenin karşı tarafını oluşturduğu, davalıların davacının üçüncü kişi (finans kurumu, banka vb.) ile akdetmeyi istediği bir “kredi sözleşmesinin” (esas sözleşmenin) akdedilmesi için aracılık hizmeti vermeyi üstlendikleri, davalılardan --------bedelin ise simsarlık sözleşmesi kapsamında aracılık hizmetinin yapılması için verilen masraf (gider) niteliğinde olduğu, taraflar arasındaki sözleşmenin altı aylık süre için kurulduğu ve verilen süre içerisinde davalıların sözleşme kapsamındaki edim yükümlülüğünü (aracılık hizmeti neticesinde davacı ile 3.kişi(finans kurumu, banka vb) ile bir “kredi sözleşmesinin” kurulmasını sağlamadıkları) yerine getirmediği, bu sebeple davacının sözleşme kapsamında vermiş olduğu 30.000,00 USD'nin iadesini talep etmekte haklı olduğu, dava konusu sözleşmeyi ayrı ayrı imzalamaları ve mahkememizce ayrı ayrı simsar (aracı) kabul edilmesi sebebiyle 30.000,00 USD'lik ödemenin iadesinden davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, alınan 08/01/2025 tarihli bilirkişi heyet raporu ile 22/09/2023 tarihli bilirkişi raporu gereğince aksi yöndeki davalı ---- itirazlarının yerinde olmadığı anlaşılmış, davanın kabulüne, davalıların -------- sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile 30.000,00 USD asıl alacak ve asıl alacağa 3095 sayılı yasanın 4A maddesi uyarınca takip tarihinden itibaren kamu bankalarının bir yıllık vadeli USD mevduatlarına uyguladıkları faiz oranı üzerinden işleyecek faizi ile birlikte takibin devamına karar verilmiştir.Her ne kadar, davalı --- tarihli duruşmada alınan beyanlarında dava konusu borcu ödediğini beyan etmiş ise de; yine aynı duruşmada aydınlatma yükümlülüğü kapsamında kendisinden ödemelere ilişkin evrakları sorulmuş, davalı------- tarafından ödemeye ilişkin bir belgenin veya banka dekontunun olmadığı beyan edilmiştir. Eldeki davanın niteliği ve uyuşmazlık konusu miktar dikkate alındığında davalı ----tarafından yapıldığı iddia edilen ödemenin tanık ile ispatı mümkün olmadığı gibi davalı -------tarafından cevap dilekçesi sunulmaması sebebiyle tanık deliline başvurması dahi mümkün değildir. Bu itibarla davalı ------ tarihindeki beyanlarının uyuşmazlığın esasını ve sonucunu etkilemeyeceğine kanaat getirilmiş, aksi yöndeki davalı talep ve itirazlarına itibar edilmemiştir.İtirazın iptali davalarında davacı yararına icra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için borçlunun itirazında haksız olması ve alacağın likit olması şarttır.----- Dosyaya konu alacağın likit ve davalının haksız olduğu anlaşıldığından, hükmedilen asıl alacağın icra takip tarihindeki kur üzerinden hesaplanacak miktarının %20'si oranı ------- üzerinden davacı lehine icra inkar tazminatına hükmedilmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE,
-Davalıların --------- esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu İTİRAZIN İPTALİ ile 30.000,00 USD asıl alacak ve asıl alacağa 3095 sayılı yasanın 4A maddesi uyarınca takip tarihinden itibaren kamu bankalarının bir yıllık vadeli USD mevduatlarına uyguladıkları faiz oranı üzerinden işleyecek faizi ile birlikte takibin DEVAMINA,
2-Hükmedilen asıl alacağın icra takip tarihindeki kur üzerinden hesaplanacak miktarının %20'si oranında icra inkar tazminatının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
3-Alınması gerekli karar harcı 12.573,07-TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 2.222,14-TL harcın mahsubu ile bakiye 10.350,93-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafça yatırılan 2.222,14-TL peşin harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 54,40-TL başvuru harcı, 7,80-TL vekalet harcı, 794,00-TL tebligat ve müzekkere gideri, 2.750,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.606,20-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-TTK 5/A maddesi ve 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A fıkrası ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca 1.360,00-TL arabuluculuk ücreti davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
7-Davalılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına,
8-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. 13 maddesindeki esaslara göre belirlenen 30.000,00-TL nispi vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
9-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333.maddesi uyarınca ilgili tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin ve davalı İkram'ın yüzlerine karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde ----- Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.20/02/2025