T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/644 Esas
KARAR NO: 2025/13
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ : 04/09/2024
KARAR TARİHİ: 08/01/2025
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ----- adresine gönderilmek üzere teslim edildiğini, ancak çek -----tarafından taşıma esnasında müvekkilinin kontrolü dışında ve rızası hilafında bilinmeyen bir nedenle kaybedildiği ------- tarihinde tarafımıza bildirilmiş olup Söz konusu çek müvekkilinin kontrolü dışında, rızası hilafında taşıma şirketi tarafından kaybedilmiş ve bu sebeple kaybolan çekin 3.şahısların eline geçmesi ve kullanılması ihtimali bulunduğunu, dava konusu çekin kötü niyetli üçüncü şahısların eline geçmesi ve vadesi geldiğinde muhatap banka tarafından karşılığının ödenmesi müvekkilinin mağduriyetine neden olacağını, işbu sebeple söz çekin bankadan tahsilini engellemek için tedbir konulmasına, çekin iptaline ve müvekkilinin zarar uğramaması için çek bedeline ilişkin olarak ödeme yasağı kararı verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.
İNCELEME VE GEREKÇE;Dava, zayi nedeniyle çekin iptali talebidir. Dava, TTK'nın 818/1.s maddesi yollamasıyla aynı Kanun'un 757 vd. maddeleri uyarınca zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.TTK.757-765.maddelerinde yer alan yasal düzenlemeye, yerleşik uygulamaya ve ilmi açıklamalara göre zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK.651/2.maddesi uyarınca hamile aittir. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi olması halinde hak sahibine iptal kararı alarak, hakkını senetsiz olarak ileri sürme ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir.(TTK.652.m.)
TTK'nın 761. Md. "Poliçeyi getirme süresinin en az üç ay olacağını hükme bağlanmıştır. Aynı yasa maddesinin 2.fıkrası vadesi gelmiş poliçelerde zaman aşımı 3 ayın geçmesinden önce gerçekleşirse mahkeme 3 aylık süre ile bağlı değildir, 3.fıkrası ise süre vadesi gelen poliçeler hakkında 1.ilan gününde vadesi gelmeyen poliçeler hakkında vadenin gelmesinden itibaren işlemeye başlar" hükmüne yer vermiştir, bu yasa maddeleri TTK'nın 818/s maddesi uyarınca çeklerde de uygulanacaktır ve çek hamillerinden 3 aylık ibraz süresi ibraz süresinin bitiminden sonra başlayacaktır.Talep gereği, TTK 757.maddesi uyarınca dava konusu çekler ile ilgili TTK.760-762.maddeleri uyarınca ilanlar yapılmıştır. ------- ilan yapılmış, ilanda belirtilen 3 aylık yasal süre içerisinde çekler mahkememize ibraz edilmemiştir. Muhatap banka ile yapılan yazışmaya göre dava konusu çeklerin ibraz edilmediğinin bildirildiği anlaşılmıştır.Tüm dosya kapsamına göre, dava konusu ----- bedelli çekin ibrazı edilmesi ve menfi tespit davası açılması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına yönelik aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davaya konu -------- bedelli çekin ibrazı edilmesi ve menfi tespit davası açılması nedeniyle KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2- Çek hakkında verilen teminatın davacıya iadesine,
2-Alınması gerekli karar harcı 615,40-TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 427,60-TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80-TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4- Mahkememizden verilen tedbir kararının karar kesinleşene kadar devamına,
5- Davacı tarafça dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333.maddesi uyarınca kendisine iadesine,
6- Taraflarca dosyaya yatırılan teminatın/teminat mektubunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 392/2 maddesi gereği yasal süre sonunda yasal şartları oluşması halinde ilgili tarafa iadesine,
İlişkin olarak davacı vekili ile asli müdahil vekillerinin yüzüne karşı oy birliği ile verilen kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde ---------- Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 08/01/2025