T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/566 Esas
KARAR NO 2024/1026
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 08/08/2023
KARAR TARİHİ: 03/12/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 11.05.2023 tarihinde, davacının sahibi olduğunu, sürücü ----- idaresindeki ---plakalı otomobile davalıların sahibi ve ---oldukları, sürücü ----plakalı otomobilin arkadan çarptığını, ---- kazanın meydana gelmesinde kusurlu olduğunu, ----- plakalı otomobilin kaza nedeniyle değer kaybettiği ve tamir süresince kullanılamadığını, zararın sigorta şirketinden talep edildiği ancak ödenmediğini, arabuluculuk görüşmelerinin uyuşmazlıkla sonuçlandığı açıklanarak fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla; ----otomobilin, değer kaybının 100 TL kısmının her iki davalıdan, tamir süresince ikame araç zararının ----, kaza tarihi 11.05.2023 itibariyle yasal faizi ile tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraftan tahsilini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA :Davalı ---- vekili cevap dilekçesinde özetle; Mahkemenin görevli olmadığını ve yetkili mahkeme olmadığını, davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında davacının hukuki yararının olmadığını, müvekkili şirket ----- plakalı aracı 03.06.2022 tarihli uzun dönem araç kiralama sözleşmesi ile ---------- kiraladığını, belirtilen aracın -----tarihinde yetkili kişiye teslim edildiğini, uzun dönem kiralamalarla ilgili trafik kazası zararında kaideten işletenin sorumlu olduğunu, araç işleten sorumluluğu bulunmayan müvekkilinin herhangi bir haksız fiil sorumluluğu da bulunmadığını, kazada kusurlu olduğu iddia edilen---------- plakalı araç sürücüsü --- müvekkili şirket ile herhangi bir hukuki veya organik bağı bulunmadığını, davacının müvekkili şirketten talep etmiş olduğu değer kaybı alacağı ve ikame araç bedeli taleplerinin de haksız olduğunu, davacının bu taleplerinde hukuki dayanak bulunmadığını belirterek açıklanan nedenlerle; davanın ---- ve araç sürücüsü---- ihbarına, davanın usul ve esastan reddine, yargılama harç ve giderlerinin davalı şirket üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.Davalı -----vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacın huzurdaki dava ile müvekkili şirketten talepleri haksız ve yersiz olmakla huzurdaki davanın reddi gerektiğini, müvekkili şirketini, poliçe limiti ve sigortalısının kusuru oranında sorumlu olduğunu, dava konusu trafik kazasına karışan ---- plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde ---- tarihleri arasında ------ sigortalı olduğunu, müvekkili şirketin poliçeden kaynaklanan sorumluluğu kazanın poliçe vadesi içinde meydana gelmesi şartıyla poliçe teminat miktarı ile sınırlı olduğunu, kaza tarihi itibariyle 120.000,00 TL olduğunu, yapılan ödemeler sonucu maddi araç başına azami 103.602,84-TL ile sınırlı olduğunu, davacı tarafından 11.05.2023 tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle davacı tarafından aracının onarımı kendi kasko sigortacısı olan-------tarafından yaptırıldığını, yapılan masrafın taraflarına rücu edildiğini, rücu talebi doğrultusunda müvekkili şirket tarafından-------ödeme yapıldığını, bakiye poliçe limitinin 103.602,84 TL olduğunu, davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkili şirketin sorumluluğu sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğundan kazanın oluşumunda kusur oranlarının tespiti gerektiğini, kesinlikle davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte dava konusu kazanın meydana gelmesinde sigortalı araç sürücüsü tek başına kusurlu olmadığını, müvekkili şirketin dava açılmasına sebebiyet vermediği gibi temerrütünün de söz konusu olmadığını, bu nedenle faiz taleplerinin haksız olduğunu belirterek açıklanan nedenlerle; haksız davanın esastan reddine, aksi halde dosyanın meydana geldiği iddia edilen değer kaybı konusunda uzman bilirkişiye tevdi ile rapor alınmasına, kusurun ve hasarın ispatlanamaması halinde davanın reddi ile yargılama harç ve giderleri ile ücreti vekaletin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazası sebebiyle oluşan maddi tazminat (değer kaybı ve ikame araç bedeli) talebine ilişkindir.Davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan usul hükümleri doğrultusunda basit yargılama usulüne tabi olarak oluşturulan tensibe istinaden yargılamaya başlanmış yöntemine uygun ön inceleme duruşması açılarak öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, hukuki ihtilaf noktaları belirlenmek suretiyle tahkikat aşamasında deliller toplanmış, sigorta poliçesi, hasar dosyası celp edilmiş,----- dava konusu araçların trafik tescil kayıtları celp edilmiş, dava konusu kira sözleşmesi celp edilerek dosya içerisine alınıp incelenmiş, ------- tarihli bilirkişi raporu alınmış ve dava sonuçlandırılmıştır.
Bilirkişi heyeti ---- tarihli raporunda özetle, "A) Teknik Yönden; Dava dışı --- idaresindeki ---- plakalı otomobili seyrederken öndeki araçlarla emniyetli takip mesafesini korumadığı ve trafik yavaşladığında ------plakalı otomobile arkadan çarptığı için KTK 56/c -84/d ve KTY 107 — 157/a/4 maddelerinde açıklanan kusurları işlediğini, kazanın meydana gelmesinde asli ve ”%100 kusurlu olduğunu, dava dışı sürücü --- idaresindeki------ plakalı otomobili ile normal seyrederken trafik yavaşladığı anda ----- plakalı otomobilin arkadan çarpması sonucu kazaya karıştığı için kazanın meydana gelmesinde kusurunun olmadığını, davalı----- otomobilin sahibi olduğu ancak kaza öncesinde ve kazanın meydana geldiği ----tarihini kapsayacak şekilde uzun süreli -----kiraladığı için KTK 3. maddesi gereğince işleteni olmadığı ve KTK 85/1-5 maddesi gereğince de sürücüsü---- kusuru nedeniyle oluşan zarardan sorumlu olmadığını, ihbar edilen----- otomobilin sahibi olmadığı ancak kaza öncesinde ve kazanın meydana geldiği ------ tarihini kapsayacak şekilde uzun süreli kiraladığı için KTK 3. maddesi gereğince işleteni olduğu ve KTK 85/1-5 maddesi gereğince sürücüsü ----- kusuru nedeniyle oluşan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu, tazminata konu ---- tarihinde kazaya karışmış, ----- adına tescilli hususi otomobilin, rayiç değerinin kaza öncesinde hasarsız 388.500 TL, onarıldıktan sonra 368.000 TL ve piyasa şartlarında değer kaybının 388.500 -368.000 = 20.500 TL olduğunu, onarım süresinin 5 takvim günü ve onarım süresince mahrumiyet zararının 3.150 TL olduğunu, davalı ----numaralı ---- adına tescilli -------tarihleri arasında, kazanın meydana geldiği 11.05.2023 tarihini de kapsayacak şekilde sigorta teminatı altında ve kaza tarihinde maddi teminat limitinin araç başına 120.000 TL olduğunu, KZMSS Genel Şartlarının A.3 maddesi gereğince mağdur aracın hasar tutarının ve değer kaybının sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve teminat limitine kadar sigorta teminatı altında ve teminat miktarının yeterli olduğunu, ------ tazminat talep edilebilse kaza tarihi 11.05.2023 itibariyle yasal faiz talep edilebileceği ancak ----- işleteni olmadığı için tazminat talep edilemeyeceğini, davalı ----- maddeleri gereğince temerrüt tarihi --- itibariyle yasal faiz talep edilebileceğini, dava konusu -------plakalı otomobilin 20.500 TL değer kaybının temerrüt tarihi ----- talep edilebileceği ancak ----- tazminat sorumluluğu olmadığı için 3.150 TL mahrumyet zararının talep edilemeyeceğini, Mali Yönden; davalı ----tarafından ibraz edilen -------- yıllarına ilişkin ticari defterlerin; açılış ve kapanış tasdiklerinin usulüne uygun olarak yaptırıldığı ve defter kayıtlarının birbiri doğruladığı, ticari defterlerinin kayıt nizamı bakımından uygun olduğu davalı şirket lehine veya aleyhine delil kabiliyetleri mahkemeniz takdirinde olduğu, davalının, ihbar olunan ----- ile aralarında kira sözleşmesi yaptığı, iş bu sözleşmeye istinaden davalının, ihbar olunan ------ düzenlediği, iş bu faturalara karşılık ihbar olunan---- davalıya ödemeler yaptığı," yönünde görüşlerini bildirmişlerdir. Davacı vekilinin 14.10.2024 tarihli ıslah dilekçesi ile; davalı ----- davayı yöneltmelerinde herhangi bir kusurları bulunmadığından, davalı -----yönünden aleyhlerine yargılama ve vekalet ücreti hükmedilmemesini, 20.500 TL'nin davalı ----- tahsilini talep ettiğini, buna ilişkin harcı ikmal ettiği görülmüştür.Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; uyuşmazlığın davacıya ait ----sayılı araç ile davalı sigorta şirketinin ---- sigortalı diğer davalı şirketin maliki olduğu ---- plaka sayılı aracın karıştığı ----- tarihli kazada taraf sürücülerin kusur oranları, davacının aracında değer kaybı meydana gelip gelmediği, gelmiş ise miktarı davacının ikame araç kullanması gerekip gerekmediği, gerekmiş ise süresiyle bedeli ve davalıların değer kaybı ve ikame araç bedelinden sorumluluklarının bulunup bulunmadığı noktasında toplandığı anlaşılmıştır.Öncelikle davalılardan -----husumet itirazıdeğerlendirildiğinde; davalı ----- plakalı aracı kaza tarihinde uzun dönem araç kiralama sözleşmesi ile dava dışı ------ kiraladığını ileri sürmüş, incelenen ticari defterlerden kira sözlemesinin kayıtlar da yer aldığı anlaşılmış olup, -------plakalı aracın uzun dönem kira sözleşmesi ile davalı tarafından kazaya karışan aracın dava dışı şirkete kiraya verildiğininde,n kiralama nedeni ile davalı şirketin araç üzerinde fiili hakimiyeti kalmadığı, ondan yararlanan kişinin zarardan sorumlu tutulması gerektiği, bu nedenle davalı şirketinin işleten sıfatı olmaması nedeni ile pasif husumet yokluğu nedeni ile davanın reddine karar verilmiştir.Dava dışı ------- plakalı otomobili seyrederken öndeki araçlarla emniyetli takip mesafesini korumadığı ve trafik yavaşladığında ------ arkadan çarptığı için KTK 56/c -84/d ve KTY 107-157/a/4 maddelerinde açıklanan kusurları işlediğini, kazanın meydana gelmesinde asli ve %100 kusurlu olduğu, dava dışı sürücü ---- idaresindeki ----- plakalı otomobili ile normal seyrederken trafik yavaşladığı anda ------- plakalı otomobilin arkadan çarpması sonucu kazaya karıştığı için kazanın meydana gelmesinde kusurunun olmadığı, davacı ----- adına tescilli hususi otomobilin, rayiç değerinin kaza öncesinde hasarsız 388.500 TL, onarıldıktan sonra 368.000 TL ve piyasa şartlarında değer kaybının 388.500 -368.000 =20.500 TL olduğu, davalı ---- poliçesi ile------ tarihleri arasında, kazanın meydana geldiği---- tarihini de kapsayacak şekilde sigorta teminatı altında ve kaza tarihinde maddi teminat limitinin araç başına 120.000 TL olduğunu, KZMSS Genel Şartlarının A.3 maddesi gereğince mağdur aracın hasar tutarının ve değer kaybının sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve teminat limitine kadar sigorta teminatı altında ve teminat miktarının yeterli olduğu kanaatine varılarak davalı-------karşı açılan davanın kabulü ile; 20.500,00-TL değer kaybı bedelinin 03.07.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı ------ yönelik açılan davanın husumet yokluğundan usulden reddine,
2-Davalı ------ karşı açılan davanın kabulü ile; 20.500,00-TL değer kaybı bedelinin 03.07.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Alınması gerekli karar harcı 1.400,36-TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 269,85-TL harç ve 348,50-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 618,35-TL harcın mahsubu ile bakiye 782,01-TL harcın davalı ------tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafça yatırılan 269,85-TL harç ve 348,50-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 618,35-TL harcın davalı ------ alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 269,85-TL başvuru harcı, 422,25-TL tebligat ve müzekkere gideri, 8.000,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 8.692,10-TL yargılama giderinin davalı ------- tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-TTK 5/A maddesi ve 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A fıkrası ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca 3.200,00-TL arabuluculuk ücreti davalı ------alınarak hazineye irat kaydına,
7-Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
8-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. 13 maddesindeki esaslara göre belirlenen 20.500,00-TL nispi vekalet ücretinin davalı ----- alınarak davacıya verilmesine,
9-Davalı ----- her ne kadar kendisini vekille temsil ettirmiş ise de, davacının davalı ile dava dışı şirket arasındaki kira sözleşmesini bilemeyeceği değerlendirildiğinde, davalıya husumet yöneltmek de kusuru bulunmadığından davalı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
10-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333.maddesi uyarınca ilgili tarafa iadesine,
Dair karar, davacı vekilinin yüzüne karşı ve davalı tarafların yokluğunda, miktar itibariyle kesin olarak verildi, açıkça okundu usulen tefhim olundu. 26/12/2024