T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/268
KARAR NO : 2026/501
DAVA : İtirazın İptali (Komisyonculuk Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 21.06.2018
DAVA : İtirazın İptali
DAVA TARİHİ : 27.06.2018
KARAR TARİHİ : 14.05.2026
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Komisyonculuk Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Asıl dava:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirket ile davalı kooperatif arasında 01.03.2016 tarihinde “Kentsel Dönüşüm ve Teknik Danışmanlık Sözleşmesi” başlığını taşıyan sözleşme imzalandığını, sözleşme uyarınca yükümlenilen edimlerin tamamının davacı tarafından yerine getirildiğini, davacı şirketin, davalı kooperatifin dava dışı ---- ile imzaladığı Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmelerinin tamamlanmasından itibaren kooperatifin dairelerinin teslimine kadar olan aşamada, inşaatların ruhsatlandırılmasından sonra kat irtifakının kurulması, daire paylaşımı, inşaatların her aşamasının sözleşmeye uygun olarak yapılmasının kontrolü ve kademeli olarak inşaat imalatının seviyesine göre teminat ipoteklerinin çözülmesi konusunda rapor tutulması işlerinde teknik danışmanlık hizmetleri verdiğini, “Kentsel Dönüşüm ve Teknik Danışmanlık Sözleşmesi”nde İşin Bedeli başlığı altında kooperatif tarafından davacıya Mart- Haziran 2016 tarihleri arasında aylık KDV dahil 3.000,00-TL ödeneceği, 01.07.2016 tarihinden itibaren kooperatifin ---- dairelerini teslim almasına kadar geçen süreçte ise aylık KDV dahil 4.000,00-TL danışmanlık hizmet bedeli ödeneceği kararlaştırıldığını, aynı başlığın altında Kooperatifin Danışman ile çalışmaya devam etme kararı alması durumunda sözleşmenin yenilemeye gerek kalmadan devam edeceğinin de kararlaştırıldığını, davalı kooperatifin 07.08.2017 tarihli İhtarname ile sözleşmeyi feshettiğini davacıya bildirdiğini, davacı ile davalı kooperatif arasındaki “Kentsel Dönüşüm ve Teknik Danışmanlık Sözleşmesi” nin kurulduğu 01.03.2016 tarihi ile davalı kooperatifin sözleşmeyi sona erdiren ihtarının gönderildiği tarih olan 07.08.2017 tarihi arasında davacı müvekkilin sözleşmeden kaynaklanan sorumluluklarının tamamını yerine getirdiğini, davalı kooperatifin işin bedelini ödeme sorumluluğunu yerine getirmediğini, doğan alacağının ödenmemesi üzerine 14.03.2018 tarihinde ---. İcra Dairesinin ---- esas sayılı dosyasında 41.000,00-TL tutarında icra takibi başlatıldığını, davalı kooperatif tarafından borcun olmadığından bahisle itiraz edildiğini, itirazın haksız olduğunu beyan ederek, davanın kabulüne, itirazın iptaline, takibin devamına, itiraz edilen tutarın %20’si oranında icra inkar tazminatının, yargılama gideri ve avukatlık ücretinin davalıdan alınmasına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının kooperatiften hiçbir hak ve alacağının olmadığını, davacı şirketin Kooperatifin önceki yönetimiyle arasında yapıldığını ileri sürdüğü Teknik Danışmanlık Sözleşmesi gereği hiçbir danışmanlık hizmeti vermediğini, yapımcı---- inşaata başlayamadığını, ruhsat dahi alamadığını, ---- hiçbir yükümlülüğünü yerine getirmediğini, davacı şirketin yapımcı ---- ile birlikte hareket ettiğini, kooperatif ortaklarını mağdur ettiğini, sözleşmede Kooperatif Üyeleri lehine değil, yapımcı şirket lehine danışmanlık hizmeti verildiğini, zarardan ve mağduriyetten davacı şirketin de sorumlu olduğunu beyan ederek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen ---- Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ---- karar sayılı dosyası :
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı kooperatif ile davacı müvekkil firma arasında 01.07.2013 tarihinde “Teknik Danışmanlık ve Aracılık Sözleşmesi” başlığını taşıyan sözleşme imzalandığını, sözleşme uyarınca yükümlenilen edimlerin tamamı davacı müvekkil firma tarafından yerine getirildiğini, davalı kooperatif uygun bulduğu inşaat şirketi ile sözleşme imzaladığını, “Teknik Danışmanlık ve Aracılık Sözleşmesi” nin Danışmanın Sorumlulukları başlığının 7. Maddesinde de belirtildiği üzere Kooperatif ile İnşaat şirketi arasında sözleşmenin imzalanmasıyla danışman konumundaki davacı müvekkilinin sorumluluğunun sona erdiğini, aynı sözleşmenin işin bedeli kısmında belirtilen meblağın (5.000,00-TL*KDV) kat karşılığı sözleşmenin imzalanmasına müteakip on gün içinde nakit olarak ödeneceği kararlaştırılmış olmasına rağmen davalı kooperatifin bu yükümlülüğününü yerine getirmediğini, davacı firma tarafından sözleşmeden kaynaklanan alacak için davalı kooperatife ---- seri no' lu. 01.03.2018 tarihli, 5.900,00TL genel toplamlı fatura gönderildiğini, davalı kooperatifin ---- Noterliği ----- yevmiye sayılı, 08.03.2018 tarihli noter ihtarnamesi ile davacı müvekkil firmanın gönderdiği faturada yazılı içeriği kabul etmeyerek iade ettiğini, davacı müvekkil firmanın gönderdiği faturanın iade edilmesi üzerine 14.03.2018 tarihinde ---. İcra Dairesinin ----- esas sayılı dosyasında “Teknik Danışmanlık ve Aracılık Sözleşmesi” nden kaynaklanan alacak için 5.900,00-TL tutarında takip açıldığını, davalı kooperatif tarafından davacı müvekkil firmaya hiçbir ödeme yapılmamış olmasına rağmen borcun olmadığından bahisle itiraz edildiğini beyan ederek, davanın kabulüne, itirazın iptaline, takibin devamına, itiraz edilen tutarın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalı kooperatiften alınmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE;
Asıl dava; taraflar arasındaki hizmet sözleşmesinden kaynaklı hizmet bedeli alacağına dayalı başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.Somut dava mahkememizin --- esasına kayıtlı iken 04.04.2019 tarih, ---- esas, ---- karar sayılı ilamı ile görevsizlik kararı verilmiş, karara karşı yapılan istinaf başvurusu sonucu ---- Bölge Adliye Mahkemesi ----Hukuk Dairesi'nin 21.10.2020 tarih, --- esas, ---- karar sayılı ilamı mahkememizin görevli olduğuna karar verilmiştir. İstinaf kaldırma ilamı sonrasında dosya mahkememizin ---- esasına kaydedilmiştir. Yargılama sonunda mahkememizin 17.01.2023 tarih----karar sayılı ilamı ile asıl davanın reddine, birleşen davanın kabulüne karar verilmiştir. Davacı vekilince asıl dava yönünden istinaf kanun yoluna başvurulmuş, ---- Bölge Adliye Mahkemesi ---- Hukuk Dairesi'nin 07.02.2024 tarih, ---- esas, ---- karar sayılı ilamı ile; davacı taraftan HMK 31. maddesi uyarınca sözleşmedeki yükümlülüklerinin hangilerinin yerine getirildiği konusunda açıklayıcı beyan alınması gerektiği, dava konusu taşınmasına ilişkin inşaatta yapı ruhsatı alınıp/alınmadığı, inşaata başlanıp/başlanmadığını tespiti bakımından ----- Belediye Başkanlığı İmar Müdürlüğüne müzekkere yazılması gerektiği, ---. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ---- sayılı dava dosyasının ve kooperatif üyelerinin dava dışı yüklenici firma ile düzenlendiği düzenlediği kat karşılığı inşaat sözleşmelerinin örneklerinin dosya içerisine kazandırılması, 01.06.2013 tarihli sözleşmeden kaynaklı bir miktar bedelin kooperatif tarafından ödendiği davacı tarafça belirtildiğinden, yapılan ödemenin davacının hangi eylem ve işleminden kaynaklandığı, davacının edimlerini gereği gibi yerine getirip getirmediği konusunun sözleşmede davacının ücret alma hakkını kazanacağı durum ve koşullara ilişkin maddelerin TBK hükümleri çerçevesinde irdelenerek ayrıntılı, gerekçeli ve denetime elverişli kooperatif uzmanı ve inşaat mühendisi bilirkişinden gerekli olması halinde tekrar keşif yapılarak rapor alındıktan sonra, sonucuna göre karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle mahkememiz kararı kaldırılmıştır. İstinaf kaldırma ilamı sonrasında dosya mahkememizin ----- esasına kaydedilmiştir.
Birleşen davada verilen davanın kabulü kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurulmaması ve istinaf incelemesinin asıl dava üzerinde yapılması sebebiyle kaldırma kararı sonrasında asıl dava ile üzerinden yargılamaya devam edilmiş ve birleşen davada verilen karara karşı kanun yoluna başvurulmaması sebebiyle karar kesinleştiğinden birleşen dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
Davacı ile davalı arasında 01.03.2016 tarihli ''Ketsel dönüşüm ve Teknik Hizmet Sözleşmesi'' düzenlendiği ve iş bu sözleşme uyarınca davacının davalı kooperatif ile ----- ile imzaladığı kat karşılığı inşaat sözleşmesinin tamamlanmasından itibaren dairelerin teslimine kadar olan aşamada, inşaatların ruhsatlandırılmasından sonra kat irtifakı kurulması, daire paylaşımı, inşaatların her aşmada sözleşmeye uygun olarak yapılmasının kontrolü ve kademeli olarak inşaat imalatının seviyesine göre teminat ipoteklerinin çözülmesi konusunda rapor tutulması işlerinde teknik danışmanlık hizmeti verdiği ve sözleşme uyarınca davacıya danışmanlık hizmet bedelinin ödeneceğinin kararlaştırıldığı ancak sözleşmeden kaynaklı ödenmesi gereken bedelin tahsil edilmemesi üzerine davacı tarafça davalı aleyhine takip başlatıldığı, davalının iş bu takibe itiraz ettiği anlaşılmakla, davacı vekilince mahkemeye sunulan dava dilekçesi ile takibe yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatına hükmedilmesinin talep edildiği anlaşılmaktadır.
Asıl dava dosyasına konu; ---- İcra Müdürlüğü'nün ----- sayılı dosyasında;
-davacının 41.000,00 TL alacağın (14.03.2018 -tutar 9.000,00 TL -1.03.2016 tarih sözleşme özel şartları uyarınca tahsil edilen 20.000,00 TL'nin düşürülmesi sonucu bakiye alacak tutarı (2016 yılı 3. ve 6. ayları 3.000,00 x3=9.000,00)
-14.03.2018 - tutar: 24.000,00 TL diğer
2016 yılı 7. ve 12. Ayları 4.000,00 x6=24.000,00
-14.03.2018 - tutar: 28.000,00 TL diğer
2017 yılı 1. ve 7. ayları 4.000,00x7 =28.000,00) tahsili talepli 14.03.2018 tarihli ödeme emrinin davalı kooperatif 17.03.2018 tarihinde tebliğ edildiği ve davalı kooperatif tarafından 22.03.2018 tarihli takibi ve borcu itirazların bildirilmesi talepli itiraz dilekçesinde davacı şirkete kısa bir dönem ödeme yapıldığı sonrasında davacının hiç hizmet vermediği, sözleşmenin fiilen sona erdiği için herhangi bir ücrete hak kazanmadığı belirtilmiştir.
Asıl davada HMK 31. maddesi uyarınca sözleşmedeki yükümlülüklerinin hangilerinin yerine getirildiği konusunda açıklayıcı beyanda bulunmak üzere davacı vekile süre verilmiş, dava konusu taşınmasına ilişkin inşaatta yapı ruhsatı alınıp/alınmadığı, inşaata başlanıp/başlanmadığını tespiti bakımından ---- Belediye Başkanlığı İmar Müdürlüğüne müzekkere yazılmış, müzekkere cevabı dosya arasına alınmış ve ---- Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ---- esas sayılı dosyası UYAP üzerinden celbedilmiştir.
Davacı vekili, sunduğu beyan dilekçesinde ve duruşmadaki beyanlarında, davalı kooperatif tarafından yapılan feshe kadar davacı tarafça sözleşmeden kaynaklı tüm edimlerin yerine getirildiğini, bu edimler karşılığında davalı tarafça kısmi ödeme (20.000,00 TL) yapıldığını, davacının fesih tarihine kadar tüm ücretlerinin ödenmesi gerektiğini beyan etmiştir.
Mahkememizce dosya kooperatif Uzmanı, TBK alanında sözleşme yorum ve denetim uzmanı ve inşaat mühendisi bilirkişilerden oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilmiş rapor alınmıştır.
Taraflar arasında 01.07.2013 ve 01.03.2016 tarihli 2 ayrı sözleşme düzenlenmiştir. Somut dava; 01.03.2016 tarihli sözleşmeden kaynaklanmaktadır.
Taraflar arasındaki sözleşmede belirtilen ----parsel sayılı taşınmalar üzerinde tevhit işlemi yapılmış ve taşınmaz----- Mahallesi, 10535 ada, 324 parsel sayılı taşınmaz olmuştur.
Taşınmaz üzerine yedi blok inşaatının yapılacağı, yapı ruhsatlarının --- blok için 15/08/2023, ---- blok için 15/08/2023, --- blok için 15/08/2023, --- blok için 16/08/2023, --- blok için 31/12/2024, --- blok için 31/12/2024, --- Blok için 27/01/2025 tarihlerinde düzenlenmiştir. ----- bloğun inşaatına başlandığı ancak diğer blokların inşaatına başlanmadığı görülmüştür.
Taraflar arasında yapılan sözleşmede davacı, arsa payı karşılığı kat karşılığı inşaat yapımı sözleşmesi sonrasında kentsel dönüşüm ve teknik danışmanlık işlerini görmeyi üstlenmiştir. Bu yükümlülük dairelerin teslimine kadar olan süreci kapsamaktadır. Davacının sözleşmeden kaynaklı edimi; kat irtifakının kurulması, daire paylaşımı, inşaatın her aşamasının sözleşmeye uygun olarak yapılmasının kontrolü ve kademeli olarak inşaat imalatının seviyesine göre teminat ipoteklerinin çözülmesi konusunda rapor tutulmasına ilişkin olup davacının yükümlülüğü arsa payı karşılığı kat karşılığı inşaat yapımı sözleşmesi sonrasında ortaya çıkmaktadır.
Sözleşme kapsamında davalıya tek taraflı fesih hakkının tanınması, davalı tarafça sözleşmenin feshedilmesi, fesih tarihi itibariyle taşınmaz üzerinde inşaatın henüz başlamaması dikkate alındığında davacının sözleşmeden kaynaklı edimlerini yerine getirme sürecinin başlamadığı, davalı tarafça kısmi ödeme yapılsa da bu hususun davacının üzerine düşün edimi yerine getirdiği anlamına gelmediği, buna göre davanın ispat edilemediği sonucuna varılarak davanın reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Asıl davanın reddine,
2-Birleşen dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına,
3-Asıl davada Harçlar Kanununa göre alınması gerekli 732,00-TL karar harcının, davacı tarafından yatırılan 495,18-TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 236,82-TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Asıl davada davacı tarafından yatırılan 495,18-TL peşin harcın davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından 190,40-TL vekalet harcı olarak sarf edilen yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Ret olunan dava yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davalı lehine takdir olunan 41.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize dilekçe ile başvurarak veya zabıt katibine beyanda bulunmak suretiyle tutanağa geçirilmesi ve hakime onaylatılmak suretiyle ---- Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Full & Egal Universal Law Academy