T.C. İstanbul Anadolu 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/245 Esas
KARAR NO: 2023/118
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/04/2021
KARAR TARİHİ: 07/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davalı adına ------------ tutarında fatura düzenlendiği, davalı tarafın ----- ödemediği, fatura bedelinin zamanında ödenmiş olsaydı----- ödenmesi gerektiği, ancak davalının mal bedelini ödediği, ----- tutarını ödemediği, alacağın tahsili için ------ sayılı icra dosyasında davalı aleyhine icra takibi yapıldığı, davacının itirazı sonucunda takibin durduğu beyan edilerek açıklanan nedenlerle ----- üzerinden yapılan haksız itirazın iptali ile takibin devamına, ihtiyati haciz kararı verilmesine, davalının %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesine, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davacı tarafından projelendirilen ve imal edilen iklimlendirme sistemleri için proje bedelleri avans olarak önceden ödendiği, --- bedelinin ise ---- Kanunu'nun 26. Mad. göre faturanın kesildiği tarihteki kur üzerinden TL'ye çevrilerek ödendiği, davacı tarafın---- icra dosyasında borcun sebebi olarak ------ ödemesinin yapılması talebi şeklinde olduğu, mal ve hizmet bedelinin ödendiği konusunda ihtilafın bulunmadığı, ihtilafın ----bedeli tutarında olduğu, fatura bedelinin 21.399,40 TL. mal bedeli * 3.851,89 TL. KDV bedeli olmak üzere 25.251,29 TL olduğu, faturanın döviz cinsinden fatura olmadığı, dövize endeksli fatura olduğu, faturanın düzenlendiği tarihteki kur üzerinden TL çevrildiği, fatura üzerinde yazılı 3.851,89 TL. tutarındaki KDV ve buna isabet eden icra ferileri ile birlikte icra dosyasına 03.09.2020 tarihinde 4.600,00 TL olarak yatırıldığı, davacının mükellefi olduğu 3.851,89 TL tutarındaki KDV ödemesi için davalıdan 1.483,67 Euro talep ettiği, davacının Devlete ödenecek KDV tutarından haksız kar sağlamaya çalıştığı, 3.851,89 TL. haricinde kalan takip çıktısı ve ferilerine itiraz edildiği beyan edilerek, yukarıda açıklanan nedenlerle davanın reddine, davacının %20'den aşağı olmamak kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesine, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesi talep edilmiştir.
İNCELEME ve GEREKÇE: Dava, hukuki niteliği itibari ile;------sayılı icra takibine davalının yapmış olduğu itirazın İİK 67 maddesi gereğince iptali ile icra inkar tazminatı isteminden ibarettir.
----- esas sayılı dosyası celp edilip incelenmiş, alacaklının dosya davacısı, borçlunun dosya davalısı olduğu, 990,00 Euro KDV tutarı, 117,15 Euro, 290,37 Euro ve 86,15 Euro faiz toplam1.483,67 Euroya ilişkin olduğu, davalının 01/09/2020 tarihli delikçe ile kısmi itirazda bulunduğu anlaşılmıştır.
Dilekçeler aşaması tamamlanmakla, ön inceleme duruşması sonrası dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile, uyuşmazlık noktaları belirlenerek tahkikat aşamasına geçilip deliller toplanmış, vergi dairesi kayıtları celp edilmiş, konunun incelemesi uzmanlık gerektirdiğinden bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
22/12/2021 tarihli bilirkişi rapor içeriğine göre; davacının, davalıdan icra takip tarihi itibariyle 990 Euro alacağının bulunduğu, davalı tarafından icra dosyasına 03.09.2020 tarihinde 3.851,89 TL. ve bu tutara isabet eden icra ferileri dahil olmak üzere ödeme yapıldığı, ödeme tutarının karşılığının 439,09 Euro olduğu, buna göre 12.04.2021 dava tarihi itibariyle 550,91 Euro alacağı bulunduğu, taraflar arasında yazılı sözleşme bulunmadığından ve davalının icra takibinden önce TBK'nun 117. Mad. göre temerrüde düşürüldüğüne dair herhangi bir belgenin bulunmadığı, bu nedenle işlemiş faiz koşullarının oluşmadığı kanaatine varılmakla, hukuk değerlendirme ve nihai takdirin Sayın Mahkemeye ait olduğu bildirilmiş, itirazlar üzerine ve TBK 100. Madde kapsamında hesaplama yapılması gerektiğinden 17/11/2022 tarihli ek rapor aldırılmış, ek raporda özetle;
Davacı davalı aleyhine 19/08/2020 tarihinde------------İşlemiş faiz olmak üzere toplam 1.483,67 Euro üzerinden takip yaptığı, içerikte açıklanan hesaplama tablosuna göre davalı tarafından 03.09.2020 tarihine kadar 3.851,89 TL’na işlemiş faiz, başvuru harcı, vekalet harcı, dosya masrafı ve tahsil harcı toplamı 4.587,92 TL olarak hesaplandığı, davalı tarafından 03.09.2020 tarihinde icra dosyasına 4.600,00 TL ödeme yapıldığı, 03.09.2020 tarihi itibariyle 3.851,89 TL alacaktan davacının herhangi bir alacağı kalmadığı,Davacı davalı aleyhine 19/08/2020 tarihinde ------ sayılı dosyada 990 Euro asıl alacak, 493,67 Euro İşlemiş faiz olmak üzere toplam 1.483,67 Euro üzerinden takip yaptığı,Sayın Mahkemeye alternatif olması için davacının talebine göre asıl alacak tutarına Euro cinsinden işlemiş faiz hesabı ve TBK/m.100 göre aşağıdaki gibi hesaplandığı, Davacı icra takibinde:
− 4/04/20217-01/07/2018 tarihleri arası %9,75 faiz oranı ile 117,15 Euro
− 01/07/2018-01/01/2020 tarihleri arası %19,50 faiz oranı ile 290,37 Euro
− 01/01/2020-19/08/2020 tarihleri arası %13,75 faiz oranı ile 86,15 Euro olmak üzere toplam 493,67 Euro işlemiş faiz talebinde bulunduğu,
Davacı, icra takibindeki asıl alacak tutarı Euro cinsinden olduğu, ancak işlemiş faiz talebi ise TCMB’nın TL cinsinden olan alacaklar için uygulanan avans faiz oranı olduğu, 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'unda yabancı para alacakları için uygulanacak kanun maddesi aşağıdaki gibidir.
3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'un 4/a. Mad.: Yabancı para borcunda
faiz Madde 4/a –-------Sözleşmede daha yüksek akdi veya gecikme faizi kararlaştırılmadığı hallerde, yabancı para borcunun faizinde ------- o yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı uygulanır.
Kanun maddesine göre davacının icra takibindeki işlemiş faiz oranın yanlış olduğu, ayrıca kök raporda da belirtildiği gibi “Taraflar arasında yazılı sözleşme bulunmadığından ve davalının icra takibinden önce TBK’nun 117. Mad. göre temerrüde düşürüldüğüne dair herhangi bir belgenin bulunmadığı, bu nedenle işlemiş faiz koşullarının oluşmadığı kanaatine varılmakla, hukuk değerlendirme ve nihai takdirin Sayın Mahkemeye ait olduğu,”Davacının icra takibindeki döviz cinsinden alacak tutarının kapak hesabına göre TBK/m. 100 göre ödemenin önceliklere fer’ilerden mahsubu sonucunda 572,73 Euro bakiye kaldığı, Sayın Mahkemenin ara kararına göre yapılan yukarıdaki hesaplama tablosuna göre davalı tarafından 03.09.2020 tarihine kadar 3.851,89 TL’na işlemiş faiz, başvuru harcı, vekalet harcı, dosya masrafı ve tahsil harcı toplamı 4.587,92 TL olarak hesaplanmış, davalı tarafından 03.09.2020 tarihinde icra dosyasına 4.600,00 TL ödeme yapıldığı,
03.09.2020 tarihi itibariyle 3.851,89 TL alacaktan davacının herhangi bir alacağı Kalmayacağı, davacının icra takibindeki döviz cinsinden alacak talebine göre 572,73 Euro bakiye alacağı bulunacağı, takdirin Mahkemeye ait olduğu yönünde görüş bildirilmiştir. Tüm dosya kapsamı ve denetime elverişli bilirkişi rapor içeriklerine göre; malzeme işçilik bedeli açıklamalı ------- tutarında fatura düzenlendiği, davalı tarafın KDV tutarı olan 990 Euro'yu ödemediğinden bahisle dayanak takibin başlatıldığı, fatura içeriği hizmetin davalı yana verildiği ve ana paranın ödendiği hususunda ihtilaf olmadığı, ihtilafın fatura miktarının KDV bedelinin tahsilinde hangi tarihteki kurun (fatura tarihi/ takip tarihi) esas alınacağı olduğu, faturada mal /hizmet bedelinin 5.500,00 Euro, KDV 990,00 Euro, toplam 6.490,00Euro ödenecek tutarın belirlendiği ayrıca TL cinsinden vergiler dahil bedelin toplam 25.251,29 TL olarak gösterildiği, ------ olması nedeniyle KDV tutarının 3.851,89 TL olarak not kısmına yazıldığı, davalının KDV bedelini takipten önce ödemediği, takibe itiraz dilekçesinde fatura tarihindeki kur üzerinden hesaplanan KDV bedeli 3.851,89 TL ile bu miktara bağlı feriler hariç olmak üzere itiraz ettiği, 3.851,89 TL ile ferileri toplamı 4.600,00 TLnin 03/09/2020 tarihinde ödendiği anlaşılmıştır------ ilamı ilgili kısmı-------sayılı kararında da belirtildiği üzere yabancı para üzerinden yapılan alım satımlarda Vergi Usul Kanunu hükümleri gereğince faturaların Türk Lirası üzerinden düzenlenme zorunluluğu bulunduğundan faturalarda belirtilen yabancı paranın Türk Lirası karşılığı kur gözetilerek fatura tarihlerinde ödeme yapılmayıp daha sonra Türk Lirası ile ödeme yapılması durumunda kur farkı istenebilir. Bunun için taraflar arasında bir teamül oluşmasına da gerek bulunmamaktadır." şeklindedir. Davalı tarafça faturaya istinaden KDV bedeli fatura tarihinde ödenmediğinden bu tarihten sonra yapılacak ödemenin ödeme tarihindeki kur üzerinden yapılması gerektiği, ayrıca davacının takipteki talebinin döviz cinsinden olduğu, kısmi ödeme olduğundan TBK 100. Madde kapsamında hesaplama yapıldığında, yapılan kısmi ödeme TL olmakla ödeme tarihi kura göre döviz olarak tespit edilip, ödeme tarihi kur esas alınarak tespit edilen masraflar, feriler, takip ile ödeme arası faizler toplamı ve ana para alacağından düşüm yapılarak sonuçta davacının 572,73 Euro alacağının bulunduğu tespit edilmekle davacının davasının kısmen kabulü ile; -------- sayılı icra dosyasına davalının 572,73 EURO asıl alacak yönünden yaptığı itirazın iptaline; takibin 572,73 Euro asıl alacağa avans faizi işletilmek suretiyle aynen devamına, davacının fazlaya ilişkin isteminin reddine dair karar vermek gerekmiş, davacının takip öncesi faiz talebinin yerinde olmadığı anlaşılmış, alacak likit olduğundan icra inkar tazminatı koşulları oluştuğundan kabul edilen alacağın 572,73 Euro takip tarihi itibariyle TL karşılığı olan 5.038,19 TLnin %20 si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir. Yargılama giderleri dava tarihindeki kur üzerinden yapılan hesaplamaya göre değerlendirilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının KISMEN KABULÜ İLE; ----- sayılı icra dosyasına davalının 572,73 EURO asıl alacak yönünden yaptığı itirazın iptaline; takibin 572,73 EURO asıl alacağa avans faizi işletilmek suretiyle aynen devamına, davacının fazlaya ilişkin isteminin reddine,
2-Kabul edilen alacağın 572,73 EURO takip tarihi itibariyle TL karşılığı olan 5.038,19 TLnin %20 si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar harcı 381,33 TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 108,62 TL harcın mahsubu ile 272,71 TL bakiye harcın davalı taraftan tahsili ile hazineye irad kaydına,
4-Davacı tarafça yatırılan 108,62 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
5-Davacı tarafça sarfedilen 67,80 TL ilk dava masrafı 60,00 TL tebligat müzekkere gideri, 1.150,00 TL bilirkişi gideri olmak üzere toplam 1.277,80 TL yargılama giderinden kabul ve red oranına göre(%54 kabul) 690,12 TL'sinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, kalanın davacı taraf üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı tarafça sarfedilen yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
7- Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 5.582,39 TL vekalet ücretinin davalı taraftan alınarak davacıya verilmesine,
8- Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 4.599,12 TL vekalet ücretinin davacı taraftan alınarak davalıya verilmesine,
9-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
10-Arabuluculuk aşamasında yapılan ve Hazine tarafından karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin, 712,80 TLsinin davalı taraftan, 607,20 TL sinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Dair miktar itibariyle kesin olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 07/02/2023