T.C. İstanbul Anadolu 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/778 Esas
KARAR NO: 2022/990
DAVA: Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali)
DAVA TARİHİ: 29/11/2021
KARAR TARİHİ: 28/12/2022
Mahkememizde görülmekte olan Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilince sunulan dava dilekçesinde özetle, davalı -----Kooperatifi tarafından inşa edilen taşınmazlardan villaların 30.10.2021 tarihinde, dairelerin ve devremülklerin ise 31.10.2021 tarihinde kura çekimi yapılmış olduğu,-----çekiminin aynı torbadan yapılarak, kura çekiminin hukuka aykırı bir şekilde gerçekleştirildiği, statüleri ve belirlendikleri alanlar farklı olan daire ve devremülklerin kuralarının ayrı ayrı çekilmesi gerekirken, yapılan kura işlemi ile müvekkili gibi 24 daire sahibinin hukuka aykırı bir şekilde menfaatlerinin zedelendiği, ilgili kura çekiminin tekrar edilmesi gerektiği, davalı kooperatif tarafından yapılan 3 farklı statüde taşınmaz olduğu, ------ortakların sahip oldukları taşınmazın statüsüne göre ödeme yaptığı, müvekkili gibi tüm----- sahiplerinin 2 hisseye sahip olduğu, iki hisseye sahip --- devremülk sahiplerinde daha fazla ödeme yaptığı, ------- sahiplerinin yılın 12 ayı konaklama hakkına sahip iken, ---- sahiplerinin yılın 2 ayı konaklama hakkına sahip olduğu, daha önce yapılan genel kurul toplantılarında, ------ ünitelerinin arkasında kalan 24 dairelik alanın, ----- ünitesi olarak belirlendiği, burada ikamet edecek kişilerin yılın 12 ayı sürekli olarak ikamet edeceklerinden 15 günlük periyotlar ile ikamet edecek -------- sahibi kişilerden ayrılmış oldukları, bu ayrıştırma sonunda------ sahiplerinin ------ sahiplerinden daha fazla ödeme yaptıkları, bir ----- toplam 6 ortağı olmasına karşın, müvekkillerinin tek başlarına kullanım hakkına sahip oldukları ve 6 ortağın toplamından daha fazla ödeme yapmış bulundukları, -------sahiplerinin fazla ödeme yapmalarının nedenlerinin başında kullanım hakkına sahip oldukları taşınmazın konumunun önem kazandığı, müvekkilinin ödediği inşaat yapım bedelinin yalnızca daire sahiplerinden alınmış olup, -----sahiplerinin böyle bir ödeme yapmadıkları, davalı kooperatifin 21.04.2013 tarihli Genel Kurul toplantısında yapılan "Kura Çekimine İlişkin Usul ve esasların Belirlenmesi" ne göre, 12 ay kullanım hakkı olan ---- sahibi üyelerin taşınmazlarını tek çekim ile ayrı olarak belirleme yetkisi verildiği, buna rağmen kura çekimi sırasında usulsüzlük yapıldığı 30.10.2021 tarihinde önce villaların kura çekiminin gerçekleştiği, 31.10.2021 tarihinde ise ----- çekiminin yapıldığı, ------ bölümlerin kura çekimi sırasından kooperatif başkanının usulsüz bir şekilde----- ile ----- bölümlerin kurasının aynı torba içersinden beraber çekilmesini istediği, müvekkili ve diğer ----- sahiplerinin tüm itirazlarına rağmen, ----- bölüm ve ------ kura çekiminin aynı torba içerisinde beraber yapıldığı, müvekkillerinin fazla ödeme yaparak sahip oldukları hakların ellerinden hukuka aykırı bir şekilde alındığı,------ sahiplerinin 24 dairelik yerleri belli iken ve bu 24 dairelik alanda kuralarını çekmeleri gerekir iken, 122 dairelik bir kuranın içinden çekim yapmalarının istendiği ve sahip olmaları gerekenden çok daha uzak bir alandan daire sahibi oldukları, bu kura çekiminin müvekkilinin menfaatini zedelediği, daha önce yapılan genel kurul görüşmelerinde kuraların ayrı yapılacağına karar verildiği, müvekkil ile birlikte 23---- sahibinin, hem ödemesini yaptığı konumun dışında ki bir taşınmazın kullanım hakkına sahip olduğu, hem de----sahipleri ile komşu olarak 15 günde bir taşınma kaosunun içerisinde yaşamaya zorlanmdıkları, daha önce gerçekleştirilen genel kurullarda, yılın 12 ayı konaklama hakkına sahip dairelerin bir arada ikamet edeceklerine karar verilmiş olduğu, bu durumun komşuluk ilişkileri açısından da daire sahiplerinin menfaatine olacağı, müvekkili ile birlikte 24 -----sahiplerinin hak ve menfaatleri açıkça çiğnendi, yapılan kura işleminin hukuka aykırı şekilde gerçekleştirildiği, kura işleminin iptalini sağlamak için işbu davayı açtıklarından bahisle 30.10.2021 tarihinde olağanüstü genel kurul kararı ile ------ünitesinin aynı torbadan 31.10.2021 tarihinde gerçekleştirilen kura çekiminin iptaline karar verilmesi talep ve dava edilmiştir.Davalı vekilince sunulan cevap dilekçesinde özetle, Davacı taraf kooperatifin ------ kullanım alanlı ---- 12 ay kullanım hakkı olduğu için iki hisseli ortaklarından biri olduğu, müvekkili kooperatifin üyelerinin ihtiyaçları kapsamında tüzük hükümlerindeki amaçlarını gerçekleştirmek adına, -----sayılı iki parselde resmi kurumlardan alınan izin ve inşaat ruhsatları ile onaylı projeler kapsamında------ettirmiş ve belediye tarafından gerçekleşme oranı ------ seviyesini geçtiği, kooperatifte genel kurul kararları ile sabit olduğu ve onaylı projelerde aynen geçerli olduğu üzere ----- alanlı her biri daire vasıflı ------- üniteler mevcut olduğu, bu ünitelerin hak sahipliğinin belirlenmesi için, en son 30.10.2021 tarihinde yapılan Olağanüstü Genel Kurul Toplantısı sonrasında iki günlük kura çekimi planlandığı, bu genel kurul öncesinde de, kura çekimi için daha önce 2013 yılında alınan genel kurul kararları ve------ projeleri , yerleşim planı, ------ yaptırılan raporlar vb. Tüm belgeler kura çekimini yapacak ------Noterliğine noterliğe sunulmuş ve hazırlıklar noterlikçe yürütüldüğü, Kooperatifin inşasını yürüttüğü ve son teslim aşamasına gelen tatil köyünde 197 adet ünite bulunmakta olup, bunların bir kısmı ------ yakın ortağı bulunduğu, kooperatifin yönetim kurulunca genel kurul hazırlıkları ve kura çekimine dair tüm hazırlıklar yapıldıktan sonra gerekli bilgi ve belgeler noterliğe aktarılmış, bu süreçten sonra 30.10.2021 ve 31.10.2021 tarihinde yapılan kura çekimleri, ilgili noterlikçe, tüm usulleri noterlik mevzuatınca belirlenerek yapıldığını, davacı taraf dışında kura çekimine itiraz eden bir ortağı bulunmadığı, davacı ile aynı statüdeki gerek 12 ay kullanımlı gerekse 2'şer ay kullanım hakkı veren ------kullanım alanlı ortaklardan hicbiri vanılan kura cekimine itirazda bulunmadıklarını, Genel Kurul ve akabinde yapılan iki günlük kura çekiminden bir ay süre geçtikten sonra ve kura çekimine dair işlemlere de genel kurul tutanağında itiraz etmeksizin 05.11.2021 tarihinde müvekkili kooperatife bir ihtarname gönderdiği,------alanlı ve bir yıl kullanımlı olduğu için iki hisseye tekabül eden üyeler aleyhine kura çekimi yapıldığı iddia ettiği, Kooperatif üyeleri arasında üç farklı statü bulunduğu iddiasının tüzük, genel kurul kararları ve onaylı proje kapsamında bir geçerliliğinin olmadığı, ortaklar arasında üç farklı statü olduğu veya ayrıca bu statülerin ödeme miktarlarının farklı olduğu iddia ve ihtarının kooperatif kayıtlarımız ve genel kurul kararları kapsamında bir geçerliliği bulunmadığı, davacının kendisinin de divan başkanı olduğu genel kurul kararında kura çekimi ile ilgili bir karar bulunmadığı, kura çekimi ile ilgili genel kurul 2013 yılında yapılan 2012 yılı genel kurulundadır. Davacı dahil 24 adet ortağın ayrı bölgede bulunacağına ve kura ekimlerinin buna göre yapılacağına dair bir genel kurul kararı varsa bunu sunmalarını, tüm ortaklar yapılan kura çekimine şerefiye belirlenmesine razı olup, kimsenin itirazı ve davası bulunmadığından davacı tarafça açılan davanın reddini talep etmiştir.
Dava, davalı kooperatifin 30.10.2021 tarihinde olağanüstü genel kurul kararı ile -----(daire) ve devre----- konaklama ünitesinin aynı torbadan 31.10.2021 tarihinde gerçekleştirilen kura çekiminin iptaline karar verilmesi istemine ilişkindir.
Mahkememizin 30/03/2022 tarihli ön inceleme tutanağında uyuşmazlık bu çerçevede tespit edilmiş, davacı tarafça itiraz olunmamıştır.
Mahkememizce taraf delilleri toplanmış, davalı kooperatif kayıtlarının yerinde incelenmesine dair karar verilmiş, bu kapsamda kök ve ek rapor alınmıştır.
Mahkememizce öncelikle genel kurul kararının iptali istemi yönünden değerlendirme yapmak gerekmiştir.
Kooperatifler Kanununun "Kararların bozulması ve şartlar" başlığı altında 53. maddesinde;
"Aşağıda yazılı kimseler kanuna, anasözleşme hükümlerine ve iyi niyet esaslarına aykırı olduğu iddiası ile Genel Kurul kararları aleyhine, toplantıyı kovalıyan günden başlamak üzere bir ay içinde, kooperatif merkezinin bulunduğu yerdeki mahkemeye başvurabilirler.
1. Toplantıda hazır bulunup da kararlara aykırı kalarak keyfiyeti tutanağa geçirten veya oyunu kullanmasına haksız olarak müsaade edilmiyen yahut toplantıya çağrının usulü dairesinde yapılmadığını veyahut gündemin gereği gibi ilan veya tebliğ edilmediğini yahut da Genel Kurul toplantısına katılmaya yetkili olmıyan kimselerin karara katılmış bulunduklarını iddia eden pay sahipleri;(..)" şeklinde düzenleme getirilmiştir.
Bu kapsamda öncelikle anılan yasa maddeleri çerçevesinde, davanın 1 aylık hak düsürücü süre içinde açıldığı, davacının davaya konu genel kurul toplantısına katıldığı, hazirun cetvelinde imzasının bulunduğu, ancak herhangi bir muhalafete yer verilmediği belirlenmiştir.
Esasında genel kurul kararlarına usulüne uygun muhalefet şerhinin bulunması HMK 114/2 maddesi uyarınca iptal davasına özgü, özel dava şartıdır. Mahkeme tarafından dava şartlarının bulunup bulunmadığı, taraflarca ileri sürülmese de davanın her aşamasında re'sen araştırılır.
Somut olayda, davacının kanunun aradığı “hazır bulunup da kararlara aykırı kalarak keyfiyeti tutanağa geçirten" koşulunun yerine getirilmediği anlaşıldığından davaya konu genel kurul kararına yönelikiptal isteminin dava şartı yerine getirilmediğinden usulden reddine dair karar vermek gerekmiştir.
Davaya konu -----ünitesinin aynı torbadan 31.10.2021 tarihinde gerçekleştirilen kura çekiminin iptaline ilişkin istem yönünden yapılan değerlendirmede ise, davacı vekilince bu istem yönünden daire sahiplerinin, devremülk sahiplerinden daha fazla ödeme yaptığı, daire sahiplerinin fazla ödeme yapmalarının nedenlerinin başında kullanım hakkına sahip oldukları taşınmazın konumunun önem kazandığı, davacının ödediği inşaat yapım bedelinin yalnızca daire sahiplerinden alınmış olup, ------sahiplerinin böyle bir ödeme yapmadıkları, davalı kooperatifin 21.04.2013 tarihli Genel Kurul toplantısında yapılan "Kura Çekimine İlişkin Usul ve esasların Belirlenmesi" ne göre, 12 ay kullanım hakkı olan ------ konaklama sahibi üyelerin taşınmazlarını tek çekim ile ayrı olarak belirleme yetkisi verildiği, kura çekiminde bu düzenlemeye riayet edilmediği, daire ve devremülklerin kura çekiminin aynı torba içerisinde beraber yapıldığı sebeplerine dayanılmıştır.
Mahkememizce kuranın iptaline ilişkin istem yönünden inceleme, davacı tarafça dava dilekçesinde ileri sürülen hukuki sebepler çerçevesinde yapılmıştır. Bilirkişinin görev tanımı dışına çıkarak ve davacı tarafça ileri sürülmemiş hususlara dayalı olarak, bu kapsamda yerleşim planının boyutunun küçük olduğu ve benzeri tespitler çerçevesinde kura çekiminin iptal edilebileceği görüşüne Mahkememizce itibar edilmemiş, HMK'nın 319. maddesi gereğince işbu davada iddianın genişletilmesi yasağının dava dilekçesi ile başlayacağı, davacı tarafça dava dilekçesinde yer verilmemiş hususların raporda yer aldıktan sonra iptal sebebi olarak ileri sürülmesine davalı tarafça açıkça muvafakat edilmemiş bulunduğu Mahkememizce dikkate alınmış, bu iddiaların mesmu bulunmadığı değerlendirilmiştir.
Davaya konu kura çekiminin iptali sebebi olarak ileri sürülen daire sahiplerinin, devremülk sahiplerinden daha fazla ödeme yaptığı, daire sahiplerinin fazla ödeme yapmalarının nedenlerinin başında kullanım hakkına sahip oldukları taşınmazın konumunun önem kazandığı, davacının ödediği inşaat yapım bedelinin yalnızca daire sahiplerinden alınmış olup, ------ sahiplerinin böyle bir ödeme yapmadıkları iddiaları yönünden, Mahkememizce alınan kök ve ek raporda yapılan ve Mahkememizce de iştirak edilen tespitlere göre, 2 ay kullanım hakkı olan ------ünitelerin daha az yer işgal ettiği, buna karşılık 12 ay kullanılacak daire sahibi-----fazla yer işgal edeceği, buna bağlı olarak fazla arsa kullanımı bedeli ve fazla ----- kullanım hakkına karşılık, her ------ sahibinin her bir hissesine 2.950 TL ücret ödenmesine dair 12.04.2009 tarihinde yapılan 2008 yılı genel kurulu toplantısında karar verildiği, davacı dahil daire sahiplerinin 35.400 TL fazla ödemesinin kaynağının 2008 yılı genel kurul kararının 8. maddesine dayanılarak arsa ve sosyal tesisten yararlanma farkı olarak izah edildiği, kura çekiminde daire sahiplerine bir öncelik ve ayrıcalık sağlamadığı kanaatine varılmış, aksi yöndeki iddiaların kooperatif karar ve uygulamaları ile uyumlu olmadığı belirlenmiştir.Davaya konu kura çekiminin iptali sebebi olarak ileri sürülen davalı kooperatifin 21.04.2013 tarihli genel kurul toplantısında yapılan "Kura Çekimine İlişkin Usul ve esasların Belirlenmesi" ne göre, 12 ay kullanım hakkı olan-----sahibi üyelerin taşınmazlarını tek çekim ile ayrı olarak belirleme yetkisi verildiği, kura çekiminde bu düzenlemeye riayet edilmediği iddiaları yönünden ise; davalı kooperatifte villa sahibi ortaklar, daire sahipleri ve devremülk hakkı olan ortakların öncelikli veya ayrıcalıklı şekilde kura çekimine katılacağına ilişkin ne iptali istenen davaya konu genel kurulda ne de önceki genel kurullarda açık bir karar olmadığı, davacının iddiasına dayanak 21.04.2013 tarihli genel kurul toplantısında alınan kararlardan, 10. madde c ve d bendinde
"c) ----- konaklama ünitelerinin kendi aralarında anlaşarak 6 hissenin temsilcisi olan kişi tarafından tek kura olarak çekimine iştirak etmesine ve çıkacak konaklama ünitesinin bu 6 hisse tarafından kabul edilmesine,
d) 12 ay kullanım hakkı olan iki konaklama ünitesi sahibi üyelerimizin istemeleri halinde ikiz üniteleri tek kura çekimi ile konaklama ünitelerinin belirlenme yetkisinin verilmesine," dair karar verildiği, bu düzenleme ile ikiz -----sahiplerinin aynı blokta yer almalarına olanak tanındığı ancak davacı tarafça ileri sürüldüğü suretle, daire sahiplerinin yer bakımından ------sahiplerine göre farklı bir yerde kümeleneceklerine, dolayısıyla kuralarının da ayrı çekilmesi gerektiğine ilişkin bir düzenleme içermediği, davalı kooperatif ana sözleşmesinde veya genel kurul kararlarında, davacı tarafça ileri sürüldüğü şekli ile bir düzenlemeye yer verilmediği, bu nedenle geçersizlik ve hukuksuzluk sebebi olarak ileri sürülen sebeplerin kooperatif nezdinde bir dayanağının bulunmadığı kanaatiyle bu istemin sübut bulmadığından reddine dair karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1- Davaya konu genel kurul kararının iptali isteminin dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine,
2- Davaya konu kura çekimi işleminin iptali isteminin sübut bulmadığından reddine,
2-Alınması gerekli 80,70 TL harçtan davacı tarafından peşin olarak yatırılan 59,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 21,40 TL nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-------göre davalı için takdir olunan ------ davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından herhangi bir masraf yapılmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine,
Dair, Davacı Vekilinin ve Davalı Vekilinin yüzlerine karşı tebliğden itibaren 2 hafta süre içinde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.