T.C. İstanbul Anadolu 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/258 Esas
KARAR NO: 2022/295
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 14/07/2020
KARAR TARİHİ: 29/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ile davalı arasında---- sözleşmesi imzalandığını, davacının kararlaştırılan edimlerini ----- Şartları'nın 7. maddesi gereğince ------- verildiğini, davalının ise edimlerini yerine getirmediğini, cari hesap borcunu vadesinde ödemediğini ve sözleşmenin---- doldurmadığını, cari hesap borcunun ödenmemesi nedeniyle sözleşmenin haklı sebeple feshedildiğini, ------ alacağı için icra takibi başlatıldığını, davalının borcu ödememek adına haksız ve kötüniyetli olarak borca ve ferilerine itiraz ettiğini belirtmiş; davalının------- dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin devamına, borçlu aleyhine alacak miktarının %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı borçlu üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
Dava dilekçesinin davalıya usulüne uygun şekilde tebliğ edildiği, davalının süresinde cevap dilekçesi vermediği görüldü. Süresinde cevap dilekçesi vermeyen davalı, Hmk. 128. maddesi gereği ileri sürülen tüm vakıaları inkar etmiştir.
Dava, -------- yardımı ve cari hesap alacağının tahsili için başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davacı ile davalı arasında ------- sözleşmesi bulunup bulunmadığı, ticari ilişki kapsamında davacı tarafından davalıya faturalara konu mal ve hizmetin teslim edilip edilmediği, teslim edilen mal ve hizmetler karşılığı bedelin davalı tarafından ifa edilip edilmediği, ifa edilen tutarın ne olduğu, davacının cari hesaptan kaynaklanan bakiye alacağı bulunup bulunmadığı, davalının sözleşme uyarınca ürün alımını kesip kesmediği, hangi miktarda ürün teslim aldığı, sözleşme gerçekleşme oranının ne olduğu, sözleşmenin haklı nedenle feshedilip edilmediği, davalının iade etmesi gereken bedelin ne olduğu, bu itibarla------ dosyasına yapılan itirazın haklı olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
-----sayılı takip dosyasının incelenmesinde; --- başlatılan takibin alacaklısının davacı ---------- olduğu, takip talebinde yazılı sözleşmeye dayalı toplam ------- birlikte tahsiline yönelik genel haciz yoluyla icra takibi---- tarihinde tebliğ edildiği, borçlu vekilince verilen itiraz dilekçesinde borca ve fer'ilerine itiraz edildiği,---- takibin durdurulmasına karar verildiği, hak düşürücü sürede davanın açıldığı görülmüştür.
Mahkemece yapılan yargılama sırasında, taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
--- cevap verildiği, davalının ----- mahkememize gönderildiği görüldü.
Bilirkişi------ düzenlenen -----; davacının ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, --- bedelli fatura ile davalıya ödendiği, davalıya satışı yapılan ---- karşılığı teslim edildiğini, davacının ticari defter ve kayıtlarına göre ---- tarihi itibarıyla ---- alacağı bulunduğu, sözleşmenin gerçekleşme oranının %11,86 olduğu---- davacı tarafa iadesi gerektiği,---- ile davalının bağlı bulunduğu vergi dairesine bildirildiği, davacının--- faiz talep edebileceği mütalaa edilmiştir.
Davacı, taraflar arasında -----noktası sözleşmesi imzalandığını ileri sürmüş, sözleşme nüshasını dosyaya sunmuştur. Mahkememizce davalının isticvabına karar verilmiş, belirlenen duruşma gün ve saatinde davalı duruşmaya katılmamıştır. Bu itibarla, dava konusu sözleşmedeki imzanın davalıdan sadır olduğu ve taraflar arasında satış sözleşmesi bulunduğunun kabulü gerekir.
Dava konusu --- satış noktası sözleşmesinin “---- maddesinde; "a)Sözleşme'nin süresi Sözleşme'de belirtilen tarihten başlayarak 3 (üç) yıl süreli ve 1800 (bin sekiz yüz) koli kotalıdır. Süre dolmuş olmasına rağmen henüz belirlenen kotaya ulaşılmamış ise Sözleşme kota doluncaya kadar devam eder. Süre dolmamış olmasına rağmen kota dolmuş ise Sözleşme süresi tamamlanmış sayılır... ...b)Sözleşme'nin süresi veya Sözleşme kotasının dolması için geçecek zaman hiçbir şekilde taraflarca imza edildiği tarihten itibaren (5) beş yılı geçemez. MÜŞTERİ, 5 yıl olan maksimum sözleşme süresi sonuna kadar taahhüt ettiği kotayı dolduramaz----- tamamlamadığı kota oranında --- nakden---- iade etmekle yükümlüdür... ...d)----- kaydı ile Sözleşme'yi dilediği zamanda tazminatsız olarak sona erdirme hakkına sahiptir. Böyle bir fesih durumunda, ---- tüm Yatırım Bedellerini tamamlamadığı kota oranında ----." hükümlerine yer verilmiştir.
---- şartların ---- kaynaklı olarak gönderilecek olan --- olarak iadeli taahhütlü mektupla veya tercihen noter marifetiyle yapılacaktır." hükmü düzenlenmiştir.
Buna göre, sözleşmenin 3 yılık süresi ---- dolmaktadır. Belirlenen kotanın dolmadığı ise alınan bilirkişi raporu ile tespit edilmiştir. Sözleşmenin taraflarca feshedildiği ispat edilemediğine göre, sözleşme aynı süre ve --- kadar devam edecektir. Dolayısıyla bu tarihe kadar davalının sözleşmede belirlenen kotayı tamamlayacak şekilde ürün satın alma hakkı bulunmakta olup, davalının yükümlülüklerine uymadığından söz edilemez. Sözleşme uyarınca davalıya tanınan hak ve imtiyazların iadesi, ancak davalının yükümlülüklerine uymaması koşuluyla ve sözleşmenin süresinden önce sona ermesi halinde talep edilebilir --- nedenlerle, münhasır---- talebi yönünden davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Cari hesap alacağı talebi yönünden ise, taraflar arasındaki ticari ilişkinin tespiti için defter incelemesine karar verilmiştir. Buna göre, davacının ticari defterlerine göre davalıdan takip tarihi --- alacaklı olduğu, davalının ticari defterlerini ibraz etmediği, HMK. 221. maddesi gereği (BA) formlarının resen dosyaya kazandırılması gerektiği---- bildirimlerine göre takibe konu faturanın davalı tarafından---bildirildiği, bu halde davalının ----aksini ispatlaması gerektiği, borçlunun faturayı kendi defterlerine kaydetmesi halinde alacaklının HMK'nın 222. maddesi uyarınca alacağını ispatladığının kabul edilmesi gerektiği ---- Karar), davalının kendi ticari defterlerindeki kayıtların aleyhine delil teşkil edeceği ---- davalının kendi ticari defter kayıtlarının aksini yazılı delille ispatlaması gerektiği, dosyada böyle bir ispat aracının bulunmadığı, alacağın likit ve belirlenebilir olduğu anlaşılmıştır. Usulüne uygun tutulan ve delil sözleşmesi gereği itibar edilmesi gereken davacı şirketin ---- uyarınca, davacının davalıdan 13.034,15 TL cari hesap alacağı bulunduğu sabittir. Öte yandan, fatura düzenlenmesi borçluyu temerrüde düşürücü nitelikte bir işlem olmadığından fatura tarihi faize başlangıç yapılamaz. Takip öncesi temerrüt faizi talep edilebilmesi için borçlunun alacak miktarını gösterir ve ödeme talebini içerir bir ihtarla temerrüde düşürülmesi (TBK. m. 117/1) ya da borcun ödeneceği günün tarafların anlaşmasıyla kesin olarak belirlenmesi (TBK. m. 117/2) gerekir---- Bu itibarla, işlemiş faiz talebi yerinde değildir. Açıklanan nedenlerle, cari hesap alacağı talebi yönünden davacının korunmaya değer hukuki menfaati bulunduğu kanaati ile aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
KARAR: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın kısmen kabulüne;
----sayılı takip dosyasında davalı borçlu tarafından yapılan itirazın 13.034,15 TL yönünden iptaline, takibin 13.034,15 cari hesap alacağı için devamına, asıl alacağa (13.034,15 TL) takip tarihinden itibaren değişen oranlarda ticari avans faizi uygulanmasına, aşan istemin reddine,
Kabul edilen 13.034,15 TL'nin %20'sine tekabül eden 2.606,83 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 890,36 TL harçtan peşin alınan 614,70 TL harcın mahsubuna, bakiye 275,66 TL karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan ----davanın kabul edilen miktarı üzerinden hesaplanan 5.100,00 TL maktu vekâlet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirmediğinden bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davacı tarafından yatırılan 54,40 TL başvurma harcı ve 614,70 TL peşin harç toplamı: 669,10 TL ile davanın kabul (%25,47) oranına göre hesaplanan 334,93 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı tarafından yapılan bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davacı tarafından yatırılan gider avansından artan kısmın HMK. 333. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra yatırana iadesine,
8-Dava şartı arabuluculuk kapsamında arabulucu ----- --- arabuluculuk ücretinin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 336,20 TL'sinin davalıdan, 983,80 TL'sinin davacıdan tahsili ile--- 6831 sayılı Kanuna göre yargılama gideri olarak tahsili için --- müzekkere yazılmasına,
Mahkememizin bu kararına karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde (HMK 345/1), mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine dilekçe verilmek suretiyle Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesince incelenmek üzere tarafların istinaf yasa yoluna başvuru hakkı bulunduğuna dair, davacı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup anlatıldı.