T.C. İstanbul Anadolu 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/559
KARAR NO: 2023/657
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 04/02/2016
KARAR TARİHİ: 19/07/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacılar vekilince verilen dava dilekçesinde özetle; müvekkillerden ..., ... ve .-- murisi, diğer davacıların oğlu olan ---- 21/08/2015 tarihinde ---ili --- ilçesi yakınlarında ---- otoyolunda meydena gelen elim bir trafik kazasında vefat ettiğini, davalılardan---- plaka sayılı aracı Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalandığını, davalı ----plaka sayılı aracın maliki sıfatıyla meydana gelen zararlardan şoför ---- ile birlikte sorumluluğu olduğunu, --- kazanın meydana gelmesinde yüzde yüz kusurlu olduğunu, dava sürecinin uzun sürecek olması sebebiyle davalı ---- mal kaçırma ihtimali olacağından başta kazaya sebep olan --- plakalı araç üzerine ihtiyati tedbir konulmasını, fazlaya ilişkin talep ve dava hakkı saklı kalmak üzere, müvekkil ... için şimdilik 1.000,00 TL maddi 100.000,00 TL manevi, ... için şimdilik 1.000,00 TL maddi 50.000,00 TL manevi, ... için şimdilik 1.000,00 TL maddi 50.000,00 TL manevi, ... için 50.000,00 TL manevi ve ... için 50.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren en yüksek ticari avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müsteselsilen tahsiline karar verilmesini; talep ve dava etmiştir.Davalı ---- vekilince verilen davaya cevap dilekçesinde özetle; görevli mahkemenin asliye hukuk mahkemesi olduğunu, müvekkilin tüm özen yükümlülüğünü yerine getirdiğini, herhangi bir trafik ihlali söz konusu olmadığını, müvekkilin kişinin ailesiyle ilgilenmesi müvekkilin kazaya bilerek sebebiyet vermediğinin iyiniyetli olduğunu, cevap dilekçesindeki ayrıntılı açıklamalar kapsamında davacıların ihtiyati tedbir talebinin reddine, haksız ve mesnetsiz olarak açılan işbu davanın müvekkil yönünden reddine, yargılama gideri ve ücreti vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini; talep etmiştir. Davalı ... şirketi vekilince verilen davaya cevap dilekçesinde özetle; davayı kabul anlamına gelmemekle beraber kazaya sebep olan olayda öncelikle kusur durumunun tespiti gerektiğini, sigortalı araç sürücüsüne raci kusur ve zararın kanıtlanamaması halinde müvekkil şirketin sorumluluğunun olmadığını, davacı tarafa 19/01/2016 tarihinde toplam 210.794,55 TL tutarında ödeme yapıldığını, olayıh hatır taşıması olup olmadığının tespiti yapılıp indirim yapılması gerektiğini, faizin yasal faiz olması gerektiğini, cevap dilekçesindeki ayrıntılı açıklamalar kapsamında davanın reddine, yargılama gideri ve harcın davacıya tahmiline karar verilmesini; talep etmiştir.Davalı ----- vekilince verilen davaya cevap dilekçesinde özetle; diğer davalı ---- arkadaşı olan müteveffayı hatır nedeniyle iyi niyetli olarak beraber yolculuk yapmak üzere aracına aldığını, bu durumun tazminatta indirim sebebi olduğunu, tazminat hesabında önemli olan fiili ve hukuki çalışmanın ve gelirin ispatı olduğunu, cevap dilekçesindeki ayrıntılı açıklamalar kapsamında davacı tarafça usul ve ypasaya aykırı açılan davanın müvekkil şirket için reddine yargılama giderleri ile avukatlık ücretini karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini; talep etmiştir.Dava trafik kazasında davacıların desteğinin vefat etmesi nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir.Mahkememizce davaya konusu kazaya ilişkin davalı ... şirketinden hasar dosyası ve poliçe ile davacılara yapılan ödemelere ilişkin kayıtlar celp edilmiş incelenmiştir. Dava konusu kazaya ilişkin ---Asliye Ceza Mahkemesi'nin ---esas sayılı dosyası sureti dosyamız arasına alınmış, tetkik edilmiştir.Yargılama önce Mahkememizin ---- sayılı esasında yürütülmüş, bu kapsamda yapılan incelemede; maddi tazminat istemi yönünden davalı .---aleyhine açılan davanın feragat nedeniyle reddine, davalılar ----yönünden davanın kabulü ile; 221.375,42 TL tazminatın davacı ... 68.280,33 TL tazminatın davacı ... 70.827,26 TL tazminatın davacı ... verilmesine, ayrıca davacılar lehine manevi tazminata hükmedilmiştir.
Mahkememiz kararının davalı ---- tarafından istinafı üzerine ---Bölge Adliye Mahkemesi --- Hukuk Dairesinin --- esas ve ---- karar sayılı ilamı ile;
"(..)Mahkemece, kazaya ilişkin---Asliye Ceza Mahkemesinin --- Esas sayılı dosyasında----Trafik İhtisas Dairesinden alınan kusur raporu hükme esas alınmış olup ayrıca kusur raporu alınmamıştır. Aynı olay nedeniyle ceza yargılama aşamasında alınan kusur bilirkişi raporları da incelenerek ---- Trafik İhtisas Dairesi'nden,---- Makine Mühendisliği bölümünde görevli akademisyenlerden oluşturulacak bilirkişi kurulundan veya Karayolları Genel Müdürlüğü Fen Heyeti gibi kurumlardan seçilecek uzman bilirkişi kurulundan kazanın oluşumunda kusur dağılımını belirleyen gerekçeli rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde sonuca gidilmesi doğru olmamıştır. Davalı vekilinin, bu yöne değinen istinaf itirazı yerindedir.
Yerleşik Yargıtay kararlarına göre destekten yoksunluk zararının hesabında müteveffanın gelirinin belirlenmesi tazminatın doğru tespitinde önemli bir yer tutmaktadır.
Somut olayda; davacılar vekili dava dilekçesinde desteğin ----elektrik tesisatçısı olarak serbest çalıştığını, --- ve --kaydının bulunmadığını aylık ortalama 2.500,00 TL-3.000,00 TL geliri bulunduğunu bildirmiş, mahkemece hükme esas alınan ek raporda ----araştırma ve meslek odasından gelen yazı cevapları ile ortalama asgari ücretin 2 katı oranında gelir hesaplanmış ise de desteğin meslek odası ya da Esnaf Sanatkarlar odasında kaydı bulunup bulunmadığı araştırılmadan, ustalık belgesi dışında bilgi belgeye dayanmayan tanık anlatımı nazara alınarak düzenlenen raporun hükme esas alınması doğru olmamıştır. (..)
Daire kararının kapsam ve şekline göre; kusur oranlarının belirlenmesi için rapor alınması gerektiğinden manevi tazminat miktarına ilişkin istinaf itirazının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, davalı ---- vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın yukarıda belirtilen şekilde işlem yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine" şeklindeki karar ile Mahkememiz kararı kaldırılmıştır.
Anılan kaldırma kararı sonrasında Mahkememizce kusura ilişkin olarak --- Trafik İhtisas Dairesinden rapor alınmış, davalı sürücünün kazada %100 kusurlu bulunduğu belirlenmiştir.
Yine kaldırma kararı doğrultusunda beyanlarını sunması için davacılar vekiline süre verilmiş, sunulan 15/02/2023 tarihli beyanları ile davacılar vekilince müteveffanın herhangi bir meslek odası veya esnaf sanatkarlar odasında kaydı bulunmadığı, ancak buna mukabil taraflarınca sunulmuş --- verileri, müteveffaya ait ustalık belgesi,----Sendikasından alınan emsal ücret yazısı, davacının giderleri, tanık beyanları dikkate alınarak karar verilebileceğini bildirilmiştir.
Mahkememizce istinaf kararında işaret edilen eksikler giderilerek aktüer bilirkişiden rapor alınmış, sunulan 27/03/2023 tarihli rapor ile; kök raparda açıklandığı üzere, sigorta şirketi tarafından 19.01.2016 günü davacı eşe 175.212,10 TL kızı ----19.812,68 TL, oğlu --- 15.769,77 TL ve 14.06.2016 günü davacı eşe 35.020,00 TL, kızı ---6.849,067TL oğlu --- 5.131,00 TL olmak üzere toplam 257.794,55 TL ödeme yapıldığı, kaza tarihinde zorunlu trafik sigortası teminat limitinin 290.000,00 TL olduğu; davacıların toplam zararlarının 288.573,89 TL olarak hesaplandığı davalı ... şirketinin ödemesinin toplam 257.794.55 TL olmasına göre, eksik ödemesinin 30.779,34 TL olduğu ancak, teminat limitin feragat edilen tutarının 32.205,45 TL olduğu bildirilmiştir.
Davacıların itirazı doğrultusunda ek rapor alınmıştır.Ancak Mahkememiz önceki kararına dayanak yapılan rapora davacılar vekilinin itiraz etmemiş olduğu gibi verilen önceki kararın da davacılar vekilince istinaf edilmemiş olması itibariyle, kararı istinaf eden davalı ---- şirketi lehine, tahkikat neticesinde hükmedilen toplam tutardan başka, raporda yapılan hesaplama yöntemi itibariyle de usuli kazanılmış hak oluştuğu, bu itibarla karardan sonra belirlenmiş güncel asgari ücret verilerinin, davalı ---şirketi aleyhine olacak şekilde dikkate alınamayacağı Mahkememizce değerlendirilmiş, bu kapsamda kaldırma kararı sonrası alınan 27/03/2023 tarihli rapor ile, davacı tarafça sunulan feragat tarihi olan 2016 yılı itibariyle belirlenmiş asgari ücret değişimleri dikkate alınarak yapılan hesaplamada davacıların toplam zararlarının 288.573,89 TL olarak hesaplandığı, 290.000 TL sigorta teminatına rağmen, davalı ... şirketinin toplam 257.794.55 TL ödemesi üzerine davacılar vekilince sunulan feragat beyanının, teminat tutarı kadar davalı şirketin de sorumluluğunu sona erdireceği, feragat tarihi itibariyle davacıların teminat tutarını aşan belirlenmiş bir zararlarının bulunmadığı tespit edilmekle, davalı ---- şirketi yönünden davanın reddine dair karar vermek gerekmiştir.
Davalı ... şirketi ve davalı ... yönünden Mahkememiz ---- esas sayılı kararı, davacılar ve bu davalılar tarafından istinaf edilmemekle kesinleşmiş olup, infaz kabiliyeti yönünden davalı ... hakkındaki hükme bu kararda da yer verilmiştir.Manevi tazminat istemi yönünden ise, davacıların desteğinin vefatının davacılarda meydana getirdiği elem ve kedere karşılık, bu tazminatın bir taraf için zenginleşme aracı, diğer taraf için fakirleşme sebebi olamayacağı, tarafların sosyal ekonomik durumu, olayın oluş şekli ve kaza tarihleri de gözetilerek manevi tazminat istemlerinin kısmen kabulüne dair aşağıdaki şeklide karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Maddi tazminat istemi yönünden;
a) Davalı ----yönünden davanın reddine,
b) Davalı .---. hakkında, Mahkememizin 04/12/2019 tarih ve ---esas ---- karar sayılı ret kararı, davacılar ve davalı ... vekilince istinaf edilmemiş ve bu nedenle kesinleşmiş olmakla,Davalı---- yönünden bu esas üzerinden yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına,
c) Mahkememizin 04/12/2019 tarih ve --- esas ---- karar sayılı;
"Davalılar ..., (..) yönünden davanın kabulü ile;
221.375,42 TL tazminatın 21/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar .--- tahsili ile davacı ...- verilmesine,68.280,33 TL tazminatın 21/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar .---tahsili ile davacı .--(TC NO: ...) verilmesine,
70.827,26 TL tazminatın 21/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ...(..) tahsili ile davacı ...verilmesine," şeklindeki kararı, davacılar ve davalı ... vekilince istinaf edilmemiş ve bu nedenle kesinleşmiş olmakla,
Davalı ... yönünden bu esas üzerinden yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına
2-Manevi tazminat istemi yönünden;
a) Davalı ...-. hakkında, Mahkememizin 04/12/2019 tarih ve ---karar sayılı ret kararı, davacılar ve davalı ... vekilince istinaf edilmemiş ve bu nedenle kesinleşmiş olmakla,
Davalı ...-. yönünden bu esas üzerinden yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına,
b) Davalılar ...,---- yönünden davanın kısmen kabulü ile;
30.000,00 TL tazminatın 21/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... ve --- müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...verilmesine,
20.000,00 TL tazminatın 21/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... ve ---. müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ..(TC NO: ...) verilmesine,
20.000,00 TL tazminatın 21/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... ve --- müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ... verilmesine,
8.000,00 TL tazminatın 21/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... ve ---- müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...(TC NO: ...) verilmesine,8.000,00 TL tazminatın 21/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... ve ----müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ... verilmesine,Fazlaya ilişkin istemlerin reddine,
2-Alınması gerekli 30.499,25 TL harçtan peşin alınan 1.034,90 TL ile 1.221,00 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 28.243,35 TL karar ve ilam harcının (davalı ---yalnızca 5.874,66 TL'sinden sorumlu olmak üzere) davalılar ... ve---müştereken müteselsilen tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Maddi tazminatın reddedilen kısmı yönünden;
-9.200 TL vekalet ücretinin davacı .- alınarak davalı --- verilmesine,
-9.200 TL vekalet ücretinin davacı ... (TC NO:...)'dan alınarak davalı ---- verilmesine,
-9.200 TL vekalet ücretinin davacı ...'dan alınarak davalı --- verilmesine,
4-Davalı .--. yönünden davadan feragat edildiği ve taraflar karşılıklı olarak yargılama gideri ve vekalet ücreti talep etmediğinden bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Maddi tazminat istemi yönünden davalı ..- ilişkin kesinleşen Mahkememizin ----esas ve ---karar sayılı ilamı gereğince;
-19.232,53 TL vekalet ücretinin davalı .--- tahsili ile davacı -- verilmesine,
-7.860,84 TL vekalet ücretinin davalı ..- alınarak davacı ... (TC NO: - verilmesine,
-8.141,00 TL vekalet ücretinin davalı ...- alınarak davacı ..--verilmesine,
6-Manevi tazminat isteminin kabul edilen kısmı yönünden;
-9.200 TL vekalet ücretinin (davalı ... yalnızca 3.600 TL'sinden sorumlu olmak üzere) davalılar ----müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...- verilmesine,
-9.200 TL vekalet ücretinin ( davalı ... yalnızca 2.725 TL'sinden sorumlu olmak üzere) davalılar --- müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ... (TC NO: ...)verilmesine,
-9.200 TL vekalet ücretinin ( davalı ... yalnızca 2.725 TL'sinden sorumlu olmak üzere) davalılar --- müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...- verilmesine,
-8.000 TL vekalet ücretinin ( davalı ...- yalnızca 2.725 TL'sinden sorumlu olmak üzere) davalılar ---müştereken ve müteslsilen tahsili ile davacı ... (TC NO: ...) verilmesine,
-8.000 TL vekalet ücretinin (davalı ... yalnızca 2.725 TL'sinden sorumlu olmak üzere) davalılar --- müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...verilmesine,
7-Manevi tazminat isteminin reddedilen kısmı yönünden;
-9.200 TL vekalet ücretinin ( davalı ... yalnızca 3.600 TL üzerinde hak sahibi olmak üzere) davacı ... tahsili ile davalılar ... ve --- verilmesine,
-9.200 TL vekalet ücretinin ( davalı ... yalnızca 2.725 TL üzerinde hak sahibi olmak üzere) davacı ... (TC NO: ...)'dan tahsili ile davalılar ... ve ---- verilmesine,
-9.200 TL vekalet ücretinin ( davalı ... yalnızca 2.725 TL üzerinde hak sahibi olmak üzere) davacı ..-- tahsili ile davalılar ... ve ---- verilmesine,
-8.000 TL vekalet ücretinin ( davalı ... yalnızca 2.725 TL üzerinde hak sahibi olmak üzere) davacı ... (TC NO:...)'dan tahsili ile davalılar ... ve---- verilmesine,
-8.000 TL vekalet ücretinin (davalı ... yalnızca 2.725 TL üzerinde hak sahibi olmak üzere) davacı ..-- tahsili ile davalılar ... ve --- verilmesine,
8-Davacılar tarafından harç olarak yatırılan 2.289,40 TL'nin (davalı ---- 440,93 TL'sinden sorumlu olmak üzere) davalılar ... ve ----müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,
9-Davacı tarafından sarf edilen 3.400 TL bilirkişi ücreti ve 1.644,50 TL posta gideri olmak üzere toplam 5.044,50 TL'nin kabul ve red oranı gözetilerek 3.689,34 TL'nin (davalı ---710,56 TL'sinden sorumlu olmak üzere) davalılar ... ve ---müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, kalan 1.355,16 TL'nin davacılar üzerine bırakılmasına,
10-Davalı ----tarafından sarf edilen 200,00 TL posta giderinin davanın kabul ve red oranı gözetilerek 146,27 TL'nin davacılardan alınarak davalı---- verilmesine, kalan 53,72 TL'nin davalı ---- üzerine bırakılmasına,
Dair, Davacılar Vekili Av. --- Davalı --- Vekili Av. ... , duruşmaya katıldı. Davalı --- vekili Av. ... ile Davalı ... vekili Av..--yüzlerine karşı tebliğden itibaren 2 hafta süre içinde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.