T.C.İstanbul Anadolu 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2021/320 Esas
KARAR NO:2023/987
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 21/05/2021
KARAR TARİHİ: 30/11/2023
---- maddesine göre ---- adına yargılama yetkisini kullanan bağımsız ----Asliye Ticaret Mahkemesince, tarafça açılan dava üzerine yapılan yargılama nihayetinde;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
I.DAVA:Davacı vekili; müvekkillerinin kardeşi olan-------- tarihinindeki trafik kazası sonucu hayatını kaybettiğini ve ailesinin ekonomik olarak mağdur olduğunu, bu sebeple davalıların müteselsilen sorumluluklarının bulunduğunu, 25/05/2020 tarihi saat 18:00 sularında davalılardan olan -------plakalı araçların kaza yapması nedeni ile kaldırımda yaya olarak yürüyen davacıların kardeşi olan ------vefat ettiğini belirtmiş olup, davalıların araç sahipliğini yaptığı araçların sürücülerinin kusurları nedeni ile----- vefat ettiği, ---- ise yaralandığını, kaza yeri tespit tutanağında belirtildiği üzere ---- plakalı araç sürücüsü olan davalılardan ---- trafik ışıklarına riayet etmeyerek kırmızı ışıkta geçtiği, kavşağın diğer tarafından gelen -------- sevk ve idaresinde bulunan ----- plakalı araca çarparak devirmesi sonucu kaldırımda yaya olarak yürüyen iki kişiden birinin ölümüne birininde yaralanmasına sebebiyet verdiklerini davalı araç sürücülerinin kusurunu nedeni ile bu olayın yaşandığını, meydana gelen trafik kazası nedeniyle davalı araç sahiplerinin -----şirketleri olan, davalılardan--------- şirketlerine müracaat ettiklerini, ----limit dahilinde meydana gelen kazanın tazminatından sorumlu olduklarını belirttiklerini, yalnız davalı ---------şirketlerinden dönüş alamadıklarını, meydana gelen trafik kazasında müvekkillerinin kardeşinin vefat etmesi nedeniyle uğradıkları maddi ve manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile kendilerine ödenmesini talep etmiştir.
ll. CEVAP:Davalı -------- vekili; davaya konu trafik kazasında ölen --------- olayın meydana geldiği gün 45 yaşında olduğunu, davacı kardeşlerinin ise ondan büyük olduklarını, dolayısı ile vefat eden kişinin desteğinde olmadıklarını bu nedenle maddi tazminat davasının ret edilmesi gerektiğini, sigortalı araç sürücüsünün meydana gelen kazada kusurunun bulunup bulunmadığının bilinmediğini, bu durumun ilgili kişi ve kurumlarca tespit edilmesini gerektiğini, ayrıca davacıların kendilerine bu hususta müracaat etmediklerini, eksik başvuru yaptıklarını, davalı araç sürücüsünün kusuru bulunmuş olsa dahi bahse konu aracın -------neticesinde ----------limiti dahilinde sorumlu olduğunu, manevi tazminattan sorumlu tutulamayacağını, maddi tazminat davasının reddini, manevi tazminattan sorumlu bulunamayacağı için müvekkili olan şirket açısından reddini, yargılama ve vekalet giderlerinin davacı yana bırakılmasını talep etmiştir.Davalı --------- vekili; davaya konu ölümlü trafik kazasında müvekkili olan ------------şirketine davacılar tarafından yalnızca hastane evraklarının gönderildiği, davacılara eksik belgeleri tamamlamaları ifade edilmiş olmasına rağmen kendilerine geri dönüş yapılmadığını bu nedenle destekten yoksun kalma tazminatı hesaplamasının yapılamadığını, meydana gelen ölümlü trafik kazasında vefat eden -------- kusurunun bulunduğunu, bu nedenle kusur oranının tayin edilmesi gerektiğini, ilgili kişi ve kurumlar nezaretinde Bilirkişi İncelemesi yapılması gerektiğini, müvekkili olan şirketin manevi tazminat davasından sorumlu tutulamayacağını, hesaplanacak olan tazminat tutarının ------yetkilileri tarafından yapılması gerektiğini, davanın reddini, yargılama ve vekalet ücretinin davacı yana bırakılmasını talep etmiştir.Davalı ---- vekili; davacıların bahse konu kazanın meydana geldiği gün sokağa çıkma yasağının olduğunu ve müvekkilinin izninin olmadan sokağa çıktığını ve kazaya sebebiyet verdiğini beyan ettiklerini, bu durumun gerçeği yansıtmadığını, müvekkilinin kuzeninin çocuğunun hastalanması nedeni ile sokağa çıktığını ve kuzeni tarafından -------- üzerinden izin alındığını, müvekkilinin üniversite öğrencisi olup bir gelirinin veya üzerine kayıtlı menkul ve gayri menkul olmaması nedeni ile destekten yoksun kalma tazminatından muaf tutulması gerektiğini, davacıların talep etmiş olduğu manevi tazminat tutarının fahiş fiyatlar olduğunu ve yasalarımızca yasaklanmış olan sebepsiz zenginleşmeye girdiğini, yukarıda açıklanan nedenler ile davanın reddini, yargılama ve vekalet ücretinin davacı yana bırakılmasını talep etmiştir.Davalı ----- vekili; müvekkilinin ------- plakalı aracın sürücüsün olduğunu ve davaya konu trafik kazasında diğer araç sürücüsünün tam kusurlu olduğunu, diğer sürücünün ışık ihlalli yaparak kırmızı ışıkta geçtiğini kazaya sebebiyet verdiğini, müvekkilinin uygun hız limitleri içerisinde seyir halinde bulunduğunu, müvekkilin kullandığı aracın sahibi olan ----- kazada hiç bir kusuru bulunmadığını, yalnızca ticari işletmesine ait olan aracın, işini yaptığı esnada -------- sevk ve idaresinde iken diğer araç sürücüsünün hatası ve kusuru nedeni ile kazanın olduğunu, müvekkilinin kaza tespit tutanağında belirtildiği gibi kavşağa hızlı girmediğini, diğer aracı gördüğü anda hızlanarak önüne geçmek istediğini kazayı önlemek amacı ile hızlandığını, davacıların talep etmiş oldukları destekten yoksun kalma tazminatının oluşabilmesi için vefat eden kişinin davacılara sürekli yardım ediyor olması gerektiğini, oysa dava dosyasında buna ait hiç bir bilgi ve belge bulunmadığını, yukarıda açıklanan nedenler ile davanın reddini, yargılama ve vekalet ücretinin davacı yana bırakılmasını talep etmiştir. Davalı ---- vekili; müvekkilinin ----Plakalı aracın sahibi olduğunu,------ fırıncılık işi yaptığını, bahse konu aracın ticari amaçla kullandıkları ekmek dağıtma aracı olduğunu, sahibi olduğu aracın -------- sevk ve idaresinde olduğunu, kendisinin ve sürücüsün bir kusurunun bulunmadığını, davacıların manevi tazminat taleplerinin hukuki olmadığını, sebepsiz zenginleşme içerdiğini, davanın reddini, yargılama ve vekalet ücretinin davacı yana bırakılmasını talep etmiştir.Davalı ---- davaya dava dilekçesi sunmadığı görülmüştür.
lll.İNCELEME ve GEREKÇE:
Dava, destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat istemine ilişkindir.Taraflar arasındaki uyuşmazlık: Davacıların davalılardan 20/05/2020 tarihinde meydana gelen ölümlü trafik kazası sebebiyle destekten yoksun kalmaya ilişkin davalılardan maddi tazminat isteminde bulunup bulunamayacağı, bulunabilecekse miktarı, manevi zararın ne olduğu hususunda olduğu tespit edilmiştir. Destekten Yoksun Kalma Tazminatı Talebi Yönünden Yapılan Değerlendirmede;Destekten yoksun kalma tazminatı; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 53. maddesinin 3. bendinde düzenlenmiş olup, “Ölüm halinde ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıpların tazmini gerekmektedir”. Bu maddeye göre, haksız fiilin doğrudan doğruya muhatabı olmayan, ancak bu haksız fiil nedeniyle ortaya çıkan ölüm olayından zarar gören ya da ileride zarar görmesi güçlü olasılık içinde bulunan kimselere tazminat hakkı tanınmıştır----- sayılı kararında, destekten yoksun kalma tazminatının doğumu için destek ile tazminat talebinde bulunan kişi arasında bir destek ilişkisi bulunmalıdır. Burada bahsedilen destek ilişkisi hukuksal bir ilişkiyi değil, eylemli bir durumu hedef tutar. Destek ilişkisinin varlığında destek olunanın ihtiyaçlarının sürekli ve düzenli olarak karşılanması yer almaktadır. Burada ifade edilmek istenen süreklilik ve düzenlilik hali yardımın belirlenen zamanlarda ve belirli miktarlarda yapılması değil, eğer destek ölmeseydi yardımların devam edeceğine dair bir beklentinin bulunmasıdır. Eğer yardım devamlı destek saiki ile değil de, tek seferlik, geçici, düzensiz ya da gelişigüzel zamanlarda yapılıyor ve ileride yardımın devam edeceğine dair bir beklenti yaratmıyorsa, bu durumda desteğin sürekli ve düzenli olduğundan bahsetmek mümkün olmayacağı hususları belirtilmiştir.
Dosya kapsamında yapılan değerlendirmede, müteveffanın sürekli ve düzenli bir işinin olmadığı ve emekli aylığının da bulunmadığı, davacıların çalışmaya engel fiziksel bir engellerinin bulunmadığı, davacıların kendi geçimlerini sağlayacak gelirlerinin bulunduğu, yine davacıların aileleri ile birlikte birbirlerinden farklı şehirlerde yaşadıkları, vefat edenin sürekli ve düzenli desteğinde olduklarına dair somut delil sunulmadığı, dinlenen tanık beyanlarının ise düzenli yardımın ispatı hususunda yetersiz kaldığı, bu kapsamda kardeşlerin birbirlerine karşı kural olarak bakım görevi olmadığı, ancak kardeşin diğer kardeşe devamlı ve düzenli olarak yardım etmesi halinde, bu kardeş diğerinin desteğinde sayılacağından, bu husus ispatlanamadığından, müteveffanın kardeşi olan davacıların destekten yoksun kalma tazminatı talebi yerinde görülmeyerek, bu husustaki davanın reddine karar verilmiştir.Manevi Tazminat Talebi Yönünden Yapılan Değerlendirmede;Davacı vekili, dava dilekçesinde " Fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava haklarımız saklı kalmak kaydıyla Davacı ---- 50.000,00 TL, davacı ---- için 50.000,00 TL ----- için 50.000,00 TL olmak üzere toplamda şimdilik 150.000,00 TL Manevi tazminatın -----------şirketi hariç diğer davalılardan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline," karar verilmesini talep etmiştir. Somut olayda; davacı vekili tarafından fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak davacılar için manevi tazminat talebinde bulunulmuştur, HMK'nın 114. maddesinde tahdidi olarak sayılan dava şartları arasında “kısmi dava ya da belirsiz alacak davası olarak açılamayacak bir davanın kısmi dava ya da belirsiz alacak davası olarak açılmış olması” sayılmamış olup özel kanunlarda da bu hususta bir düzenleme bulunmamadığından, manevi tazminatın bölünemezliği ilkesi gereği dava değeri sonradan bedel artırım ya da ıslah yolu ile arttırılamaz, sonradan tekrar talepte bulunulamaz, talepte bulunulsa bile arttırılan kısım mahkemece dikkate alınmaz, bu kapsamda davacı yanca dava dilekçesinde fazlaya ilişkin hakların saklı tutularak dava açılmasına engel bir hal olarak görülmemiş, manevi tazminatın bölünemezliği ilkesine aykırı bir durum olmadığı kabul edilmiştir.Dosya kapsamında, dosyada mevcut beyanlara ve trafik kazası tespit tutanağına göre; Davaya konu maddi hasarlı trafik kazasının ---- adına kayıtlı -----sevk ve idaresinde bulunan ---- plakalı aracın 25.05.2020 günü saat 18:00 sıralarında -------- Caddesinde ilerlemekte iken, ---- numaralı trafik ışıklarına geldiği anda sol yan kısmındaki trafik ışıklarından ----- yönüne ilerlemekte olan --- adına kayıtlı ----- sevk ve idaresinde bulunan ---- plakalı aracın kırmızı ışık ihlalli yaparak sol arkadan çarpmasıyla meydana geldiği olayda, 05.11.2021 tarihli kusur raporundaki belirlemeler yerinde görülerek,Davalılardan ----- tarafından sigortası yapılan ve ---- adına tescilli ---- Plakalı -------Aracın Şöförü Olan davalılardan -------- Karayolları trafik kanunun 84. Ve 47. Maddesini ihlal ettiği gerekçesi ile %70 oranla asli kusurlu olduğu, Davalılardan ---- tarafından sigortası yapılan ve ----adına tescilli ---- Aracın Şöförü Olan davalılardan-----Karayolları trafik kanunun 52. Maddesini ihlal ettiği gerekçesi ile %30 oranla tali kusurlu olduğu, kabul edilmiştir. 6098 sayılı TBK’nın 58. maddesi hükmüne göre hâkimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.------ gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan sebepleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.Somut olayda; Olayın meydana geliş biçimi, davalı yanın eylemleri, eylemin davacı yan üzerindeki etkisi, olay tarihi, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın olay tarihindeki alım gücü ve yukarıdaki ilkeler nazara alınarak aşağıdaki şekilde manevi tazminata hükmedilmiştir.
IV.HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Destekten Yoksun Kalma Tazminatı Yönünden;
Davanın REDDİNE,
2- Manevi Tazminat Davası Yönünden;
Davanın kısmen kabulü ile,
Davacı ----25.000,00 TL, Davacı ----- 25.000,00 TL ----- 25.000,00 TL olmak üzere toplamda 75.000,00 TL'nin ----------şirketleri hariç diğer davalılardan 25.05.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen TAHSİLİNE,
3- Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 5.123,25 TL harçtan peşin alınan 277,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 4.845,35 TL karar harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacı ------ manevi tazminat davasında kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine uyarınca davanın kabul edilen miktarı üzerinden 17.900,00 TL vekâlet ücretinin ----------şirketleri hariç davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı -------- manevi tazminat davasında kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine uyarınca davanın kabul edilen miktarı üzerinden 17.900,00 TL vekâlet ücretinin ----------şirketleri hariç davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davacı -------- manevi tazminat davasında kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine uyarınca davanın kabul edilen miktarı üzerinden 17.900,00 TL vekâlet ücretinin ----------şirketleri hariç davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Davalı -------- manevi tazminat davasında kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine uyarınca davanın reddedilen miktarı üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL vekâlet ücretinin davacı ------ dan alınarak davalılara verilmesine,
8-Davalı ------- manevi tazminat davasında kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine uyarınca davanın reddedilen miktarı üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL vekâlet ücretinin davacı ----- dan alınarak davalılara verilmesine,
9-Davalı -------- manevi tazminat davasında kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine uyarınca davanın reddedilen miktarı üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL vekâlet ücretinin davacı ------ dan alınarak davalılara verilmesine,
10-Davalı ------ maddi tazminat davasında kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine uyarınca davanın reddedilen miktarı üzerinden hesaplanan 500,00 TL vekâlet ücretinin davacı ------ alınarak davalılara verilmesine,
11-Davalı ------- maddi tazminat davasında kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine uyarınca davanın reddedilen miktarı üzerinden hesaplanan 500,00 TL vekâlet ücretinin davacı ----- dan alınarak davalılara verilmesine,
12-Davalı------------ maddi tazminat davasında kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine uyarınca davanın reddedilen miktarı üzerinden hesaplanan 500,00 TL vekâlet ücretinin davacı ------ alınarak davalılara verilmesine,
13-Davacı tarafından yatırılan 277,90 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine,
14-Davacı tarafından yatırılan 5.041,65 TL yargılama giderinden davanın red ve kabul oranına göre hesaplanan 2.495,87 TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, bakiyesinin davacılar üzerinde bırakılmasına,
15-Davalılarca sarfedilen yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
16-Davacı tarafından yatırılan gider avansından artan kısmın HMK. 333.maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra yatırana iadesine,
17-Arabuluculuk aşamasında yapılan ve Hazine tarafından karşılanan 1.360,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın red (%50,50 ) ve kabul (%49,50 ) oranına göre hesaplanan 673,27 TL'sinin 6831 sayılı Kanuna göre davanın açılmasına sebebiyet veren davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili, 686,73 TL'sinin davacılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına, buna ilişkin harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde --------------Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.30/11/2023