T.C. İstanbul Anadolu 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/97 Esas
KARAR NO:2023/518
DAVA:Tazminat (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:12/02/2021
KARAR TARİHİ:13/06/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline ait mağaza stoklarında yer alan KDV dahil 7.778 Euro (eklentileri ile birlikte 11.797 Euro) değerindeki -------- müvekkili tarafından müşteriye teslime hazır hale getirilmek üzere fonksiyonel kontrollerinin yapılması için davalı yetkili servis ----- gönderildiğini, yetkili servisin yapılan kontroller neticesinde buhar makinesinin sorunsuz çalıştığını herhangi bir kusurunun olmadığını bildirdiğini akabinde müvekkiline gönderilmek üzere davalı -----tarafından diğer davalı ------- tarihinde kargoya verildiğini,-------- gönderi numaralı kargo paketinin müvekkili tarafından--------- tarihinde teslim alınmış olduğunu paketin dış cephesinde yer alan göçüklere istinaden buhar makinesinin hasar görmüş olabileceği düşüncesi ile ürünün bulunduğu paket kargo teslimat görevlisi yanında açıldığını, paketin açılması ile buhar makinesine ait kapağın kırılmış olduğu anlaşıldığını, ilgili hasarın kargo görevlisi tarafından tutanak altına alındığını daha sonra ise kargonun varış yeri olan davalı kargo firmasına ait ---------- yapılan sorgulama ile, henüz teslimat gerçekleşmemişken --------- buhar makinesinin içinde bulunduğu kargo paketine ilişkin olarak hasar kaydı açtığı ve hasarın fotoğraflanarak hasar durumuna “içeriği akmış olup, ambalajı ıslanmıştır” ibaresinin düşüldüğünün öğrenildiğini, müvekkili tarafından söz konusu zararına ilişkin olarak ------ marifetiyle ihtarname de çekildiğini özetle; müvekkilinin hasara konu buhar makinesinin kullanılamaz hale gelmesi sonucu müşterisine teslim edilememesine bağlı oluşan zararından, davalı ------ buhar makinesinin bulunduğu kargo paketini fiziksel darbelere açık özensiz bir şekilde taşımasına istinaden sorumlu olduğunu, avalı yetkili servis ----- ise, kontrollerini sağlamış olduğu buhar makinesini kendisine teslim edildiği şekli ile müvekkil şirkete teslim etmeyip hasarlı bir şekilde teslim etmesi ve diğer davalı kargo firmasının seçimini gerçekleştirmesi bir başka deyişle kargo firması ile taşıma sözleşmesi akdedenin bizzat kendisi olması nedeni ile sorumlu olduğunu beyan ederek .Buhar makinesinin değeri olan KDV dahil 7.778 Euro’nun buhar makinesinin müvekkil şirkete hasarlı olarak teslim edildiği tarih olan 04.05.2020 tarihinden itibaren işleyecek Euro para birimi için devlet bankalarında açılmış bir (1) yıl vadeli mevduat hesabına ödenen en yüksek faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini, talep ve dava etmiştir.
Davalı ----- cevap dilekçesinde özetle; dava konusu ürünü sağlam bir şekilde kargo şirketine teslim ettiğini teslim ederken ürün üzerine “kırılacak eşya” şeklinde not düştüğünü kargo şirketinin taşıma sırasında gerekli özeni gösterememesinden sorumlu olmayacağını beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı---- cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu kargonun göndericisi, diğer davalı ----alıcısı ise ------ isimli şahıs olduğunu davacının kargonun göndericisi ya da alıcısı olmadığını davacı tarafın müvekkili ile arasında gerçekleşen bir mal ya da hizmet temini bulunmadığını bu nedenle davanın aktif husumet yokluğundan reddi gerektiğini ayrıca müvekkilinin üzerine düşen tüm edimlerini yerine getirdiğini yine davacı tarafından süresinde bildirim yapılmadığını talep konusu edilen zarar tutarının ve daha sonra kusur ve kusur ile zarar arasındaki illiyet bağının, davacının zarar gören konumunda olduğunun davacı tarafça ispatı gerektiğini, taşınan ürününün müvekkili tarafından paketlenmediğini ve paketlemenin yeterince özenli yapılmadığını beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.
Dosya rapor tanzim etmek üzere makine mühendisi bilirkişi ve taşıma hukukunda uzman bilirkişiye heyet halinde tevdi edilmiş olup heyet hazırlamış olduğu raporda özetle; öncelikle davacının taşıma sözleşmesinin tarafı olmadığını diğer taraftan eksikler nedeniyle rapor tanzim edemediklerini beyan etmişlerdir. Eksikler tamamlanarak dosya aynı bilirkişilere tevdi edilmiş olup bilirkişi heyeti hazırlamış olduğu ek raporda özetle; davaya konu buhar makinesinin davacı tarafından davalı ----- sağlam gönderildiğini ------ tarafından gerekli özen gösterilmeyerek dayanım elemanı olan staforların kırıldığını yetersiz ve güvensiz ambalaj yapan ---- sorumlu olduğunu kargo personelinin ise sorumluluğunun bulunmadığını ürünün tamirinin mümkün olmadığını KDV dahil fatura bedelinin 23.396,70 TL olduğunu beyan etmiştir.Dosya itirazlar doğrultusunda yeni bir taşıma uzmanı ve makine uzmanı bilirkişiye heyet halinde tevdi edilerek rapor tanzim edilmesi istenilmiş olup heyet hazırlamış olan raporda özetle; ----- tarafından --- ile davalı ------ belge nosu ile----- açıklaması ile kargonun verildiğinin, ----- durum tespit tutanağında: ‘’kargonun ilk çıkış tarihi ---, kargonun şubeye geliş tarihi ------- kargonun fiziki durumunun; ambalajının orijinal olmadığı, ambalajda gözle görünür bir hasar olduğu, kargo içinden çıkan eşyanın tanımının; buhar makinesi kapağı şeklinde belirtildiğinin, ---- Hasar tespit tutanağı giriş ekranında: Gönderici -------hasar durumu içeriği akmış olup, ambalajı ıslanmıştır. Hasar sebebi: ambalajı yetersizdir. Şeklinde belirtildiği dosya içeriğindeki bilgilerden anlaşıldığını, dava konusu ------ markalı ------------ model su buhar makinesi kargo paketinin üzerinde DİKKAT KIRILABİLİR etiketinin mevcut olduğu dosya içeriğindeki resimden anlaşıldığını, dava konusu ------ oluştuğu, dosya içeriğindeki resimlerden anlaşıldığı kadarıyla bu cam yüzeyin patpat diye adlandırılan plastik ambalaj ile kaplandığı, davalı ---- varış merkezinde düzenlenen dava konusu ürünün ------ irsaliye numaralı hasar tespit tutanağı ekran görüntüsünde izlenen hasarın; “devrilmeden, harici baskıdan, deformasyondan” kaynaklandığı; ani/sert/beklenmedik bir olay ile kolinin almış olduğu fiziki bir darbe sonucu “mutat ambalajının” dağıldığı ve koli içinde bulunan buhar makinesi cam yüzeyinin kırıldığı ve su buhar makinesi türü emtianın “amacına uygun kullanım özelliğini” kaybettiği, “davalı kargo şirketinin kendisine teslim edilen”------ gönderiyi varış merkezine “teslim aldığı haliyle teslim edemediğinin dosya kapsamına göre sabit olduğun, dava konusu ---- markalı------------serbest piyasa koşullarına ve dosya kapsamına uygun olması ile kadri maruf değer taşıdığını kargo alıcısı veya taşıdığı kargo üzerinde hak sahibi olan karşısında davalı kargo şirketinin tazminat bağlamında kendisini mesuliyetten kurtarabilecek (TTK. Md.876 veya Md. 878`de öngörülen) beyyinelerin herhangi birinden istifade edemeyeceğini, zarardan sorumlu olduğunu gönderen ---- zarardan sorumlu olmadığını, ava konusu ----- tek parçadan oluşan ve varış şubesinde alıcısı emrine hasarlı olduğu tutanağa bağlanmak suretiyle teslim edilebilen 37 kiloluk (desilik) kargo için davalı taşıyıcının somut olayda hak sahibine karşı 6102 Sayılı TTK Md.882 de ön görülen mesuliyet üst sınırına göre 308,21 SDR`nin karşılığına denk gelen ------ tazminat tutarından sorumlu tutulabileceğini, beyan etmiştir.Dava, yurt içi eşya taşıması nedeniyle oluşan hasar bedelinin tahsili istemine ilişkindir.Taraflar arasındaki uyuşmazlık; dava konusu emtianın davalı fiili taşıyan tarafından taşınması sırasında hasara uğrayıp uğramadığı, hasara uğradıysa hangi miktarda zararın oluştuğu, zararın ambalajlamadan kaynaklı doğup doğmadığı, davalıların zarardan sorumlu olup olmadığı, sorumlu olunan tutarın ne olduğu, sorumluluğu ortadan kaldıran bir halin bulunup bulunmadığı, davalı fiili taşıyanın ağır kusuru ve ihmali olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.
Taşıma sözleşmeleri Ticaret Kanunu`muzda şekil şartına bağlanmadığından, şartları önceden icap ve kabul yoluyla kararlaştırılmamış olsa bile; sevk edilecek eşyanın taşıyana teslimi ile taraflar arasında taşıma anlaşması kurulmuş olur (6102 Sayılı TTK. Md.856/2). Somut olayda dava konusu buhar makinesinin davalı kargo şirketine teslim edilmesi ile sözleşmenin kurulduğu ve taşınan eşyanın hasara uğradığı sabit olup tartışılması gereken husus zarardan kimin sorumlu olduğudur.Yükün taşıyıcıya teslimi aşamasında gönderen (kusuru olmasa da); “taşıma senedine yazılan bilgilerdeki gerçeğe aykırılıklarla yanlışlık ve eksikliklerden” (6102 Sayılı TTK. Md. Md.864/1-b) ve/veya yüke eşlik etmesi gereken “resmi belgenin/belgelerin” yokluğundan kaynaklanan taşıyıcının zararlarını ve giderlerini tazminle yükümlü olsa da (6102 Sayılı TTK. Md.864/1-d); sevkiyat sürecinin başlamasıyla birlikte taşıyıcı “taşıma süresi içerisinde naklini üstlendiği eşyayı gözetim sorumluluğunun” da altındadır ve kural olarak taşıma süresi içerisinde taşıdığı eşyanın hasar görmesinden, kaybolmasından veya teslimindeki gecikmeden doğan zarardan mesuldür; kendi adamlarının, taşımanın yerine getirilmesi için yararlandığı kişilerin, görevlerini yerine getirmeleri sırasındaki fiil ve ihmallerinden, yerine geçen taşıyıcıların kusurundan, kendi fiil ve ihmali gibi sorumludur (6102 Sayılı TTK. Md.875, Md.879, Md.888). Bununla birlikte zararın oluşmasına, gönderenin veya gönderilenin bir davranışı ya da eşyanın özel bir ayıbı sebep olmuşsa, tazminat borcunun doğmasında ve kapsamının belirlenmesinde, bu olguların ne ölçüde etkili olduğunun da dikkate alınması gerekir (6102 Sayılı TTK. Md.875/2).
Ticaret Kanunu`muzda yer alan bu düzenlemelere göre her ne kadar taşıyıcı, eşyanın/gönderinin kendisine teslim edildiği tarihten, alıcısına teslim edildiği tarihe kadar geçen süreçte kural olarak oluşan hasardan/zarardan/kayıptan/gecikmeden sorumlu ise de; 6102 Sayılı TTK. Md. 878 hükmü uyarınca; “gönderenin yaptığı kifayetsiz ambalajdan” (Md.878/1-b) ya da “eşyanın gönderen veya gönderilen tarafından işleme tabi tutulması, yüklenmesi veya boşaltılmasından” (Md.878/1-c) yahut da eşyanın; “özellikle kırılma, paslanma, bozulma, kuruma, sızma, olağan fire yoluyla kolayca zarar görmesine yol açan doğal niteliğinden” (Md. 878/1-d) ya da üstü açık bir aracın kullanılmış olmasından (Md.878/1-a) veya nakliye sürecinde oluşan hasarın / zararın taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği bir nedene bağlı olarak meydana gelmesi halinde (Md.876 hükmünden istifade edip) taşıyıcının kendisini mesuliyetten kurtarabilecek olan beyyinelerden yararlanabilmesi mümkündür.
6102 Sayılı TTK'nun 862. maddesinde gönderenin, eşyayı ziya ve hasardan koruyacak ve taşıyıcıya zarar vermeyecek şekilde ambalajlamak zorunda olduğu, 878/1-b maddesinde ise gönderen tarafından yapılan yetersiz ambalajlamanın taşıyıcıyı sorumluluktan kurtaracağı hususları düzenlenmiş olmakla birlikte; ambalajlama gönderene ait olsa bile taşıyıcının 6102 SK. Md.875/1`de öngörülen “malın sağlam ve tam olarak teslimi” sorumluluğu çerçevesinde “gönderinin mutat ambalajının taşımaya uygunluğu noktasında denetleme” görevi vardır.Somut olayda öncelikle davalı kargo şirketi ambalajın kötü yapıldığını taşıyıcıya atfedilecek kusur olmadığını iddia etmiş ise TTK 875 gereğince gerekli denetimlerin yapıldığını ispatlayamamıştır kaldı ki paket üzerinde dikkat kırılabilir etiketinin olduğu buna rağmen taşıyıcı ve çalışanları tarafından gerekli özenin gösterilmediği gibi taşıyıcının teslim alırken herhangi bir çekince koymaksızın eşyayı teslim aldığı sabit olup davalı kargo şirketinin zarardan sorumlu olduğu, öngörülen mesuliyet üst sınırına göre 308,21 SDR`nin karşılığına denk gelen 387,21 Euro`luk tazminat tutarından sorumlu tutulabileceği kanaatine varılmıştır. Yine alınan bilirkişi raporu doğrultusunda aynı kargo şirketi gönderme yükümlülüğü olmayan davalı --------zarardan sorumluluğu bulunmadığı kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı ------ yönünden davanın REDDİNE,
2-Davalı ------- yönünden davanın kısmen KABULÜ ile; 387,21 Euro’nun 09/06/2020 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi uyarınca -------- cinsi döviz ile açılmış (1) yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı işleyecek faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
3-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 226,68 TL harçtan peşin alınan 1.021,46 TL harcın mahsubu ile fazla alınan 794,78 TL harcın karar kesinleştiğinde istek halinde yatırana iadesine,
4-Davacı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine uyarınca davanın kabul edilen miktarı üzerinden 3.318,39 TL nisbi vekâlet ücretinin davalı ----- tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davalı ------- davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine uyarınca davanın reddedilen miktarı üzerinden hesaplanan 10.665,19 TL maktu vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı----verilmesine,
6-Davalı ------ davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine uyarınca davanın reddedilen miktarı üzerinden hesaplanan 10.134,25 TL maktu vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı ----- verilmesine,
7-Davacı tarafından yatırılan 59,30 TL başvurma harcı ve 1.021,46 TL peşin harç toplamı: 1.080,76 TL ile aşağıda dökümü yazılı yargılama giderinden davanın red %95,02 ve kabul %4,98 oranına göre hesaplanan 240,25 TL'sinin davalı ----- tahsili ile davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
8-Davalılar tarafından yapılan bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
9-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın HMK. 333.maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra yatırana iadesine,
10-Dava şartı arabuluculuk kapsamında arabulucu ----- tarafından ödenen 1.360,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 67,73 TL'sinin davalı ------davacıdan tahsili ile Hazine'ye irat kaydına, 6831 sayılı Kanuna göre yargılama gideri olarak tahsili için Hazine'ye müzekkere yazılmasına,
Gerekçeli mahkeme kararının taraflara tebliğinden itibaren (2) hafta içerisinde istinaf yolu açık olduğuna dair davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 13/06/2023