T.C.İstanbul Anadolu 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2024/163 Esas
KARAR NO:2024/530
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 12/02/2016
KARAR TARİHİ: 27/06/2024
-----maddesine göre ----adına yargılama yetkisini kullanan bağımsız ---- Asliye Ticaret Mahkemesince, tarafça açılan dava üzerine yapılan yargılama nihayetinde;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
I.DAVA:Davacı vekili; ----- kurulu müvekkil şirketin 25 yıldır fazladır ürem lojistik çözümleri üretimi faaliyetinde bulunan bir şirket olduğunu ve endüstri piyasasında birinci sınıf, itibarlı bir firma olarak tanınmakta olduğunu; plastik zincir konveyör teknolojileri bazlı lojistik çözümleri üretiminde dünya lideri olarak faaliyet gösterdiğini; ----- marka konveyör sistemlerinin ------bölgesinde satılması ve pazarlanması amacıyla davalılardan------ hissedarı olduğu diğer davalı şirket ile bir distribütörlük sözleşmesi imzalamış olduklarını; sözleşme yürürlükte iken davalı şirketin, müvekkilin marka ürünlerinin bileşen ve parçalarını sözleşme şartlarına aykırı olarak temin etmiş ve üretmiş, pazarlamış ve satmış olması nedeniyle distribütörlük sözleşmesi feshedilerek taraflar arasındaki ticari ilişkinin sona erdirilmiş olduğunu; davalı----- müvekkilin tedarikçisi dava dışı ---------posta göndererek müvekkil şirketin faaliyetleri ve ürünleri hakkında asılsız iddialara kötüleyici beyanlarda bulunduğu; aynı e-postanın bir başka tedarikçisi ------------ gönderilmiş olduğunu; e-postadaki beyanların kötü niyetli ve haksız ifadeler olduğunu; ifadeler gerçeği yansıtmadığı gibi müvekkil şirket ürünlerini incitici ve ticari itibarı karalayıcı nitelikte lüzumsuz beyanlar olduğunu; aynı e-posta içeriğinin müvekkil müşterilerinden daha kaç tanesine gönderildiğinin tespit edilemediğini; ancak e-postaların gönderilenler listesi incelendiğinde 6 e-posta adresine daha e-postanın gönderilmiş olduğunu tespit edildiğini; davalıların sistematik olarak gerçekleştirdikleri haksız rekabet nedeniyle müvekkilin şu an için tümü hesaplanamayacak ölçüde büyük bir maddi zarara uğramış olduğunu; bu e-postaların ------ yurtdışına gönderilmesi sonrasında müvekkil şirket gelirlerinin ciddi biçimde düşmüş olduğunu ; davalılar eyleminin haksız rekabet olduğunun tespitini; haksız rekabet oluşturan eylemlerin men'i ve ref' ini ; fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak 1.500,00 TL maddi ve 1.500,00 TL manevi tazminata hükmedilmesini talep etmiştir.
ll. CEVAP: Davalı vekili; müvekkilinin 15 yıllık bir mühendislik şirketi olduğunu; müvekkilin ----- distribütör olarak atanmasından önce davacının-------- sadece bir müşterisi var iken müvekkilin bütün ülke çapında yüzlerce yeni müşteri kazandırmış olduğunu; davacının, fabrikaların yürüyen bant parçalarının satışını yapmakta olduğunu; çeşitli boy ve çapta metal boru ve profiller, plastik zincir, cıvata, somun, pabuç gibi malzemelerin davacı tarafından fason olarak ürettirilerek veya 3.kişilerden satın alarak satılmakta olduğunu; davacının yaptığı malzeme temini ve satışını yapan dünya üzerinde onlarca firma bulunduğunu ; müvekkil gibi mühendislik firmalarının bu parçaları alarak kendi müşterilerinin ihtiyacına ve kendi çizdikleri projelere göre, kendi mühendislik bilgileri ile taşıyıcı bant sistemleri kurmakta olduğunu; bu aşamalara davacının ----- distribütörlüğün de müvekkile verildiğini; davacının ------ müvekkil çalışanlarını ayarttığını, distribütörlük sözleşmesini ihlal ederek ----- doğrudan satışlar yaptığını; buna rağmen sözleşmesinin gerçek dışı iddialarla davacı tarafından feshedildiği; dava bir haksız rekabet davası olduğundan 02.12.2008 tarihli e-posta dışındaki tüm olayların zaman aşımına uğramış olduğunu; tüzel kişiler organları vasıtasıyla idare ve temsil olunduklarından müvekkil -------- husumet yöneltilemeyeceğini; davacının asıl ve tek dayanağının 02.12.2008 tarihli e-posta içeriğinin haksız rekabet teşkil edecek ifadeler içermediğini; e-postadaki bilgilerin herkes tarafından bilinen ve kolayca temin edilebilen bilgiler olduğunu; davacının maliyetleri düşürmek amacıyla ------- sistemleri üretimden kaldırdığını; bu hususu tüm dünyaya yayınladığı sirküler ve fiyat listeleri ile ilan etmiş olduğunu; bunun doğal sonucu olarak, üretimden kalkan sistemlerin yedek parça fiyatlarının diğerlerine göre çok artmış olduğunu; örneğin üretimden kalkan ------ fiyatının %60 arttığını; davacının müvekkilin tedarikçisinden mal aldığı iddiasının doğru olduğunu ; davacının yıllar boyu müvekkilin küçük firma olduğu, kalitesiz mal kullandığı şeklinde yoğun propaganda yaparak haksız rekabet ederek müşterileri kötü etkilemiş olduğunu; oysa satın aldıkları malların aynı tedarikçiden temin edildiğini; davacı şirketin geçmiş 10 yıllık dönemde pek çok kez sahip değiştirdiğini ve --- ayakta kalabilmek için ---- aldığı beyanının da doğru olduğunu; e-postada ayrıca müşterilere satın alma öncesinde en az iki teklif almalarının tavsiye edildiğini; davacının maddi ve manevi hiçbir zararı söz konusu olamayacağından bu yöndeki talebin de sun'i olduğunu; davanın reddini talep etmiştir.
lll.İNCELEME ve GEREKÇE:Davacı vekili,-------- kurulu bulunan müvekkilinin 25 yıldır plastik zincir konveyör teknolojileri bazlı lojistik çözümleri üretiminde dünya lideri olarak faaliyet gösterdiğini, ---- marka konveyör sistemlerinin --- bölgesinde pazarlanması amacıyla davalılardan -------- hissedarı olduğu diğer davalı şirket ile bir distribütörlük sözleşmesi imzaladıklarını, davalı şirketin müvekkilinin ürünlerinin bileşen ve parçalarını sözleşme şartlarına aykırı olarak temin etmiş, üretmiş, pazarlamış ve satmış olması nedeniyle distribütörlük sözleşmesinin feshedildiğini, davalı ----sıfatıyla ---- tarihinde müvekkilinin tedarikçisi dava dışı ------- müvekkil şirketin faaliyetleri ve ürünleri hakkında asılsız iddialarla kötüleyici beyanlarda bulunduğunu, aynı e-postanın bir başka tedarikçi ----de gönderildiğini ileri sürerek, davalıların eyleminin haksız rekabet oluşturduğunun tespitini, men'ini, ref'ini, şimdilik 1.500 TL maddi ve 1.500 TL manevi tazminata hükmedilmesini talep etmiştir.Davalı vekili, davanın reddini savunmuş; karşı davada, müvekkil şirketin sektöründe gösterdiği başarı üzerine karşı davalının büyük bir karalama kampanyası başlatarak müvekkil şirketi müşteriler nezdinde kötüleme faaliyetlerinde bulunduğunu ileri sürerek, davalının eylemlerinin haksız rekabet oluşturduğunun tespitini, men'ini ve ref'ini, 50.000 TL manevi ve şimdilik 10.000 TL maddi tazminata hükmedilmesini talep ve dava etmiştir. Davacı-karşı davalı vekili, karşı davanın reddini savunmuştur.Mahkememizce -------- kararı ile; bozma ilamı gereğince maddi tazminat yönünden davalı şirket defterlerinde yaptırılan bilirkişi incelemesi neticesinde davacı şirketin herhangi bir maddi zararının tespit edilemediği, bu nedenle davacının haksız rekabetten kaynaklı maddi tazminat isteminin yerinde olmadığı gerekçesiyle asıl davada, davalının fiilinin haksız rekabet niteliğinde olduğunun tespitine ve haksız rekabetin men' ine, haksız rekabetten kaynaklı maddi tazminat davasının reddine, haksız rekabetten kaynaklı manevi tazminat davasının kabulü ile 1.500.00 TL manevi tazminatın haksız eylem tarihinden işleyecek yasal faiziyle davalılardan (karşı davacılar) alınarak davacıya verilmesine, karşı davanın ise reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı-karşı davalı vekili ve katılma yolu ile davalılar-karşı davada davacılar vekili temyiz etmiştir. Mahkememiz kararının temyizi üzerine mahkememiz kararını inceleyen---- ilamında, "Asıl dava, haksız rekabetin tespiti, önlenmesi, maddi ve manevi zararın tazmini istemlerine ilişkindir. Mahkemece asıl davada davacının haksız rekabetin tespiti ve önlenmesi ile manevi tazminat talepleri kabulüne ve davalı tarafın defterleri üzerinde inceleme yapıldığı halde maddi zararın tespit edilemediği gerekçesiyle maddi tazminat isteminin reddine karar verilmiştir. Ancak, zararın tam olarak belirlenmesinin mümkün görünmediği durumlarda 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 50/2. maddesine göre hakkaniyet gereği uygun tazminata hükmedilebileceği gözetilerek, tarafların mevcut durumları gözönünde bulundurulup bu kapsamda maddi tazminatın re’sen belirlenmesi gerekirken mahkemece asıl davada maddi tazminat talebinin reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle asıl davada davacı yararına bozulması gerekmiştir. Asıl davada davacı-karşı davada davalı--- karşı dava bakamından temyiz itirazlarının incelenmesine gelince; karşı dava, haksız rekabetin tespiti, önlenmesi, maddi ve manevi zararın tazmini istemlerine ilişkindir. Mahkemece karşı davada davacının tüm taleplerin reddine karar verildiği halde davalı lehine sadece maddi ve manevi tazminat talepleri yönünden vekalet ücretine hükmedilmiştir. Oysa karşı davada davacının haksız rekabetin tespiti ve önlenmesi istemleri de reddedilmiştir. Bu durumda mahkemece, karşı davada davacının reddedilen haksız rekabetin tespiti ve meni istemi yönünden de davalı yararına vekalet ücreti takdir edilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle davalı yararına bozulması gerekmiştir.Kabule göre de, asıl davada mahkemece sadece kabul edilen manevi tazminat tutarına göre davacı yararına vekalet ücretine hükmedilmiştir. Oysa asıl davada davacının haksız rekabetin tespiti ve önlenmesi istemleri de kabul edilmiştir. Bu durum karşısında mahkemece, asıl davada davacının kabul edilen diğer istemleri yönünden de davacı yararına vekalet ücreti takdir edilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi dahi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle de davacı yararına bozulması gerekmiştir." gerekçeleriyle mahkememiz kararının bozulmasına karar verilmiştir.Bozma ilamına uyularak dava dosyası ----- kaydı yapılarak yargılamaya devam olunmuştur.Taraflar arasında distribütörlük sözleşmesi bulunduğu, sözleşmenin ----- tarihinde sözleşmenin feshedilmiş olduğu hususunda uyuşmazlık bulunmadığı, dava konusu uyuşmazlık, --- ifadelerden kaynaklandığı, ----konu başlığı ile gönderildiği, toplamda -----şirketinden bahsedilmekte olduğu, bilirkişi incelemesi ile -------- şirketi hakkında bilgiler verilmiş olduğu, beyanlar gerçek olsa dahi gereksiz yere davacı hakkında olumsuz nitelik teşkil edebilecek bilgilere yer verilmiş olduğu tespit olunduğu, davalı şirketin amacının, müşterilere kendi şirketi hakkında yeni bilgiler vermek yerine, bilgilendirme amacının aşılarak, davacı şirketi kötüleme/incitme amacı taşıdığı; bu yönü ile davacı şirketin davalı şirket hakkındaki haksız rekabet iddiasının yerinde olduğu,TTK.nun 58 inci maddesi (a), (b) ve (c) bentlerinde yazılı tesbit, men maddi durumun ortadan kaldırılması davalarında kusur unsuruna gerek görülmediği, karşı tarafın haksız rekabetinde ayrıca kusurlu olduğu anlaşılırsa, maddi tazminatın (bent: d) ve BK.nun 49 uncu maddesinin şartları mevcut bulunduğu takdirde de, manevi tazminata hükmedilebileceği, davalının haksız rekabetinde kusurlu olup olmadığının tespiti önem taşımaktadığı, TTK m.58 uyarınca, haksız rekabetten doğan maddi zararın tazmini talep edilebileceği, 58/I/c bendi uyarınca, koşulları varsa BK m. 49’a göre manevi tazminat da talep edilebileceği, manevi tazminatın koşulları hukuka aykırı bir fiil, kusur, manevi bir zarar ve fiil ile zarar arasında illiyet bağı olduğu, dava konusu olayda, e-posta yoluyla, davacı hakkında gereksiz olan ve itibarı zedeleyici beyanlar nedeniyle davacının manevi zararından söz edilebileceği, manevi tazminatın diğer koşullarından olan hukuka aykırı fiil ve kusur unsurlarının somut olayda gerçekleştiği,Asıl davanın dayanağı olan ------- içeriğinin, TTK m.56 ve 57/1’de ifadesini bulan hükümler çerçevesinde, davalı şirket tarafından davacı şirketi kötülemek/incitici beyanlarda bulunmak suretiyle haksız rekabet yaratıldığı, e-posta metninde geçen ifadeler nedeniyle yaratılan haksız rekabetten dolayı davalı şirketin,
Ayrıca somut olayda asıl davanın konusunu oluşturan ---------- tarihli e-postanın davalı şirket adına onun temsilcisi sıfatıyla diğer davalı------ gönderildiği hususunda taraflar arasında bir uyuşmazlık bulunmaması, TTK'nın 542/2. maddesi uyarınca, vazifelerini ifa dolayısıyla müdürlerin işlemiş oldukları haksız fiillerden şirket sorumlu olur ise de genel hükümler uyarınca müdürler de haksız eylemden dolayı kişisel olarak sorumlu tutulabileceği, haksız fiilden dolayı müdür veya müdürler genel kurallara göre, şirketler TTK'nın 542/2. maddesine göre sorumlu oldukları, anlaşılmaktadır.
Kusur itibariyle yapılan değerlendirmede; yerleşmiş yargısal içtihatlarla da saptandığı üzere e posta içeriğindeki ifadelerin incitici olduğundan söz edilebilecektir. Maddi tazminatın tespiti için, tarafların ticari defterlerinde inceleme yapılması gerekmektedir.------ yukarıda anılan bozma ilamında da belirtildiği üzere,HMK'nın 220. (HUMK.'nın 330, 331, 332.) maddesi uyarınca, asıl davada davalı şirkete ticari defterlerini sunması için kesin mehil verilmesi, kendisine verilen sürede defterlerini ibraz etmez ve aynı sürede delilleriyle birlikte ibraz etmemesi hakkında kabul edilebilir bir mazeret göstermez ise duruma göre belgenin içeriği konusunda diğer tarafın beyanının kabul edilebileceğinin ihtar edilmesi ve sonucuna göre davacının maddi tazminat talebi konusunda bir karar verilmesi gerektiğinden bu usul izlenerek tarafların defterleri bilirkişilere inceletilerek rapor tanzim ettirilmiştir. Bu kapsamda Muhasabe Finans Uzmanı Bilirkişide aldırılan ----- tarihli bilirkişi raporunda, Davacı Karşı davalının , talep edebileceği herhangi bir maddi tazminat bulunmadığı------ tarihli ek raporda da aynı hususun belirtildiği,11.04.2020 Tarihli Bilirkişi Heyet Raporunda, davalının eylemi nedeniyle bir menfaat temin edildiğine dair bir veriye rastlanılmadığını, davalının elde etmesi muhtemel menfaatin hesaplanamadığı, muhtemel menfaat ile eylem arasında illiyet bağı bulunmadığı, menfaatin temini en somut örneği ciro artışı olduğu ancak davalının yurtiçi satışlarının azaldığı belirtilmiştir. Buna göre, maddi tazminat yönünden yaptırılan incelemeler neticesinde, Davacı-Karşı Davalı şirketin herhangi bir maddi zararının tespit edilemediği, zararın tam olarak belirlenmesinin mümkün görünmediği durumlarda 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 50/2. maddesine göre hakkaniyet gereği uygun tazminata hükmedilebileceği gözetilerek, tarafların mevcut durumları gözönünde bulundurulup bu kapsamda maddi tazminatın re’sen belirlenmesi gerektiği, davacı vekilinin maddi zarar isteminin 1.500,00 TL olduğu ve yerinde olduğu değerlendirilerek Davalılar (Karşı Davacılar) hakkında haksız rekabetten kaynaklı maddi tazminat isteminin kabulüne karar verilmiştir.Haksız eylemin varlığı saptanmış olmakla, esas dava bakımından davacı tarafından açılan davada; e posta içeriğinin incitici ifadeler içerdiğinin kabul edilebileceği ve kapsam itibariyle davacı hakkında gereksiz olan ve itibarı zedeleyici beyanlar yolu ile davacının davalı tarafça kişilik haklarına saldırıda bulunulduğu, dolayısıyla manevi zararından söz edilebileceği anlaşılmakla; BK 49 md kapsamında 1.500,00 TL manevi tazminatın haksız eylem tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar - karşı davacılardan alınarak, davacı karşı davalıya verilmesine karar verilmiştir.TTK 57 ve 58 mad kapsamında eylemin haksızlığı tespit edilmiş olmakla; 02/12/2008 tarihli e posta yönünden davalının fiilinin haksız rekabet niteliğinde olduğunun tespiti ile; haksız rekabetin önlenmesine karar vermek gerekmiştir.
IV.HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
A) ASIL DAVADA :
1-Davacı vekilinin dava dilekçesinde tespitini istediği haksız rekabet eylemi bakımından TTK 57 ve 58 md kapsamında; -----tarihli e posta yönünden, davalının fiilinin haksız rekabet niteliğinde olduğunun tespitine ve haksız rekabetin Men' ine,
2-Davacı ---------- şirketin davalılara karşı açtığı, haksız rekabetten kaynaklı maddi tazminat davasının kabulü ile, 1.500.00 TL maddi tazminatın haksız eylem tarihi olan --------- itibaren işleyecek yasal faiziyle davalılardan (karşı davacılar) alınarak davacıya verilmesine,
3-Davacı ------- şirketin davalılara karşı açtığı, haksız rekabetten kaynaklı manevi tazminat davasının KABULÜ İLE; 1.500.00 TL manevi tazminatın haksız eylem tarihi olan 02/12/2008'den itibaren işleyecek yasal faiziyle davalılardan (karşı davacılar) alınarak davacıya verilmesine,
4-Asıl davada alınması gereken 427,60 TL karar ve ilam harcından 40,50 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 387,10 TL karar harcının davalılardan (karşı davacılar) müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,
5- a) Davacı ----- maddi tazminat davasında kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 1.500,00 TL vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacı ---- verilmesine,
b) Davacı------ manevi tazminat davasında kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 1.500,00 TL vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacı------ verilmesine,
c) Davacı--- haksız rekabet niteliğinde olduğunun tespiti ve haksız rekabetin Men' i davasında kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacı----- verilmesine,
6-Davacı ------- tarafından yatırılan 56,10 TL harcın davalılardan (karşı davacılar) müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Davacı ... tarafından yatırılan 7.751,50 TL yargılama giderinin davalılardan (karşı davacılar) müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
8-Davalıların (karşı davacılar) yaptığı yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
9-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın HMK. 333.maddesi gereğince talep halinde karar kesinleştikten sonra yatırana iadesine,
B) KARŞI DAVADA:
1-Davalılar - Karşı Davacılar -------şirketine karşı açtığı, haksız rekabet oluşturan eylemlerin men'i ve ref'i, maddi ve manevi tazminat davası hakkında, Mahkememizin ------- tarihli kararında da belirtilen şekliyle DAVANIN REDDİNE,
2-Karşı davada alınması gereken 427,60 TL maktu karar ve ilam harcının, peşin alınan 810,00 TL harçtan mahsubu ile fazla alınan 382,40 TL harcın karar kesinleştiğinde istek halinde yatırana iadesine,
3 a) Karşı davada davalı---maddi tazminat davasında kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 10.000,00 TL vekalet ücretinin karşı davada davacılardan alınarak karşı davada davalı----verilmesine,
b) Karşı davada davalı------manevi tazminat davasında kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin karşı davada davacılardan alınarak karşı davada davalı---- verilmesine,
c)Karşı davada davalı---- ve önleme davasında kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin karşı davada davacılardan alınarak karşı davada davalı----- verilmesine,
4-Karşı davada davacıların yaptığı yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın HMK. 333.maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra yatırana iadesine,
Dair, davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda verilen kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde Yargıtaya temyiz yasa yolu açık olmak üzere verilen karar okunup usulen anlatıldı.27/06/2024